IV SA/Wr 178/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska Asesor WSA Ewa Kamieniecka Sędzia WSA Marcin Miemiec (sprawozdawca) Protokolant Robert Hubacz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2006 r. sprawy ze skargi D. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego i odprowadzania składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne oddala skargę Decyzją z dnia [...]r. (Nr [...]) przyznano D. G. zasiłek stały od [...]r. do [...] r. oraz związane z nim świadczenia (składki na świadczenia społeczne i zdrowotne). Wnioskiem z dnia [...]r. D.G. wystąpiła o przyznanie zasiłku stałego od [...]r. wraz z wyrównaniem od [...]r. Postanowieniem z dnia [...]r. (Nr [...]) Kierownik Zespołu Terenowej Pracy Socjalnej Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. zawiesił postępowanie w sprawie przyznania zasiłku stałego, do czasu rozpatrzenia przez Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we W. sprawy niepełnosprawności syna D. G. i związanego z nią zakresu opieki nad dzieckiem, rozstrzygniętej ostatecznym orzeczeniem Wojewódzkiego Zespołu do spraw Niepełnosprawności z dnia [...]r. Orzeczenie to nie stwierdzało bowiem faktu występowania przesłanek warunkujących przyznanie zasiłku stałego. Wyrokiem z dnia [...]r. (Sygn. akt [...]) Sąd orzekł, że T. G. zaliczony do osób niepełnosprawnych wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Postanowieniem z dnia [...] r. (Nr [...]) organ pierwszej instancji podjął zawieszone postępowanie w sprawie zasiłku stałego. Następnie decyzją z dnia [...]r. organ umorzył postępowanie w sprawie przyznania zasiłku stałego i przystąpienia do odprowadzania składek ubezpieczeniowych do ZUS od [...]r. do [...] r. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji powołał się na okoliczność wejścia w życie, z dniem 1 maja 2004 r., nowej ustawy o pomocy społecznej, która nie przewiduje tego rodzaju świadczeń społecznych. Wyjaśnił, że opóźnienie wydania rozstrzygnięcia w sprawie nastąpiło nie z winy organu, ale z powodu braku właściwego orzeczenia w sprawie niepełnosprawności dziecka. D. G. odwołała się od powyższej decyzji podnosząc, że ciągle sprawowała opiekę nad niepełnosprawnym dzieckiem. Brak spełnienia warunków do uzyskania świadczenia wynikał natomiast z błędnych orzeczeń Powiatowego i Wojewódzkiego Zespołu do spraw Orzekania o Niepełnosprawności. W tej sytuacji, po korzystnym dla niej orzeczeniu Sądu, powinna otrzymać zasiłek stały za ten okres. Po rozpatrzeniu odwołania D. G. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 150 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał na to, że materialnoprawną podstawą w czasie wszczęcia postępowania, w [...]r., stanowił art. 27 ust.1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem, zasiłek stały przysługiwał osobie zdolnej do pracy, lecz nie pozostającej w zatrudnieniu ze względu na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem wymagającym stałej opieki, polegającej na bezpośredniej, osobistej pielęgnacji i systematycznym współdziałaniu w postępowaniu leczniczym, rehabilitacyjnym oraz edukacyjnym, jeżeli dochód rodziny nie przekraczał półtorakrotnego dochodu określonego zgodnie z art. 4 ustawy o pomocy społecznej, a dziecko miało orzeczony stopień niepełnosprawności, ze wskazaniami, o których mowa w art. 6 b ust.3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776, z późn. zm.). Orzeczeniem Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] r. syn odwołującej się został zaliczony do osób niepełnosprawnych. Stwierdzono jednak w tym orzeczeniu, że nie wymaga on przewidzianej w tym przepisie stałej opieki innej osoby. W rezultacie odwołująca się nie spełniła wszystkich przesłanek do uzyskania zasiłku stałego, wymaganych przez powołany przepis art. 27 ust.1 ustawy o pomocy społecznej. Dopiero orzeczeniem sądowym z dnia [...]r. stwierdzono występowanie tej przesłanki. Ustawa z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej przestała jednak obowiązywać z dniem 1 maja 2004 r., to jest z chwilą wejścia w życie nowej ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. nr 64, poz. 593). Zgodnie natomiast z postanowieniami art. 150 ustawy o pomocy społecznej z dnia 12 marca 2004r., do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem jej wejścia w życie stosuje się przepisy nowej ustawy. Sprawa została wszczęta na wniosek odwołującej się z [...]r., a więc jeszcze pod rządami ustawy z 1990 r. Nie została zakończona przed wejściem w życie nowej ustawy. Powołany przepis art. 150 nowej ustawy nie pozwolił organowi pierwszej instancji na rozpatrzenie tej sprawy na podstawie ustawy o pomocy społecznej z dnia 29 listopada 1990 r. Przepis art. 150 nakazał stosowanie do tej niezakończonej sprawy nowej regulacji prawnej. Ustawa o pomocy społecznej z 2004 r. nie przewiduje już jednak świadczenia w postaci zasiłku stałego dla osoby niepozostającej w zatrudnieniu w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem, odpowiedniego do określonego w art. 27 starej ustawy. W rezultacie nie było możliwe przyznanie odwołującej się żądanego świadczenia w oparciu o przepisy ustawy z 1990 r. Stąd wszczęte postępowanie w tej sprawie należało umorzyć. Organ II instancji zwrócił uwagę na to, że ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255, z późn. zm.), wprowadziła od 1 maja 2004 r. nowe świadczenie rodzinne w postaci świadczenia pielęgnacyjnego, zastępującego dotychczasowy zasiłek stały. Zgodnie z art. 17 ust. 1 tej ustawy, świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka, jeżeli nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub z innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem, legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami, o których mowa w art. 6 lit. b) ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776, z późn. zm.), albo o znacznym stopniu niepełnosprawności. Odwołująca się może się więc ubiegać się o przyznane świadczenia w oparciu o przepisy tej ustawy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego od decyzji organu II instancji D. G. podniosła, że zawieszenie wypłaty zasiłku stałego było wynikiem błędnych decyzji Komisji do spraw Orzekania o Niepełnosprawności. Dopiero Sąd Pracy orzekł, że syn skarżącej jest niepełnosprawnym dzieckiem, które wymaga stałej opieki. Dało to skarżącej prawo do otrzymania zasiłku stałego. Zasiłek ten został zastąpiony świadczeniem pielęgnacyjnym. W związku z powyższym skarżąca domaga się wyrównania całej niewypłaconej kwoty pieniężnej wraz z należnymi odsetkami. Wypłacenie należnego świadczenia jest wykonaniem wyroku Sądu Pracy. W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i z przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 cytowanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Skarga zatem nie zasługiwała na uwzględnienie. Postępowanie administracyjne w sprawie udzielenia zasiłku stałego zostało wszczęte na wniosek skarżącej w [...]r. Obowiązywała wówczas ustawa z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej, która w art. 27 ust. 1 regulowała przyznawanie takich zasiłków. Z uwagi na to, że skarżąca nie dysponowała orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności jej syna, ze wskazaniami, o których mowa w art. 6 b ust.3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776, z późn. zm.), organ I instancji zawiesił postępowanie w sprawie, do czasu rozstrzygnięcia tej kwestii. Dopiero powołanym orzeczeniem sądowym z dnia [...] r. stwierdzono występowanie tej przesłanki. Organ I instancji podjął wtedy zawieszone postępowanie. W tym czasie, od dnia 1 maja 2004 r., nie obowiązywała już jednak ustawa z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej. Została ona uchylona przez art. 160 nowej ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. nr 64, poz. 593), która zgodnie z jej art. 161, weszła w życie z dniem 1 maja 2004 r. Zgodnie przepisem międzyczasowym art. 150 nowej ustawy o pomocy społecznej z 12 marca 2004 r., do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem jej wejścia w życie stosuje się przepisy nowej ustawy. Ustawa o pomocy społecznej z 12 marca 2004 r. nie przewiduje już jednak świadczenia w postaci zasiłku stałego dla osoby niepozostającej w zatrudnieniu w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem, odpowiedniego do określonego w art. 27 starej ustawy. Nie było więc możliwe przyznanie skarżącej żądanego świadczenia ani w oparciu o przepisy ustawy z 29 listopada 1990 r., gdyż już nie obowiązywała, ani też w oparciu o przepisy nowej ustawy z dnia 12 marca 2004 r., gdyż nie przewidywała przyznawania takiego zasiłku. Zatem organ I instancji zasadnie umorzył postępowanie w tej sprawie, a organ II instancji zasadnie utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy, pouczając skarżącą, że ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255, z późn. zm.), wprowadziła od 1 maja 2004 r. nowe świadczenie rodzinne w postaci świadczenia pielęgnacyjnego, zastępującego dotychczasowy zasiłek stały. W tym stanie rzeczy - zgodnie z art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzeczono jak w sentencji.