IV SA/Wr 106/24

PostanowienieWSA we Wrocławiu2024-03-28

Skład orzekający: Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy żądanie ukarania Prezydenta miasta zakazem wykonywania funkcji publicznych, w tym zasiadania w radach miejskich oraz piastowania jakichkolwiek funkcji w jednostkach samorządowych i centralnych państwa polskiego, mieści się w kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi, w której skarżący domaga się ukarania Prezydenta miasta zakazem wykonywania funkcji publicznych. Przedmiotowa sprawa, ze względu na charakter zarzutów dotyczących potencjalnych przestępstw (przekroczenie uprawnień, narażenie na niebezpieczeństwo) i żądanie orzeczenia zakazu karnego, należy do właściwości sądów powszechnych i organów ścigania, a nie sądu administracyjnego. Wobec braku właściwości sądu administracyjnego, skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 PPSA.
Stan faktyczny
Skarżący R. W. wniósł skargę na działanie Prezydenta Wrocławia J. S., domagając się ukarania go zakazem wykonywania funkcji publicznych. Zarzuty dotyczyły strat finansowych związanych z organizacją jarmarku świątecznego, faworyzowania jednej restauracji oraz narażenia bezpieczeństwa osób na rynku podczas nocy sylwestrowej. Organ w odpowiedzi wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego. Skarżący następnie wniósł o przekazanie sprawy do prokuratury w przypadku uznania przez sąd braku swojej właściwości.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale IV sprawy ze skargi R. W. o ukaranie Prezydenta Wrocławia zakazem wykonywania funkcji publicznych postanawia: odrzucić skargę. Pismem z 7 I 2024 r. R. W. (dalej "skarżący") wniósł skargę (określoną jako "wniosek") na działanie J. S. - Prezydenta Wrocławia i zażądał jego ukarania zakazem wykonywania funkcji publicznych, w szczególności zasiadania w radach miejskich oraz piastowania jakichkolwiek funkcji w jednostkach samorządowych i centralnych państwa polskiego. W motywach skargi wskazano, że poprzez podjęte przez J. S. decyzje w związku z organizacją na przełomie 2023/2024 jarmarku świątecznego na wrocławskim rynku miasto Wrocław poniosło stratę w wysokości co najmniej 5 milionów złotych. Ponadto zarzucono mu faworyzowanie restauracji C. w zakresie udzielenia zgody na wystawienie we wspomnianym okresie zewnętrznego ogródka zewnętrznego restauracji przy obowiązującym pozostałych przedsiębiorców zakazie. Dodatkowo podniesiono, że w noc sylwestrową naraził on na bezpośrednie zagrożenie poparzeniem i okaleczeniem osoby przebywające na rynku pośród drewnianych domków od wybuchów petard i rac wystrzeliwanych przez osoby będące w większości pod wpływem alkoholu. Powyższe, w ocenie skarżącego, świadczy o tym, że J. S. nie powinien zajmować żadnych stanowisk kierowniczych. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej odrzucenie, podnosząc, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, ewentualnie o jej oddalenie. W piśmie procesowym z 18 III 2024 r. skarżący stwierdził, że jest świadomy, iż sprawa nadaje się do prokuratury i wniósł o przekazanie do niej zgromadzonych materiałów, w sytuacji uznania przez Sąd braku swojej właściwości (akta sądowe, k. 150-151). Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada z urzędu dopuszczalność skargi, ustalając czy mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego. W przypadku stwierdzenia braku właściwości sądu administracyjnego, skarga podlega odrzuceniu stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z 30 VIII 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, ze zm.), dalej "ppsa". Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 VII 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym, w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 1 ppsa, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do treści art. 3 § 1 i 2 ppsa, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z 14 VI 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z 29 VIII 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, ze zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z 16 XI 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, ze zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Ponadto sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 kpa oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 2a i § 3). W badanej sprawie skarżący zażądał ukarania J. S. zakazem wykonywania funkcji publicznych, w tym zasiadania w radach miejskich oraz piastowania jakichkolwiek funkcji w jednostkach samorządowych i centralnych państwa polskiego. Tak zakreślony przedmiot zaskarżenia nie podlega kognicji sądów administracyjnych. Treść skargi, a w szczególności powołane w niej okoliczności faktyczne, odnoszą się bowiem do odpowiedzialności karnej, egzekwowanej na podstawie przepisów ustawy z 6 VI 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. z 2024 r. poz. 17) oraz ustawy z 6 VI 1997 r. - Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 37). To w ramach postępowania karnego możliwe jest dochodzenie odpowiedzialności z tytułu przekroczenia uprawnień i niedopełnienia obowiązków, ze szkodą dla interesu publicznego i prywatnego (art. 231 kk) czy narażenia człowieka na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo uszczerbku na zdrowiu (art. 160 kk). W wyniku postępowania karnego może być też orzeczony zakaz wykonywania i piastowania przez skazanego jakichkolwiek funkcji w organach i instytucjach państwowych i samorządu terytorialnego (art. 41 § 1aa kk). Postępowania w tym zakresie prowadzą organy ścigania i sądy powszechne, nie zaś sąd administracyjny. Wobec powyższego skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło