IV SA/Wr 12/07
WyrokWSA we Wrocławiu2007-03-15
Skład orzekający: Henryk Ożóg, Lidia Serwiniowska, Wanda Wiatkowska-Ilków
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zasiłek pielęgnacyjny powinien być przyznany od daty ustalenia znacznego stopnia niepełnosprawności, czy od daty złożenia wniosku o jego przyznanie?Ratio decidendi
Prawo do świadczeń rodzinnych, w tym zasiłku pielęgnacyjnego, ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami do właściwego organu. Przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych nie przewidują możliwości przyznania świadczenia od daty wcześniejszej niż data złożenia wniosku, nawet jeśli niepełnosprawność została stwierdzona wcześniej.Stan faktyczny
T. K. złożył wniosek o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego, dołączając orzeczenie sądu stwierdzające znaczny stopień niepełnosprawności od określonej daty. Organ pierwszej instancji przyznał zasiłek od miesiąca złożenia wniosku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, wskazując, że przepisy nie przewidują wyrównania zasiłku od daty stwierdzenia niepełnosprawności. T. K. zaskarżył decyzję SKO, domagając się przyznania zasiłku od daty orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków (spr.) Protokolant Anna Rudzińska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 15 marca 2007 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [ ... ] r. Nr SKO [ ... ] w przedmiocie przyznania zasiłku pielęgnacyjnego oddala skargę.
Decyzją z dnia [ ... ] r. Nr [ ... ] Kierownik Działu Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w J. G. na podstawie art. 16 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2003r. Nr 228, poz. 2255 ze zm.), ogólnie powołanych przepisów rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz.U. Nr 105, poz. 881), § 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 lipca 2006r. w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłek rodzinny oraz wysokości świadczeń rodzinnych (Dz.U. Nr 130, poz. 903) oraz art. 104 i art. 108 kpa, przyznał T. K. zasiłek pielęgnacyjny w kwocie [ ... ] zł miesięcznie, bezterminowo począwszy od dnia [ ... ] r.
W motywach rozstrzygnięcia wskazał, że zgodnie z art. 16 ustawy o świadczeniach rodzinnych zasiłek pielęgnacyjny przysługuje: 1) niepełnosprawnemu dziecku; 2) osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 3) osobie, która ukończyła 75 lat. Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje także osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia. Z uwagi na fakt, iż strona spełnia przesłanki zawarte w art. 16 ustawy o świadczeniach rodzinnych, świadczenie rodzinne w wyżej wskazanej formie zostało jej przyznane.
W odwołaniu od tej decyzji T. K. podniósł, że zgodnie z wyrokiem Sądu Rejonowego w J. G. Wydział [ ... ] Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, sygn. akt [ ... ] został uznany od dnia [ ... ] r. za osobę o znacznym stopniu niepełnosprawności, w związku z czym wnosi o wyrównanie zasiłku pielęgnacyjnego od tego dnia.
Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [ ... ] r. Nr SKO [ ... ] , Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. , na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. art. 16 i 24 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. z 2006r., Nr 139, poz. 992), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji wskazało, że w myśl art. 24 ustawy o świadczeniach rodzinnych prawo do świadczeń rodzinnych ustala się na okres zasiłkowy, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. Z akt sprawy wynika, że wniosek strony o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego wraz z załącznikami złożony został w organie pomocy społecznej w dniu [ ... ] r. Zatem, zgodnie z unormowaniem zawartym w art. 24 ustawy o świadczeniach rodzinnych organ I instancji w wydanej decyzji prawidłowo ustalił termin uzyskania prawa do zasiłku pielęgnacyjnego począwszy od miesiąca [ ... ] r.
Przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych nie przewidują "wyrównywania" zasiłku (czego domaga się strona) od momentu stwierdzenia stopnia niepełnosprawności.
W związku z powyższym decyzja organu I instancji jest zgodna z obowiązującym prawem.
W skardze na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu T. K. wskazał, że powodem jej wniesienia jest niedokładne przejrzenie dokumentów medycznych i orzeczenia o stopniu niepełnosprawności.
Podniósł, że Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w J. G. , a następnie Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności we W. zaliczył go do grona osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, od dnia [ ... ] r.
Z kolei Sąd Rejonowy w J. G. Wydział [ ... ] Pracy i Ubezpieczeń Społecznych uznał go za osobę o znacznym stopniu niepełnosprawności od dnia [ ... ] r. Tak więc, prosi o wnikliwe rozpoznanie jego skargi na decyzję Kolegium.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. wniosło o jej oddalenie, argumentując jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 i art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne powołane zostały do badania legalności decyzji, niektórych postanowień i innych aktów organów administracyjnych. W związku z tym kontrolą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi objęta jest zgodność zaskarżonych aktów administracyjnych z prawem materialnym, a także badanie zgodności tych aktów z przepisami procedury administracyjnej. W razie stwierdzenia, że zaskarżony akt został wydany z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy, bądź z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, sąd uchyla zaskarżony akt w całości lub w części.
Rozpatrując skargę Sąd nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa o jakim mowa wyżej. Skarga zatem nie mogła zostać uwzględniona.
Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia niniejszej sprawy stanowią przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.).
Zgodnie z art. 2 pkt 2 tej ustawy świadczeniami rodzinnymi są świadczenia opiekuńcze: zasiłek pielęgnacyjny i świadczenie pielęgnacyjne.
Według jej art. 16 ust. 2 zasiłek pielęgnacyjny przysługuje:
1) niepełnosprawnemu dziecku;
2) osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;
3) osobie, która ukończyła 75 lat.
Zgodnie z art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego (okres zasiłkowy – okres od 1 września do 31 sierpnia następnego roku kalendarzowego na jaki ustala się prawo do świadczeń rodzinnych – art. 3 pkt 10).
Z kolei ust. 4 tego przepisu mówi o tym, że w przypadku ustalania prawa do zasiłku pielęgnacyjnego prawo ustala się na czas nieokreślony, chyba że orzeczenie o niepełnosprawności lub orzeczenie o stopniu niepełnosprawności zostało wydane na czas określony. W tym przypadku prawo do zasiłku pielęgnacyjnego ustala się do ostatniego dnia miesiąca, w którym upływa termin ważności orzeczenia.
Z dokonanej analizy akt sprawy wynika, że wniosek skarżącego o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego wpłynął do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w J. G. w dniu [ ... ] r. Do wniosku skarżący dołączył m.in. wyrok Sądu Rejonowego w J. G. [ ... ] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia [ ... ] r., sygn. akt [ ... ] , zmieniający orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie D. z dnia [ ... ] r. znak [ ... ] w przedmiocie ustalenia stopnia niepełnosprawności w ten sposób, iż zaliczono T. K. do grona osób o znacznym stopniu niepełnosprawności. Jednocześnie ustalono, że niepełnosprawność ta ma charakter trwały i datuje się od dnia [ ... ] r.
W niniejszej sprawie przedmiot sporu sprowadza się do ustalenia początkowej daty, od której przysługuje skarżącemu prawo do zasiłku pielęgnacyjnego.
Organ decyzyjny orzekł, iż świadczenie to niewątpliwie T. K. przysługuje, tyle, że począwszy od miesiąca, w którym do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w J. G. wpłynął wniosek o ustalenie prawa do niego, tj. od [ ... ] r., nie zaś jak twierdzi skarżący od [ ... ] r., tj. momentu, od którego ustalono jego niepełnosprawność.
Sąd stwierdził, iż w rozważanej sprawie organ orzekający prawidłowo ustalił okres, na jaki przedmiotowy zasiłek przysługuje, gdyż ustawodawca wprost przewidział, w art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, iż prawo do tych świadczeń ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami. Niewątpliwie chodzi tutaj o wniosek złożony do organu ustalającego prawo i wypłacającego świadczenie rodzinne. Organem właściwym w zakresie świadczeń rodzinnych jest wójt, burmistrz lub prezydent miasta właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie rodzinne lub otrzymującej świadczenie rodzinne (art. 20 ust. 1 w zw. z art. 3 pkt 11 ustawy o świadczeniach rodzinnych). Organ właściwy może upoważnić m.in. kierownika ośrodka pomocy społecznej lub inną osobę na wniosek kierownika ośrodka pomocy społecznej do prowadzenia postępowania w sprawach świadczeń rodzinnych, a także do wydawania w tych sprawach decyzji (art. 20 ust. 3 powołanej ustawy).
Należy również wyjaśnić, że powiatowe zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności oraz wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności stanowią odrębne organy od ośrodków pomocy społecznej.
Wniosek o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego T. K. złożył w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w J. G. w dniu [ ... ] r. W związku z powyższym zasadnie przyznano mu świadczenie od dnia [ ... ] r., pomimo żądania jego wypłaty od momentu, od którego został ustalony znaczny stopień niepełnosprawności, tj. od dnia [ ... ] r. Przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych bowiem nie zawierały unormowań odmiennie regulujących początkowy termin przyznania świadczeń rodzinnych, niż to przewidziano w ust. 2 art. 24, nie pozwalały na ustalenie prawa do świadczenia i jego wypłatę od daty, w której rozpoczęła się niepełnosprawność. Brak więc było podstaw prawnych do wypłaty świadczenia za okresy poprzedzające złożenie wniosku o jego wypłatę.
Zatem ustalając okres, na który przyznano skarżącemu prawo do zasiłku pielęgnacyjnego w niczym nie uchybiono przepisom obowiązującego prawa.
W sposób prawidłowy wyjaśniony został stan faktyczny sprawy i trafnie oceniono sytuację prawną skarżącego, a także wyczerpująco uzasadniono wybór rozstrzygnięcia.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że wydane w niniejszej sprawie decyzje nie naruszają prawa.
W związku z tym, stosownie do art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga podlegała oddaleniu, co orzeczono w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło