IV SA/Wr 166/06

WyrokWSA we Wrocławiu2006-08-17

Skład orzekający: Wanda Wiatkowska-Ilków, Ewa Kamieniecka, Alojzy Wyszkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie samotnie wychowującej dziecko, od której ojca dziecka toczy się postępowanie o ustalenie ojcostwa i alimenty, a który dobrowolnie wpłaca ustaloną przez sąd kwotę, przysługuje zasiłek rodzinny, mimo braku prawomocnie zasądzonego świadczenia alimentacyjnego?
Ratio decidendi
Zasiłek rodzinny nie przysługuje osobie samotnie wychowującej dziecko, jeżeli nie zostało jej zasądzone świadczenie alimentacyjne od drugiego z rodziców, chyba że drugi rodzic nie żyje, ojciec dziecka jest nieznany, lub powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego zostało oddalone. W sytuacji, gdy toczy się postępowanie o ustalenie ojcostwa, należy przyjąć, że ojciec dziecka jest nieznany, co spełnia przesłankę do przyznania zasiłku rodzinnego, nawet jeśli wpłaty alimentacyjne są dobrowolne.
Stan faktyczny
A. B. złożyła wniosek o przyznanie zasiłku rodzinnego, wskazując, że samotnie wychowuje dziecko i otrzymuje dobrowolne wpłaty alimentacyjne od ojca dziecka, od którego toczy się postępowanie o ustalenie ojcostwa i alimenty. Organy administracji odmówiły przyznania zasiłku, powołując się na brak zasądzonego świadczenia alimentacyjnego. Skarżąca wniosła skargę do sądu, argumentując, że postępowanie o ustalenie ojcostwa spełnia przesłankę do przyznania zasiłku.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję organu I i II instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków Sędziowie Asesor WSA Ewa Kamieniecka Asesor WSA Alojzy Wyszkowski (spr.) Protokolant Małgorzata Rutkiewicz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 17 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku rodzinnego uchyla decyzję I i II instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w G. z dnia [...] r. nr [...] wydaną na w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku rodzinnego. Powyższą decyzją Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w G. wydaną na podstawie art. 7 ust. 5 ustawy z dnia ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2003 r. Nr 228, poz. 2255 ze zm.) po rozpatrzeniu wniosku złożonego przez A. B. odmówił jej przyznania zasiłku rodzinnego na dziecko A. B. . W uzasadnieniu podał, że zgodnie z art. 7 ust. 5 ustawy zasiłek rodzinny nie przysługuje, jeżeli osobie samotnie wychowującej dziecko nie zostało zasądzone świadczenie alimentacyjne na rzecz dziecka od drugiego z rodziców dziecka, chyba że drugi z rodziców dziecka nie żyje, ojciec dziecka jest nieznany, powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego od drugiego z rodziców zostało oddalone. Strona w dniu [...] r. złożyła wniosek o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego wraz z oświadczeniem, w którym wskazuje, iż od ojca dziecka otrzymuje od [...] br. alimenty na rzecz córki A. . Alimenty te nie zostały przyznany sądownie i mają charakter dobrowolny. Ponieważ wnioskodawczyni jest panną i nie zostało zasądzone świadczenie alimentacyjne na rzecz dziecka od ojca to nie jest ona uprawniona do pobierania zasiłku rodzinnego na dziecko. Odwołanie od tej decyzji złożyła A. B. , wskazując że zasiłek rodzinny został jej niesłusznie odmówiony, gdyż samotnie wychowuje dziecko. Sprawa o ustalenie alimentów jest jeszcze w toku, ale sąd nakazał ojcu przekazywać miesięcznie kwotę [...] zł na rzecz córki. Zatem świadczenia te nie są dobrowolnego ze strony ojca, gdyż zostały z góry określone przez sąd i mają charakter alimentów. Dalej strona podała, że innym źródłem jej dochodów są alimenty od ojca w kwocie [...] zł. Ponieważ studiuje w trybie stacjonarnym nie może podjąć pracy, a innych dochodów nie ma. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję, w uzasadnieniu podało, że zasiłek rodzinny ma na celu częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka, a prawo do zasiłku i do dodatków do tego zasiłku przysługuje: - rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka, - opiekunowi faktycznemu dziecka, - osobie uczącej się. Zgodnie art. 5 ust. 1 i ust. 2 ustawy, zasiłek rodzinny przysługuje w/w osobą, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę, albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 504 zł. Natomiast w przypadku gdy członkiem rodziny jest dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o umiarkowanym albo o znacznym stopniu niepełnosprawności zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 583 zł. Organ odwoławczy podtrzymał ustalenia faktyczne podane w decyzji organu I instancji wskazując, że A. B. jest osobą samotnie wychowującą dziecko. A przez osobę samotnie wychowującą dziecko wg art. 3 pkt 17 ustawy należy rozumieć m.in. pannę, jeżeli wspólnie nie wychowuje dziecka z ojcem dziecka. Kolegium wskazało, że skarżąca spełnia kryterium dochodowe do otrzymania zasiłku, ponieważ dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekroczył w [...] r. kwoty 504 zł. Organ odwoławczy przyjął, że według oświadczenia strony w Sądzie Rejonowym w L. toczy się (nie zostało zakończone) postępowanie z powództwa o zasądzenie świadczenia alimentacyjnego od ojca A. B. . Natomiast od miesiąca [...] r. ojciec dziecka dobrowolnie przekazuje kwotę [...] zł miesięcznie na rzecz córki. Wobec tego od ojca A. B. nie zostało zasądzone świadczenie alimentacyjne na rzecz skarżącej. Okoliczność ta pozbawia A. B. przyznania jej zasiłku rodzinnego (art. 7 pkt 5 ustawy). Zgodnie z powołanym przepisem, zasiłek rodzinny nie przysługuje jeżeli osobie samotnie wychowującej dziecko nie zostało zasądzone świadczenie W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca powtórzyła okoliczności podniesione w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje ustalenia faktyczne i prawne zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. nr 153, poz. 1269/, sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Według art. 1 § 2 powołanej ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Określone w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) podstawy prawne uwzględnienia skargi ograniczone zostały do naruszenia prawa, a zatem kontrolując decyzję administracyjną sąd bada zgodność z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Skargę należy uznać za zasadną. Skarżąca A. B. [....] r. złożyła wniosek do Ośrodka Pomocy Społecznej w G. o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków rodzinnych wraz z oświadczeniem, w którym wskazuje, że Sądzie Rejonowym w L. toczy się postępowanie z jej powództwa o alimenty na rzecz córki A. od ojca dziecka od którego otrzymuje od [...] r. kwotę [...] zł miesięcznie. W sprawie będącej przedmiotem zaskarżonej decyzji organ I jak i II instancji przyjął, że skarżącej A. B. nie zostały przyznane sądownie alimenty od ojca na rzecz jej córki A. , a wpłaty dokonywane przez ojca dziecka w kwocie [...] zł miesięcznie mają charakter dobrowolny i tym samym nie przysługuje jej zasiłek rodzinny wskazując na dyspozycję art. 7 pkt 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Powołany art. 7 pkt 5 ustawy stanowi, że zasiłek rodzinny nie przysługuje, jeżeli osobie samotnie wychowującej dziecko nie zostało zasądzone świadczenie alimentacyjne na rzecz dziecka od drugiego z rodziców dziecka, chyba że: a) drugi z rodziców nie żyje, b) ojciec dziecka jest nieznany, c) powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego od drugiego z rodziców zostało oddalone. Z postanowienia z dnia [...] r. sygn. akt [...] wydanego przez Sąd Rejonowy w L. w sprawie z powództwa małoletniej A. B. działającej przez matkę A. B. wynika, że przedmiotem postępowania jest ustalenie ojcostwa i alimenty. Wobec tego należy przyjąć, iż do momentu wydania orzeczenia o ustalenie ojcostwa ojciec dziecka jest nieznany i tym samym skarżąca spełnia przesłankę zawartą w art. 7 pkt 5 lit b do przyznania zasiłku rodzinnego. Z akt administracyjnych wynika, ze skarżąca A. B. spełnia kryterium dochodowe do otrzymania zasiłku, gdyż dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekroczył w [...] r. kwoty 504 zł (art. 5 ust. 1 ustawy). W tej sytuacji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd orzekł jak w sentencji. Zgodnie z art. 152 - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny jest zobowiązany orzec w jakim zakresie zaskarżony akt może być wykonany przed uprawomocnieniem się wyroku. Jednakże w tym przedmiocie nie zachodziła potrzeba orzekania, gdyż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło