IV SA/Wr 110/14

WyrokWSA we Wrocławiu2014-10-02

Skład orzekający: Jolanta Sikorska, Lidia Serwiniowska, Alojzy Wyszkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo orzekł o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych, jeśli skarżący podjął inną pracę zarobkową na podstawie umowy zlecenia, mimo że był pouczony o utracie statusu bezrobotnego w takiej sytuacji?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo orzekł o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych, ponieważ skarżący podjął inną pracę zarobkową na podstawie umowy zlecenia, co skutkowało utratą statusu bezrobotnego. Skarżący został prawidłowo pouczony o konsekwencjach podjęcia zatrudnienia, a wysokość wynagrodzenia z umowy zlecenia nie ma znaczenia dla obowiązku zwrotu świadczenia. Decyzja o utracie statusu bezrobotnego, która nie została zaskarżona, jest wiążąca dla organu orzekającego o zwrocie zasiłku.
Stan faktyczny
Skarżący R. K. został pozbawiony statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku dla bezrobotnych z dniem 22.06.2012 r. w związku z podjęciem innej pracy zarobkowej na podstawie umowy zlecenia. Organy administracji orzekły o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego zasiłku za okres od 22.06.2012 r. do 20.01.2013 r. w kwocie 5.213,80 zł. Skarżący kwestionował zasadność decyzji, podnosząc m.in. niskie wynagrodzenie z umowy zlecenia i nieświadomość jej zawarcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski Protokolant st. asystent sędziego Aleksandra Dobosiewicz- Sass po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 2 października 2014 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Wojewody D. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...], nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 76 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania R. K., dalej skarżący, od decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] nr [...]orzekającej o zwrocie nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych za okres od dnia 22.06.2012 r. do dnia 20.01.2013 r. w kwocie brutto 5.213,80 zł, Wojewoda D. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wskazał, że ww. decyzją Prezydenta Miasta W. z dnia [...] orzeczono o obowiązku zwrotu przez skarżącego nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych za okres od dnia 22.06.2012 r. do dnia 20.01.2013 r. w kwocie brutto 5.213,80 zł. Od decyzji tej skarżący złożył odwołanie, w którym podniósł, że decyzję uważa za niesprawiedliwą bowiem jego dochód z umowy zlecenia stanowi jedynie 48,00 zł brutto, a kwota zwrotu pobranego zasiłku jest niewspółmiernie wyższa i wynosi 5.213,80 zł brutto. Wyjaśnił, że został członkiem komisji egzaminacyjnej w zawodzie organomistrz w 2012 r. Komisje egzaminacyjne działają na podstawie "aktu powołania" i członkowie komisji nie są objęci składkami na ubezpieczenie społeczne. Egzaminował jednego czeladnika i jednego mistrza. Podkreślił, że umowę zlecenia podpisał nieświadomie i nie spodziewał się jakiegokolwiek wynagrodzenia. Umowę zlecenia nr 66/2012 z dnia 22.06.2012 r. zawartą z D. Izbą Rzemieślniczą otrzymał dopiero w dniu 26.08.2013 r. Rozpatrując odwołanie organ II instancji ustalił, że skarżący został uznany za osobę bezrobotną z dniem 13.01.2012 r. z prawem do zasiłku od dnia 21.01.2012 r. do dnia 20.01.2013 r., o ile nie zajdą okoliczności powodujące jego utratę. Decyzją Prezydenta Miasta W. z dnia [...] orzeczono o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku z dniem 22.06.2013 r. w związku podjęciem innej pracy zarobkowej (umowy zlecenia). Decyzję tą doręczono skarżącemu w dniu 26.08.2013 r. Od decyzji tej skarżący nie złożył odwołania. Pismem z dnia 10.10.2013 r. zawiadomiono skarżącego o wszczęciu postępowania w sprawie obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. W dniu 17.10.2013 r. skarżący zapoznał się z aktami sprawy oraz dołączył pismo z D. Izby Rzemieślniczej we W. nr DKI-50214-3/13 z dnia 27.09.2013 r., z którego m.in. wynika, że członkowie komisji egzaminacyjnych pełniący swoje funkcje w drodze powołania nie są objęci składkami na ubezpieczenie społeczne. Następnie ww. decyzją z dnia [...] organ I instancji orzekł o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego zasiłku za okres od dnia 22.06.2012 r. do dnia 20.01.2013 r. w kwocie brutto 5.213,80 zł. Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 76 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne jest obowiązana do zwrotu w terminie 14 dni od doręczenia decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie społeczne. Natomiast zgodnie z art. 76 ust 2 pkt 1 tej ustawy, za nienależnie pobrane świadczenie pieniężne uważa się świadczenie pieniężne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania, jeżeli pobierający był pouczony o tych okolicznościach. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy, ilekroć w ustawie jest mowa o bezrobotnym - oznacza to osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-g lub lit. i, j, 1, lub cudzoziemca - członka rodziny obywatela polskiego, niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkole dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu tej szkoły lub w szkole wyższej gdzie studiuje w formie studiów niestacjonarnych, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej (...). Na podstawie art. 33 ust. 4. pkt 1 ustawy starosta, z zastrzeżeniem art. 75 ust. 3, pozbawia statusu bezrobotnego, który nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 (...). Z przekazanych akt sprawy wynika, że skarżący zawarł w dniu 22.06.2012 r. z D. Izbą Rzemieślniczą we W. umowę zlecenia Nr 66/2012 na okres od dnia 22.06.2012 r. do dnia 31.12.2012 r., od której odprowadzone zostały składki na ubezpieczenie społeczne. Organ wskazał, że w dniu 20.01.2012 r. skarżący w Powiatowym Urzędzie Pracy we W. własnoręcznym podpisem na druku "informacja dla osób rejestrujących się w powiatowym urzędzie pracy" potwierdził, że został pouczony m.in., iż utrata statusu bezrobotnego następuje w przypadku nie spełnienia wymogów definicji, o której mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, m.in., gdy osoba bezrobotna podjęła zatrudnienie lub inną pracę zarobkową bez względu na wysokość wynagrodzenia. Skarżący został również pouczony o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w przypadku niespełnienia warunków wymienionych w ustawie. Organ odwoławczy wskazał, że w związku z tym, że z przekazanych przez organ I instancji akt sprawy wynika, że skarżący podjął z dniem 22.06.2012 r. inną pracę zarobkową na umowę zlecenia, od tego dnia nie spełniał wymogów definicji osoby bezrobotnej zawartej w art. 2 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy. Z uwagi na to, że skarżącemu wypłacono zasiłek dla bezrobotnych za okres od dnia 22.06.2012 r. do dnia 20.01.2013 r., to należało go zobowiązać do zwrotu zasiłku wypłaconego za ten okres. Zasiłek za ten okres jest świadczeniem nienależnie pobranym, ponieważ wypłacono go bez podstawy prawnej. W tej sytuacji, skoro bezrobotny utracił prawo do zasiłku od 22.06.2012 r., to zgodnie z obowiązującymi przepisami zasiłek dla bezrobotnych pobrany przez stronę w okresie od 22.06.2012 r. do 20.01.2013 r. stanowi nienależnie pobrane świadczenie, podlegające zwrotowi w myśl art. 76 ust. 1 ww. ustawy. W zaskarżonej decyzji organ poinformował jednocześnie skarżącego, że na podstawie przepisów ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, starosta może w szczególnie uzasadnionych przypadkach odroczyć termin płatności lub rozłożyć na raty nienależnie pobrane świadczenie, albo po zasięgnięciu opinii powiatowej rady zatrudnienia umorzyć te należności w całości lub w części. W tym celu należy złożyć do organu I instancji stosowny wniosek, który będzie rozpatrywany w odrębnym postępowaniu. Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Od decyzji tej skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, w której podniósł, że nie zgadza się z uzasadnieniem faktycznym i prawnym wydanej decyzji. Do skargi dołączył oświadczenie D. Izby Rzemieślniczej we W. z dnia 15.01.2014. Ponadto dodał, że wnosi sprawę do sądu cywilnego o unieważnienie zawartej przez niego z D. Izbą Rzemieślniczą we W. umowy zlecenia z dnia 22.06.2012 r. Nr 66/2012. W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2). Z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wynika, że w wojewódzki sąd administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w razie stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd ten stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, ewentualnie stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub w innych przepisach. Z powyższego jednoznacznie wynika, że zaskarżona do sądu administracyjnego decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Zauważyć ponadto należy, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z przepisu tego wynika, że obowiązkiem sądu administracyjnego jest wszechstronna, wykraczająca poza granice zarzutów skargi kontrola legalności zaskarżonej decyzji w kontekście jej zgodności z prawem materialnym i prawem procesowym. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w ten właśnie sposób, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu nie stwierdził, by zaskarżona decyzja Wojewody D. naruszała przepisy prawa materialnego, bądź przepisy postępowania administracyjnego, a tym samym, by istniały w sprawie podstawy z wyżej powołanych przepisów prawa do uwzględnienia skargi i wyeliminowania z obrotu prawnego wydanych w sprawie decyzji administracyjnych. Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie pod względem zgodności z prawem jest decyzja Wojewody D. z dnia [...] wydana na podstawie art. 76 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (j.t. Dz. U. z 2013 r. Nr 674 ze zm.), powoływanej dalej jako ustawa o promocji zatrudnienia, którą to decyzją organ ten, po rozpatrzeniu odwołania skarżącego od decyzji wydanej w I instancji przez Prezydenta Miasta W. z dnia [...] orzekającej o zwrocie nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych za okres od dnia 22.06.2012 r. do dnia 20.01.2013 r., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia sprawy stanowi przepis art. 76 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Zgodnie z jego treścią, osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne, jest obowiązana do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne (ust. 1). Za nienależnie pobrane świadczenie pieniężne uważa się: 1) świadczenie pieniężne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania, jeżeli pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach; (...) (ust. 2 pkt 1). Z prawidłowych i niekwestionowanych przez skarżącego okoliczności faktycznych niniejszej sprawy wynika, że decyzją Prezydenta Miasta W. z dnia [...] skarżący został uznany za osobę bezrobotną z dniem 13.01.2012 r. z prawem do zasiłku od dnia 21.01.2012 r. do dnia 20.01.2013 r., o ile nie zajdą okoliczności powodujące jego utratę. Decyzją Prezydenta Miasta W. z dnia [...] orzeczono o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku z dniem 22.06.2013 r. w związku podjęciem innej pracy zarobkowej. W dniu bowiem 22.06..2012 r. skarżący zawarł z D. Izbą Rzemieślniczą we W. umowę zlecenia nr 66/2012, z której wynika, że w okresie od 22.06.2012 r. do 31.12.2012 r. wykonywał inną pracę zarobkową w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy o promocji zatrudnienia. Decyzję tą doręczono skarżącemu w dniu 26.08.2013 r. Od decyzji tej skarżący nie złożył odwołania. Stała się ona ostateczna i prawomocna. Pismem z dnia 10.10.2013 r. zawiadomiono skarżącego o wszczęciu postępowania w sprawie obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. W dniu 17.10.2013 r. skarżący zapoznał się z aktami sprawy oraz dołączył pismo z D. Izby Rzemieślniczej we W. z dnia 27.09.2013 r., z którego m.in. wynika, że członkowie komisji egzaminacyjnych pełniący swoje funkcje w drodze powołania nie są objęci składkami na ubezpieczenie społeczne. Następnie ww. decyzją z dnia [...] wydaną w niniejszej sprawie organ I instancji orzekł o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego zasiłku za okres od dnia 22.06.2012 r. do dnia 20.01.2013 r. w kwocie brutto 5.213,80 zł. Z prawidłowych i niekwestionowanych ustaleń poczynionych w sprawie przez organy ją rozpatrujące wynika również, że w dniu 20.01.2012 r. skarżący w Powiatowym Urzędzie Pracy we W. własnoręcznym podpisem na druku "informacja dla osób rejestrujących się w powiatowym urzędzie pracy" potwierdził, że został pouczony m.in. o tym, że utrata statusu bezrobotnego następuje w przypadku nie spełnienia wymogów definicji, o której mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, w tym m.in., że utrata statusu bezrobotnego następuje w przypadku, gdy osoba bezrobotna podjęła zatrudnienie lub inną pracę zarobkową bez względu na wysokość wynagrodzenia. Skarżący został także pouczony o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w przypadku niespełnienia warunków wymienionych w ustawie. Zgodnie z definicją bezrobotnego zawartą w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia, ilekroć w ustawie jest mowa o bezrobotnym - oznacza to osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-g lub lit. i, j, 1, lub cudzoziemca - członka rodziny obywatela polskiego, niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkole dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu tej szkoły lub w szkole wyższej gdzie studiuje w formie studiów niestacjonarnych, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej (...). Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 11 ilekroć w ustawie jest ustawy o promocji zatrudnienia, ilekroć w ustawie jest mowa o innej pracy zarobkowej - oznacza to wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umów cywilnoprawnych, w tym umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych. W świetle powyższego prawidłowo w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy organy ją rozpoznające uznały, że wystąpiły w sprawie przesłanki z art. 76 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia do zobowiązania skarżącego do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia za okres od 22.06.2012 r., to jest od dnia zawarcia przez niego z D. Izbą Rzemieślniczą we W. umowy zlecenia, do dnia 20.01.2013 r. Skarżący bowiem od tego dnia przestał spełniać definicję bezrobotnego, o której wyżej mowa. W sprawie została wydana decyzja w dniu 26.08.2013 r. o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej z dniem 22.06.2012 r. i utracie prawa do zasiłku z dniem 22.06.2012 r. Od decyzji tej skarżący nie wniósł odwołania. Decyzja ta stałą się ostateczna i wiąże w niniejszej sprawie dopóki nie zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego. Trafnie zauważa organ odwoławczy, że bez znaczenia w sprawie jest, jaką kwotę wynagrodzenia z tytułu wykonywania umowy zlecenia skarżący uzyskał. Z prawidłowych i niekwestionowanych ustaleń organów rozpoznających niniejszą sprawę wynika, że kwota nienależnie pobranego w ww. okresie zasiłku dla bezrobotnych wynosi 5.213,80 zł brutto. Odnosząc się do argumentów podniesionych przez skarżącego w odwołaniu oraz w skardze, dotyczących potrzeby zawierania ze skarżącym przez D. Izbą Rzemieślniczą we W. umowy zlecenia z dnia 22.06.2012 r. oraz jej ważności, a tym samym istnienia przesłanek do pozbawienia skarżącego statusu osoby bezrobotnej z tego powodu wskazać należy, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, o czym była już mowa wyżej. Rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Skoro zatem przedmiotem rozpoznania Sądu w niniejszej sprawie jest skarga na decyzję w przedmiocie obowiązku zwrotu przez skarżącego nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych za okres od 22 czerwca 2012 r. do 20 stycznia 2013 r., to nie może podlegać ocenie Sądu wydana w odrębnym postępowaniu administracyjnym decyzja z dnia 26 sierpnia 2013 r., którą orzeczono o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku od dnia 22 czerwca 2012 r. Biorąc bowiem pod uwagę, że uzyskanie statusu bezrobotnego w rozumieniu ustawy wiąże się z faktem rejestracji, a decyzja przyznająca prawo do zasiłku dla bezrobotnych na określony okres jest decyzją konstytutywną tworząca określony stan prawny, to również pozbawienie statusu bezrobotnego oraz będące jego oczywistą konsekwencją pozbawienie prawa do zasiłku dla bezrobotnych ma charakter konstytutywny i musi następować w trybie przewidzianym przepisami. Zauważyć w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, starosta pozbawia statusu bezrobotnego osobę, która nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2. Powyższe oznacza, że jedynie w toku postępowania prowadzonego na podstawie art. 33 ust. 4 o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy dopuszczalne jest ustalenie zaistnienia przesłanek utraty statusu bezrobotnego, a jednocześnie, że wydane w tym postępowaniu rozstrzygnięcie ostateczne tworzy stan prawny wiążący organy i sądy orzekające w innych postępowaniach. Inaczej mówiąc, faktu utraty statusu bezrobotnego nie można domniemywać, względnie wykazywać w innych postępowaniach administracyjnych dostępnymi środkami dowodowymi, lecz każdorazowo musi on wynikać z wydania decyzji o jakiej mowa w art. 33 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Reasumując, to w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia 26 sierpnia 2013 r. rozstrzygnięta została kwestia utraty przez skarżącego statusu bezrobotnego i to w ramach tego postępowania mógł on kwestionować ustalenia organów co do wystąpienia zdarzeń uzasadniających pozbawienie go tego statusu i co za tym idzie prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Dalej wskazać należy, że stanowiący podstawę materialnoprawną wydania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ja decyzji organu I instancji art. 76 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy stanowi, że osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne, jest obowiązana do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne. Zgodnie z ust. 2 pkt 1 tego samego artykułu, za nienależnie pobrane świadczenie pieniężne uważa się między innymi świadczenie pieniężne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania, jeżeli pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach. Z treści powyższej regulacji wynika, że decyzja nakładająca obowiązek zwrotu nienależnie pobranego świadczenia (w niniejszej sprawie zasiłku dla bezrobotnych) nie jest decyzją uznaniową, lecz ma charakter związany. Organ w prowadzonym postępowaniu zobowiązany jest jedynie ustalić czy zaistniały okoliczności powodujące ustanie prawa do pobierania zasiłku, czy zostały wypłacone świadczenia za okres po zaistnieniu tych okoliczności oraz czy pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach, zaś w razie poczynienia w tym zakresie pozytywnych ustaleń ma obowiązek wydać decyzję nakazującą zwrot nienależnie pobranych świadczeń. Jeżeli okolicznością powodującą ustanie prawa do pobierania zasiłku jest utrata statusu bezrobotnego, to organ wydający decyzję w przedmiocie obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia związany jest w tym zakresie – jak wykazano to już powyżej – ostateczną decyzją o pozbawieniu statusu bezrobotnego. Na etapie wydawania decyzji na podstawie art. 76 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy organ nie może badać zarówno sytuacji majątkowej zobowiązanego, jak i oceniać potencjalnej możliwości wykonania decyzji, jak również ponownie weryfikować zasadności pozbawienia skarżącego statusu bezrobotnego. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika przy tym w sposób nie budzący wątpliwości, co już wyżej wykazano, że organy prawidłowo ustaliły, iż w następstwie utraty przez skarżącego statusu bezrobotnego doszło do ustania prawa do pobierania zasiłku oraz że skarżący był pouczony o okolicznościach powodujących ustanie prawa do pobierania zasiłku. Odnośnie zaistnienia drugiej z wskazanych powyżej przesłanek uznania świadczenia za nienależnie pobrane Wojewoda trafnie wskazał, iż odpowiednie pouczenia zostały skarżącemu udzielone w dniu 20 stycznia 2012 r. przy rejestrowaniu się przez niego jako osoba bezrobotna, co potwierdził on własnoręcznym podpisem. Podkreślić w tym miejscu należy, że udzielone w tym zakresie skarżącemu pouczenie było zrozumiałe i jednoznacznie wynikało z niego, iż winien on zawiadomić w ciągu 7 dni powiatowy urząd pracy o podjęciu jakiegokolwiek zatrudnienia, bądź innej pracy zarobkowej. Bez jakiegokolwiek znaczenia dla sprawy pozostaje przy tym podnoszona przez skarżącego okoliczność dotycząca kwoty uzyskanego przez niego wynagrodzenia z tytułu wykonania umowy zlecenia z dnia 22 czerwca 2012 r. Sąd administracyjny nie może również w niniejszym postępowaniu badać zasadności zawarcia ze skarżącym przez D. Izbą Rzemieślniczą we W. umowy zlecenia, jak również oceniać jej ważności. W świetle powyższego decyzje zaskarżonej treści uznać należy za prawidłowe. W niczym bowiem nie naruszają zarówno przepisów prawa materialnego stanowiącego podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia sprawy, jak i przepisów postępowania administracyjnego. Skarga zatem jako pozbawiona uzasadnionych podstaw podlegała oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło