IV SA/Wr 173/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków (sprawozdawca), Sędzia WSA Małgorzata masternak-Kubiak, Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński, Protokolant Anna Rudzińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2006r. sprawy ze skargi S. P. na decyzję Wojewody D. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu Starosta Powiatu Z. decyzją z dnia [...]r. powołując art. 6 pkt 6 lit. c), art. 26 i 28 ust. 1 pkt 1 i ust. 8 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jednolity Dz. U. z 2003r. Nr 58 poz. 514 ze zm.) art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego orzekł, że S. P. ma obowiązek zwrócić nienależnie pobrane świadczenie za okres od [...]r. do [...]r. w kwocie [...] zł. Uzasadniając swoją decyzję stwierdził, że S. P. zgłosił się do Starostwa Powiatu i w dniu [...]r. na podstawie przedłożonych dokumentów został zarejestrowany jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku od dnia [...]r. W dniu [...]r. do Starostwa Powiatu wpłynął wypis z treści Orzeczenia Lekarza Orzecznika ZUS, z którego wynika, że od dnia [...]r. S. P. został uznany za całkowicie niezdolnego do pracy. Zgodnie zaś z art. 26 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu bezrobotny obowiązany jest zawiadomić w ciągu 5 dni Powiatowy Urząd Pracy o podjęciu zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub pozarolniczej działalności oraz o zaistnieniu innych okoliczności powodujących utratę statusu bezrobotnego albo utratę prawa do zasiłku. Stosownie zaś do art. 28 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 cytowanej ustawy osoba, która pobrała nienależne świadczenie - to znaczy świadczenie wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania, obowiązana jest do zwrotu świadczenia w terminie 14 dni. Odwołanie od powyższej decyzji, z zarzutem naruszenia art. 28 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14.12.1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu i wnioskiem o uchylenie decyzji wniósł S. P. S. P. twierdził, że wypis z treści orzeczenia lekarza orzecznika otrzymał [...]r., zatem po utracie prawa do zasiłku, tym samym nie mógł powiadomić Powiatowy Urząd Pracy o wyniku orzeczenia. W dacie przyznania zasiłku dla bezrobotnych był osobą uprawnioną do jego odbioru, w zaistniałych okolicznościach świadczenie nie ma cech świadczenia nienależnego, o którym mówi art. 28 powołanej wyżej ustawy. Wojewoda D. decyzją z dnia [...]r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Jako podstawę swojego rozstrzygnięcia powołał art. 28 ust. 1 i ust. 2 oraz 8 ustawy z dnia 14.12.1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tj. 2003 Dz. U. Nr 58, poz. 514 ze zm.) i art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu swojej decyzji dowodził, że w przypadku S. P. zostały spełnione obie przesłanki z art. 28 ust. 2 pkt 1. Skarżący zgodnie z przepisem art. 28 sut.1 ma obowiązek zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. Według organu S. P. został pouczony o okolicznościach powodujących ustanie prawa do świadczeń. Do okoliczności tych zaliczyć należy zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy utratę zdolności do podjęcia pracy w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującego w danym zawodzie lub służbie z zastrzeżeniem lit. g), którą skarżący utracił z dniem [...]r. Nie sposób zgodzić się z jego argumentacją zawartą w odwołaniu, bo wydanie orzeczenia przez lekarza orzecznika ZUS z dnia [...]r. o uznaniu za całkowicie niezdolnego do pracy okresowo od [...]r. do [...]r. spowodowało, że od dnia [...]r. przestał spełniać warunki do posiadania statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku. Skargę na powyższą decyzję z zarzutem naruszenia interesu prawnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 28 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 w zw. z ar. 29 ust. 1 pkt 2 lit. c) ustawy z dnia 14.12.1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu i przez to uznanie za zasadne pozbawienie skarżącego statusu bezrobotnego za okres od dnia [...]r. do dnia [...]r. oraz zobowiązanie do zwrotu świadczenia pieniężnego w kwocie [...] zł - i o jej zmianę przez uchylenie decyzji Starosty Powiatu w Z. Ś. Podniósł, że zarzuty dotyczące powiadomienia organu o uzyskaniu orzeczenia o całkowitej niezdolności do wykonywania pracy są niezasadne po czym wniósł odwołanie. Stwierdził, że brak jest dowodu co do formy pouczenia ani co do jego treści - art. 28 ust. 2 pkt 1 ustawy. Dodał też, że zgodnie z art. 29 ust. 1 powołanej ustawy bezrobotnemu, któremu przyznano prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy w kwocie przekraczającej postawę najniższego wynagrodzenia za okres za który wypłacono zasiłek, ZUS lub inny organ terenowy, wypłaca rentę pomniejszoną o kwotę wypłaconego zasiłku za ten sam okres a różnica ta przekazywana jest na Fundusz Pracy właściwego Urzędu Pracy. Według skarżącego powołany art. 29 ustawy określa zakres kompensacji świadczeń w przypadku otrzymania prawa do renty z tytułu niezdolności do wykonywania pracy, a status bezrobotnego utracił w okolicznościach określonych w art. 2 ust. .... pkt 2 lit. c) ustawy i miało to miejsce w dniu [...]r.). W odpowiedzi na skargę D. Urząd Wojewódzki we W., Delegatura w W. Wydział Polityki Społecznej wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu swojego stanowiska powołał dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) zadaniem sądu administracyjnego jest kontrola decyzji pod kątem zgodności z przepisami prawa w czasie ich wydawania. Jeżeli zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego lub procesowego sąd obowiązany jest ją uchylić (art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.). Taka sytuacja wystąpiła w rozpoznawanej sprawie. Obowiązek zwrotu świadczenia powstaje na podstawie decyzji wydanej przez organ zatrudnienia, która stanowi samoistną podstawę powstania obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, bez konieczności wzruszenia poprzednich decyzji przyznających prawo do zasiłku. Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia w sprawie stanowi przepis art. 28 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu tj. Dz. U. 2003 Nr 58 poz. 514. Stanowi on: - ust. 1 osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne, obowiązana jest do jego zwrotu w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczkę na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składek na ubezpieczenie zdrowotne. - ust. 2 za nienależne pobrane świadczenie w rozumieniu ust. 1 uważa się: 1) świadczenie wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania jeżeli pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach Art. 28 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy wskazuje jedną z normatywnych postaci określenia "nienależnego świadczenia". Występuje ona wówczas gdy zaistnieją okoliczności powodujące ustanie prawa do pobierania świadczenia, a mimo to osoba zainteresowana je pobiera, choć była pouczona o tych okolicznościach. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie ma miejsca. Przypomnieć bowiem należy okoliczności faktyczne i prawne, które są niesporne, a które nietrafnie w ocenie organów były podstawą do wydania zaskarżonej decyzji. Decyzję z dnia [...]r. skarżący został uznany za osobę bezrobotną i przyznano mu prawo do zasiłku od [...]r. w wysokości [...] zł miesięcznie na okres [...] miesięcy - czyli do [...]r. Orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS z dnia [...]r. S. P. został uznany za niezdolnego do pracy okresowo od [...]r. do [...]r. Decyzją z dnia [...]r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. przyznał S. P. z tytułu całkowitej niezdolności do pracy rentę od [...]r. do [...]r. otrzymał również wyrównanie za okres od [...]r. do [...]r. Skarżący w okresie od [...]r. do [...]r. jak wynika z pisma D. Urzędu Wojewódzkiego we W., Delegatura w W. z dnia [...]r. nie pobierał zasiłku chorobowego z tytułu niezdolności do pracy (karta [...] akt). Z powyższych faktów wynika, że S. P. w [...]r. powziął wiedzę, iż jako osoba niezdolna do pracy będzie otrzymywał rentę. Zatem po myśl art. 2 ust. 2 ustawy z 14.12.1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu utracił przymiot osoby bezrobotnej - dopiero najwcześniej w [...]r., kiedy to już nie pobierał zasiłku dla bezrobotnych. Nie spełniła się zatem przesłanka z powołanego art. 28 ust. 1 ustawy z 14.12.1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych i przyczyn wskazanych wyżej skarżący nie mógł mieć świadomości że powstaną okoliczności dające podstawę do zaliczenia go do osób niepełnosprawnych i to w okresie, w którym pobierał zasiłek dla bezrobotnych. Niewątpliwie brzmienie cytowanego wyżej art. 28 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu wskazuje na tożsamość czasową pobierania zasiłku dla bezrobotnych i okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania. W niniejszej sprawie takowe nie wystąpiły, a zatem nie ma podstaw do nakazywania zwrotu świadczenia, które w opisanych okolicznościach nie posiada cech świadczenia nienależnego. Zatem mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 2a oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) należało orzec jak wyżej.