IV SA/Wr 208/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędziowie Protokolant Sędzia NSA Henryk Ożóg (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Masternak - Kubiak Asesor WSA Ewa Kamieniecka Anna Rudzińska po rozpoznaniu na rozprawie w Wydziale IV w dniu 18 lipca 2006 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o zdolności do służby wojskowej uchyla decyzję l i II instancji. Orzeczeniem z dnia [...] r. Nr [...] na podstawie ogólnie powołanych przepisów ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2002 r. Nr 21, poz. 205 ze zm.) oraz przepisów rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie zasad określania zdolności do czynnej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 151, poz. 1595) Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. uznała A. G. za niezdolnego do służby wojskowej w czasie pokoju przyznając mu kat. "D". Komisja rozpoznała u poborowego przebyte urazy przeciążeniowe kolana prawego upośledzające sprawność ustroju (§ 77 pkt 6). W złożonym odwołaniu A. G. zakwestionował wydane orzeczenie stwierdzając, że stan jego zdrowia jest dobry. Podał, że kategorię "D" otrzymał po badaniu podczas poboru w roku [...] . Od tego czasu przez [...] lat pozostawał pod opieką lekarzy specjalistów. W wyniku leczenia jego stan zdrowia uległ poprawie i wymienione schorzenie już u niego nie występuje. Jako dowód na to przedstawił zaświadczenie wystawione przez lekarza chirurga. Odwołujący się zarzucił ponadto, że stając ponownie na komisję lekarską nie został zbadany przez lekarzy specjalistów. Badanie polegało, jego zdaniem na tym, że lekarz obejrzał kolano i na tej podstawie wydał orzeczenie. A. G. podkreślił, że jest zdrowy, kolano nie boli go, a dowodem na to jest fakt, iż uprawia sporty siłowe i nie odczuwa żadnych bólów. Podał, że na orzeczeniu, które otrzymał widniały podpisy komisji lekarskiej składającej się z trzech lekarzy, gdy tymczasem badał go tylko jeden lekarz. Podniósł, że orzeczenie TWKL jest nieobiektywne i niezgodne z faktycznym stanem jego zdrowia. Orzeczeniem z dnia [...] r. Nr [...] na podstawie art. 127 §1, art. 138 kpa oraz §3 ust. 7, §4 ust. 8, §9 pkt 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich oraz określania ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. Nr 151, poz. 1594) oraz §22 ust. 1 i 2 , §23 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 151, poz. 1595) Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie. W uzasadnieniu wskazano, że przebyte uszkodzenie stanu kolanowego prawego w 1998 r. uprawnia uznanie badanego za niezdolnego do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju i przyznanie mu kat. "D". Ponadto Komisja wyraziła stanowisko, że mimo ustąpienia objawów chorobowych warunki i właściwości służby wojskowej mogą spowodować ujawnienie się dolegliwości ze strony stawu kolanowego prawego, który w przeszłości uległ urazowi. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu A. G. powtórzył zarzuty odwołania. Podkreślił, że jego stawienie się na Komisję nie było podyktowane chęcią odbycia służby wojskowej, ale stwierdzeniem faktycznego stanu jego zdrowia ponieważ obecnie jest zdrowy i nie chciałby być traktowany jak osoba upośledzona, czy kaleka, gdyż jego zdaniem kat. "D" może powodować takie odczucia, np. u pracodawcy. Podkreślił ponadto, że według obecnego stanu prawnego nie będzie wcielony do służby wojskowej choćby dlatego, że ukończył studia wyższe i posiada tytuł magistra. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie z powodów podanych w uzasadnieniu decyzji ostatecznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w sprawie stanowiły przepisy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach wraz z załącznikiem nr 2 - wykazem chorób i ułomności przy ocenie zdolności fizycznej i psychicznej do czynnej służby wojskowej oraz do odbywania takiej służby poza granicami państwa (Dz. U. Nr 151, poz. 1595), zwanego w dalszej części tego uzasadnienia rozporządzeniem. Według §14 tego rozporządzenia orzeczenie o zdolności do czynnej służby wojskowej właściwe komisje lekarskie wydają na podstawie badania lekarskiego i wyników badań specjalistycznych, a w razie potrzeby - także obserwacji szpitalnej, dokumentacji medycznej oraz informacji i dokumentów, o których mowa w §6. Z przepisu §17 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia wynika, że orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w sprawie zdolności do czynnej służby wojskowej sporządza się według wzoru określonego w załączniku nr 5 do rozporządzenia, z którego wynika, że powinno ono zawierać uzasadnienie. Przepis art. 107 §3 kpa stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Obowiązkiem każdego organu administracji jest zatem jak najstaranniejsze wyjaśnienie podstawy faktycznej i prawnej decyzji co wypływa także z zasad ogólnych wyrażonych w art. 9 kpa (zasada udzielania informacji) oraz art. 11 kpa (zasada przekonywania czyli wyjaśniania stronie zasadności przesłanek rozstrzygnięcia). Warunkiem wydania prawidłowej decyzji jest podejmowanie przez organ wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego (art. 7 i 77 §1 kpa). Organ administracji państwowej ocenia na podstawie całokształtu dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 kpa). W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie zarówno zaskarżone orzeczenie jak i orzeczenie organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem powyższych zasad procedury administracyjnej, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z cytowanych przepisów wynika, że uzasadnienie orzeczenia jest integralną jego częścią, której podstawowym zadaniem jest wyjaśnienie powodów danego rozstrzygnięcia. Organy orzekające obu instancji nie sprostały tym wymaganiom. Wystarczy zapoznać się z lakonicznymi uzasadnieniami obu orzeczeń. Omawiane rozporządzenie w §77 pkt 6 wymienia następstwa przebytych urazów bez zniekształceń oraz przewlekłe zapalenie tkanki łącznej rozlane i okołostawowe upośledzające sprawność ruchową jako kwalifikujące do kat. zdrowia "D". Komisje obu instancji uznały, że rozpoznane u skarżącego schorzenie, tj. przebyte urazy przeciążeniowe kolana prawego upośledzające sprawność ustroju mieszczą się w zakresie pojęciowym wymienionego §77 pkt 6 rozporządzenia. Ze zlecenia wykonania badań lekarsko specjalistycznych z dnia [...] r. dla celów orzecznictwa wojskowo - lekarskiego wynika, że skarżący został poddany konsultacji internistycznej, neurologicznej oraz psychiatrycznej. Lekarz neurolog stwierdził u poborowego "przebyte urazy kolana prawego upośledzające sprawność ustroju z §77 pkt 6" (I tak zapisano w rubryce: "Konsultacja neurologiczna"). Konsultacja neurologiczna nie jest jednak opatrzona ani datą wykonania badania ani podpisem lekarza, który je przeprowadził. Należy podkreślić, że skarżący nie został poddany konsultacji chirurga ortopedy, za czym przemawiałby charakter stwierdzonego schorzenia. W aktach administracyjnych sprawy znajduje się wprawdzie zaświadczenie lekarskie specjalisty chirurga z poradni chirurgicznej Przychodni Rejonowo - Specjalistycznej w J. L. z dnia [...] r., ale to w kompetencji organów orzekających leży przeprowadzenie wymaganych badań specjalistycznych. To sprawia, że zaskarżone orzeczenie jak i orzeczenie je poprzedzające, nie mogą się ostać. Podlegały one uchyleniu na podstawie 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Sąd jednocześnie nie orzekł w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonego orzeczenia (art. 152 powyższej ustawy) biorąc pod uwagę, iż bezpośrednio nie wpływa ono na sferę praw i obowiązków skarżącego.