IV SA/Wr 141/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Masternak-Kubiak, Asesor WSA Ewa Kamieniecka, Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (sprawozdawca), Protokolant Katarzyna Leśniowska, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 25 lipca 2006 r. sprawy ze skargi B. C. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zaliczki alimentacyjnej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 2 pkt 5 lit. a, art. 7, art. 10 i art. 18 ust 2 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz o zaliczce alimentacyjnej ( Dz. U. z 2005r. Nr 86, poz. 732 wraz z późn. zm.), art. 3 pkt 17a ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2003r. Nr 228, poz. 2255 z późn. zm.) utrzymało w mocy wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta B. decyzję Zastępcy Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. z dnia [...] r. Nr [...] o odmowie przyznania B. C. P. przyznania zaliczki alimentacyjnej. W uzasadnieniu powyższej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze przedstawiło stan faktyczny sprawy z którego wynika, że: wnioskiem z dnia [...] r. B. C. P. zwróciła się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej na dziecko K. J. G. . Do wniosku dołączone zostały dokumenty wymagane przepisami prawa. Na podstawie wymagań zawartych w Rozporządzeniu Ministra Polityki Społecznej z dnia 7 czerwca 2005r. w sprawie wzoru wniosku o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej oraz odpowiednich zaświadczeń (Dz. U. z 2005r. Nr 105, poz. 882 ) dostarczone zostały między innymi następujące dokumenty: - zaświadczenie z Urzędu Skarbowego o dochodzie podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych z dnia [...] r. dotyczący B. C. P. - zaświadczenie z Urzędu Skarbowego o dochodzie podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych z dnia [...] r. dotyczący R. P. - zaświadczenie z zakładu pracy zatrudniającego B. C. P. o wysokości zarobków - umowę o pracę zawartą pomiędzy B. C. P. i spółką z o.o. A. - zaświadczenie z Powiatowego Urzędu Pracy o zarejestrowaniu R. P. jako bezrobotnego bez prawa do zasiłku z dnia [...] r. - zaświadczenie komornika sądowego z dnia [...] r. o bezskuteczności egzekucji w roku [...] , w zakresie renty alimentacyjnej na rzecz dziecka K. J. G. przeciwko ojcu dziecka A. G. na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] r., w sprawie o sygn. akt [...] - oświadczenie B. C. P. , że wraz z R. P. zamieszkują razem i prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, a także że wyżej wymieniony jest ojcem ich dziecka O. P. , którego wspólnie wychowują. Natomiast R. P. nie wychowuje w jakikolwiek sposób jej córki K. J. G. . - ksero zaocznego wyroku sądowego z dnia [...] r. na mocy, którego zasądzona została na rzecz małoletniej K. G. renta alimentacyjna w podwyższonej wysokości z kwoty [...] zł do kwoty [...] zł miesięcznie począwszy od dnia [...] r. wraz nadaną klauzulą wykonalności w dniu [...] r. Skrócony opis aktu urodzenia dzieci K. G. oraz O. P. W oparciu o powyższe dokumenty organ I instancji w dniu [...] r. wydał decyzję, którą odmówił ustalenia B. C. P. prawa do zaliczki alimentacyjnej na dziecko K. J. G. . Podstawą rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy przez organ I instancji stanowiło ustalenie, że B. C. P. nie spełnia wymogów ustawowych określonych art. 3 pkt 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a dotyczących wyjaśnienia przez ustawodawcę, kogo należy rozumieć pod pojęciem osoby samotnie wychowującej dziecko. Ponieważ zaś B. C. P. wspólnie prowadzi gospodarstwo domowe wraz z R. P. i wspólnie wychowuje dzieci, to w myśl obowiązujących przepisów prawa, tj. art. 7 ust. 1 w zw. z art. 2 ust 5 lit. a ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej oraz art. 3 pkt 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych zaliczka alimentacyjna jej nie przysługuje. Decyzję zaskarżyła B. C. P. . Z odwołania wynika, iż nie zgadza się z rozstrzygnięciem w zakresie przyjęcia przez organ I instancji, iż nie spełnia warunków ustawowych wynikających z ustawy o świadczeniach rodzinnych, a co się z tym łączy nie uznaniem jej za osobę samotnie wychowującą dziecko. W odwołaniu skarżąca przytoczyła treść art. 3 pkt 17 ustawy oświadczeniach rodzinnych i podniosła, że w świetle brzmienia tego przepisu jest osobą samotnie wychowującą dziecko. Organ I instancji nie znalazł podstaw do zmiany lub uchylenia przedmiotowej decyzji w trybie art. 132 kpa i na podstawie art. 133 kpa przesłał odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W piśmie z dnia [...] r. organ I instancji ustosunkował się do treści odwołania poprzez wyjaśnienie przesłanek, którymi kierował się przy wydaniu decyzji negatywnej. Mianowicie z ustalonego przez organ I instancji stanu faktycznego sprawy wynika, iż skarżąca pozostaje w nieformalnym związku z R. P. , z którym prowadzi wspólne gospodarstwo domowe i wychowuje ich wspólnego syna. Organ odwoławczy wskazał, iż: nabywanie prawa do otrzymywania zaliczki alimentacyjnej oraz zasady ustalania, przyznawania i wypłacania tych świadczeń określone zostały w ustawie z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej ( Dz. U. z 2005r. Nr 86, poz. 732 z późn. zm.). Zgodnie z treścią art. 2 ust 5 lit. a osobą uprawnioną do ustalenia jej prawa do zaliczki alimentacyjnej jest osoba uprawniona do świadczenia alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego, którego egzekucja jest bezskuteczna, jeżeli osoba uprawniona jest wychowywana przez osobę samotnie wychowującą dziecko, w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych. Zgodnie z art. 3 pkt 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych pod pojęciem osoby samotnie wychowującej dziecko należy rozumieć pannę, kawalera, osobę pozostającą w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osobę rozwiedzioną, wdowę lub wdowca, jeżeli wspólnie nie wychowuje dziecka z ojcem lub matką dziecka. Podniesiono, że w dacie rozstrzygania sprawy przez organ I instancji obowiązywał wyłącznie przepis art. 3 pkt 17 w brzmieniu podanym powyżej. Stąd też ustalenie w trakcie postępowania, że osoba ubiegająca się o przyznanie prawa do zaliczki alimentacyjnej na dziecko zamieszkuje wspólnie z inną osobą konkubentem czy konkubiną i prowadzi nią wspólnie gospodarstwo domowe nie oznaczało jednocześnie, że osoba taka traciła status osoby samotnie wychowującej dziecko. Stanowisko takie jest w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego zbyt daleko idącą wykładnią rozszerzającą i nie znajdującą uzasadnienia w przepisach prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze dokonując oceny decyzji wydanej przez organ I instancji obowiązane jest wydać rozstrzygnięcie według stanu prawnego obowiązującego w dniu orzekania. Aktualnie przy ocenie, czy osoba ubiegająca się o przyznanie prawa do zaliczki alimentacyjnej na dziecko jest osobą samotnie wychowującą dziecko ma zastosowanie art. 3 pkt 17a ustawy oświadczenia rodzinnych w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2006 r. (Dz. U nr 267; poz. 2260 z 2005r.). Zgodnie z treścią tego przepisu pod pojęciem osoby samotnie wychowującej dziecko należy rozumieć - pannę, kawalera, wdowę, wdowca, osobę pozostającą w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osobę rozwiedzioną, chyba że wychowuje wspólnie co najmniej jedno dziecko z rodzicem. Tak więc tylko powyższe kryterium stanowi aktualnie o tym, czy osoba składająca wniosek o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej jest osobą uprawnioną w rozumieniu art. 2 ust 5 litera a ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz o zaliczce alimentacyjnej. Z akt sprawy przedłożonych przez organ I instancji wraz z odwołaniem B. C. P. wynika, że skarżąca nie spełnia wymogów ustawowych uprawniających ją do otrzymywania zaliczki alimentacyjnej na dziecko K. J. G. . Z akt sprawy wynika, że skarżąca pozostaje w związku nieformalnym z R. P. , który jest ojcem jej dziecka O. P. . Skarżąca wspólnie z R. P. prowadzi gospodarstwo domowe oraz wspólnie wychowuje ich dziecko O. P. . Poczynione przez organ I instancji ustalenia w oparciu o dokumenty oraz oświadczenia składane przez skarżącą w postępowaniu o przyznanie prawa do zaliczki alimentacyjnej nie były kwestionowane. Stąd też w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego organ I instancji w sposób prawidłowy dokonał ustaleń w zakresie statusu skarżącej i jej sytuacji rodzinnej. Dlatego też w świetle aktualnie obowiązującego art. 3 pkt 17a ustawy o świadczeniach rodzinnych B. C. P. nie może zostać uznana za osobę samotnie wychowującą dziecko, a co się z tym łączy, nie może zostać jej przyznane prawo do zaliczki alimentacyjnej. W skardze na powyższą decyzję skarżąca podała, że prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w B. z dnia [...] r. zostały przyznane na córkę alimenty. Z tego tytułu należy jej się zaliczka alimentacyjna wypłacona przez MOPS. Przyznała, iż ma drugie dziecko z nieformalnego związku. "Pan z którym obecnie żyje" nie łoży na utrzymanie dziecka z pierwszego związku, ponieważ nie ma takiego obowiązku. W świetle prawa skarżąca jest nadal matką samotnie wychowującą córkę K. bowiem nie zawarła związku małżeńskiego. posiada pełną rodzinę syn bo tylko on ma dwoje rodziców w domu. Natomiast dla córki jedynie skarżąca jest rodzicem, a zatem dalej jest osobą samotnie wychowującą córkę. Skarżąca, po wniesieniu skargi, przekazała do Sądu oświadczenie R. P. w którym oświadczył, iż "pozostaje w nieformalnym związku z Panią B. B. P. , z którą mam syna O. P. . Nie jestem ojcem K. G. , nie daję żadnych pieniędzy na jej utrzymanie i nie zajmuję się wychowaniem jej. Mieszkam z Panią B. P. wyłącznie dla dobra naszego syna". W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Według art. 3 i art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sądy administracyjne powołane zostały do badania legalności decyzji, niektórych postanowień i innych aktów organów administracyjnych. W związku z tym kontrolą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi objęta jest zgodność zaskarżonych aktów administracyjnych z prawem materialnym, a także badanie zgodności tych aktów z przepisami procedury administracyjnej. W razie stwierdzenia, że zaskarżony akt został wydany z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy, bądź z naruszeniem procedury administracyjnej, uchyla zaskarżony akt w całości lub w części. Rozpatrując skargę, Sąd nie stwierdził aby zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, o jakim mowa wyżej. Skarga zatem nie mogła być uwzględniona. Warunki przyznania zaliczek alimentacyjnych określają przepisy ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. Nr 86 poz. 732 z późn. zm.). Z treści art. 1 ust. 2 powołanej ustawy wynika, iż określa ona zasady przyznania zaliczek alimentacyjnych dla osób samotnie wychowujących dzieci, uprawnionych do świadczenia alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego, którego egzekucja jest bezskuteczna. Z kolei w myśl art. 2 pkt 5 lit. a pojęcie "osoba uprawniona" oznacza osobę uprawnioną do świadczenia alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego, którego egzekucja jest bezskuteczna, jeżeli: osoba uprawniona jest wychowywana przez osobę samotnie wychowującą dziecko, w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych. Przepis art. 3 pkt 17a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 z późn. zm.) – w brzmieniu obowiązującym w dniu podjęcia zaskarżonej decyzji – stanowi, iż przez osobę samotnie wychowującą dziecko należy rozumieć pannę, kawalera, wdowę, wdowca, osobę pozostającą w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem Sądu, osobę rozwiedzioną, chyba, że wychowuje wspólnie co najmniej jedno dziecko z jego rodzicem. Powyższe przepisy w sposób wyraźny regulują sytuację zachodzącą w niniejszej sprawie. Lektura akt sprawy wskazuje, że skarżąca pozostaje w nieformalnym związku z R. P. , ocjem O. P. . Wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe i wychowują syna O. . W tej sytuacji słuszne jest stanowisko organu administracyjnego, iż skarżąca nie spełnia ustawowego kryterium osoby samotnie wychowującej dziecko – według art. 3 pkt 17a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Tym samym brak jest podstaw do przyznania skarżącej prawa do zaliczki alimentacyjnej. Powyższe pozwala stwierdzić, że zaskarżona decyzja jest zgodna z obowiązującym porządkiem prawnym. Stąd też skargę jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw należało oddalić, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).