IV SA/Wr 184/16

PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-06-13

Skład orzekający: Sędzia WSA Lidia Serwiniowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie referendarza sądowego o umorzeniu postępowania w sprawie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, w sytuacji gdy przedmiotem sprawy jest przyznanie zasiłku stałego, jest prawidłowe?
Ratio decidendi
Postanowienie referendarza sądowego o umorzeniu postępowania w sprawie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jest prawidłowe, ponieważ strona skarżąca w sprawie dotyczącej przyznania zasiłku stałego jest zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych na mocy art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. Rozpoznanie wniosku o zwolnienie od kosztów było zatem zbędne, co uzasadnia umorzenie postępowania na podstawie art. 249a p.p.s.a. Żądanie przyznania zaliczki w celu dalszego prowadzenia sprawy nie mieści się w zakresie prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący złożył sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, które umorzyło postępowanie w sprawie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie przyznania zasiłku stałego. Skarżący domagał się nadania sprawie dalszego biegu i przyznania zaliczki.
Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Lidia Serwiniowska po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu T. K. od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 23 maja 2016 r., sygn. akt IV SA/Wr 184/16 w przedmiocie umorzenia postępowania z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku stałego postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia 23 maja 2016 r., sygn. akt IV SA/Wr 184/16 referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu umorzył postępowanie z wniosku T. K. (zwanego dalej stroną lub skarżącym) o zwolnienie od kosztów sądowych w jego sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku stałego. Pismem z dnia 3 czerwca 2016 r. skarżący – z zachowaniem ustawowego terminu – złożył sprzeciw od opisanego powyżej postanowienia referendarza sądowego żądając nadania sprawie właściwego biegu i przyznania zaliczki w celu dalszego prowadzenia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718, zwanej dalej p.p.s.a.), rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6 – 8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia lub utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (§ 2). W ocenie Sądu wniesiony sprzeciw nie zasługiwał na uwzględnienie, a postanowienie referendarza sądowego było prawidłowe. Stosownie do treści art. 239 § 1 pkt 1 lit a) p.p.s.a., nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Zainicjowana przez stronę sprawa mieści się w zakresie ustawowego zwolnienia z kosztów sądowych, gdyż jej przedmiotem jest decyzja przyznająca zasiłek stały, a więc świadczenie udzielane z pomocy społecznej. Oznacza to, że skarżący w toku niniejszej sprawy nie będzie ponosić żadnych kosztów sądowych związanych ze swoją aktywnością procesową. Skoro zaś żądanie przyznania prawa pomocy obejmowało wyłącznie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, to – w świetle regulacji art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. – jego rozpoznanie było zbędne. W myśl zaś art. 249a p.p.s.a., jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Odnosząc się do wyartykułowanego w sprzeciwie żądania nadania sprawie dalszego biegu i przyznania zaliczki w celu dalszego prowadzenia sprawy, w pierwszej kolejności należy podkreślić, że orzeczenie referendarza sądowego w sprawie przyznania prawa pomocy pozostaje bez merytorycznego wpływu na bieg postępowania sądowego zmierzającego do rozpoznania skargi na zakwestionowaną decyzję. Po drugie, prawo pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – jak wynika z art. 245 § 1 i 2 p.p.s.a. – w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Natomiast w zakresie częściowym prawo pomocy polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W skład powyższych uprawnień przysługujących stronom postępowania, a jednocześnie możliwości leżących po stronie sądu administracyjnego, nie można zakwalifikować przyznania zaliczki w celu dalszego prowadzenia sprawy. Zakres prawa pomocy obejmuje bowiem zamknięty katalog rozstrzygnięć ukierunkowanych na zwolnienie strony z tych kosztów sądowych, które zobowiązana jest lub będzie ponieść oraz zapewnienie profesjonalnego zastępstwa procesowego. Wobec uznania, że zakwestionowane w drodze sprzeciwu postanowienie referendarza sądowego okazało się prawidłowe, Sąd – działając na podstawie art. 260 § 1 p.p.s.a. – postanowił utrzymać je w mocy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło