IV SA/Wr 179/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Lidia Serwiniowska po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. B. na czynność Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej we W. z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia do egzaminu maturalnego z chemii na poziomie rozszerzonym postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić skarżącej kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych z tytułu uiszczonego wpisu sądowego. Pismem z dnia 23 marca 2016 r. A. B. (zwana dalej stroną lub skarżącą) wniosła skargę na czynność Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej we W. z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...] odmawiającą dopuszczenia do egzaminu maturalnego z chemii na poziomie rozszerzonym w roku szkolnym 2015/2016. Uzasadniając skargę strona wskazała, że w 2004 r. uzyskała świadectwo ukończenia szkoły ponadpodstawowej w Polsce oraz dyplom IB (International Baccalaureate). W związku z planowanym podjęciem studiów medycznych skarżąca dniu 31 grudnia 2015 r. złożyła w Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej we W. deklarację przystąpienia do egzaminu maturalnego z chemii na poziomie rozgrzeszonym. W odpowiedzi komisja egzaminacyjna – pismem z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...] – poinformowała skarżącą, że OKE nie przeprowadzają egzaminu maturalnego dla osób, które spełniają warunki określone w art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jednolity: Dz. U. z 2015 r., poz. 2156 ze zm., zwanej dalej w skrócie u.s.o.). Zdaniem organu skoro skarżąca nabyła uprawnienia do ubiegania się o przyjęcie na studia to nie przysługuje jej prawo do przystąpienia do egzaminu maturalnego, ani do zdawania egzaminów z wybranych przedmiotów objętych tym egzaminem. Ponadto organ zwrócił również uwagę, że skarżąca jako osoba legitymująca się dyplomem IB będzie mogła przystąpić do dodatkowych egzaminów wstępnych w toku postępowania rekrutacyjnego na studia wyższe. W reakcji na powyższe stanowisko strona wystąpiła z pismem zatytułowanym jako "odwołanie" do Centralnej Komisji Egzaminacyjnej, która podtrzymała wyjaśnienia OKE we W. Zdaniem skarżącej czynność Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej we W. z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...] polegająca na odmowie dopuszczenia do egzaminu maturalnego z chemii na poziomie rozszerzonym jest czynnością podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 718, zwanej dalej p.p.s.a.), gdyż: – nie ma charakteru decyzji lub postanowienia z uwagi na brak stosownej podstawy materialnej w ustawie o systemie oświaty; – dotyczy indywidualnej sprawy przystąpienia do egzaminu maturalnego; – ma charakter publicznoprawy; – dotyczy uprawnień skarżącej wynikających z przepisów prawa, w tym ustawy o systemie oświaty i ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 572 ze zm.). W odpowiedzi na skargę Okręgowa Komisja Egzaminacyjna we W. wniosła o oddalenie skargi i obciążenie skarżącej kosztami postępowania, w tym kosztami zastępstwa prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w punktach 1 – 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego, określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, z późn. zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W związku z tym, aby uznać określoną prawną formę działania administracji za akt lub czynność, o których mowa w powołanym na wstępie przepisie powinna się ona odznaczać – jak zasadnie zresztą zwraca na to uwagę skarżąca – następującymi elementami: – nie może być decyzją ani postanowieniem wydanym w postępowaniu jurysdykcyjnym, egzekucyjnym lub zabezpieczającym, zaskarżalnymi na podstawie art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a.; – musi mieć charakter zewnętrzy, indywidualny oraz publiczny; – musi obejmować uprawnienia lub obowiązki wynikające z przepisów prawa. Dany akt lub czynność powinna ustalać (odmawiać ustalenia), stwierdzać (odmawiać stwierdzenia), potwierdzać (odmawiać potwierdzenia) istnienie uprawnień lub obowiązków określonych przepisami prawa administracyjnego. Muszą one wywoływać dla określonego podmiotu skutki prawne, a więc w sposób prawnie wiążący wpływać na sytuację prawną określonego podmiotu prawa przez to, że wywołują określony skutek prawny, jaki prawo wiąże z danym aktem lub czynnością (zob. T. Woś (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, wydanie V, 2012). Dokonując kwalifikacji pisma Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej we W. z dnia 11 stycznia 2016 r. z punktu widzenia przywołanych przesłanek Sąd doszedł do przekonania, że nie stanowi ono innego aktu lub czynności, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Nie ma bowiem charakteru indywidualnego rozstrzygnięcia o uprawnieniach wynikających z przepisów prawa. Stanowi ono zaś jedynie informację skierowaną do skarżącej w odpowiedzi na jej deklarację przystąpienia do egzaminu maturalnego. Należy również podkreślić, że organ wskazanym pismem w żaden sposób nie odmówił potwierdzenia uprawnień skarżącej wynikających w jej ocenie z art. 44 zzp u.s.o., lecz jedynie poinformował ją, że OKE nie przeprowadzają egzaminu maturalnego dla osób spełniających warunki określone w art. 93 ust. 1 u.s.o., do kręgu których zaliczała się również skarżąca legitymująca się dyplomem IB. Reasumując powyższe rozważania należało stwierdzić, że zaskarżona czynność Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej we W. była w istocie pismem informacyjnym, które nie mogło zostać zakwalifikowane jako inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w wart. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Ze względu na swój charakter pismo OKE nie mogło zostać również uznane za żadną z innych prawnych form działania administracji publicznej wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1 – 3 oraz 5 – 9 p.p.s.a. Możliwość dokonania jego sądowoadministracyjnej kontroli nie wynika również z żadnego przepisu szczególnego, określonego w art. 3 § 3 p.p.s.a. Mając na uwadze, że przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie nie mieścił się w katalogu aktów i czynności podlegających kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne, wniesioną skargę należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Orzeczenie o zwrocie uiszczonego wpisu sądowego od skargi w kwocie 200,00 złotych zostało natomiast wydane w oparciu o art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.