IV SA/Wr 220/08
WyrokWSA we Wrocławiu2009-02-17
Skład orzekający: Henryk Ożóg, Małgorzata Masternak - Kubiak, Wanda Wiatkowska - Ilków
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny (Inspektor Pracy) jest właściwy do rozpoznania zarzutów dotyczących prowadzenia postępowania egzekucyjnego w przedmiocie obowiązku niepieniężnego, w tym zarzutu zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego (grzywny)?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny w zakresie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze niepieniężnym jest organem Państwowej Inspekcji Pracy wydającym decyzję w pierwszej instancji. Zarzut dotyczący zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, w tym wysokości grzywny, nie mieści się w dyspozycji art. 33 pkt 8 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a kwestia wysokości grzywny powinna być rozpatrywana w odrębnym postępowaniu zażaleniowym na postanowienie o nałożeniu grzywny.Stan faktyczny
Spółka E. W. sp. z o.o. wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego dotyczącego obowiązku niepieniężnego, kwestionując istnienie obowiązku oraz zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego w postaci grzywny. Okręgowy Inspektor Pracy we W. oddalił te zarzuty. Spółka wniosła skargę do WSA we Wrocławiu, podtrzymując swoje argumenty, w tym zarzut niewłaściwości rzeczowej organu egzekucyjnego. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Ożóg, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Masternak - Kubiak, Sędzia WSA Wanda Wiatkowska - Ilków (spr.), Protokolant Katarzyna Leśniowska, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 5 lutego 2009 r. sprawy ze skargi [...] E. W. sp. z o.o. z siedzibą w B. P. na postanowienie Okręgowego Inspektora Pracy we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie rozpoznania zarzutów w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym wobec zobowiązanego oddala skargę.
Inspektor Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy we W. wydał w dniu [...] tytuł wykonawczy nr [...] zobowiązujący [...] E. W. spółka z o.o. do wykonania obowiązku o charakterze niepieniężnym wynikającym z decyzji Nr 1 i 2 zawartych w nakazie nr [...] z dnia [...], decyzji Nr 12 zawartej w nakazie [...] z dnia [...] i decyzji nr 10 zawartej w nakazie nr [...] z dnia [...].
Wszystkie w/w decyzje zostały zmienione decyzjami Okręgowego Inspektora Pracy szczegółowo opisanymi w nakazie. Zmianę treści decyzji ujęto w tytule wykonawczym.
Zobowiązany [...] E. W. spółka z .o.o. z dnia 30 stycznia 2008r. wniósł zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w oparciu o opisany wyżej tytuł wykonawczy i zarzucił:
1) naruszenie art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez błędne przyjęcie, że w niniejszej sprawie istnieje obowiązek podlegający egzekucji administracyjnej; zobowiązany wykonał wszelkie obowiązki w zakresie decyzji objętych tytułem wykonawczym, a ponadto konstrukcja maszyn nie pozwala na zastosowanie dodatkowych zabezpieczeń. Ponadto pracownikom zatrudnionym na linii montażu lodówek zapewniono możliwość odpoczynku w pozycji siedzącej, a organ nie ma podstaw prawnych by zmuszać pracodawcę do organizacji pracy w pozycji siedzącej. Co zatem idzie obowiązek w takim zakresie nie istnieje, co wyklucza możliwość prowadzenia egzekucji z tego tytułu;
2) naruszenie art. 33 pkt 8 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego – poprzez nałożenie grzywny w wysokości 20.000 zł, której wysokość nie uwzględnia okoliczności przypadku a brak jest przyczyn, które pozwalałyby zastosować taką stawkę grzywny tym bardziej, że maszyny, o których mowa w tytule wykonawczym są maszynami zaopatrzonymi w środki zabezpieczające, a nałożony obowiązek zapewnienia pracy w pozycji siedzącej został zapewniony. Ponadto strona w dniu 11 grudnia 2007r. wniosła skargę do WSA we Wrocławiu wnioskując treść obowiązków ujętych w tytule wykonawczym.
W oparciu o powyższe zarzuty zobowiązany wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego jako nie znajdującego podstawy prawnej.
W uzasadnieniu podniesiono, że stanowisko organu jest chybione przede wszystkim dlatego, że treść obowiązków ujętych w tytule wykonawczym jest chybiona. Maszyny do owijania palet posiadają wszelkie atesty i uzgodnienia techniczne, przez co spełnione zostały wszelkie wymogi by użytkować je w obrocie gospodarczym. Maszyny te nie mogą być wyposażone w dodatkowe wyposażenia, o których mowa w decyzjach albowiem ich konstrukcja na to nie pozwala. Ponadto obowiązki nałożone w decyzjach objętych tytułem wykonawczym nie są prawomocnie ustalone albowiem w dniu 11 grudnia 2007r. została wniesiona do WSA skarga. "Argumenty zawarte w skardze są na tyle mocne, że podważają sens nałożenia grzywny w celu przymuszenia". Dodał też, że skoro kwestionowane obowiązki nie istnieją bądź zostały wykonane toteż nakładanie jakiejkolwiek grzywny nie ma podstaw prawnych. Nałożenie grzywny w kwocie 20.000 zł jest rażąco ,wysoką karą. Środek egzekucyjny w postaci grzywny został podjęty lekkomyślnie dlatego toczącą się egzekucję należy uznać za wadliwą w tym zakresie. Uwaga to odnosi się również do tytułu wykonawczego.
Państwowa Inspekcja Pracy, Inspektor Pracy Okręgowego Inspektora Pracy postanowieniem z dnia [...] na podstawie art. 34 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.) po rozpoznaniu zarzutów wniesionych przez J. P. - Dyrektora ds. Zasobów Ludzkich [...] E. W. Sp. z o.o. w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego postanowił oddalić zarzuty w przedmiocie postępowania egzekucyjnego.
Wskazał, że w trakcie czynności kontrolnych przeprowadzonych u pracodawcy w dniach 21 i 26 czerwca oraz 6, 11 i 12 lipca 2007 r. inspektor pracy stwierdził niewykonanie decyzji nr 1 i 2 zawartych w nakazie z dnia [...], nr rej.: [...] oraz decyzji nr 12 zawartej w nakazie z dnia [...], nr rej.: [...] a także decyzji nr 10 zawartej w nakazie z dnia [...], nr rej.: [...]. Wobec powyższego, działając zgodnie z art. 15 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, do pracodawcy skierowane zostało upomnienie z dnia [...], nr [...], w którym wezwano pracodawcę do wykonania obowiązków wynikających z ww. decyzji. W upomnieniu zawarto pouczenie o 7 dniowym terminie wykonania decyzji nakazowych, z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego w przypadku ich niewykonania. Powyższe upomnienie doręczone zostało zobowiązanemu w dniu 19 lipca 2007 r., natomiast postępowanie egzekucyjne wszczęte zostało w dniu 28 stycznia 2008 r. (data doręczenia odpisu tytułu wykonawczego) czyli z zachowaniem terminu o którym mowa w art. 15 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Inspektor Pracy w czasie czynności kontrolnych przeprowadzonych u pracodawcy w dniach 5,17, 18 i 24 października oraz 8, 9 i 14 listopada 2007r. stwierdził, że pomimo skutecznie doręczonego upomnienia decyzje zawarte w przedmiotowym upomnieniu nie zostały wykonane (ustalenia z kontroli zawarte zostały w protokole kontroli nr rej. [...] i [...]).
Wobec powyższego zgodnie z art. 6§1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w dniu 25 stycznia 2008 r. inspektor pracy skierował do zobowiązanego tytuł wykonawczy TYT - 3 nr [...] oraz postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia nr [...], nakładając grzywnę w wysokości 20.000,00 zł i wzywając do jej uiszczenia w terminie 30 dni od dnia otrzymania.
Zobowiązany wniósł zarzut na prowadzone postępowanie egzekucyjne – w tym nieistnienia obowiązku, tym samym naruszenie przepisu art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Rozważając ten zarzut organ podniósł, że stosownie do art. 29 ww. ustawy organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Inspektor pracy w czasie czynności kontrolnych przeprowadzonych u pracodawcy stwierdził, że decyzje będące przedmiotem tytułu wykonawczego nie zostały wykonane (protokół kontroli nr 1 [...] i [...]). A zatem odmowa uznania zarzutu naruszenia przepisu art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest zasadna.
Drugim zarzutem wniesionym przez zobowiązanego było "zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego tj. poprzez nałożenie grzywny w wysokości 20 tysięcy złotych." Zgodnie z wyrokiem z dnia 11 maja 2004 r. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie IV SA 4122/2002 zarzut rażąco wygórowanej grzywny nie zawiera się w dyspozycji pkt 8 art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Z tego powodu organ egzekucyjny PIP uznał powyższy zarzut za nieuzasadniony. Kwestia wysokości nałożonej grzywny zostanie rozpatrzona w związku z wniesionym zażaleniem na postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł zobowiązany [...] E. W. spółka z .o.o. , zarzucił w nim:
I. naruszenie art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez błędne przyjęcie, że organ egzekucyjny nie może analizować treści obowiązku objętego tytułem wykonawczym, gdy tym -czasem organ ten zobowiązany jest do działania w ramach przepisów prawa, w tym i w ramach naczelnych zasad k.p.a., co prowadzi do wniosku, że nie może prowadzić egzekucji w stosunku do obowiązku nieistniejącego lub już wykonanego, gdyż leżałoby to w sprzeczności z treścią obowiązku objętego tytułem wykonawczym oraz istotą postępowania egzekucyjnego, a także uniemożliwiałoby stronie złożenie zarzutu z art. 33 pkt 1 cytowanej ustawy,
II. naruszenie art. 33 pkt 8 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez błędne przyjęcie, że wysokość grzywny nie ma wpływu na uciążliwość środka egzekucyjnego skierowanego do strony, albowiem niewątpliwie określenie przez ustawodawcę wysokości grzywny w sposób zawierający minimalną i maksymalną wysokość prowadzi do wniosku, że wysokość grzywny może być różnicowana, a wobec tego posiada znaczenie dla uciążliwości prowadzonej egzekucji wobec strony,
III. naruszenie art. 19 par. 1 w zw. z art. 124 par. 1 i w zw. z art.34 par. 1 ustawy prawo o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez rozpoznanie ich przez organ niewłaściwy rzeczowo, albowiem organem egzekucyjnym w tym wypadku jest Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego we Wrocławiu, który uprawniony jest do rozpoznania zarzutów, i to po odebraniu oświadczenia od wierzyciela., co powoduje, że zaskarżone postanowienie nie może pozostać w obrocie prawnym, jako wydane przez organ niewłaściwy w sprawie.
W oparciu o powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia organu I instancji i przekazanie spawy do ponownego rozpoznania ewentualnie o umorzenie postępowania egzekucyjnego.
W uzasadnieniu zażalenia wskazał, że postanowienie jest wadliwe formalnie. Zarzuty dotyczące egzekucji grzywny w celu przymuszenia rozpoznaje zgodnie z powołanymi w punkcie III petitum zażalenia Naczelnik Urzędu Skarbowego a nie Inspektor Pracy. Ponadto nie tylko Inspektor Pracy nie miał prawa rozpoznawać zarzutów, ale powinny być one rozpoznane po zapoznaniu się ze stanowiskiem wierzyciela co wynika z art. 34§1 powołanej ustawy.
Podniesiono, że organ nie ma prawa uchylać się od oceny legalności obowiązku objętego toczącym się postępowaniem egzekucyjnym. Jeżeli egzekucja ma pozostawać legalna to obowiązkiem organu egzekucyjnego jest kontrolowanie konieczności prowadzenia egzekucji. Dlatego też wyartykułowano zarzut zastosowania środka zbyt uciążliwego. Intencją ustawodawcy wyrażoną w art. 33 pkt 8 ustawy jest powinność organu w zakresie kontroli obowiązku, który egzekwuje, w innym przypadku organ prowadziłby egzekucję obowiązku niezgodnego z prawem. Takie rozumienie organu jest nie do przyjęcia w demokratycznym państwie prawa," a także nie daje się pogodzić z istniejącą zasadą proporcjonalności, która obowiązuje w polskim systemie prawa na skutek inkorporacji unijnych zasad ingerencji organów władz w sferę prawną podmiotów prawa".
Przenosząc naczelne zasady postępowania administracyjnego na grunt niniejszego postępowania należy stwierdzić, że obowiązkiem organu jest badanie wykonania obowiązku objętego egzekucją.
Tymczasem organ I instancji uchylił się od dokonania takiej oceny wskazując na wadliwą interpretację art. 33 w zw. z art. 29 cytowanej ustawy.
Strona nie domagała się badania zasadności wiarygodności obowiązku, ale dopuszczalności egzekucji w świetle art. 33 pkt 1 powołanej ustawy. Kwestionowała istnienie obowiązku, co jest podstawą do umorzenia egzekucji, ze względu na fakt wykonania wszelkich czynności, które składają się na zapewnienie bezpieczeństwa określonego w nakazie m który się stał podstawą do egzekucji.
Organ "skrótowo" odniósł się do zarzutów poprzez stwierdzenie, że obowiązki nie zostały wykonane nie przeprowadzając gruntowej analizy sprawy.
Natomiast kwestia wysokości grzywny jest zagadnieniem, które nie może zostać poza rozpoznaniem w obecnej sprawie. Skoro podstawą zarzutu jest zastosowanie środka zbyt uciążliwego dlatego środek ten musi być oceniany w kontekście wszystkich okoliczności sprawy. Tymczasem organ uchylił się od takiej oceny uznając, że kwestia wysokości kwoty grzywny będzie przedmiotem rozpoznania w odrębnym postępowaniu. Jest to błędne stanowisko, albowiem nie wysokość grzywny jest podstawą zarzutu ale sam fakt zastosowania grzywny w powiązaniu dodatkowo jeszcze z jej wysokością. Strona kwestionowała potrzebę i podstawę nałożenia grzywny w ogóle. Organ pominął to zagadnienie ograniczając się do uznania, że strona kwestionowała samą wysokość grzywny.
Tym samym uchylił się od rozpoznania zarzutu z art. 33 pkt 8 ustawy.
Okręgowy Inspektor Pracy we W. postanowieniem z dnia [...] znak [...] na podstawie art. 34 § 5 w nawiązaniu do art. 23 § 4 pkt 1) ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.) oraz na podstawie art. 127 § 2 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2001 r. Nr 128, poz. 1405 z późn. zm.) po rozpatrzeniu zażalenia z dnia 10-03-2008 r. na postanowienie organu egzekucyjnego nr rej.: [...] z dnia [...] w sprawie rozpoznania zarzutów w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym wobec zobowiązanego: [...] E. sp. z o.o. postanowił utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.
Okręgowy Inspektor Pracy we W. uzasadniając swoją decyzję stwierdził, że tytuł wykonawczy z dnia [...], nr [...] wydany został w sposób prawidłowy. Inspektor pracy (wydający postanowienie z dnia 3 marca 2008 r. oddalające zarzuty) w uzasadnieniu wyjaśnił kwestię nieistnienia obowiązku. Stanowisko inspektora pracy potwierdza wyrok z dnia 19 kwietnia 2000 r. Naczelnego Sądu Administracyjnego (do 31 grudnia 2003 r.) w Szczecinie, SA/Sz 358/1999. W sentencji wymienionego wyroku stwierdzono, że zakaz badania przez organ egzekucyjny zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym określony w przepisie art. 29 § 1 ustawy z 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest jednoznaczny, albowiem organ egzekucyjny, wkraczając w merytoryczne badanie zasadności egzekwowanego obowiązku, podejmowałby się rozpatrywania sprawy ostatecznie rozstrzygniętej. To skutkowałoby, że organ egzekucyjny byłby jakby trzecią instancją rozpatrującą sprawę, a postępowanie egzekucyjne byłoby kontynuacją postępowania merytorycznego, w trakcie którego obowiązki podlegające egzekucji zostały określone.
Wcześniejszym pismem z dnia 30 stycznia 2008 r. zobowiązany wniósł zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, poprzez nałożenie grzywny w wysokości 20 tysięcy złotych. W odpowiedzi inspektor pracy przywołał wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z którego wynika, że zarzut rażąco wygórowanej grzywny nie zawiera się w dyspozycji pkt 8 art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i uznał powyższy zarzut za nieuzasadniony. Zgodnie z twierdzeniem inspektora pracy zawartym w postanowieniu organu egzekucyjnego w sprawie rozpoznania zarzutów z dnia [...], nr [...] wysokość zastosowanej grzywny została rozpatrzona w postanowieniu z dnia [...], nr [...] Okręgowego Inspektora Pracy utrzymującym w mocy postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Ponadto organ egzekucyjny nie ma możliwości wyboru środka egzekucyjnego w sposób swobodny. Jest on związany ustawowym katalogiem środków, przy czym ustawodawca formułując katalog środków egzekucyjnych ułożył je od najmniej do najbardziej represyjnego. Biorąc pod uwagę, że grzywna w celu przymuszenia umieszczona została na pierwszym miejscu w katalogu środków egzekucyjnych w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym obowiązków o charakterze niepieniężnym jest ona środkiem najmniej uciążliwym. A zatem odmowa uznania zarzutu jest zasadna.
Rozpatrując ostatni zarzut naruszenia art. 19 § 1 w związku z art. 124 § 1 i z art. 31 § 1 poprzez rozpoznanie zarzutów przez niewłaściwy rzeczowo organ stwierdził, że zgodnie z art. 20 § 2 uopea organem egzekucyjnym w zakresie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze niepieniężnym jest organ Państwowej Inspekcji Pracy wydający decyzję w pierwszej instancji. Naczelnik urzędu skarbowego jest natomiast organem egzekucyjnym uprawnionym do stosowania wszystkich środków egzekucyjnych w egzekucji administracyjnej należności pieniężnych. Biorąc pod uwagę powyższe oraz fakt. że organa Państwowej Inspekcji Pracy upoważnione zostały do prowadzenia egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze niepieniężnym, inspektor pracy jest organem właściwym do rozpatrzenia zarzutów na postępowanie egzekucyjne.
Skargę na powyższe postanowienie wniosła [...] E. W. spółka z .o.o. Podniesiono w niej zarzuty i argumenty zawarte w odwołaniu.
Skarżąca twierdziła , że zakwestionowane postanowienie narusza art. 33 pkt 1 i 8 , art. 19 §1 w zw. z art. 124§1 w zw. z art. 34§1 oraz art. 20 ust. 2 ustawy prawo o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
W związku powyższymi zarzutami wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia organu II instancji oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie o umorzenie postępowania egzekucyjnego.
Jednocześnie na podstawie art. 61§3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postępowania II instancji.
Uzasadniając zarzuty i wnioski skargi – zainteresowany powołał twierdzenia i argumenty zawarte w odwołaniu od postanowienia organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie a uzasadniając swoje stanowisko przywołał argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Podstawowy zarzut, który winien być rozpoznawany w pierwszej kolejności to twierdzenie, że egzekucja prowadzona jest przez niewłaściwy organ - Inspektora Pracy zamiast Pierwszy Urząd Skarbowy.
Jednakże wskazane zarzuty nie są zasadne. Przypomnieć bowiem należy, że w piśmie wszczynającym postępowanie w sprawie, to jest, z dnia 30 stycznia 2008r. skarżący podaje, że zarzuty dotyczą prowadzenia postępowania egzekucyjnego w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...]. Jest to tytuł wykonawczy wystawiony przez Inspektora Pracy Okręgowego Inspektora Pracy z dnia [...] w którym, jako organ egzekucyjny wskazano Inspektora Pracy a obowiązki podlegające wykonaniu dotyczą wykonania zabezpieczenia.
Z treści zatem tego tytułu wynika, że ma on na celu wymusić wykonanie obowiązku niepieniężnego. Zatem nie ma w niniejszej sprawie zastosowania powołany w skardze art. 19 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, ale art. 20 pkt 2 tej ustawy, który wskazuje między innymi na to, że jako organ egzekucyjny w zakresie egzekucji administracyjnej obowiązku o charakterze niepieniężnym działa również Organ Państwowej Inspekcji Pracy, wydający decyzję w I instancji.
W ocenie Sądu w takiej sytuacji, gdy powiązana jest funkcja organu egzekucyjnego i wierzyciela – to po myśli art. 34 omawianej ustawy wywody odnośnie zarzutów składanych przez zobowiązanego są jednocześnie stanowiskiem wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów.
Następnym przepisem, który w ocenie skarżącej został naruszony to art. 33 ust. 1 i 8 omawianej ustawy. Wskazuje on podstawy zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Stanowi on: "Podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być:
1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie lub nieistnienia obowiązku,
2) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego".
Słusznie zarzuca organ, że interpretacja tego przepisu dokonana przez odwołującego się jest wadliwa.
Niewątpliwie co podnosi organ, nie może być przedmiotem tego postępowania ocena czy zasadnie nałożono obowiązki wynikające z decyzji objętych nakazami. Organ egzekucyjny bada sprawę dopuszczalności egzekucji tylko pod względem formalnym.
Wskazuje na to, jednoznacznie treść art. 29 cytowanej ustawy. Mówi on o tym, że organ nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Doktryna podkreśla przy tym, że odmienna interpretacja tego przepisu powodowałaby, że organ egzekucyjny rozpatrywałby sprawę jako III instancja. Tym samym zarzuty skargi dotyczące wadliwości decyzji podjętych przez Inspektora Pracy nie mogą być przedmiotem osądu.
Natomiast jeśli idzie o twierdzenie wykonania zobowiązania to brak jest nawet uprawdopodobnienia jego wykonania.
Na marginesie należy podnieść, że występowały sprzeczności między twierdzeniem strony, że wykonała zobowiązania z tym że, nałożony obowiązek nie mógł być wykonany albowiem urządzenia posiadają zabezpieczenia i innych wprowadzić nie można.
Dodać należy, że NSA interpretuje omówiony przepis (art. 29 ust. 1 w zw. z art. 33 ust. 1 pkt 1) w sposób wyżej wskazany.
Świadczy o tym wyrok z 29 kwietnia 1992r. SA/Wr 336/92 Wspólnota 1992 Nr 336, w którym stwierdził, że "zgodnie z art. 29§1 powołanej ustawy organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, co jednak nie oznacza, aby organ był zwolniony od badania dopuszczalności egzekucji administracyjnej". W wyroku z 18 kwietnia 1997r. SA/Sz 453/95 niepubl. uznał zaś, że badanie czy zobowiązanie wygasło "prowadzi do wkroczenia w sferę merytoryczną oceny podstaw tytułu wykonawczego. Wówczas należy zwrócić się do wierzyciela o zajęcie stanowiska merytorycznego".
Trafne są również argumenty organu odnośnie zarzutu rozumienia art. 33 ust. 1 pkt 8 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Twierdzenia, że grzywna została nałożona w zbyt wysokiej kwocie, nie należy do przesłanki z omówionego przepisu. Zarzut ten mógł się skutecznie pojawić w zażaleniu na postanowienie o nałożeniu grzywny. Wskazany pkt 8 art. 33 ust. 1 ustawy dotyczy środków egzekucyjnych jakie mogą mieć zastosowanie przy prowadzeniu egzekucji.
Przywołać w tym miejscu należy również wyrok WSA w Warszawie z 11 maja 2004r. w sprawie IV SA 4122/02, w którym stwierdzono, że zarzut rażąco wygórowanej grzywny nie zawiera się w dyspozycji pkt 8 art. 33 ustawy.
Ponadto przypomnieć należy, że przedmiotem zarzutów (art. 54 powołanej ustawy) mogą być czynności egzekucyjne związane z realizacją tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] – Ten właśnie tytuł wykonawczy jako przedmiot zaskarżenia wskazuje w zarzutach skarżący. Zobowiązania wynikające z decyzji mają charakter niepieniężny i dotyczą określonych zachowań (wykonania pewnych obowiązków).
Nałożona grzywna, o której mowa w skardze nie była przedmiotem tytułu wykonawczego, skarżący nie wskazuje też na żadną czynność, która w związku z tą sankcją została podjęta i która po myśli art. 33 może być zaskarżona.
Zauważyć należy, że zarzuty mówią o zbyt wygórowanej grzywnie – do tego zarzutu Sąd ustosunkował się wyżej.
Natomiast w odwołaniu i skardze spółka w inny sposób sformułowała zarzut –twierdziła, że uciążliwość zastosowanego środka wyrażała się zastosowaniu grzywny a nie innego środka – i to w wysokiej kwocie.
Jednakże oprócz tego stwierdzenia - dotyczącego uciążliwości – nie wskazała ani jednym zdaniem na czym ona polega. Zresztą podobnie jak zarzut zbyt wysokiej grzywny. Ten ostatni zarzut jak wcześniej podkreślono nie może być przedmiotem rozważań w niniejszej sprawie. Z urzędu Sądowi wiadomo, że odnośnie postanowienia o nałożeniu grzywny toczy się postępowanie sądowe po wniesieniu przez zobowiązanego skargi (sygn. akt IV Sa/Wr 203/08).
Taka sytuacja daje zaś podstawę do uznania, że strona nie uprawdopodobniła zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Dalej zaś konsekwentnie, że nie wykazała naruszenia art. 33 §1 pkt 8 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Nie polegają na prawdzie twierdzenia zainteresowanego, że obowiązki wynikające z decyzji zawartych w nakazach nie posiadają waloru ostateczności (prawomocności) albowiem w dniu 11 grudnia 2007r. spółka wniosła skargę. Jak wyżej stwierdzono tytuł wykonawczy obejmuje 4 decyzje zawarte w nakazach.
Z pisma skarżącego z dnia 10 lutego 2009. jak również z urzędu Sądowi wiadomo, iż istotnie od nakazu Inspektora Pracy nr [...] z dnia [...] (zawierającego decyzję Nr 1 i 2) została wniesiona w dniu 11 grudnia 2007r. skarga; została ona zarejestrowana w tutejszym Sądzie pod sygn. akt IV SA/Wr 28/08. Prawomocnym postanowieniem z dnia 30 grudnia 2008r. skargę jako spóźnioną odrzucono. Dwa pozostałe nakazy- nr [...] i Nr [...] to jeśli idzie o pierwszy został on zaskarżony do Okręgowego Inspektora Pracy, który postanowieniem z dnia 10 kwietnia 2007r. podtrzymał decyzję organu I instancji. Decyzja jest ostateczna i prawomocna . Drugi nie został zaskarżony i jest ostateczny.
Nie ma wątpliwości, że decyzje objęte nakazem były ostateczne w dniu wydania tytułów wykonawczych. Skarga z dnia 11 grudnia 2007r., o której mowa wyżej zawierała wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi . Decyzje objęte nakazem z dnia [...] w dniu złożenia skargi (11 grudnia 2007r) były ostateczne.
Powołane wyżej okoliczności dają podstawę – zgodnie z art. 151 prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) do oddalenia skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło