IV SA/Wr 125/18

PostanowienieWSA we Wrocławiu2018-06-25

Skład orzekający: Ewa Orłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W przypadku strony skarżącej, która jest osobą niepełnosprawną, otrzymuje niski zasiłek, a jej rodzice (opiekunowie prawni) mają niskie dochody, zły stan zdrowia i ponoszą wysokie wydatki, w tym na leczenie, przyznanie prawa pomocy jest uzasadnione.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczy wniosku M. C. o ustanowienie adwokata z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym odmowy przyznania zasiłku stałego. Opiekun prawny skarżącego argumentował, że skarżący ze względu na chorobę i niepełnosprawność jest bezrobotny, nie posiada innych źródeł utrzymania i nie jest w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia pełnomocnika. Rodzice skarżącego również są schorowani, utrzymują się z niskich emerytur i ponoszą znaczne wydatki, w tym na leki. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Ewa Orłowska starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. C., reprezentowanego przez opiekuna prawnego E. C. o ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi M. C., reprezentowanego przez opiekuna prawnego E. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [..] z dnia [..] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku stałego postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Wyrokiem z dnia 15 maja 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę w całości. Następnie opiekun prawny ustanowiony dla strony skarżącej, czyli ojciec skarżącego, pismem z dnia 17 maja 2018 r. złożył m. in. wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, w którym podał, że skarżący ze względu na chorobę [...] jest osobą bezrobotną i posiada [..] stopień niepełnosprawności, pozostaje na całkowitym utrzymaniu rodziców i nie ma innego źródła utrzymania. Obecna sytuacja materialna jest ciężka i w związku z tym skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia pełnomocnika. Następnie na urzędowym formularzu z dnia 4 czerwca 2018 r. opiekun prawny złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżącemu, który został zakwalifikowany jako wniosek o przyznanie tego prawa w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, co wynika z treści rubryki nr 5 obejmującej uzasadnienie, w której opiekun prawny wskazał, że skarżący nie jest w stanie ustanowić adwokata z wyboru. W jego uzasadnieniu opiekun prawny podał, że skarżący jest osobą [...] z uwagi na chorobę [...]. Powtórzył także argumenty wymienione w opisanym wyżej piśmie. Dodał, że rodzice skarżącego, czyli opiekun prawny i jego żona są osobami schorowanymi w [..] wieku, utrzymują się z emerytur, które w znacznej części przeznaczają na kupno leków. Opiekun prawny wskazał, że skarżący pozostaje na ich utrzymaniu i otrzymuje zasiłek [..] z tytułu [..] w kwocie [..] zł miesięcznie, co potwierdził aktualną decyzją organu [..]. Natomiast opiekun prawny otrzymuje emeryturę w wysokości [..] zł miesięcznie, a jego żona w kwocie [..] zł miesięcznie, co potwierdził decyzjami organu rentowego. Z zeznania podatkowego za 2017 r. wynika, że przychód opiekuna prawnego z tytułu świadczeń emerytalnych wyniósł [..] zł, a jego żony (matki strony) [..] zł. Ponadto opiekun prawny wykazał, że otrzymuje wynagrodzenie z tytułu sprawowania opieki w wysokości [..] zł miesięcznie, co potwierdził postanowieniem Sądu. Przedłożył także orzeczenie lekarskie z którego wynika, że także żona opiekuna (matka strony) wymaga stałej opieki i pomocy innej osoby, ponieważ nie rokuje poprawy stanu zdrowia oraz decyzję urzędu pracy z której wynika, że skarżący ponad [..] lat temu utracił status osoby bezrobotnej. Wydatki związane z utrzymaniem wynoszą: czynsz 373,10 zł, gaz 69,76 zł, prąd 169,70 zł, leki dla całej rodziny np. w maju 350,95 zł. W formularzu tym opiekun prawny wskazał także, że skarżący nie posiada żadnego majątku, natomiast opiekun prawny posiada wraz z żoną mieszkanie i nie posiada domu ani innych nieruchomości oraz oszczędności, papierów i przedmiotów wartościowych oraz wierzytelności. Rozpoznaniu w niniejszej sprawie podlega złożony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu, który został zakwalifikowany, jak to już wyżej wskazano, jako wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu. Z przepisu art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej p.p.s.a.) wynika, że ustanowienie radcy prawnego lub adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym. Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny. Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. Mając zatem na uwadze, że skarżący jest osobą [...] otrzymującą wyłącznie bardzo niski zasiłek [..] z tytułu [...] oraz wysokość dochodu rodziców i ich wiek oraz ich zły stan zdrowia i wysokość ponoszonych wydatków, w tym związanych z leczeniem całej rodziny oraz wymóg stałej opieki nad matką strony i brak majątku, przyjąć trzeba, że opiekun prawny wykazał, iż strona skarżąca spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Z tych względów należało przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. W myśl zaś art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. do czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, które wykonuje referendarz sądowy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy albo umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 3 p.p.s.a. i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło