IV SA/Wr 183/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (sprawozdawca) Protokolant Robert Hubacz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 1 lipca 2008 r. sprawy ze skargi B. A.-R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania specjalnego zasiłku celowego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Nr [...], po rozpatrzeniu odwołania B. A. – R. od decyzji działającego z upoważnienia Wójta Gminy M., Dyrektora Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w M. z dnia [...] Nr [...] w sprawie przyznania specjalnego zasiłku celowego w listopadzie, w wysokości 80,00 zł, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. utrzymało tę decyzję w mocy. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia Kolegium podało, że w piśmie z dnia 2 listopada 2007 r., które wpłynęło do siedziby organu I instancji w dniu 29 listopada 2007 r. B. A. – R. zwróciła się o udzielenie pomocy w formie zasiłku celowego na zakup 1 tony węgla. We wniosku wskazała, iż otrzymuje świadczenie rentowe w wysokości 517,82 zł, które uniemożliwia jej dokonanie zakupu opału, gdyż 1 tona węgla kosztuje 490 zł. Nie ma też możliwości pozyskania dodatkowych środków finansowych na ten cel, ponieważ od kilkunastu lat opiekuje się obłożnie chorą sąsiadką. Podniosła też, że w poprzednich latach nie ubiegała się o przyznanie zasiłku celowego na zakup opału, gdyż nie wiedziała, iż taka możliwość istnieje. Decyzją z dnia [...] Dyrektor Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w M., przyznał stronie specjalny zasiłek celowy w listopadzie w wysokości 80,00 zł. W motywach podjętego rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że na podstawie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego ustalono, iż wnioskodawczyni prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jej dochód miesięczny, to kwota 517,82 zł, która przekracza ustawowe kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej, tj. kwotę 477 zł, o jakiej mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej. Dlatego też złożony wniosek został rozpoznany pod kątem specjalnego zasiłku celowego. W listopadzie 2007 r. do organu decyzyjnego wpłynęło około 130 wniosków z prośbą o dofinansowanie do zakupu opału. Organ dysponował na realizację tego celu kwotą 18.000 zł i dlatego też wysokość przyznawanych zasiłków celowych uzależniona była od dochodów uzyskiwanych przez wnioskodawców. Osobom samotnie gospodarującym, bez dochodów, świadczenie było przyznawane w wysokości 90 zł, natomiast osobom posiadającym dochód nie przekraczający kryterium dochodowego przyznawano świadczenie w wysokości 60 zł. Ponadto organ pomocy społecznej dodał, że przyznanie stronie pomocy w formie specjalnego zasiłku celowego w kwocie 80 zł nastąpiło z uwzględnieniem zarówno jej trudnej sytuacji materialnej, jak i możliwości finansowych Ośrodka. W odwołaniu od powyższej decyzji B. A. – R. domagała się przyznania zasiłku celowego na zakup 1 tony węgla, która obecnie w składzie opałowym w Ch. kosztuje 530 zł. Podała, że ubiega się o przyznanie świadczenia, które umożliwiłoby jej dokonanie takiego zakupu, ponieważ nie posiada własnych środków finansowych na ten cel, ze względu na zbyt niskie świadczenie rentowe, które od czerwca 2007 r. wynosi 517,82 zł. Natomiast organ pomocy społecznej przyznał jej świadczenie wyłącznie na dofinansowanie tego zakupu, w kwocie 80 zł. Przyznana pomoc pozwoli jedynie na kupno 1/10 tony węgla oraz zapewni jego dowóz do miejsca jej zamieszkania. Podkreśliła też, że mieszkanie jest zimne, gdyż sufit graniczy z pomieszczeniem strychowym, zaś podłogi z innym mieszkaniem, które ze względu na nieobecność lokatorów jest nieogrzane. Ponadto jedna ze ścian mieszkania graniczy z korytarzem. Odwołująca się podniosła również, że opiekuje się 90 - letnią sąsiadką, która jest osobą leżącą. Obawia się sytuacji, w której będąc przeziębiona z powodu nieogrzanego mieszkania, może przyczynić się do cierpień, a nawet śmierci sąsiadki. Uważa, że za świadczoną pomoc na rzecz sąsiadki winna otrzymać wsparcie w postaci środków finansowych na zakup 1 tony węgla. Twierdzi, iż na taką pomoc zasłużyła i dlatego też prosi Kolegium o rozstrzygnięcie, czy w związku z tą opieką i faktem, że sama jest osobą chorą ma prawo otrzymać świadczenie na zakup 1 tony węgla. Jak dalej wskazał organ odwoławczy, zgodnie z zasadą ogólną zawartą w art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, 41, 78 i 91, przysługuje: osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 477 zł, zwanej dalej "kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej" - przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2 - 15, tj. sieroctwa, bezdomności, bezrobocia, niepełnosprawności, długotrwałej lub ciężkiej choroby, przemocy w rodzinie, potrzeby ochrony macierzyństwa, bezradności w sprawach opiekuńczo - wychowawczych i prowadzenia gospodarstwa domowego, zwłaszcza w rodzinach niepełnych lub wielodzietnych, braku umiejętności w przystosowaniu do życia młodzieży opuszczającej placówki opiekuńczo - wychowawcze, trudności w integracji osób, które otrzymały status uchodźcy, trudności w przystosowaniu do życia po zwolnieniu z zakładu karnego, alkoholizmu lub narkomanii, zdarzenia losowego i sytuacji kryzysowej, klęski żywiołowej lub ekologicznej lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej. Materialnoprawną podstawę do przyznania zasiłku celowego stanowi art. 39 ustawy o pomocy społecznej, który w ust. 1 stwierdza, iż zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnych potrzeb bytowych. Zgodnie z ust. 2 tego artykułu zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Z treści powołanych przepisów wynika, że zasiłek celowy może być przyznany osobie lub rodzinie, która spełnia przesłankę dochodową, określoną w art. 8 ust. 1 ustawy, przy wystąpieniu co najmniej jednego z powodów określonych w art. 7 pkt 2 - 15 ustawy lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy w tej formie. Z kolei w myśl art. 41 pkt 1 tej ustawy w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi. Natomiast stosownie do pkt 2 tego artykułu w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie lub rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany: zasiłek okresowy, zasiłek celowy lub pomoc rzeczowa, pod warunkiem zwrotu części lub całości zasiłku lub wydatków na pomoc rzeczową. Przed podjęciem decyzji w przedmiotowej sprawie, pracownik socjalny w dniu 12 grudnia 2007r. przeprowadził wywiad środowiskowy, podczas którego ustalono, iż strona prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Ze względu na posiadane schorzenia ma przyznane świadczenie rentowe. Aktualnie jest to świadczenie w kwocie 517,82 zł. Strona leczy się na tarczycę i nadciśnienie. Zajmuje mieszkanie składające się z pokoju i kuchni, które ogrzewane jest piecami. Dwaj pełnoletni synowie wnioskodawczyni przebywają poza granicami kraju. Z dokonanych ustaleń wynika, że dochód strony jest wyższy od kryterium dochodowego, tj. kwoty 477 zł, wynikającego z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej. Dlatego też organ pomocy społecznej z powodu przekroczenia kryterium dochodowego rozważył rozpoznawaną sprawę w kategorii "szczególnie uzasadnionego przypadku", o którym mowa w jej art. 41 pkt 1. W sytuacji B. A. – R. istnieje taki szczególny uzasadniony przypadek ze względu na stan jej zdrowia i sytuację materialną. Podejmując zatem rozstrzygnięcie przyznano stronie pomoc w formie specjalnego zasiłku celowego w wysokości 80,00 zł. Z uzasadnienia podjętej decyzji wynika, iż w listopadzie 2007 r. z wnioskiem o dofinansowanie do zakupu opału zwróciło się około 130 osób. Ośrodek na ten cel posiadał środki finansowe w kwocie 18.000,00 zł. Stąd też, osobom samotnie gospodarującym, nie posiadającym dochodu przyznano pomoc w wysokości 90,00 zł, natomiast osobom posiadającym dochód nie przekraczający kryterium dochodowego przyznawano pomoc w kwocie 60,00 zł. Jednocześnie wskazano, iż stale wzrasta liczba osób i rodzin wymagających pomocy materialnej, co powoduje konieczność rozłożenia posiadanych zasobów finansowych na wszystkich świadczeniobiorców. Dodano też, iż udzielona wnioskodawczyni pomoc uwzględniła granice możliwości finansowych Ośrodka Pomocy Społecznej. Mając więc na uwadze przedstawiony wyżej stan faktyczny sprawy, w świetle przytoczonych przepisów organ odwoławczy uznał, że organ I instancji dokonał prawidłowej oceny zebranego w sprawie materiału i wydał decyzję nie naruszającą przepisów prawa. Zakres uznania administracyjnego nie został przekroczony i nie stwierdzono cech dowolności w wydanym rozstrzygnięciu. Jak bowiem ustalono, organ I instancji udzielił stronie wsparcia ze środków pomocy społecznej w wysokości 80,00 zł, która była wyższa od udzielonego wsparcia innym wnioskodawcom, posiadającym dochód poniżej kryterium dochodowego. Z akt sprawy wynika też, że organ znając trudną sytuację finansową strony, udzielił jej w listopadzie 2007r. wsparcia w formie świadczenia pieniężnego na zakup posiłku lub żywności w wysokości 100,00 zł. Odnosząc się natomiast do argumentacji podniesionej w odwołaniu Kolegium stwierdziło, iż fakt opieki strony na rzecz sąsiadki nie należy do kategorii "szczególnie uzasadnionego przypadku", o którym mowa w art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej. Ponadto wnioskodawczyni nie zamieszkuje wspólnie z sąsiadką, a także nie jest osobą upoważnioną do reprezentowania jej przed właściwymi organami administracyjnymi. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu B. A. – R. zarzuciła, iż w złożonym wniosku zwracała się z prośbą o zasiłek celowy na zakup węgla, podczas gdy organ I instancji przyznał jej zasiłek celowy na dofinansowanie do zakupu węgla. Uznała bowiem, że przy dochodzie miesięcznym w kwocie 517,82 zł brak jest możliwości odłożenia części środków pieniężnych na zakup opału. Nie zgodziła się z wysokością przyznanego jej zasiłku, który może zostać przyznany przez organ pomocy społecznej nawet do kwoty 477 zł. Z przyznanego zasiłku w kwocie 80 zł można jedynie sfinansować dowóz węgla w kwocie 20 zł oraz zakup około 0,114 tony węgla. Nie zgodziła się ponadto ze stanowiskiem organów, co do wielkości przyznawanej wnioskodawcom pomocy odpowiednio w kwocie: 90 zł, 60 zł i 80 zł, skoro przy dysponowaniu środkami finansowymi w wysokości 18.000,00 zł każda ze 130 osób składających wnioski o przyznanie zasiłku uzyskałaby średnio (bez żadnych kryteriów) pomoc w wysokości 138,50 zł. Podkreśliła również, iż jest osobą upoważnioną do reprezentowania sąsiadki przed właściwymi organami administracyjnymi, na dowód czego przedłożyła stosowne pełnomocnictwo. Nadto, w związku z występującą w mieszkaniu niską temperaturą zachorowała, a następnie poniosła koszty zakupu leków w kwocie 140,97 zł. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo Kolegium podkreśliło, iż przedstawiając swoje możliwości finansowe organ I instancji ograniczył się jedynie do podania wysokości przyznawanej pomocy osobom samotnie gospodarującym, do jakich zalicza się skarżąca, z uwzględnieniem kryterium przekroczenia bądź nie progu ubóstwa. Z podanej przez organ I instancji informacji zawartej w piśmie z dnia 9 kwietnia 2008 r. wynika, że w listopadzie 2007 r., dokładnie z kwoty 18.060,00 zł, udzielono wsparcia nie tylko osobom samotnie gospodarującym nie posiadającym żadnego dochodu (44 osobom po 90,00 zł, na łączną kwotę 3960,00 zł), osobom samotnie gospodarującym, których dochód nie przekroczył kryterium dochodowego (17 osobom po 60,00 zł, na łączną kwotę 1020,00 zł) i osobom samotnie gospodarującym przekraczającym kryterium dochodowe (1 osoba, tj. skarżąca otrzymała pomoc w wysokości 80,00 zł), ale i 65 rodzinom na łączną kwotę 13.000,00 zł, a średnia wysokość udzielonej pomocy tej kategorii wnioskodawców wynosiła 200,00 zł (w zależności od liczby osób w rodzinie). Z tego wynika, że skarżąca uzyskała pomoc, która była wyższa od udzielonego wsparcia innym wnioskodawcom posiadającym dochód poniżej kryterium dochodowego. Jedynie osoby samotnie gospodarujące nie dysponujące żadnym dochodem otrzymywały pomoc nieznacznie wyższą od tej, jaką uzyskała skarżąca, a mianowicie po 90,00 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje: Według art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega zgodność wydanych aktów (w tym wypadku decyzji administracyjnej) zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia niniejszej sprawy stanowią przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593 ze zm.). Kryteria uprawniające do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej zostały ściśle określone w przepisie art. 4 ust. 1 tej ustawy. Przepis ten ogranicza dostęp do tych świadczeń, wprowadzając tzw. kryterium dochodowe. Pomoc społeczna nie została tym samym oparta na zasadzie powszechności. W myśl art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej w związku z § 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz.U. Nr 135, poz. 950) prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, 41, 78 i 91, przysługuje osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 477 zł, zwanej dalej "kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej", - przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej. Z kolei, jej art. 41 pkt 1 stanowi, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi. W niniejszej sprawie skarżąca zwróciła się do organu pomocy społecznej o przyznanie zasiłku celowego na zakup 1 tony węgla. Ponieważ uzyskiwany przez nią dochód przekraczał ustaloną kwotę kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, którą jest niewątpliwie skarżąca, organ decyzyjny stwierdził, iż z uwagi na jej zły stan zdrowia i złą kondycję materialną, co odzwierciedla znajdujący się w aktach sprawy wywiad środowiskowy, rozważy tę sprawę w oparciu o wyżej powołany art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, gdyż okoliczności te wypełniają znamiona "szczególnie uzasadnionego przypadku". Niemniej jednak skarżąca, otrzymując kwotę 80 zł specjalnego zasiłku celowego, stanowiącą dofinansowanie do zakupu opału, zanegowała decyzję organu orzekającego twierdząc, iż w jej sytuacji życiowej jedynym słusznym rozwiązaniem jest sfinansowanie kupna 1 tony węgla w całości. Jednakże podkreślenia wymaga, że przepis art. 2 ust. 2 ustawy będącej materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia sprawy stanowi, iż celem pomocy społecznej jest zaspokajanie niezbędnych potrzeb życiowych osób i rodzin oraz umożliwianie im bytowania w warunkach odpowiadających godności człowieka. Pomoc społeczna powinna w miarę możliwości doprowadzić do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem. Z przepisu tego wynika kolejne ograniczenie zakresu działania organów pomocy społecznej – mają one jedynie pomagać w działaniu osób zmierzających do poprawy swej sytuacji życiowej, a nie gwarantować źródła utrzymania (art. 1 ust. 1 ustawy). Należy dodać, że w myśl art. 2 ust. 4 tej ustawy potrzeby osoby i rodziny korzystającej z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. Inaczej mówiąc, możliwe do spełnienia jest tylko to, na co pozwalają środki w chwili załatwienia sprawy. Oczywiście nie wyklucza to wniesienia ponownego wniosku o zasiłek, jeśli tylko zostaną spełnione przez wnioskodawcę ustawowe przesłanki do jej otrzymania, a ośrodek pomocy społecznej będzie dysponował środkami, o jakich traktuje przytoczona norma prawna. W świetle powyższego, istotnego znaczenia nabiera stwierdzenie, że decyzja oparta na podstawie art. 41 pkt 1 ustawy jest decyzją uznaniową. Organ orzekający nie jest w takim przypadku związany normą prawa materialnego z tym, że jego argumentacja co do rozmiaru udzielonej pomocy musi odpowiadać regule art. 7 kpa. Zaś w myśl tego przepisu prawa, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Stanowisko organu orzekającego w tym zakresie powinno znaleźć – stosownie do art. 107 kpa – wyraz w uzasadnieniu decyzji administracyjnej. Składając wniosek o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej B. A.- R. wniosła o przyznanie jej zasiłku celowego. Organ orzekający dokonując analizy sytuacji skarżącej pod kątem spełnienia przesłanek do przyznania wnioskowanego świadczenia stwierdził, iż jej dochody nie pozwalają na przyznanie prawa do tego rodzaju zasiłku. Niemniej jednak, mając na względzie wcześniej wskazane okoliczności, przyznał skarżącej specjalny zasiłek celowy w kwocie 80 zł na dofinansowanie do zakupu węgla. Przy czym organ I instancji wyraźnie powołał się na ograniczone możliwości finansowe, dokonując w związku z tym odpowiednich wyliczeń, które słusznie potwierdził organ odwoławczy. Konieczność zaspokojenia potrzeb nie tylko skarżącej, ale i innych osób objętych pomocą społeczną, przy istniejących środkach – niewystarczających, by zrealizować wszystkie oczekiwania – wymaga wyboru nie tylko co do sposobu załatwienia wniosków o przyznanie pomocy społecznej (przyznać pomoc albo jej odmówić), ale także co do rozmiaru przyznanej pomocy. Organy orzekające w sprawie ten wybór należycie uzasadniły, tym bardziej, że przyczyną podjętego rozstrzygnięcia był po prostu brak wystarczających środków finansowych na ten cel. Uznaniowy charakter decyzji wydawanych na podstawie art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej sprawia, że dokonywana przez sąd administracyjny ich kontrola jest znacznie ograniczona. Sprowadza się ona zasadniczo do badania, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej. W szczególności sąd kontroluje, czy w toku postępowania podjęto wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Czy zatem zebrano wszystkie dowody w celu ustalenia istnienia, bądź nieistnienia ustawowych przesłanek decyzji uznaniowej oraz, czy podjęta na ich podstawie decyzja nie wykracza poza granice uznania administracyjnego, to jest, czy nie nosi cech dowolności (por. wyrok NSA sygn. akt SA/Kr 1543/95, Biul. Skarb. 1997/2/29). Bezsprzecznie, w niniejszej sprawie, organy decyzyjne nie uchybiły wskazanym zasadom, a wydane przez nie decyzje w niczym nie naruszają zarówno prawa materialnego, będącego podstawą rozstrzygnięcia wniosku, jak również przepisów procedury administracyjnej. Problemem możliwości zaspokojenia praw osób pozostających w trudnej sytuacji materialnej zajmował się Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 20 listopada 2001 r. sygn. SK 15/01 (OTK 2001/8/252) rozważając zgodność art. 31 ust. 1 ustawy oraz § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 10 marca 1997r. w sprawie szczegółowych zasad przyznawania zasiłku okresowego (Dz. U. Nr 26, poz.140) z art. 67 ust. 2 Konstytucji RP. Uznając, że w/w przepisy są zgodne z art. 67 ust. 2 Konstytucji RP Trybunał Konstytucyjny zwrócił uwagę, że: "pomoc społeczna ma w odniesieniu do ubezpieczenia czy zaopatrzenia społecznego jedynie charakter uzupełniający. Cechą wyróżniającą pomoc społeczną, w porównaniu do innych systemów świadczeniowych, jest brak po stronie obywateli roszczenia prawnego do świadczenia pomocy, co wynika w szczególności z zasady indywidualizacji leżącej u podstaw koncepcji pomocy społecznej. W ustawodawstwach krajów europejskich prawo do świadczeń nie opiera się na ogólnej zasadzie roszczeniowości, lecz raczej kieruje się zróżnicowaniem pozycji prawnej świadczeniobiorcy w zależności od rodzaju świadczenia. Także na gruncie polskiej ustawy o pomocy społecznej można wyróżnić świadczenia, które muszą być udzielone (np. zasiłek stały przewidziany w art. 27), które powinny zostać udzielone (np. schronienie, posiłek i niezbędne ubranie – art. 13) oraz takie, które mogą zostać udzielone (np. pomoc mająca na celu ekonomiczne usamodzielnienie osoby lub rodziny)." Trybunał Konstytucyjny wskazał, że: "w komentarzu do art. 67 ust. 2 Konstytucji wskazuje się, że "stopień pokrycia potrzeb osób uprawnionych jest zależny od poziomu ogólnej zamożności społeczeństwa i od stanu finansów publicznych" (Piotr Winczorek, Komentarz do Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1977r., Warszawa 2000, s. 91)". Zatem, wobec tego co powiedziano, stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skarga podlegała oddaleniu, co orzeczono jak w sentencji wyroku.