IV SA/Wr 115/09

WyrokWSA we Wrocławiu2009-06-26

Skład orzekający: Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Małgorzata Masternak-Kubiak, Lidia Serwiniowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej o niezdolności do zawodowej służby wojskowej, oparte na niepełnoobjawowym zespole WPW, zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego i procesowego, w szczególności poprzez brak wszechstronnego zebrania materiału dowodowego i wadliwe uzasadnienie?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji z powodu istotnych naruszeń prawa materialnego i procesowego. Stwierdzono, że postępowanie dowodowe było niepełne, nie uwzględniono wszystkich istotnych dowodów i wniosków strony, a uzasadnienie orzeczeń było wadliwe i nie pozwalało na kontrolę sądową. Brak było dokumentacji leczenia specjalistycznego, a kwalifikacja schorzenia nie odpowiadała dosłownie przepisom rozporządzenia.
Stan faktyczny
Skarżący S. J. został zaliczony przez Terenową Wojskową Komisję Lekarską do kategorii "N" (niezdolny do zawodowej służby wojskowej) z powodu niepełnoobjawowego zespołu WPW. Po utrzymaniu tej decyzji przez Rejonową Wojskową Komisję Lekarską, skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając błędy w kwalifikacji medycznej, naruszenie przepisów postępowania (m.in. art. 7, 77, 42, 10, 107 k.p.a.), brak rzetelnego postępowania dowodowego i wadliwe uzasadnienie decyzji. Skarżący domagał się uchylenia decyzji, zmiany kategorii zdrowia na "Z" (zdolny) oraz odszkodowania.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. oraz poprzedzające ją orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w P. Odrzucono skargę w części dotyczącej roszczenia odszkodowawczego. Nie orzeczono w przedmiocie wykonania zaskarżonego orzeczenia.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Masternak-Kubiak (spr.), Sędzia WSA Lidia Serwiniowska, Protokolant Anna Rudzińska, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 26 czerwca 2009 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej we Wrocławiu Marii Walkiewicz sprawy ze skargi S. J. na decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej I. uchyla decyzję I i II instancji, II. odrzuca skargę w części dotyczącej roszczenia odszkodowawczego, III. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonego orzeczenia. Orzeczeniem z dnia [...] r. nr [...] Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w P., powołując się na przepis art. 5 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.), rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie służby wojskowej kandydatów na żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 151, poz. 1594) oraz rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 133, poz. 1422 ze zm.), rozpoznała u S. J. niepołnoobjawowy zespół WPW (§ 38 pkt 1) i zaliczyła go do kategorii "N" - niezdolny do zawodowej służby wojskowej. Od powyższego orzeczenia S. J. złożył odwołanie, w którym podniósł, że dodatkowa droga przewodzenia, czyli dodatkowa żyła, nie jest schorzeniem, lecz specyficzną, wrodzoną właściwością serca. Odwołujący się podnosi, że dotychczasowe badania przeprowadzane przez wojskowe komisje lekarskie wykluczały jakiekolwiek schorzenia, wady, bądź nieprawidłowości w jego konstytucji zdrowotnej i w ich wyniku zawsze miał kategorię "A" zdolności do służby wojskowej. Nigdy wcześniej nie zdiagnozowano u niego zaburzeń ze strony układu krążenia, ani też dodatkowej żyły. W związku z tym odwołujący wnosi o przeprowadzenie przez Rejonową Wojskową Komisję Lekarską dodatkowego badania specjalistycznego oraz przedkłada wynik badania EKG z dnia 17 października 2006 r., z opisu którego wynika, że "wysokie załamki R (...) są spowodowane położeniem serca po prawej stronie klatki piersiowej". Zaskarżonym orzeczeniem z dnia [...] r. nr [...], wydanym na podstawie art. 127 § 1 i art. 138 k.p.a. w związku z § 4 pkt 1, § 27 ust. 4, § 31 i § 32 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 10 maja 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 133, poz. 1422 ze zm.), Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. utrzymała w mocy orzeczenie organu I instancji. Komisja po rozpatrzeniu odwołania i analizie całości dokumentacji orzeczniczo-lekarskiej nie stwierdziła nieprawidłowości mogących stanowić podstawę uchylenia zaskarżonego orzeczenia. Z przeprowadzonego badania lekarskiego specjalistycznego - kardiologicznego, w tym EKG, zdaniem tego organu wynika, że stwierdzone u odwołującego się zaburzenia ze strony układu krążenia, uzasadniają uznanie orzekanego w gr. I osób badanych za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej. W ocenie organu II instancji, Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w P. prawidłowo uznała, że niepełnoobjawowy zespół WPW mieści się w zakresie pojęciowym § 38 pkt 1 z załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 10 maja 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 133, poz. 1422 ze zm.) i kwalifikuje odwołującego się do kategorii "N" - niezdolności do zawodowej służby wojskowej w charakterze kandydata. W skardze na powyższe orzeczenie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, S. J. wniósł o jego uchylenie. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuca rażące naruszenie przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, a także brak przeprowadzenia rzetelnego postępowania dowodowego i obiektywnej oceny zgromadzonych w sprawie dowodów, to jest: - błędną kwalifikację i zastosowanie § 38 p. 1 z zał. Nr 2 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004 r. (Dz. U. nr 133, poz. 1422 z późn. zm.) przy utrzymaniu w mocy orzeczenia lekarskiego wydanego przez Terenową Wojskową Komisję Lekarską (dalej: TWKL) w P., opartego na nieprawidłowo wykonanym przez pielęgniarkę TWKL badaniu EKG, w sytuacji kiedy zdrowie S. J., w tym stan zdrowia serca, pozwala skarżącemu na pełnienie zawodowej służby wojskowej bez jakichkolwiek przeciwwskazań; - naruszenie przepisów postępowania, mających ostateczny wpływ na treść orzeczenia: naruszenie art. 7 k.p.a. z powodu zakończenia postępowania administracyjnego mimo nie zgromadzenia pełnego materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie i braku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym w szczególności zaniechania przeprowadzenia przez Rejonową Wojskową Komisję Lekarską badań lekarskich na okoliczność wykazania, braku jakichkolwiek przeciwwskazań do pełnienia zawodowej służby wojskowej (mimo wniosku w tej sprawie złożonego przez skarżącego); - naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych związanych ze stanem zdrowia skarżącego; - naruszenie art. 42 k.p.a., które to naruszenie objawiło się niewłaściwym i w konsekwencji nieskutecznym doręczeniem korespondencji w przedmiotowej sprawie; - naruszenie art. 10 k.p.a. § 1, które objawiło się brakiem zapewnienia skarżącemu możliwości czynnego udziału w sprawie, w tym w szczególności przez brak powiadomienia o wyznaczonym terminie posiedzenia i wydania orzeczenia przez Rejonową Wojskową Komisję Lekarską oraz brak pouczenia skarżącego o możliwości wypowiedzenia się w zakresie zebranych dowodów i materiałów; - naruszenie art. 107 § 3 kpa poprzez zaniechanie uzasadnienia decyzji w sposób przyjęty z zasadami określonymi w art. 7 i 9 oraz 11 k.p.a, co objawiło się zdawkowym i urągającym zasadom wydawania i uzasadniania orzeczeń w postępowaniu administracyjnym przez organ prowadzący postępowanie. W związku z tym, że naruszenie powyższych przepisów prawnych miało istotny wpływ na wynik sprawy, a nade wszystko w swoich skutkach na utratę etatu otrzymanego przez skarżącego w dniu 25 sierpnia 2008 r. od Dowódcy [...] w Ł., skarżący wnosi o zmianę orzeczenia i orzeczenie faktycznie należnej kategorii zdrowia Z (zdolny do zawodowej służby wojskowej). Ponadto skarżący wnosi o: - podjęcie przez zaskarżany organ działań mających na celu przywrócenie skarżącemu utraconego etatu na stanowisku technik, stopień etatowy: plutonowy (sekcja ekspedycji, zespół zaopatrzenia lotniczo-technicznego, dywizjon techniczny), biorąc za podstawę tego wniosku okoliczność udzielenia przez organ do wiadomości Wojskowej Komendy Uzupełnień w G., a skutkiem tego do wiadomości Dowódcy JW. nr [...] w Ł., nieprawdziwej i krzywdzącej skarżącego informacji o jego stanie zdrowia, wynikającej z błędnej kwalifikacji stanu zdrowia; - powołanie biegłego z zakresu kardiologii na okoliczność wykazania, że aktualny stan zdrowia i budowa anatomiczna serca skarżącego nie stanowi schorzenia zdrowotnego i jako takie nie może być zaliczone do żadnego z powodów zaliczenia skarżącego do osób niezdolnych do zawodowej służby wojskowej; - dopuszczenie dowodu z zeznań lekarza-kardiologa, M. R., wykonującej badanie EKG na okoliczność wykazania, że przeprowadzone przez nią w dniu 16 stycznia 2009 r. badania EKG i echo serca (diagnoza wraz z wydrukiem EKG w załączeniu) potwierdzają, że skarżący nie jest chory na WPW serca oraz nie posiada dodatkowego przewodzenia w sercu; - dopuszczenie dowodu w postaci diagnozy wystawionej w dniu 16 stycznia 2009 r. przez lekarza-kardiologa M. R., na okoliczność wykazania braku jakichkolwiek dolegliwości kardiologicznych skarżącego, a tym samym wykazanie błędnie przyjętych okoliczności wziętych za podstawę orzeczenia w sprawie; - w związku z tym, że na skutek naruszenia przez zaskarżony organ w/w przepisów prawnych i błędną kwalifikację stanu zdrowia skarżącego tenże pozostaje bez pracy i bez jakichkolwiek środków na życie od sierpnia 2008 r,, skarżący wnosi o zasądzenie od Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej odszkodowania w wysokości nie niższej niż wynagrodzenie minimalne za okres 3 miesięcy. W uzasadnieniu skargi S. J. podtrzymał argumenty zawarte odwołaniu od decyzji organu I instancji. Skarżący zarzuca, że zaskarżane orzeczenie zostało wydane, mimo nieprawidłowo przeprowadzonego postępowania, bez uwzględnienia wszystkich okoliczności i dowodów istotnych dla sprawy. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w uzasadnieniu podniosła jedynie, że po rozpatrzeniu odwołania i analizie całości dokumentacji orzeczniczo-lekarskiej zgromadzonej w tej sprawie nie stwierdziła nieprawidłowości mogących stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonego orzeczenia i utrzymała je mocy. Zdaniem skarżącego jest to wyłącznie szablonowe stwierdzenie, pozbawione jakiegokolwiek odniesienia do materiału dowodowego przedstawionego przez skarżącego, a także jakiegokolwiek stwierdzenia dotyczącego ewentualnej potrzeby przeprowadzenia dalszych badań specjalistycznych, o których wykonanie skarżący wnosił. Zgodnie zaś z dyspozycją art. 107 k.p.a. - decyzja powinno zawierać faktyczne i prawne uzasadnienie rozstrzygnięcia. W szczególności uzasadnienie faktyczne powinno zawierać wskazanie faktów, które organ odwoławczy uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności. Celem postępowania odwoławczego nie jest bowiem sama kontrola poprawności postępowania administracyjnego organu I instancji, lecz także - jeżeli jest to niezbędne - uzupełnienie materiału dowodowego sprawy oraz podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Ponadto skarżący podniósł, że Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska nie informowała go o stanie sprawy, a wydane orzeczenie przesłała pod niewłaściwy adres, mimo, że skarżący dokładnie informował Komisję o właściwym adresie dla korespondencji. W odpowiedzi na skargę Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. wniosła o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w zaskarżonym orzeczeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z postanowieniami art. 184 Konstytucji RP z 1997 r. i art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy). Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Kryterium legalności umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji, jeżeli stwierdzi on naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające postawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że wojskowe komisje lekarskie stanowią organy administracji publicznej wydające decyzje w indywidualnych sprawach, w tym również decyzje w sprawach zdolności do służby wojskowej ze względu na stan zdrowia. Dlatego też do tego rodzaju decyzji odnoszą się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 10 lutego 1999 r. sygn. akt I SA 2114/97 - LEX 47973, wyrok NSA z dnia 16 listopada 1995 r. sygn. akt SA/Gd 1655/95, OSP z 1997 r. Nr 7-8, poz. 135 i inne). Tym samym w zakresie nienormowanym przepisami szczegółowymi do postępowania w sprawach tego rodzaju mają zastosowanie określone w k.p.a. ogólne zasady postępowania administracyjnego. Rozstrzyganie o zdolności do służby wojskowej odbywa się zatem w postępowaniu administracyjnym z gwarancjami dwuinstancyjnego toku orzecznictwa o charakterze sformalizowanym i z zagwarantowaniem czynnego udziału kandydata w tym postępowaniu. Warunkiem wydania prawidłowej decyzji jest podjęcie przez organ wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego poprzez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego (art. 7 i 77 k.p.a.), a decyzja powinna zawierać m. in. uzasadnienie faktyczne i prawne (art. 107 § 1 k.p.a.). Rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że wydane w sprawie orzeczenia, będące w myśl art. 5 ust. 1 zdanie 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.) decyzjami administracyjnymi, podjęte zostały z istotnym naruszeniem prawa materialnego i procesowego. Zgodnie z ust. 6 omawianego przepisu prawa ustala się następujące kategorie zdolności fizycznej i psychicznej do zawodowej służby wojskowej: 1) kategoria Z - zdolny do zawodowej służby wojskowej, co oznacza zdolność do pełnienia zawodowej służby wojskowej oraz służby w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego, 2) kategoria N - trwale lub czasowo niezdolny do zawodowej służby wojskowej oraz niezdolny do służby w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego. Przepis ustępu 8 art. 5 ustawy zawiera delegację do określenia przez Ministra Obrony Narodowej w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw zdrowia, w drodze rozporządzenia: 1) wykazu chorób lub ułomności uwzględnianego przy orzekaniu o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz do służby poza granicami państwa; 2) wykazu chorób lub ułomności uwzględnianego przy orzekaniu o zdolności do pełnienia służby w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych i rodzajach wojsk oraz na poszczególnych stanowiskach służbowych wymagających szczególnych predyspozycji zdrowotnych; 3) właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich; 4) trybu kierowania do wojskowych komisji lekarskich żołnierzy zawodowych i osób ubiegających się o powołanie do zawodowej służby wojskowej; 5) szczegółowych warunków orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej; 6) szczegółowych warunków orzekania o zdolności do służby wojskowej poza granicami państwa; 7) sposobu ustalania związku chorób oraz śmierci ze służbą wojskową. Przepis ustępu 9 art. 5 ustawy określa materię podlegającą regulacji w drodze rozporządzenia, o jakim mowa w ust. 8. Z powołaniem się na powyższą delegację ustawową Minister Obrony Narodowej wydał w dniu 10 maja 2004 r. rozporządzenie w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 133, poz. 1422 ze zm.), na którego przepisy powołały się obydwie orzekające w sprawie wojskowe komisje lekarskie. Rozporządzenie to w załączniku nr 2 określa wykaz chorób i ułomności przy ocenie zdolności fizycznej i psychicznej do zawodowej służby wojskowej oraz do pełnienia takiej służby poza granicami państwa, a w załączniku nr 5 określa wzór orzeczenia w sprawie zdolności do zawodowej służby wojskowej, który to wzór w pkt 12 wskazuje uzasadnienie jako element owego orzeczenia. Do załącznika nr 5 do w/w rozporządzenia odsyła przepis § 26 ust. 4 pkt 1) rozporządzenia. Orzeczenia o zdolności do zawodowej służby wojskowej wojskowe komisje lekarskie wydają na podstawie badania lekarskiego i wyników badań specjalistycznych, dokumentacji medycznej oraz informacji i dokumentów, o których mowa w § 14 (§ 23 rozporządzenia). Orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej wydane w pierwszej instancji podlega doręczeniu (§ 30 ust. 1 rozporządzenia). Od orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej wydanego w pierwszej instancji służy stronie odwołanie na zasadach określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego (§ 31 ust 1 rozporządzenia). Do orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej wyższego stopnia stosuje się odpowiednio przepis § 30 (§ 32 ust. 4 rozporządzenia). Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że kontrola przez sąd administracyjny orzeczeń wojskowych komisji lekarskich o zdolności do zawodowej służby wojskowej obejmuje sprawdzenie prawidłowości postępowania poprzedzającego ustalenie stanu zdrowia badanego kandydata do zawodowej służby wojskowej, w szczególności, czy badania stanu zdrowia były wszechstronne, oparte na wyczerpującym wywiadzie chorobowym i pełnych badaniach przedmiotowych oraz, czy dokonana następnie kwalifikacja zdolności do zawodowej służby wojskowej była zgodna z przepisami w sprawie orzekania o zdobności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach. Ustalony między innymi na podstawie wyżej wymienionych dokumentów stan faktyczny sprawy winien znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu orzeczenia właściwej komisji lekarskiej. Zgodnie z art. 107 § 1 k.p.a. uzasadnienie decyzji stanowi jej integralną część. Z uzasadnienia wynikać ma ocena faktów, prawa i subsumpcji oraz celów i skutków rozstrzygnięcia. Zatem ocenie sądu nie może podlegać sama osnowa decyzji, ale decyzja jako całość, a więc łącznie z uzasadnieniem (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 listopada 2000 r. sygn. akt I SA/Gd 668/98, Lex nr 47109). Uzasadnienie decyzji jest tym jej elementem, który pozwala na dokonanie przez sąd administracyjny kontroli prawidłowości postępowania poprzedzającego wydanie decyzji. Obowiązek uzasadnienia orzeczenia w sprawie zdolności do zawodowej służby wojskowej nałożył również prawodawca, umieszczając ten element - jak już wyżej wspomniano - we wzorze orzeczenia stanowiącym załącznik nr 5 do powoływanego rozporządzenia z dnia 10 maja 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach. Ponieważ ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.), ani wydane na jej podstawie rozporządzenie wykonawcze nie precyzują, jakie elementy winno zawierać uzasadnienie orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej, należy w tym zakresie stosować przepis art. 107 § 3 k.p.a. Zatem będące decyzją administracyjną uzasadnienie faktyczne orzeczenia komisji lekarskiej powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa, przy czym uzasadnienie prawne decyzji nie może ograniczać się do wskazania przepisu prawa i przytoczenia jego treści, ale powinno zawierać umotywowaną ocenę stanu faktycznego i rozważania tych ustaleń w kontekście przesłanek zastosowanej normy prawa materialnego. Z tego punktu widzenia zaskarżona decyzja oraz decyzja poprzedzająca zawierają wady nakazujące wyeliminowane obu rozstrzygnięć z obrotu prawnego i to pomimo tego, iż nie budzi wątpliwości przyjęta przez organy obu instancji podstawa materialnoprawna rozstrzygnięcia (rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z 10 maja 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 133, poz. 1422 ze zm.), zwane dalej rozporządzeniem. Obie decyzje powołują się na rozpoznanie u skarżącego schorzenia wymienionego w § 38 pkt 1 załącznika nr 2 do rozporządzenia, chociaż przyjęta nazwa tego schorzenia "niepełnoobjawowy zespół WPW" nie odpowiada dosłownej treści wspomnianego przepisu. Warto przy tym zwrócić uwagę na to, że przepis § 38 pkt 1 wymienia trzy różne postacie choroby układu krążenia (choroby mięśnia sercowego, zaburzenia rytmu nawracające albo trwałe nie upośledzające sprawności ustroju), a zatem stwierdzone schorzenie winno zostać jednoznacznie zakwalifikowane do jednej z tych postaci, a ponadto kwalifikacja ta winna zostać wnikliwie uzasadniona. Z objaśnień szczegółowych do tego rozpoznania, mających charakter normatywny wynika, że według tego punktu należy kwalifikować zaburzenia rytmu serca pochodzenia organicznego i zaburzenia przewodzenia, potwierdzone dokumentacją leczenia w poradni specjalistycznej. W aktach sprawy nie ma jednak żadnej dokumentacji leczenia skarżącego w poradni specjalistycznej. Organ II instancji nie ustosunkował się także do wyników badań przedłożonych przez skarżącego, tj. badania EKG wraz z opisem z dnia 17 października 2006 r. wykonanym w [...] w W., nie przeprowadził także ponownych badań specjalistycznych skarżącego. Materiał dowodowy zebrany w sprawie wskazuje zatem, że rozpoznano u skarżącego "niepełnoobjawowy zespół WPW" tylko na podstawie jednego badania EKG wykonanego na zlecenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w P. W ocenie Sądu badanie stanu zdrowia skarżącego nie było wszechstronne, nie jest oparte na wyczerpującym wywiadzie chorobowym i pełnych badaniach przedmiotowych. Wskazane uchybienie procesowe daje podstawę do przyjęcia, że orzeczenia wydane przez organy obydwu instancji naruszają w sposób istotny art. 107 § 3 k.p.a. Powyższa wada procesowa wydanych w sprawie orzeczeń nie pozwala na poznanie motywów, którymi organy kierowały się przy rozpoznaniu sprawy i powoduje, że wydane w sprawie orzeczenia w istocie uchylają się spod kontroli Sądu. Nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie oraz nie uzasadnienie decyzji w sposób właściwy narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego wynikające z powołanych przepisów proceduralnych, w tym zasadę prawdy obiektywnej i prowadzi do naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy. Ponadto stwierdzone uchybienie przepisom postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co obliguje sąd do uchylenia decyzji dotkniętej takimi wadami. Wniosek strony skarżącej o uzupełnienie postępowania dowodowego o powołanie biegłego z zakresu kardiologii, dopuszczenie dowodu z zeznań lekarza-kardiologa M. R. z O. oraz dopuszczenie dowodu w postaci diagnozy wystawionej przez lekarza-kardiologa M. R., nie został uwzględniony, albowiem sąd administracyjny orzeka co do zasady na podstawie stanu faktycznego i materiału dowodowego ustalonego i zgromadzonego w postępowaniu przed organami administracji. W postępowaniu przed sądem administracyjnym postępowanie dowodowe może być prowadzone tylko jako postępowanie uzupełniające, ograniczone wyłącznie do dowodów z dokumentów (art. 106 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Prowadzenie jakichkolwiek innych dowodów, poza dowodami z dokumentów, jest niedopuszczalne. W postępowaniu sądowo administracyjnym "nie dokonuje się ponownego ustalenia stanu faktycznego sprawy administracyjnej, lecz jedynie ocenia, czy organy administracji państwowej ustaliły ten stan zgodnie z regułami obowiązującymi w postępowaniu administracyjnym i następnie, czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego odpowiadające poczynionym ustaleniom" (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 357 i n.). Sąd administracyjny nie jest zatem uprawniony do dokonywania ustaleń, które miałyby służyć merytorycznemu rozstrzyganiu sprawy załatwionej zaskarżoną decyzją. Może on dokonywać jedynie takich ustaleń, które będą stanowiły podstawę oceny zgodności z prawem tejże decyzji. Nie jest także dopuszczalne, aby sąd administracyjny podjął jakichkolwiek działania mające na celu przywrócenie skarżącemu utraconego etatu, albowiem sądy administracyjne sprawują jedynie kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie (art. 3 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Sąd administracyjny nie zastępuje administracji publicznej w załatwianiu spraw należących do jej właściwości. W tym stanie rzeczy, w oparciu o art. 145 § 1 pkt. 1 lit a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), uchylono zaskarżoną decyzję. Na podstawie art. 135 tejże ustawy uchylono decyzję organu pierwszej instancji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy decyzyjne, po przeprowadzeniu prawidłowego postępowania w sprawie, jak wymagają tego powołane przepisy prawa, winny wydane przez siebie orzeczenia uzasadnić zgodnie z wymogiem art. 107 § 3 k.p.a. i wskazać z jakich przyczyn zaliczyły skarżącego do określonej kategorii stanu zdrowia jako kandydata do zawodowej służby wojskowej. Ustosunkowując się do zawartego w skardze wniosku o zasądzenie odszkodowania od Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej za wydanie błędnego orzeczenia o stanie zdrowia skarżącego, które miało wpływ na utratę przez niego pracy, a w konsekwencji środków do życia, trzeba wyjaśnić, że w świetle obowiązujących przepisów sąd administracyjny nie jest władny do podjęcia rozstrzygnięcia w tym zakresie. Skarżący może natomiast realizować swoje roszczenia z omawianego tytułu na drodze cywilnoprawnej przed sądem powszechnym. Z tych względów, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1, orzeczono jak w pkt II sentencji. Zaskarżone orzeczenie nie należy do rzędu decyzji nadających się do przymusowego wykonania, dlatego w pkt III sentencji odstąpiono od obowiązku wynikającego z art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło