IV SA/Wr 135/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska (sprawozdawca) Sędziowie: Asesor WSA Aneta Brzezińska Sędzia WSA Andrzej Nikiforów Protokolant: Referent Małgorzata Balowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi S. H. Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 23 grudnia 2024 r., nr SKO.4514.106.2024 przedmiocie odmowy skierowania do domu pomocy społecznej uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Wrocławia z dnia 22 listopada 2024 r., nr MOPS/DPIN/ODM/214000/002875/2024. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we Wrocławiu (dalej: SKO, organ odwoławczy, Kolegium) zaskarżoną decyzją z dnia 23 grudnia 2023 r., nr SK0.4514.106.2024 działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U, z 2024 r., poz. 572, dalej: k.p.a.) oraz art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2024 r., poz. 1283 ze zm., dalej: u.p.s., ustawa), po rozpatrzeniu odwołania S. H. (dalej: Strona, Skarżący), utrzymało w mocy wydaną z upoważnienia Prezydenta Wrocławia decyzję Zastępcy Kierownika Działu Pomocy Instytucjonalnej w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej we Wrocławiu (dalej: organ I instancji) z dnia 22 listopada 2024 r., nr MOPS/DPIN/ODM/214000/002875/2024 odmawiającą skierowania do domu pomocy społecznej. Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym sprawy: W dniu 4 października 2024 r. Skarżący wystąpił do organu I instancji z wnioskiem o umieszczenie w domu pomocy społecznej "[...]" w G., "ul. [...]". We wniosku wskazał, że stan Jego zdrowia nie pozwala mu na samodzielne funkcjonowanie w środowisku oraz że obecnie przebywa w Domu Opieki im. [...] w B., finansując koszty pobytu w placówce w całości z własnych środków emerytalnych. Jego żona zmarła i jest pochowana w G.. Nie posiada dzieci, a w G. ma rodzinę oraz szwagra, który nie jest w stanie przyjeżdżać [...] km. Opisaną na wstępie decyzją organ I instancji działając na podstawie: art 2 ust. 1, art. 17 ust. 1 pkt 16, art. 54 ust. 1 i 2, art. 59 ust. 1, art. 106 ust. 4 u.p.s., § 8 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 23 sierpnia 2012 r. w sprawie domów pomocy społecznej (Dz. U 2018, poz. 734 z późn. zm.) odmówił Skarżącemu skierowania do domu pomocy społecznej. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że zgodnie z art. 54 ust. 1 u.p.s. osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej. W dniu 4 października 2024 r. Skarżący zwrócił się z wnioskiem o skierowanie do Domu Pomocy Społecznej w G. przy "ul. [...]". W toku prowadzonego postępowania ustalono, że Skarżący ma 78 lat. Przebywa w prywatnej Placówce całodobowej zapewniającej stałą opiekę i pielęgnację w B. Dochodem Strony jest świadczenie emerytalne wynoszące miesięcznie 3620,47 zł. Z przedłożonych zaświadczeń lekarskich z dnia 16 października 2024 r. wynika że rozpoznano u Skarżącego przewlekłą niewydolność serca oraz szereg schorzeń współistniejących o charakterze przewlekłym. W ocenie lekarza wystawiającego zaświadczenia stan zdrowia Skarżącego nie rokuje poprawy, wymaga on całodobowej opieki i podania leków. Ze sporządzonej przez pracownika socjalnego z Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Brzegu dokumentacji wynika, że Skarżący porusza się samodzielnie, z uwagi na występujące schorzenie wymaga częściowej pomocy w zakresie wykonywania czynności dnia codziennego związanych z utrzymaniem higieny, ubieraniem. Skarżący jest całkowicie niezdolny w zakresie prowadzenia gospodarstwa domowego. Organ I instancji wskazał, że obecnie placówka, w której Skarżący przebywa zapewnia Skarżącemu wymaganą opiekę adekwatnie do potrzeb. Nie zachodzą zatem przesłanki do skierowania Skarżącego do domu pomocy społecznej. Podkreślił organ, że zgodnie z art. 2 ust. 1 u.p.s., pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne zasoby i możliwości. Dopiero w sytuacji, gdy nie ma osób obowiązanych lub gdy nie są one w stanie spełniać świadczeń alimentacyjnych, odpowiednie środki zapotrzebowania dostarcza państwo poprzez organy pomocy społecznej. Niewątpliwie stan zdrowia i wiek Skarżącego wskazują na konieczność zapewnienia całodobowej opieki. Jednakże obecnie taka opieka jest świadczona przez prywatną placówkę, w której Skarżący przebywa jako pensjonariusz komercyjny, co oznacza, że dysponuje środkami niezbędnymi do pokrycia odpłatności za pobyt w tym Domu. Na podstawie wypełnionego przez Skarżącego oświadczenia majątkowego ustalono, że Skarżący posiada zgromadzone oszczędności. Na dzień orzekania w sprawie opieka została zorganizowana i może być nadal realizowana w placówce prowadzonej przez podmiot prywatny. W ocenie organu I instancji powyższe okoliczności przemawiają za brakiem przesłanek do uwzględnienia złożonego wniosku. W związku z powyższym orzekł jak w sentencji. SKO zaskarżoną decyzją z dnia 23 grudnia 2024 r., po rozpatrzeniu odwołania Skarżącego, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że w myśl art. 2 ust. 1 ustawy, pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej mająca na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Wedle zaś art. 3 ust. 1 ustawy, pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Zgodnie natomiast z art. 54 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej. Zauważyło, że z przywołanych przepisów wynika, po pierwsze, że pomoc społeczna ma charakter subsydiarny i uzupełniający względem własnych możliwości, zasobów i uprawnień jednostki, po drugie, że pomoc społeczna służy wsparciu jednostki w samodzielnym przezwyciężeniu trudnej sytuacji życiowej oraz po trzecie, że celem umieszczenia osoby w domu pomocy społecznej jest zapewnienie jej stałej opieki ze względu na wiek, chorobę lub niepełnosprawności, o ile nie można jej zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych. Z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że Strona ze względu na wiek i stan zdrowia wymaga całodobowej opieki oraz że jest w stanie sama sobie poradzić z tą trudną sytuacją osobistą. Poza sporem pozostaje to, że Strona przebywa w prywatnej placówce zapewniającej jej całodobową opiekę, tj. w Domu Opieki im. [...] w B. Z przekazanych Kolegium akt sprawy oraz odwołania Strony nie wynika przy tym, by w dającej się przewidzieć perspektywie czasowej Strona utraciła możliwość przebywania w tej placówce np. z uwagi na utratę możliwości finansowania kosztów pobytu lub z uwagi na to, że rozmiar i zakres usług świadczonych przez placówkę jest (będzie) niewystarczający do potrzeb Strony wynikających z Jej wieku lub stanu zdrowia. Z akt sprawy wynika, że jedynym powodem, dla którego Strona wnosi o skierowanie jej przez organ I instancji do domu pomocy społecznej jest to, że chce przebywać w placówce zlokalizowanej bliżej miejsca zamieszkania rodziny, tj. w G. Okoliczność ta sama przez się nie może jednak uzasadniać pozytywnego załatwienia wniosku Strony. Objęcie Strony żądanym wsparciem byłoby sprzeczne z istotą pomocy społecznej jako instytucji działającej w razie istnienia faktycznej potrzeby. Ponieważ, aktualnie brak jest potrzeby zapewnienia Stronie całodobowej opieki w ramach systemu świadczeń z pomocy społecznej, Kolegium nie znalazło podstaw do uchylenia lub zmiany zaskarżonej decyzji. Jednocześnie podkreśliło, że zaskarżona decyzja nie pozbawia Strony możliwości ponownego wystąpienia z wnioskiem o skierowanie do domu pomocy społecznej w razie zmiany Jej sytuacji życiowej. Na powyższą decyzję Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu (k: 30 akt sprawy sądowej). Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. z 2024 r., poz.1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2025 r., poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny bada więc co do zasady, czy zaskarżony akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest odmowa skierowania Skarżącego do domu pomocy społecznej w trybie zmiany placówki. W rozpoznawanej sprawie bezsporną pomiędzy stronami postępowania pozostaje ta okoliczność, iż Skarżący z uwagi na stan zdrowia i wiek oraz brak możliwości samodzielnego funkcjonowania w środowisku spełnia ustawowe kryteria do objęcia pomocą w postaci umieszczenia w domu pomocy społecznej. Spór ogniskuje się natomiast wokół wyboru konkretnego ośrodka. Wolą Strony jest umieszczenie jej w ośrodku DPS "[...]" w G. Obecnie Strona przebywa w prywatnym DPS im. [...] w B. w którym przebywa na mocy umowy cywilnoprawnej. W niniejszej sprawie wniosek Strony dotyczy niewątpliwie zmiany DPS. Wskazać należy, że zgodnie z art. 54 ust. 1 u.p.s. osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej. W myśl ust. 2 tego przepisu osobę, o której mowa w ust. 1, kieruje się do domu pomocy społecznej odpowiedniego typu, zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, z zastrzeżeniem ust. 2a, chyba że okoliczności sprawy wskazują inaczej, po uzyskaniu zgody tej osoby lub jej przedstawiciela ustawowego na umieszczenie w domu pomocy społecznej. W przypadku gdy przewidywany termin oczekiwania na umieszczenie w domu pomocy społecznej danego typu zlokalizowanym najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej wynosi ponad 3 miesiące, osobę, o której mowa w ust. 1, kieruje się na jej wniosek do domu pomocy społecznej tego samego typu zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, w którym przewidywany termin oczekiwania na umieszczenie jest krótszy niż 3 miesiące (art. 54 ust. 2a u.p.s.). Zgodnie zaś z art. 55 ust. 1-2 u.p.s. dom pomocy społecznej świadczy usługi bytowe, opiekuńcze, wspomagające i edukacyjne na poziomie obowiązującego standardu, w zakresie i formach wynikających z indywidualnych potrzeb osób w nim przebywających, zwanych dalej "mieszkańcami domu". Organizacja domu pomocy społecznej, zakres i poziom usług świadczonych przez dom uwzględnia w szczególności wolność, intymność, godność i poczucie bezpieczeństwa mieszkańców domu oraz stopień ich fizycznej i psychicznej sprawności. Typy domów pomocy społecznej określa art. 56 u.p.s., wyróżniając, w zależności od tego, dla kogo są przeznaczone, domy pomoc społecznej dla: 1) osób w podeszłym wieku; 2) osób przewlekle somatycznie chorych; 3) osób przewlekle psychicznie chorych; 4) dorosłych niepełnosprawnych intelektualnie; 5) dzieci i młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie; 6) osób niepełnosprawnych fizycznie; 7) osób uzależnionych od alkoholu. Decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej i decyzję ustalającą opłatę mieszkańca domu za jego pobyt w domu pomocy społecznej wydaje organ gminy właściwej dla tej osoby w dniu jej kierowania do domu pomocy społecznej (art. 59 ust. 1 u.p.s.). Decyzję o umieszczeniu w domu pomocy społecznej wydaje organ gminy prowadzącej dom pomocy społecznej lub starosta powiatu prowadzącego dom pomocy społecznej. W przypadku regionalnych domów pomocy społecznej decyzję wydaje marszałek województwa, z zastrzeżeniem ust. 5 (art. 59 ust. 2 u.p.s.). W razie niemożności umieszczenia w domu pomocy społecznej z powodu braku wolnych miejsc, powiadamia się osobę o wpisaniu na listę oczekujących oraz o przewidywanym terminie oczekiwania na umieszczenie w domu pomocy społecznej art. 59 ust. 3 u.p.s.). Przepisy ust. 1-3 stosuje się do domów pomocy społecznej prowadzonych na zlecenie organów jednostek samorządu terytorialnego (art. 59 ust. 4 u.p.s.). W przypadku regionalnego domu pomocy społecznej finansowanego z dochodów własnych samorządu województwa decyzję o skierowaniu wydaje organ gminy, a decyzję o umieszczeniu i opłacie mieszkańca domu za jego pobyt w tym domu wydaje marszałek województwa na podstawie art. 61 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1, przy czym art. 64, art. 64a i art. 64b stosuje się odpowiednio (art. 59 ust. 5 u.p.s.). W przypadku regionalnego domu pomocy społecznej, o którym mowa w art. 56 pkt 7, decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej i decyzję ustalającą opłatę mieszkańca domu za jego pobyt w domu pomocy społecznej wydaje organ gminy właściwej dla tej osoby w dniu jej kierowania do domu pomocy społecznej. Decyzję o umieszczeniu w regionalnym domu pomocy społecznej wydaje marszałek województwa (art. 59 ust. 6 u.p.s.). Decyzję o skierowaniu oraz o umieszczeniu w domu pomocy społecznej, o którym mowa w art. 56 pkt 7, wydaje się na czas określony nie dłuższy niż 12 miesięcy, z możliwością przedłużenia do 18 miesięcy w uzasadnionych przypadkach (art. 59 ust. 7 u.p.s.). Należy jednak zauważyć, że przepisy art. 54 oraz 59 u.p.s. określające zasady kierowania do domu pomocy społecznej, mają charakter niepełny i wymagają uwzględnienia postanowień art. 65 ust. 2 u.p.s. Przepis ten stanowi, że w przypadku braku miejsc w domu pomocy społecznej o zasięgu gminnym lub powiatowym gmina może kierować osoby tego wymagające do domu pomocy społecznej, który nie jest prowadzony na zlecenie wójta (burmistrza, prezydenta miasta) lub starosty. W takim przypadku stosuje się odpowiednio art. 61-64, z tym że wysokość opłaty za pobyt w takim domu określa umowa zawarta przez gminę z podmiotem prowadzącym dom. Ustawodawca dopuszcza więc możliwość kierowania do domu pomocy społecznej odpowiedniego typu, który nie jest zlokalizowany w obrębie gminy lub powiatu właściwych dla osoby kierowanej (tj. miejsca zamieszkania osoby kierowanej bądź ostatniego miejsca zameldowania – art. 59 ust. 1 w zw. z art. 101 ust. 1, 2 i 6 u.p.s.). Z analizy powyżej wskazanych uregulowań prawnych wynika zatem, że zasadą będzie kierowanie do domu pomocy społecznej prowadzonego przez podmiot publiczny lub niepubliczny działający na zlecenie, o ile taki działa na terenie gminy lub powiatu właściwych dla osoby kierowanej. Jeśli natomiast na terenie gminy lub powiatu nie ma odpowiedniego domu pomocy społecznej to gmina może kierować osobę do położonego na terenie innego powiatu: publicznego domu pomocy społecznej, niepublicznego domu pomocy społecznej prowadzonego w ramach zadań zleconych bądź też do niepublicznego domu pomocy społecznej prowadzonego bez zadań zleconych. Przy skierowaniu do domu pomocy społecznej, który nie jest prowadzony na zlecenie wójta, nie obowiązuje kryterium związane z bliskością lokalizacji. Przepis art. 65 ust. 2 u.p.s. wskazuje wprawdzie, że organ może kierować, co oznacza, że organ ma pewną swobodę w ocenie zasadności kierowania do tego typu ośrodka. Nie powinno jednak budzić wątpliwości, że rozpoznanie wniosku wymaga wówczas uwzględnienia słusznego interesu Strony, o ile nie koliduje to wyraźnie z ważnym interesem publicznym. Wynika to zarówno z ogólnej zasady określonej w art. 7 k.p.a., zgodnie z którą organ powinien załatwić sprawę mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz z zasad udzielania pomocy społecznej, w tym określonej w art. 3 ust. 3 u.p.s., zgodnie z którą rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, a także powinny uwzględniać możliwości pomocy społecznej. Rozpoznając wniosek Strony organy obu instancji w uzasadnieniu swoich decyzji de facto w ogóle nie rozważyły możliwości skierowania Skarżącego do wskazanego przez niego domu pomocy społecznej. Ograniczyły się do zacytowania przepisów ustawy o pomocy społecznej, stwierdzenia, że Strona spełnia kryteria zacytowanych przepisów do korzystania z formy opieki w postaci umieszczenia w DPS oraz że obecnie taka opieka jest świadczona przez prywatną placówkę, w której Skarżący przebywa jako pensjonariusz komercyjny, co oznacza, że dysponuje środkami niezbędnymi do pokrycia odpłatności za pobyt w tym Domu. Na dzień orzekania w sprawie opieka została zorganizowana i może być nadal realizowana w placówce prowadzonej przez podmiot prywatny. Niewątpliwie z opisanego wyżej stanu prawnego wynika, że osoba wnioskująca o skierowanie do domu pomocy społecznej nie ma zagwarantowanego prawnie prawa wyboru placówki, gdzie chciałaby być docelowo umieszczona. Osoba wnioskująca o skierowanie może we wniosku wskazać preferowany dom pomocy społecznej, który organ winien wziąć pod uwagę przy wyborze domu określonego typu i lokalizacji, jeżeli spełnia wymagania z art. 54 ust. 2 lub 2a ustawy. Organ musi mieć bowiem na uwadze, że skierowanie osoby do domu pomocy społecznej określonego typu i lokalizacji wymaga jej zgody lub zgody jej przedstawiciela ustawowego (opiekuna prawnego). Zdaniem Sądu w tego rodzaju sprawie właściwy organ pomocy społecznej, po otrzymaniu wniosku z niezbędną dokumentacją, po przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego (art. 106 ust. 4 i art. 107 ust. 1 ustawy), po uzyskaniu niezbędnych informacji i dokumentów (art. 105 ust. 1 i art. 107 ust. 5d ustawy), ocenia wystąpienie przesłanek z art. 54 ust. 1-3 ustawy. Jeżeli organ ustali, że dana osoba, ze względu na sytuację osobistą i cechy psychofizyczne kwalifikuje się do skierowania do domu pomocy społecznej, wówczas winien wyjaśnić, jakie domy pomocy społecznej będą "odpowiednie" dla strony, ze względu na typ placówki i jej lokalizację (w tym czas oczekiwania na przyjęcie). Jeżeli okaże się, że na danym terenie za "odpowiednie" dla strony w rozumieniu art. 54 ust. 2 lub 2a ustawy można uznać kilka placówek, organ winien przedstawić stronie (jej przedstawicielowi ustawowemu, opiekunowi prawnemu) proponowane placówki i wezwać ją w określonym terminie do wskazania, na który z proponowanych domów wyraża zgodę. Jeżeli we wniosku o skierowanie strona zaproponowała określoną placówkę, jako preferowane przez nią miejsce docelowego pobytu, a dom ten spełnia przesłanki z art. 54 ust. 2 lub 2a ustawy, organ nie ma kompetencji do pominięcia tej placówki w sprawie o skierowanie. W takim przypadku organ, po zaproponowaniu stronie placówek uznanych z urzędu z "odpowiednie" w rozumieniu art. 54 ust. 2 lub 2a ustawy, winien ostatecznie wyjaśnić, na który z domów pomocy społecznej (preferowany przez stronę, zaproponowany przez organ) strona wyraża zgodę. Nie można wykluczyć sytuacji, że strona pierwotnie wnioskująca o skierowanie do określonej placówki, po otrzymaniu propozycji ze strony organu, zmieni zdanie i udzieli zgody na skierowanie do jednego z domów proponowanych przez organ. Jeżeli odpowiadając na wezwanie organu strona oświadczy, że wyraża zgodę tylko na skierowanie do placówki preferowanej we wniosku o skierowanie, natomiast nie wyraża zgody na skierowanie do którejkolwiek z placówek proponowanych przez organ, a wszystkie te placówki spełniają wymóg "odpowiedniości" w rozumieniu art. 54 ust. 2 lub 2a ustawy, wówczas – zdaniem Sądu – organ winien skierować stronę do placówki na skierowanie do której wyraziła zgodę. Jeżeli natomiast proponowany we wniosku o skierowanie dom pomocy społecznej nie spełnia – zdaniem organu – wymogu "odpowiedniości" z art. 54 ust. 2 lub 2a ustawy, a strona nie wyraża zgody na skierowanie do któregokolwiek z domów proponowanych przez organ jako "odpowiednie", wówczas są podstawy do odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia. Ponadto organ winien wyjaśnić czy wniosek Strony dotyczy także zmiany zasad przebywania w DPS, to jest z cywilnoprawnego stosunku (na mocy umowy) na administracyjnoprawny (na podstawie decyzji administracyjnej). Powołane przepisy wskazują bowiem na możliwość skierowania osoby wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu do niepublicznego DPS została wprawdzie wprost przewidziana w art. 65 u.p.s., lecz w tym zakresie ustawodawca przewidział sztywne reguły. Mianowicie, skierowanie do prywatnego DPS dotyczy sytuacji, w których osobom wymagającym opieki nie można zapewnić miejsca w placówce publicznej. W myśl art. 65 ust. 2 u.p.s. skierowanie do domu pomocy społecznej prowadzonego przez podmiot niepubliczny może nastąpić dopiero wtedy, gdy nie ma miejsc w domach o zasięgu gminnym lub powiatowym, a więc placówkach publicznych prowadzonych przez samorząd lokalny. Chodzi tu o domy odpowiedniego typu zlokalizowane w obrębie gminy lub powiatu właściwych dla osoby kierowanej. Tak więc przed umieszczeniem w prywatnej placówce organ powinien zbadać możliwość umieszczenia danej osoby w odpowiednim dla niej typie placówki publicznej, która znajdowałaby się stosunkowo blisko miejsca zamieszkania i jednocześnie mogłaby przyjąć podopiecznego w czasie krótszym niż 3 miesiące. Jeśli takiej możliwości nie ma, należy podjąć kroki w kierunku zbadania możliwości zapewnienia pobytu w prywatnym domu pomocy społecznej. W takiej sytuacji nie obowiązuje kryterium związane z bliskością lokalizacji (tak I.Sierpowska [w:] Pomoc społeczna. Komentarz, wyd. VI, Warszawa 2023, art. 65, oraz powołany tam wyrok WSA w Gliwicach z 31 stycznia 2019 r., sygn. akt IV SA/Gl 1164/17). Skoro w sprawie w ogóle takiej oceny zabrakło z uwagi na jej rozpoznanie z pominięciem wskazanych wyżej przepisów oraz bez dokonania istotnych ustaleń faktycznych, to decyzje organów obu instancji nie mogły się ostać w obrocie prawnym. W tych okolicznościach Sąd uznał, że organy dopuściły się naruszenia wskazanych przepisów prawa materialnego poprzez ich niezastosowanie oraz przepisów postępowania art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy nie wyjaśniły bowiem w sposób wyczerpujący okoliczności faktycznych sprawy i nie rozpoznały sprawy w jej całokształcie. Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z treści uzasadnienia niniejszego wyroku. Ponownie rozpatrujący sprawę organ uwzględni przedstawione stanowisko Sądu i przeprowadzi ocenę okoliczności niniejszej sprawy, co do zasadności i możliwości skierowania skarżącego do wskazanego we wniosku domu pomocy społecznej. Rozważy w tym zakresie wszystkie okoliczności faktyczne mogące mieć znaczenie dla podjęcia rozstrzygnięcia, w tym podnoszone w sprawie przez Skarżącego, w razie konieczności przeprowadzi postępowanie wyjaśniające, a także podejmie niezbędne czynności dla prawidłowego rozpoznania i załatwienia sprawy. Mając na uwadze powyższe, na podstawie 145 § 1 pkt 1 lit. a i c i art. 135 p.p.s.a., orzeczono o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji