IV SA/Wr 202/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Ożóg (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Sędzia NSA Julia Szczygielska Protokolant Agnieszka Figura po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 10 października 2013 r. sprawy ze skargi C. B. na postanowienie Rektora Uniwersytetu W. z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Rektora Uniwersytetu W. na rzecz skarżącego [...] kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonego postanowienia. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...], Rektor Uniwersytetu W. stwierdził uchybienie przez C. B. (skarżący) terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dziekana Wydziału Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu W. z dnia [...] listopada 2012 r., nr [...] o skreśleniu z listy studentów. W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, że decyzję tę doręczono skarżącemu w dniu 27 listopada 2012 r. W dniu 12 grudnia 2012 r. skarżący, za pośrednictwem Poczty Polskiej, złożył od niej odwołanie (dowód: stempel pocztowy na kopercie zawierającej odwołanie). Warunkiem skuteczności wniesienia odwołania jest zachowanie ustawowego terminu: 14 dni od dnia doręczenia decyzji – art. 129 § 2 kpa. Termin do wniesienia odwołania upłynął jednak z dniem 11 grudnia 2012 r. skarżący nie wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Na podstawie art. 134 kpa orzeczono zatem jak w osnowie postanowienia. W skardze na to postanowienie skarżący wniósł o jego uchylenie. Zaprzeczył by terminu nie dochował. Stwierdził, iż stempel pocztowy nie jest wystarczającym dowodem uchybienia przezeń terminu. Przesyłka polecona powinna być sprawdzona w systemie ewidencji Poczty Polskiej – przede wszystkim powinna być sprawdzona data nadania przesyłki poleconej w tym systemie. Zdarza się, że data na stemplu pocztowym jest zmieniona przez pracownika. Wiążący jest system ewidencji i monitorowania przesyłek. Przesyłka polecona z potwierdzeniem nadania nr [...], wbrew dacie na stemplu pocztowym, po wyszukaniu w systemie śledzenia przesyłek (na stronie internetowej: http://śledzenie.poczta polska.pl) widnieje pod datą: 11.12.2012 r. Skarżący stwierdził, iż nadał ją w Urzędzie Pocztowym W. 32, który jest czynny całodobowo. Miało to miejsce w nocy z 11 na 12 grudnia 2012 r., około godz. 2400. Nadmienił, iż wystąpiły okoliczności do końca od niego niezależne. Zaniedbania pracowników Poczty Polskiej naraziły skarżącego na uchybienie terminu odwołania. W związku z tym złożył skargę na pracowników Poczty, której kopię dołączył do skargi sądowoadministracyjnej. Każdy dokument powinien być zawsze sprawdzany, w szczególności w sytuacjach spornych. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie z tych samych powodów, jakie zostały przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Rektor dodał, iż mimo upływu ponad trzech miesięcy od złożenia skargi i oczekiwania uczelni na przedstawienie dowodu dotrzymania terminu złożenia odwołania, skarżący takiego dowodu do dnia sporządzenia odpowiedzi na skargę nie przedstawił. Powoływanie się na stronę internetową umożliwiającą śledzenie przesyłek nie może stanowić dowodu w sprawie. Wynika to także z informacji zamieszczonej na tej stronie – "wyświetlane informacje mają jedynie charakter poglądowy i nie mogą stanowić podstawy do jakichkolwiek roszczeń wobec Poczty Polskiej S.A.". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Wprawdzie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ odwoławczy stwierdził, że odwołanie skarżący wniósł z uchybieniem terminu, o czym przekonuje data stempla pocztowego – termin upływał w dniu 11 grudnia 2012 r., z datownika zaś wynika, że pismo wniesiono następnego dnia: 12 grudnia 2012 r. – jednakże w skardze zostały wywiedzione okoliczności, które nakazywały ostrożność w traktowaniu tej daty jako daty nadania przesyłki. Praktyka istotnie wykształciła zasadę, że decydujące znaczenie w rozstrzyganiu czy środek prawny został wniesiony w terminie ma data stempla pocztowego. Przypadek rozpatrywany przez Sąd w tej sprawie nasuwa jednak wątpliwości czy można na tym środku dowodzenia daty nadania przesyłki poprzestać. Skarżący twierdzi, że przesyłkę nadał przed upływem godziny 2400 11 grudnia 2012 r. i zostało to zarejestrowane przez urządzenia elektroniczne poczty. Z pisma poczty z dnia 8 lutego 2013 r. przedstawionego Sądowi przez skarżącego i znajdującego się w aktach sprawy sądowej, wynika, że był on w Urzędzie Pocztowym nr [...] we W. w tym czasie. Pismo to natomiast odnosi się do zarzutów skarżącego w kwestii niewłaściwej obsługi w nocy z 11 na 12 grudnia 2012 r. Okoliczności naprowadzone w skardze do Sądu to pismo poczty wysoce uprawdopodabnia. Kiedy więc skarga wpłynęła do organu odwoławczego powinien on sprawdzić jaki jest efekt postępowania przeprowadzonego przez pocztę i zasadność skargi ocenić w świetle zawartych w niej treści, a także okoliczności przedstawionych przez pocztę w piśmie z dnia 8 lutego 2013 r. Zresztą taki też zamiar wynika z odpowiedzi na skargę organu odwoławczego datowanej na 28 marca 2013 r. Zwraca przy tym uwagę, że powyższa odpowiedź poczty zostaje udzielona skarżącemu przeszło półtora miesiąca wcześniej. Organ odwoławczy zaniechał jednak dokonać takiej oceny. Przy tym art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej: ppsa pozwala organowi odwoławczemu uwzględnić skargę, a co za tym idzie zweryfikować zaskarżone, wydane przez siebie, orzeczenie. Stwierdzić przy tym trzeba, że organ odwoławczy stanowczo obstaje, że jest związany data stempla pocztowego, ale odcisk pieczęci może budzić wątpliwości. Data na nim to: dzień, miesiąc i rok, i dodatkowo wyciśnięta jest liczba "15". Jeśli przyjąć, że liczba ta wskazuje godzinę nadania to niezrozumiałe staje się dlaczego stempel odciśnięto dopiero o tej godzinie 12 grudnia 2013 r. Zbyt swobodnie też, organ odwoławczy odrzuca możliwość dowodzenia daty nadania przesyłki w urzędzie pocztowym na podstawie elektronicznego śledzenia przesyłek. W takim przypadku chodzi bowiem jedynie o stwierdzenie kiedy przesyłka została nadana (art. 57 § 5 pkt 2 kpa) – o stwierdzenie tej istotnej dla strony postępowania administracyjnego okoliczności. Nie musi się to wiązać z ewentualnymi roszczeniami wobec poczty (por. odpowiedź na skargę). Organ odwoławczy zaś nie uzasadnił dlaczego rejestr urządzenia elektronicznego nie może być w tej kwestii dowodem. Reasumując: naruszenie przepisów postępowania, tj.: art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i nie pozwoliło Sądowi uznać, że zaskarżone orzeczenie może się utrzymać w porządku prawnym. W postępowaniu posądowym należy w związku z tym ustalić czy istotnie odwołanie skarżącego zostało zarejestrowane przez urządzenia elektroniczne poczty w dniu 11 grudnia 2013 r., a jeśli tak ocenić tę okoliczność w świetle przepisu art. 57 § 5 pkt 2 kpa mając na względzie, że dowodem i na tę okoliczność jest wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 75 § 1 kpa). Należy też zbadać jak powstała rozbieżność między zapisem rejestru elektronicznego i odciskiem datownika, jeśli wspomniana liczba "15" na nim jest godziną nadania przesyłki. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ppsa Sąd zatem orzekł ja w sentencji wyroku. O kosztach postępowania sądowego zaś orzekł na podstawie art. 200 tego Prawa. Jednocześnie stosownie do art. 152 ppsa, nie orzekł w przedmiocie wykonania zaskarżonego postanowienia.