IV SA/Wr 198/07
WyrokWSA we Wrocławiu2007-09-21
Skład orzekający: Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Wanda Wiatkowska-Ilków, Małgorzata Masternak-Kubiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, z uwagi na popełnienie czynu o znamionach przestępstwa, wymaga prawomocnego wyroku skazującego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji nie wymaga prawomocnego wyroku skazującego. Przepis ten pozwala na zwolnienie w przypadku oczywistości popełnienia czynu o znamionach przestępstwa, który uniemożliwia dalsze pełnienie służby, nawet jeśli nie ma jeszcze prawomocnego wyroku skazującego. Sąd podkreślił, że okoliczności takie jak ucieczka z miejsca zdarzenia i nieudzielenie pomocy poszkodowanym mogą uzasadniać zwolnienie, ponieważ podważają zaufanie publiczne do funkcjonariusza.Stan faktyczny
Skarżący, T. K., został zwolniony ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, po tym jak przedstawiono mu zarzut popełnienia przestępstwa z art. 177 § 1 k.k. i art. 178 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k. (spowodowanie wypadku drogowego i ucieczka z miejsca zdarzenia). Organ I instancji uznał oczywistość popełnienia czynu i jego uniemożliwienie dalszego pełnienia służby. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy. Skarżący kwestionował zasadność zwolnienia, zarzucając m.in. błędną wykładnię pojęcia 'oczywistości popełnienia przestępstwa', naruszenie przepisów proceduralnych oraz niezgodność podstawy prawnej z Konstytucją.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków, Sędzia WSA Małgorzata Masternak-Kubiak, Protokolant Robert Hubacz, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 12 września 2007 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] r. nr bez numeru w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji oddala skargę.
Przedmiotem skargi wniesionej przez T. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu jest decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] r. Nr [...] utrzymująca w mocy rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji w W. z dnia [...] r., Nr [...], wydany na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (DZ. U. Nr 7, poz. 58) orzekający o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji .
Komendant Miejski Policji w W. wyżej wymienioną decyzją zwolnił z dniem 31 stycznia 2007 r. ze służby w Policji T. K., orzekając jednocześnie, że na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji, jest on uprawniony do 50% odprawy oraz ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy, oraz zgodnie z § 5 pkt 3 lit. d rozporządzenia Ministra spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie warunków przyznawania policjantom nagród rocznych, nagród uznaniowych i zapomóg nagroda roczna za rok 2006 r. zwalnianemu nie przysługuje. Ponadto powołując się na art. 110 ustawy o Policji orzekł , że zwalnianemu nie przysługuje nagroda roczna za rok 2007. W uzasadnieniu rozkazu personalnego organ I instancji wskazał, że w toku postępowania przygotowawczego prowadzonego przez Prokuraturę Rejonową w W. pod syn. akt Nr [...] przedstawiono w dniu 13 listopada 2006 roku T. K. zarzut o to że, w dniu 13 listopada 2006 r. w W. w województwie d. umyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym w ten sposób, że kierując samochodem osobowym marki Volkswagen Vento numer rejestracyjny [...], wymusił pierwszeństwo przejazdu na skrzyżowaniu drogi z pierwszeństwem przejazdu z drogą podporządkowaną podczas skrętu w lewo wobec nadjeżdżającego z naprzeciwka samochodu osobowego marki Opel Corsa numer rejestracyjny [...], doprowadzając do zderzenia obydwu pojazdów, a następnie zbiegł z miejsca zdarzenia. W wyniku zdarzenia M. W. doznał obrażeń ciała w postaci złamania trzonu kości udowej lewej oraz złamania rzepki nogi lewej, które spowodowały naruszenie czynności narządów ciała pokrzywdzonego na okres powyżej dni siedmiu, to jest o przestępstwo określone w art. 177 § I k.k. i art. 178 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k. Dalej organ wskazał, że policjant rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] r. został zawieszony w czynnościach służbowych na okres od [...] r. do [...]r., natomiast Prokurator Prokuratury Rejonowej w W. w tym samym dniu wydał postanowienie o zastosowaniu środków zapobiegawczych w postaci poręczenia majątkowego, zakazu opuszczania kraju oraz zawieszenia podejrzanego w czynnościach służbowych. Jednocześnie w stosunku do T. K. wszczęto procedurę zmierzającą do jego zwolnienia ze służby na podstawie art.. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (Dz. U. nr 7 poz. 58 z 29.01.2002 r. - tekst jednolity z późniejszymi zmianami) zwracając się do organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów o wydanie stosownej opinii. Zarząd Wojewódzki Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów województwa d. negatywnie ocenił czyn policjanta, stwierdzając, że podstawa prawna zwolnienia ze służby jest sprzeczną z Konstytucją. Zarówno o wszczęciu powyższej procedury, jak i zasięgnięciu opinii związku zawodowego policjant został pisemnie poinformowany. Organ I instancji powołał się na przepis art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji policjanta , według którego można zwolnić ze służby w przypadku popełnienia przez niego czynu o znamionach przestępstwa, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostanie w służbie. Oceniając charakter i okoliczności opisanego wyżej czynu Komendant Miejski Policji uznał, że w przypadku T. K. obie te przesłanki wystąpiły, albowiem o oczywistości popełnienia czynu o znamionach przestępstwa świadczą zeznania osób będących bezpośrednimi uczestnikami wymienionego zdarzenia, jak też fakt przyznania się T. K. do popełnienia czynu. W konkluzji organ wskazał , że uregulowanie zawarte w art. 42 ust. 7 ustawy o Policji pozwala przywrócić funkcjonariusza zwolnionego ze służby w Policji, jeżeli postępowanie karne zostało zakończone prawomocnym wyrokiem uniewinniającym albo orzeczeniem o umorzeniu postępowania z powodu niepopełnienia przestępstwa albo przestępstwa skarbowego lub braku ustawowych znamion czynu zabronionego.
W odwołaniu od decyzji pierwszo-instancyjnej T. K. wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji, bądź jej uchylenie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania . Odwołanie oparte zostało na zarzutach :
- naruszenia przepisu art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, poprzez błędną wykładnię pojęcia " oczywistości popełnienia przestępstwa,
-naruszenia przepisu art. 43 ust.3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji
(Dz. U. Nr 7 poz. 58 z 2002r.) polegającego na zwolnieniu ze służby.
- błędu w ustaleniach faktycznych, polegającego na przypisaniu
popełnienia przez stronę czynu o
znamionach przestępstwa, podczas gdy w sprawie zachodzą
okoliczności, które wskazują na popełnienie wykroczenia,
- błędu w ustaleniach faktycznych, polegającego na przyjęciu, że
popełnienie przez stronę wykroczenia
uniemożliwia jego dalsze pozostanie w służbie,
Zdaniem odwołującego dopuścił się on jedynie wykroczenia, zaś ustawa nie penalizuje czynu polegającego na oddaleniu się z miejsca wykroczenia, który to czyn nie upoważnia do zwolnienia policjanta ze służby, nawet mimo oczywistości jego popełnienia, natomiast pogląd, który nakazywałby zwalniać ze służby policjantów, którzy popełnili wykroczenie drogowe jest trudny do obrony, gdyż jest sprzeczny z obowiązującym prawem, które uprawnia do zwolnienia policjanta wtedy, gdy oczywiście popełni on przestępstwo i tylko takie, które uniemożliwia mu pozostanie w służbie. W ocenie strony organ wydający decyzję naruszył przepis postępowania dotyczący wymogu uzyskania opinii zakładowej organizacji związku zawodowego. Opinia ta ma dotyczyć zasadności zwolnienia policjanta ze służby, organ natomiast uzyskał opinię, która "negatywnie oceniła czyn policjanta". W ocenie skarżącego ocena taka nie spełnia stosownych wymogów i nie może zostać uznana jako wypełniającą wymogi ustawy w zakresie zwolnienia policjanta ze służby. Ponadto do zwolnienia ze służby doszło w okresie przebywania odwołującego na zwolnieniu lekarskim, zaś podjęte leczenie uniemożliwiło mu uczestniczenie w sprawie, podjęcie środków obrony poprzez zapoznanie się z aktami.
W motywach decyzji ostatecznej Komendant Wojewódzki Policji we W. przedstawił szczegółowo stan faktyczny sprawy, wskazując, że w dniu [...] r. Prokurator Prokuratury Rejonowej w W. w ramach śledztwa o sygn. akt [...] przedstawił T. K. zarzut popełnienia przestępstwa określonego w art. 177 § 1 k.k. i art. 178 w związku z art. 11 § 2 k.k.. a następnie zastosował środki zapobiegawcze w postaci poręczenia majątkowego, zakazu opuszczania kraju połączonego z zakazem wydania dokumentu uprawniającego do przekroczenia granicy oraz zawieszenia w czynnościach służbowych policjanta.
Organ II instancji podzielił dokonaną przez Komendanta Miejskiego Policji w W. ocenę prawną zaistniałego z udziałem T. K. zdarzenia , uznając , że miało ono charakter oczywistego czynu o znamionach przestępstwa, które uniemożliwia jego pozostanie w służbie. Zdaniem organu odwoławczego o oczywistości popełnionego przez odwołującego czynu o znamionach przestępstwa świadczą zeznania świadka, który widział go za kierownicą pojazdu w chwili zdarzenia, zebrany w toku postępowania przygotowawczego materiał dowodowy, a także wyjaśnienia samego policjanta, który przyznał się do popełnienia zarzucanego mu przestępstwa. W ocenie organu odwoławczego okoliczności popełnionego przestępstwa, ucieczka z miejsca zdarzenia oraz nieudzielenie poszkodowanym pierwszej pomocy przedlekarskiej przez stronę uniemożliwiają pozostanie w służbie, zaś z akt sprawy wynika, że przed podjęciem decyzji o takim trybie zwolnienia T. K. Komendant Miejski Policji w W. zwrócił się do Zarządu Wojewódzkiego NSZZ Policjantów woj. d. o wydanie opinii w tej sprawie. Zarząd Wojewódzki NSZZ Policjantów woj. d. negatywnie ocenił zachowanie policjanta. Powyższe ustalenia – zdaniem organu II instancji , przemawiają za tym , że rozkaz o zwolnieniu ze służby został wydany zgodnie z obowiązującymi przepisami i zachowaniem stosownej procedury.
W skardze na decyzję ostateczną skarżący ponowił zarzuty podniesione w odwołaniu oraz dodatkowo podniósł zarzut naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego , opartym na tym , że bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu. Ponadto skarżący zarzucił naruszenie przepisów :
-art. 10 § 1 k.p.a., polegające na niezapewnieniu mu czynnego udziału w postępowaniu i braku możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów,
-art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy rozpatrzenie sprawy wymagało uprzedniego rozstrzygnięcia przez sąd ,
- naruszenie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy istnieje uzasadniona wątpliwość co do jego zgodności z art. 42 § 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Niezależnie do tego skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych, na okoliczność ustalenie, że to nie on był sprawcą kolizji oraz celem wykazania, że przyczyną obrażeń, jakie odniósł kierujący drugim pojazdem, był fakt nie zapięcia pasów przez kierującego pasów bezpieczeństwa.
W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o oddalenie skargi ,podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. W szczególność podniosła , że zostały spełnione ustawowe przesłanki do wydania rozkazu personalnego o zwolnieniu za służby w Policji w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji. Jako błędny ocenił Komendant Wojewódzki Policji we W. zarzut skargi podnoszący brak wymaganej opinii związku zawodowego, gdyż ta znajduje się w aktach i zastała uzyskana przed wydaniem decyzji pierwszo-instancyjnej. Również jako bezzasadny ocenił zarzut niezgodności art. 41 ust. 1 pkt 8 ustawy o Policji z art. 42 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, bowiem kwestionowany przepis nie został uznany za niezgodny z Konstytucją
W piśmie procesowym z dnia 22 czerwca 2007 r. skarżący dodatkowo podniósł, że w prowadzonym przeciwko niemu postępowaniu prokuratorskim wydano postanowienie o powołaniu biegłego – którego kserokopię załączył -, zaś sformułowane przez prowadzącego śledztwo tezy dowodowe świadczą w jego ocenie o tym , że w przedmiotowej sprawie zachodzą wątpliwości o znacznie poważniejszym charakterze, niż wynikałoby to z oceny organu administracyjnego. Zdaniem skarżącego powołanie biegłego jednoznacznie wskazuje, że w sprawie nie doszło do wypełnienia przesłanki "oczywistości" popełnienia przestępstwa.
Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w dniu 12.09.2007r. pełnomocnik skarżącego oświadczył, że opracowana przez biegłego opinia potwierdziła, że skarżący naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym , nie sprecyzowała jednak , czy jego czyn wyczerpuje znamiona wykroczenia czy też przestępstwa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie przypomnieć należy ,że kognicja sądu administracyjnego ogranicza się wyłącznie do badania legalności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych , rozumianej jako zgodność z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego , co wynika z przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 stycznia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Wobec tego Sąd ten nie może opierać swojej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Natomiast uchylenie decyzji administracyjnej względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadku wystąpienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Analizując pod tym kątem decyzję będącą przedmiotem osądu Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził ,iż wydano ją w poprawnie przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym i zastosowano przepisy zgodnie z przedmiotem sprawy.
Materialno-prawną podstawą zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. tj. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 ze zm.)(zwanej dalej ustawą), której art. 41 ustawy określa dwa rodzaje podstaw zwolnienia policjanta ze służby. I tak ustęp 1 art. 41 ustawy przewiduje, że policjanta zwalnia się ze służby w przypadkach: 1) orzeczenia trwałej niezdolności do służby przez komisję lekarską, 2) nieprzydatności do służby, stwierdzonej w opinii służbowej w okresie służby przygotowawczej, 3) wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby, 4) skazania prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego, 5) zrzeczenia się obywatelstwa polskiego lub nabycia obywatelstwa innego państwa. Każda z wymienionych podstaw obligatoryjnego zwolnienia policjanta ma tak duży ciężar gatunkowy, że uniemożliwia pozostawienie policjanta w dotychczasowej służbie, wobec czego przepis sformułowany został w sposób, który wyklucza jakąkolwiek dowolność organów w przypadku wypełnienia się hipotezy w nim zawartej. Jest to wspólna cecha wszystkich podstaw mimo ich wywodzenia się z różnych zdarzeń i okoliczności. Natomiast w myśl art. 41 ust. 2 ustawy policjanta można zwolnić ze służby w przypadkach enumeratywnie w nim wyliczonych. Wszystkie ustawowe przyczyny zwolnienia ze służby ustanowione w art.41 ust.2 ustawy zawierają te wspólną cechę ,że odwołują się do okoliczności lub zdarzeń związanych bądź z zachowaniem się policjanta w służbie lub w życiu prywatnym , lecz powstanie których utrudnia mu lub wręcz uniemożliwia jej pełnienie. Jedną z takich podstaw jest popełnienie czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostanie w służbie, o czym mowa w pkt 8. ust. 2 art. 41 ustawy, będącym jednocześnie podstawą zaskarżonej decyzji. Sformułowanie zawarte w cytowanym wyżej przepisie jednoznacznie wskazuje na to , że decyzje wydawane w przedmiocie zwolnienia - z uwagi na wystąpienie określonych w wskazanym przepisie podstaw - mają charakter decyzji uznaniowych, co z kolei determinuje zakres kontroli legalności takiej decyzji dokonywanej przez sąd administracyjny. Sądowa kontrola decyzji uznaniowych cechuje się bowiem ograniczonym zakresem, sprowadzając się do ustalenia, czy decyzja podjęta została przez uprawniony do tego organ w przepisany sposób, czy przepisy prawa materialnego pozwalały na podjęcie takiej decyzji i czy badane rozstrzygnięcie nie nosi cech dowolności. Uznanie administracyjne stanowi bowiem uprawnienie administracji do kształtowania w danej sprawie i w danym stanie faktycznym skutków prawnych w ramach swobody administracyjnej ograniczonej przez przepisy prawa materialnego i obowiązujące reguły proceduralne. Przy czym podkreślenia wymaga, że w zakresie nieuregulowanym odmiennie w ustawie o policji i przepisach wydanych na jej podstawie, do postępowania w sprawach zwolnienia policjantów ze służby ma zastosowanie Kodeks postępowania administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 1991 r., sygn. akt II SA 1188/91). Wobec czego organ administracji – również właściwy w sprawach dotyczących zwolnienia ze służby komendant Policji - ma obowiązek zebrania materiału dowodowego i dokonania jego oceny pod kątem spełniania warunków określonych przepisem przy jednoczesnym wyważeniu słusznego interesu strony postępowania i interesu publicznego. Oznacza to , że zastosowanie przepisu będącego podstawa prawną kwestionowanej decyzji wymaga ustalenia przez organ przesłanki popełnienia czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, obarczonej dwoma kwalifikatorami wymagającymi od organu przeprowadzenia dwóch różnych wnioskowań , których wyraz powinien znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu orzeczenia, a mianowicie wykazania oczywistości popełnienia czynu i oceny braku możliwości pozostania w służbie. Wprawdzie przepisy ustawy o Policji nie wyjaśniają pojęcia oczywistości czynu zabronionego , stąd też będąc w zgodzie z regułami wykładni należy odwołać się do jego potocznego znaczenia i wskazać, że słownik języka polskiego pojęcie "oczywisty" definiuje jako : nie budzący wątpliwości co do znaczenia, wagi, prawdziwości, bezsporny, pewny (Słownik języka polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2002, s. 565). Drugi z kwalifikatorów przesłanki pozwalającej organowi zwolnić policjanta ze służby ma charakter uznania administracyjnego obejmującego prawo organu do oceny, czy oczywiście popełniony czyn uniemożliwia pozostawanie policjanta w służbie.
Mając powyższe uwagi na względzie stwierdzić należy, że wbrew zarzutom skargi organ dokonał prawidłowej interpretacji przepisu art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy, prowadząc postępowanie z pełnym poszanowaniem reguł procesowych określonych tak w ustawie o Policji jak również w Kodeksie postępowania administracyjnego. Nie ma bowiem racji skarżący , kiedy zarzuca organom naruszenie przepisu art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy poprzez błędną wykładnię pojęcia "oczywistości popełnienia przestępstwa". Przede wszystkim należy zauważyć, że w komentowanym przepisie nie ma mowy o popełnieniu przestępstwa, a jedynie o popełnieniu czynu o znamionach przestępstwa. Wobec czego celowym jest sięgnięcie do Kodeksu karnego, którego przepis art.1 § 1-3 określa warunki odpowiedzialności karnej, dające podstawę do sformułowania ogólnej definicji przestępstwa, którym jest czyn zabroniony pod groźbą kary przez obowiązującą ustawę, zawiniony i szkodliwy społecznie w stopniu większym aniżeli znikomy. Uzupełnieniem powyższej definicji jest art. 115 § 1 kodeksu karnego stanowiący, że znamiona czynu zabronionego musi określać ustawa. Odnosząc powyższe uwagi do brzmienia przepisu art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji nie sposób nie dostrzec , że nie ma w nim mowy o popełnieniu przestępstwa w rozumieniu podanej wyżej legalnej definicji z kodeksu karnego , a jedynie o popełnieniu czynu o znamionach przestępstwa. A zatem czynu ., w odniesieniu do którego wstępna kwalifikacja prawno-karna wskazuje na to ,że wypełnia on cechy charakterystyczne ( elementy wyróżniające ) dla przestępstwa . To rozróżnienie ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy . Aby można było mówić o przestępstwie, muszą wystąpić wszystkie przesłanki określające odpowiedzialność karną, obejmowane pojęciem formalnym definicji przestępstwa, tj. czyn zabroniony przez obowiązującą ustawę karną określającą jego znamiona, w tym czyn popełniony w warunkach wyłączających bezprawność albo winę jego sprawcy. Ponadto obejmowane pojęciem materialnym w rozumieniu ujemnej społecznie treść czynu i jego społecznej szkodliwości. Natomiast popełnienie czynu, o którym mowa w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy nie musi obejmować wszystkich takich elementów , o których mowa wyżej. Oceniając pod takim kątem zarzucany skarżącemu czyn popełniony przez niego w dniu [...] r. zgodzić się należy z organami orzekającymi w niniejszej sprawie ,że naruszenie zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym , w konsekwencji którego doszło do wypadku drogowego i oddalenia się z miejsca zdarzenia , stanowi o popełnieniu czynu o znamionach przestępstwa , o ,którym mowa w art. 177 § 1 k.k. i art. 178 k.k. Natomiast kwalifikator oczywistości popełnienia tego czynu musi być oceniany przez pryzmat stanu faktycznego, który w danej sprawie nie może budzić wątpliwości i jest bezsporny, pewny. Skoro zatem skarżący nie kwestionuje powyższych faktów ,o czym świadczą jego zeznania bezpośrednio po zdarzeniu, a popełnienie czynu o znamionach przestępstwa jest poparte ponadto innymi dowodami przeprowadzonymi w trakcie postępowania przygotowawczego , o czym świadczy niezbicie postanowienie o przedstawieniu zarzutów z dnia [...] r. oraz protokoły: przesłuchania świadka z dnia [...] r. oraz okazania wizerunku z dnia [...] r., to przesłanka oczywistości popełnienia czynu wyczerpującego znamiona przestępstwa została przez organy wykazana. Natomiast biorąc pod uwagę uzasadnienie organu działającego w ramach uznania administracyjnego co do niemożliwości pozostawienia skarżącego w służbie po popełnieniu tego czynu, to uznać należy ,że ujawnione okoliczności faktyczne związane bezpośrednio z popełnionym czynem w postaci ucieczki policjanta z miejsca zdarzenia oraz nieudzielanie poszkodowanym pierwszej pomocy przedlekarskiej pozwalają na przyjęcie ,że organy obu instancji przy ocenie tych okoliczności nie przekroczyły granic uznania administracyjnego . Niewątpliwie takim postępowaniem funkcjonariusz nie daje rękojmi należytego wykonywania zawodu policjanta, który cieszy się publicznym zaufaniem i wymaga nieskazitelnej postawy , również moralnej.
Również zamierzonego skutku prawnego nie może odnieść zarzut naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego , albowiem brzmienie przepisu art. 41 ust. 1 pkt 8 ustawy o Policji dowodzi tego , że ustawodawca, dopuszczając możliwość zwolnienia ze służby nie miał na myśli sytuacji, w której za zarzucane funkcjonariuszowi przestępstwo dochodzi do skazania go prawomocnym wyrokiem sądu. Na taką wykładnię w sposób jednoznaczny wskazuje treść wcześniejszego przepisu art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy, zgodnie z którym zwolnienie ze służby ma charakter obligatoryjny w razie skazania funkcjonariusza prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego. Podobnie należy interpretować przepis art. 41 ust. 2 pkt 2 ustawy, według którego funkcjonariusza można zwolnić ze służby w Policji (charakter fakultatywny), w przypadku skazania go prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe inne niż określone w art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy. Zatem wzajemne zestawienie tych przepisów wskazuje na to , że do zwolnienia funkcjonariusza na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy nie jest wymagana przesłanka prawomocnego wyroku sądu za popełnienie zarzucanego funkcjonariuszowi przestępstwa, bowiem w razie zaistnienia takiej okoliczności ustawodawca w sposób jednoznaczny wyodrębnił inną , obligatoryjną podstawę zwolnienia. Z podobnych względów pozbawiony jest doniosłości prawnej zarzut skargi podnoszący niezgodność podstawy prawnej zwolnienia ze służby w Policji z przepisem art. 42 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Przede wszystkim jak trafnie zauważył organ w odpowiedzi na skargę przepis art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy nie został uznany za niezgodny z Konstytucją i korzysta on z domniemania konstytucyjności. Ponadto hipoteza przepisu art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy dotyczy wyłącznie oczywistości popełnienia czynu o znamionach przestępstwa , a nie przesądza winę sprawcy czynu i skazanie go prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo . Tylko w odniesieniu do tej drugiej sytuacji faktycznej ma zastosowanie bardzo ważna zasada uznawana powszechnie w demokratycznych systemach ustrojowych , a mianowicie zasada niewinności zatrzymanego. Konstytucja nakazuje uważać za niewinnego każdego zatrzymanego, dopóki sąd prawomocnym wyrokiem winy tej nie stwierdzi. W przypadku zatem przyznania się sprawcy czynu do popełnienia czynu mającego znamiona przestępstwa ta zasada ma również zastosowanie , lecz nie pozostaje ona bez wpływu na możliwość zwolnienia policjanta z tego powodu ze służby , gdyż oczywistość popełnienie tego czynu o, określonych znamionach i zachowanie się policjanta po tym zdarzeniu uniemożliwiają pełnienie służby
Jako bezzasadny przedstawia się także zarzut skargi dotyczący braku udziału skarżącego w postępowaniu administracyjnym poprzez zapewnienie przez organy czynnego udziału w postępowaniu oraz możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów. Analiza materiału aktowego badanej sprawy dowodzi tego, że organ konsekwentnie podejmował próby kontaktu ze stroną postępowania, wysyłając jej informację o toczącym się postępowaniu za pośrednictwem poczty, wyznaczonych pracowników, telefonicznie – o czym świadczą notatki służbowe sporządzone przez pracowników w okresie od [...] r. do [...] r.–, w miejscu zamieszkania, a nawet w przychodni lekarskiej, w której skarżący się leczył. Jednocześnie z akt sprawy wynika, że skarżący mimo zgłaszanego przez niego stanu zdrowia brał udział w toczącym się w tym czasie równoległe postępowaniu prokuratorskim, o czym świadczy protokół przesłuchania podejrzanego z dnia [...] r. (sygn. akt[...]) i ustanowienie przez niego pełnomocnika na użytek tamtego postępowania. Wobec tego nieodbieranie przez skarżącego korespondencji od organu administracyjnego sugeruje, że jego działania miały na celu uniemożliwienie zakończenia postępowania administracyjnego. Wymaga w tym miejscu podkreślenia , że sam fakt przebywania przez stronę na zwolnieniu lekarskim nie jest okolicznością, która bezwzględnie wyłącza możliwość procedowania administracyjnego, włącznie z wydaniem decyzji, zwłaszcza w przypadku, gdy organ oferuje stronie postępowania zapoznanie się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym w miejscu zamieszkania bądź innym miejscu dogodnym dla strony położonym poza siedzibą organu.
Z kolei odnosząc się do zaoferowanego w skardze wniosku o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych ,wyjaśnić należy że sądy administracyjne nie prowadzą administracyjnego postępowania dowodowego i nie stosują przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, lecz jedynie kontrolują prawidłowość jego przeprowadzenia, w tym zastosowanie przepisów przez organy administracji.
Z podniesionych wyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organ wydając zaskarżoną decyzję nie naruszył przepisów prawa i nie przekroczył granic uznania administracyjnego, a zatem skarga wniesiona na taką decyzję podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło