IV SA/Wr 173/06

WyrokWSA we Wrocławiu2006-05-17

Skład orzekający: Wanda Wiatkowska-Ilków

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej dotyczące zdolności do czynnej służby wojskowej zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności poprzez niewłaściwe uzasadnienie?
Ratio decidendi
Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich w sprawach zdolności do czynnej służby wojskowej są decyzjami administracyjnymi podlegającymi przepisom Kodeksu postępowania administracyjnego. W niniejszej sprawie oba orzeczenia (organu I i II instancji) naruszyły art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewystarczające uzasadnienie, które nie odzwierciedlało toku rozumowania organu, wykładni przepisów ani oceny stanu faktycznego, zwłaszcza w kontekście nieostrych sformułowań w rozporządzeniu i rozbieżności w dokumentacji medycznej.
Stan faktyczny
Skarżący R. P. został uznany za zdolnego do czynnej służby wojskowej (kategoria "A") przez Terenową Wojskową Komisję Lekarską z powodu rozpoznania stopy płasko-koślawej, skrzywienia przegrody nosa i wzrostu powyżej 185 cm. Odwołanie skarżącego, w którym podniósł wadę wrodzoną stopy powodującą ból i kłopoty z poruszaniem, zostało utrzymane w mocy przez Rejonową Wojskową Komisję Lekarską. Skarżący wniósł skargę do WSA, przedstawiając dokumentację medyczną i zaświadczenie specjalisty potwierdzające schorzenie.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej oraz poprzedzające ją orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 17 maja 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w następującym składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA - Wanda Wiatkowska- Ilków po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2006 roku na posiedzeniu niejawnym przy udziale - sprawy ze skargi R. P. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie zdolności do czynnej służby wojskowej uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą. Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w dniu [...] r. na podstawie Ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 21.11.1967r. (Dz.U. 2004 Nr 241 poz.2416 ze zm) i rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej (Dz.U. 151 poz 1595) wydała orzeczenie Nr [...] , którym uznała skarżącego za zdolnego do czynnej służby wojskowej Grupa I kat. "A". Komisja rozpoznała u skarżącego R. P. stopę płasko- koślawą nieznacznie upośledzającą sprawność ruchową -(§ 78 p2 załącznika nr 2 rozporządzenia MON) skrzywienie przegrody nosa nie upośledzające oddychania § 26 p3 oraz wzrost powyżej 185 cm- §1 p 1. Od powyższego orzeczenia R. P. złożył odwołanie, w którym podniósł, iż ma wadę wrodzoną lewej stopy. Stopa ta była poddawana rehabilitacji i leczona bez rezultatu w szpitalu przy ul. D. w Ł. jednakże brak jest stosownej dokumentacji bowiem wszystkie dokumenty uległy zniszczeniu. Nadto skarżący podkreślił, że lewa stopa jest przyczyną nieustannego bólu i sprawia kłopot w poruszaniu. W związku z odwołaniem skarżącego, orzeczeniem z dnia [...] r . Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. na podstawie art. 29 ust 1 i art. 28 ust 2 Ustaw z dnia 21.11.1967r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczpospolitej Polskiej (Dz.U. z 2004r Nr 241 , poz. 2416) oraz §3 ust 7, §4 pkt 8, § 9pkt 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25.06.2004r w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich oraz określania ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. Nr 151, poz. 1594) oraz § 22 ust1i 2, §23 ust 1,2 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25.06.2004r w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 151, poz. 1595) wydała orzeczenie Nr [...] , którym utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, iż po rozpatrzeniu odwołania, analizie dokumentacji orzeczniczo-lekarskiej nie stwierdził nieprawidłowości mogących stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonego orzeczenia. Zdaniem organu w świetle przeprowadzonych specjalistycznych badań lekarskich, (ortopedycznego oraz neurologicznego), nie wynika by aktualny stopień zaburzeń ze strony narządu ruchu upośledzał sprawność ustroju w stopniu uzasadniającym uznanie R. P. w Gr I osób badanych za niezdolnego do czynnej służby wojskowej. Tym samym schorzenie rozpoznane u skarżącego jako stopa płasko- koślawa nieznacznie upośledzająca sprawność ruchową- mieści się w zakresie pojęciowym § 78 pkt 2 z zał Nr 2 do rozp MON z dnia 25. 06. 2004r ( Dz.U. Nr 151 poz 1595 ) co w Grupie I osób badanych kwalifikuje do wskazanej w orzeczeniu kategorii. Skarżący wniósł skargę na powyższe orzeczenie organu II instancji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. W uzasadnieniu podkreślił, że powodem złożenia skargi jest wspomniana wada stopy oraz fakt odnalezienia dokumentacji medycznej potwierdzającej fakt istnienia schorzenia i przebieg leczenia . Skarżący podniósł również, iż posiada zaświadczenie lekarza specjalisty traumatologa ortopedy, dr nauk medycznych S. G. , zgodnie z którym badany nie kwalifikuje się do czynnej służby wojskowej. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. złożyła w tut. Sądzie odpowiedź na skargę wraz z wnioskiem o jej oddalenie. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, iż skarga jest niezasadna ponieważ ustalenie stanu zdrowia skarżącego oparto na wynikach specjalistycznych badań lekarskich przeprowadzonych przez lekarzy uprawnionych do badań dla potrzeb orzeczniczych wojskowych komisji lekarskich, a ustalenia zdolności do służby wojskowej dokonano zgodnie z obowiązującymi przepisami. Ponadto organ II instancji wskazał, że w świetle przeprowadzonych dla potrzeb orzeczniczych badań lekarskich diagnoza postawiona u skarżącego mieści się w zakresie pojęciowym §78 pkt. 2 wskazanego rozporządzenia i kwalifikuje w Gr I osób badanych do kat A - zdolny do czynnej służby wojskowej. Przedstawiona, zdaniem organu administracyjnego, przez skarżącego dokumentacja medyczna z leczenia w [...] r w szpitalu ortopedyczno-urazowym specjalistycznych nie spowodowała konieczności przeprowadzenia dodatkowych weryfikujących dotychczasowe ustalenia badań. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 stycznia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny właściwy jest do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać swojej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadku wystąpienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) zwanej dalej u.p.s.a. Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...] r. oraz poprzedzające je orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej. Na gruncie orzecznictwa sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, że wojskowe komisje lekarskie są organami administracji publicznej wydającymi decyzje w indywidualnych sprawach, w tym również decyzje w sprawach zdolności do zawodowej służby wojskowej i do pełnienia tej służby poza granicami ze względu na stan zdrowia. Dlatego też do tego rodzaju decyzji odnoszą się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 10 lutego 1999 r. I SA 2114/97 - LEX 47973, wyrok NSA z dnia 16 listopada 1995 r. SA/Gd 1655/95- OSP z 1997 r. Nr 7-8, poz. 135 i inne). Orzeczenia komisji o uznaniu poborowego za zdolnego do służby wojskowej i ustaleniu kategorii tej zdolności -są decyzjami administracyjnymi w rozumieniu art. 1 §1 pkt 1 k.p.a. Tym samym w zakresie nienormowanym przepisami szczegółowymi do postępowania w sprawach tego rodzaju mają zastosowanie określone w k.p.a. ogólne zasady postępowania administracyjnego. Nadto wobec faktu, iż ustawa o powszechnym obowiązku obrony ani wydane na jej podstawie rozporządzenia nie precyzją , jakie elementy winno zawierać uzasadnienie orzeczenia, również w tym zakresie znajduje zastosowanie przepis art. 107 §3 k.p.a. Stosownie do którego uzasadnienie faktyczne decyzji powinno zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł , oraz przyczyn , z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne- wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa (por wyrok NSA z dnia 28 lipca 2000r. III SA 774/00 LEX nr 47320) W rozpatrywanej sprawie organ I instancji w orzeczeniu z dnia [...] r.ograniczyl się do wskazania stosownych paragrafów załącznika Rozporządzenia MON z dnia 25. 06. 2004r ( Dz.U. Nr 151 poz 1595 ) w stosunku do każdej z rozpoznanych dolegliwości nie uzasadniając w ogóle swojego stanowiska. Podczas gdy co najmniej jeden z tych przepisów tj § 78- zawiera zwroty niedookreślone takie jak "nieznacznie" i "znacznie". W tym przypadku chodzi o stopień upośledzenia sprawności ruchowej, od którego niewątpliwie zależy fakt ewentualnego odbywania służby wojskowej . Fakt określenia stopnia schorzenia pojęciami ogólnymi zawartymi w obowiązujących przepisach rodzi po stronie organu bezsprzeczny obowiązek dokładnego uzasadnienia przyjęcia konkretnego punktu lub paragrafu. W przypadku odmiennym orzeczenie przybiera charakter niesprawdzalnej wyroczni i stoi w sprzeczności z treścią przepisu powołanego na wstępie art. 107§3 k.p.a.( por wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2000r. III SA 879/00 LEX nr 47326, wyrok NSA z dnia 14 grudnia 2000r. III SA 2042/00 LEX 47321,). Komisja lekarska wydając orzeczenie winna w uzasadnieniu podać fakty , które uznała za udowodnione, a dopiero później oceniać je pod katem konkretnej jednostki chorobowej i przypisywać im konkretny przepis prawa. Orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej nie odpowiada tym wymogom naruszając tym samym przepis art. 107 § 3 k.p.a. Uzasadnienie powinno bowiem odzwierciedlać tok rozumowania organu a także dokonaną wykładnię zastosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa Podkreślić w tym miejscu należy, że przez rozpoznanie całego materiału należy rozumieć uwzględnienie wszystkich dowodów przeprowadzonych w postępowaniu, jak i uwzględnienie wszystkich okoliczności towarzyszących przeprowadzeniu poszczególnych dowodów , a mających znaczenie dla oceny ich mocy i wiarygodności. Stosownie zaś do treści §23 pkt.2 Wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia, rozpatrując odwołanie, orzeka na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. W razie potrzeby komisja ta może przeprowadzić ponowne badanie lekarskie i badania specjalistyczne oraz skierować żołnierza na obserwację szpitalną, a także przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia materiałów w sprawie Pominięcie w uzasadnieniu decyzji oceny okoliczności faktycznych, mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy stwarza przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy. Organ jest obowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całokształtu materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone w decyzji uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy kodeksu postępowania administracyjnego (wyrok NSA z dnia 26 maja 1981 r., SA 810/81, ONSA 1981, nr 1, poz. 4). Ma on obowiązek rozpatrzyć wszystkie żądania strony i ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji. Orzeczenie organu II instancji zostało wydane w oparciu o tą samą podstawę prawną. Organ orzekający w sprawie nie ustosunkował się do stwierdzeń odwołania odnoszących się do dolegliwości bólowych związanych z diagnozowanym schorzeniem stopy oraz informacji o wcześniejszym leczeniu tej przypadłości. Zarówno orzeczenie wydane przez organ I instancji, jak i orzeczenie wydane w wyniku rozpatrzenia odwołania przez organ II instancji, zawiera jedynie wskazanie jednostki chorobowej z przypisaniem odpowiednich paragrafów załącznika do omawianego rozporządzenia oraz stwierdzenie o zaliczeniu poborowego do kategorii zdolności do służby wojskowej, co w żadnym wypadku nie czyni zadość omawianym powyżej wymogom przepisów k.p.a. i cytowanego rozporządzenia. W sytuacji, gdy rozporządzenie wymienia określoną jednostkę chorobową, której zaistnienie przy odpowiednim nasileniu kwalifikuje żołnierza zawodowego do Gr I kat A-zdolny do czynnej służby wojskowej, organ orzekający ze szczególną starannością powinien uzasadnić swoje rozstrzygnięcie. Nadto jeżeli w wynikach badań przeprowadzonych przez lekarzy-specjalistów zachodzą rozbieżności w ocenach co do kwalifikacji rozpoznania dokonanego u badanego, organ winien dołożyć szczególnej staranności uzasadniając orzeczenie. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. C u.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło