IV SA/Wr 122/09

WyrokWSA we Wrocławiu2009-07-02

Skład orzekający: Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Tadeusz Kuczyński, Henryk Ożóg

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska, rozpatrując odwołanie od orzeczenia o niezdolności do służby wojskowej, naruszyła przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności zasadę prawdy obiektywnej i swobodnej oceny dowodów, poprzez niewłaściwą ocenę dokumentacji medycznej przedstawionej przez skarżącego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska naruszyła przepisy postępowania administracyjnego, w tym zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 KPA) i swobodnej oceny dowodów (art. 80 KPA). Komisja nie zebrała kompletnego materiału dowodowego i nie dokonała właściwej oceny sprzecznych wyników badań medycznych dotyczących stanu zdrowia skarżącego, co doprowadziło do wydania wadliwego orzeczenia.
Stan faktyczny
Skarżący T. Ś. został uznany przez Terenową Wojskową Komisję Lekarską za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej z powodu żylaków lewej kończyny dolnej. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska utrzymała tę decyzję w mocy, mimo przedstawienia przez skarżącego dokumentacji medycznej (badania USG, historia choroby) wskazującej na brak schorzenia. Skarżący zarzucił organom niedokładne ustalenie stanu faktycznego i niedostateczne uzasadnienie decyzji, naruszając przepisy KPA.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia 14 listopada 2008 r. oraz orzeczenie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński, Sędzia NSA Henryk Ożóg, Protokolant Robert Hubacz, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 2 lipca 2009 r. sprawy ze skargi T. Ś. na decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W z dnia 14 listopada 2008 r. nr [,...] w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej I. uchyla decyzję II instancji, II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Przedmiotem skargi wniesionej przez T. Ś. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. jest orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia 14 listopada 2008 r. Nr [...]wydane na podstawie art.127 § 1 i 138 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz § 4 pkt 1, § 27 ust. 4, § 31 i § 32 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji w tych sprawach (Dz. U. Nr 133, poz. 1422), utrzymująca w mocy orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w P. z dnia 29 września 2008 r. Nr [...] uznające poborowego T. Ś. w grupie pierwszej niezdolnym do służby wojskowej (kat. N). Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w P. rozpoznała u T. Ś. żylaki lewej kończyny dolnej , które to schorzenie zakwalifikowała jako schorzenie określone w § 79 pkt. 1 Załącznika Nr 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004 r. (Dz.U. Nr 133, poz. 1422 ze zm.)(zwanego dalej rozporządzeniem). Zdaniem organu rozpoznane schorzenia kwalifikują stronę jako niezdolną do zawodowej służby wojskowej w grupie I Kat. N. W uzasadnieniu orzeczenia stwierdzono, że ustaleń w zakresie objętym rozstrzygnięciem dokonano w oparciu o badania własne i specjalistyczne. W odwołaniu od powyższej decyzji T. Ś. wniósł o ponowne badanie, z tym uzasadnieniem , że w badaniach USG z dnia 2 października 2008 r. nie stwierdzono u niego wskazanego w orzeczeniu schorzenia, jak również niewydolności żył kończyn dolnych. Na poparcie swoich twierdzeń odwołujący załączył kserokopię wyniku badań USG oraz kserokopię historii choroby z poradni V. s.c. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. w motywach decyzji ostatecznej wskazała, że w świetle wykonanych na potrzeby orzecznicze badań lekarskich specjalistycznych chirurgicznych stwierdzone schorzenie objęte jest § 79 pkt 1 z Załącznika Nr 2 rozporządzenia i kwalifikują odwołującego jako niezdolnego do zawodowej służby wojskowej. W ocenie organu odwoławczego przedstawiona dokumentacja medyczna w postaci kserokopii Historii Choroby z Poradni Chirurgicznej V. s.c. oraz wynik badań USG żył kończyn dolnych nie zawierają danych mogących powodować uzasadnione wątpliwości co do oceny badających dla potrzeb orzeczniczych lekarza specjalisty chirurga. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący ponowił zarzuty podniesione w odwołaniu i dodatkowo podniósł, że na lewej nodze nie ma żadnych żylaków, a na prawej występują zwykłe zgrubienia żył. W tym zakresie wskazał, że organ orzekający w I instancji dokonał wyłącznie badania wzrokowego nogi, natomiast organ II instancji nie dokonał żadnych badań w tym zakresie. Na poparcie swoich twierdzeń przedstawił dalszą dokumentację medyczną , w tym zdjęcie z badania USG z dnia 2 października 2008 r. oraz opis badania dopplerowskiego wykonany w dniu 30 grudnia 2008 r. w Przychodni Specjalistycznej M. w P., przez prof. Uniwersytetu Medycznego dr hab. med. M. G. - specjalisty chirurgii ogólnej i naczyniowej. W opisie badania zdiagnozowano brak zmian patologicznych w układzie żylnym, średnicę żył prawidłową, ze stwierdzeniem ich uwidocznienia z uwagi na słaby rozwój tkanki tłuszczowej w obu kończynach. Dodatkowo w piśmie procesowym z dnia 27 kwietnia 2009 r. skarżący zarzucił organom administracji niedokładne ustalenie stanu faktycznego sprawy oraz niedostateczne uzasadnienie zaskarżonych orzeczeń, czym w jego ocenie organy naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, a to: art. 7, art. 9, art. 11, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o oddalenie skargi , wywodząc, że zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu. . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że wojskowe komisje lekarskie stanowią organy administracji publicznej wydające decyzje w indywidualnych sprawach, w tym również decyzje w sprawach zdolności poborowego do służby wojskowej ze względu na stan zdrowia. Dlatego też do tego rodzaju decyzji odnoszą się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 10 lutego 1999 r. I SA 2114/97 - LEX 47973, wyrok NSA z dnia 16 listopada 1995 r. SA/Gd 1655/95- OSP z 1997 r. Nr 7-8, poz. 135 i inne). Zatem ustalając stan faktyczny w sprawie wojskowe komisje lekarskie są związane zasadami ogólnymi przyjętymi w k.p.a., w szczególności zasadą prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 kodeksu, z której wynika obowiązek wszechstronnego ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz właściwej jego kwalifikacji prawnej. Badając legalność decyzji będącej przedmiotem osądu w pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na treść przepisów powołanych w podstawie prawnej orzeczenia Rejonowej Komisji Lekarskiej we W. . Zgodnie z powołanym w kwestionowanym orzeczeniu § 27. ust. 4 rozporządzenia wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia zajmuje stanowisko na podstawie otrzymanej dokumentacji. W razie potrzeby wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia może przeprowadzić ponowne badanie lekarskie i badania specjalistyczne oraz skierować żołnierza na obserwację szpitalną, a także przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia materiałów w sprawie. Ponadto zgodnie z § 32 ust. 2 tego rozporządzenia wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia, rozpatrując odwołanie, orzeka na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. W razie potrzeby wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia może przeprowadzić ponowne badanie lekarskie i badania specjalistyczne oraz skierować żołnierza na obserwację szpitalną, a także przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia materiałów w sprawie. Powołane przepisy przewidują więc możliwość przeprowadzenia ponownych badań lekarskich i badań specjalistycznych, które świetle przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego znajdującego zastosowanie w postępowaniu przed wojskowymi komisjami lekarskimi, pozwalają na dokonanie przez organ administracyjny dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, w zakresie stanu zdrowia kandydata do zawodowej służby wojskowej. Wprawdzie przytoczone przepisy nie przewidują obowiązku organu odwoławczego do dokonania wymienionych w nim czynności, jednakże przy ustalaniu stanu faktycznego w sprawie wojskowe komisje lekarskie związane są również zasadami ogólnymi przyjętymi w k.p.a., w szczególności zasadą prawdy obiektywnej , wyrażoną w art. 7 kodeksu, z której wynika obowiązek wszechstronnego ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz właściwej jego kwalifikacji prawnej. Ponadto obowiązkiem organu administracji jest jak najstaranniejsze wyjaśnienie podstawy faktycznej i prawnej decyzji , co wypływa także z zasad ogólnych wyrażonych w art. 9 k.p.a. (zasada udzielania informacji) oraz art. 11 k.p.a. (zasada przekonywania czyli wyjaśniania stronie zasadności przesłanek rozstrzygnięcia). Wyraz powyższego musi znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, co wynika z kolei z przepisu art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia, w kontekście przywołanych uregulowań, a także w świetle zgromadzonego w sprawie materiału aktowego, w tym przed wszystkim zaoferowanej przez skarżącego na etapie postępowania odwoławczego dokumentacji medycznej nasuwa uzasadnione wątpliwości. Przed wszystkim na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału aktowego nie sposób określić zakresu badań specjalistycznych, na które powołują się organy obu instancji, w zakresie zdiagnozowanego u skarżącego schorzenia, a to: żylaków kończyny lewej dolnej mieszczącego się w zakresie pojęciowym § 79 § 1 Załącznika Nr 2 rozporządzenia i kwalifikującego badanego w grupie I osób badanych do kategorii N zdolności do zawodowej służby wojskowej. Z kolei przedstawiona przez skarżącego dokumentacja lekarska, a to: wynik badań USG wykonanego w dniu 2 października 2008 r. oraz kserokopia historii choroby z poradni V. s.c. wzbudza wątpliwości co do prawidłowości ustalenia u skarżącego schorzenia wymienionego w orzeczeniach komisji lekarskich, bowiem wynikają z nich odmienne wnioski , przeczące jego istnieniu. Natomiast organ odwoławczy w uzasadnieniu orzeczenia w bardzo lakoniczny sposób dokonał oceny przedstawionych dokumentów poprzez stwierdzenie, że nie zawierają danych mogących powodować uzasadnione wątpliwości co do oceny badających dla potrzeb orzeczniczych lekarza specjalisty chirurga. Tymczasem przedstawiona przez skarżącego dokumentacja potwierdza w istocie rzeczy przeprowadzenie diagnostyki tego typu schorzeń za pomocą badania USG - doppler i nie wynika z nich, że skarżący cierpi na jakiekolwiek schorzenia żylne. Istnienie takiej dokumentacji i wynikające z niej wnioski , w kontekście diagnozy postawionej przez działających na potrzeby orzecznicze lekarzy specjalistów, powinno powodować uzasadnione wątpliwości organu odwoławczego, który w myśl wskazanych na wstępie przepisów ma możliwość przeprowadzenia uzupełniających badań i gromadzenia dodatkowej dokumentacji w sprawie. Zdaniem Sądu dokonana przez organ odwoławczy ocena materiału dowodowego nie mieści się w regułach określonych przez zasadę swobodnej oceny dowodów, wynikającą z art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego, do których należy ocena znaczenia i wartości dowodów dla toczącej się sprawy. W ramach tej oceny organ ma obowiązek ustosunkować się do istotnych różnic wynikających z poszczególnych dowodów zgromadzonych w sprawie i ma obowiązek dać temu wyraz w uzasadnieniu orzeczenia. Taki stan sprawy rzutuje na ocenę orzeczeń w niej wydanych i powoduje konieczność stwierdzenia, że organy obu instancji nie zgromadziły kompletnego materiału dowodowego w sprawie, a zgromadzony materiał oceniły z naruszeniem przepisu art. 80 k.p.a. i co za tym idzie poczyniły ustalenia faktyczne z naruszeniem zasad i przepisów postępowania administracyjnego. Potwierdzają to podniesione przez skarżącego okoliczności i dołączone do skargi dokumenty w postaci badania dopplerowskiego wykonanego w dniu 30 grudnia 2008 r. w Przychodni Specjalistycznej M. w P., przez prof. Uniwersytetu Medycznego dr hab. med. M. G. specjalisty chirurgii ogólnej i naczyniowej, z którego wynika, że u skarżącego nie występują zmiany patologiczne w układzie żylnym kończyn dolnych, a ich uwidocznienie wynika ze słabego rozwoju tkanki tłuszczowej na obu kończynach W związku z tym pod adresem organu musi być skutecznie wyartykułowany zarzut naruszenia przepisów art. 7, art. 8, art. 11 art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Z tych względów na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu. Zgodnie z art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt może być wykonany. W niniejszej sprawie nie orzekano w przedmiocie wykonania zaskarżonego orzeczenia, gdyż orzeczenie o przydatności (lub braku przydatności) do służby wojskowej nie posiada samodzielnego przymiotu wykonalności.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło