IV SA/Wr 223/14

PostanowienieWSA we Wrocławiu2014-04-17

Skład orzekający: Ewa Orłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie przyznania z góry określonej kwoty na pokrycie kosztów postępowania, zamiast zwolnienia od kosztów sądowych lub ustanowienia pełnomocnika, jest dopuszczalny na gruncie Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w formie przyznania z góry określonej kwoty na pokrycie kosztów postępowania nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w art. 244 § 1 przewiduje jedynie zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego jako formy prawa pomocy. Nie przewiduje natomiast możliwości przyznania środków pieniężnych na pokrycie kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych oraz przyznania z góry określonej kwoty na pokrycie kosztów postępowania, zamiast ustanowienia pełnomocnika. Skarżący jest osobą bezrobotną, otrzymującą zasiłek z pomocy społecznej, z trudną sytuacją materialną. Organ administracyjny, po analizie wniosku, stwierdził, że skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych na podstawie przepisów PPSA dotyczących spraw z zakresu pomocy społecznej. Jednakże, wniosek o przyznanie z góry kwoty na pokrycie kosztów postępowania nie mógł zostać uwzględniony.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym przyznanie z góry określonej kwoty na pokrycie kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu17 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku T. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym przyznanie z góry [...] zł na pokrycie kosztów postępowania w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym przyznanie z góry [...] zł na pokrycie kosztów postępowania. Skarżący w skardze złożył wniosek o zwolnienie w całości z kosztów postępowania sądowego, w tym o ustanowienie radcy prawnego z W. lub alternatywne zasądzenie [...] zł wynagrodzenia na jego rzecz celem pokrycia kosztów samodzielnego postepowania sądowego, w tym opłacenia porady prawnej ze strony zawodowego prawnika. Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 4 kwietnia 2014 r. skarżący został wezwany do złożenia wniosku o ustanowienie radcy prawnego na urzędowym formularzu. Odnośnie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych na podstawie art. 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, pouczono skarżącego, że w myśl art. 239 pkt 1 lit "a" tej ustawy jest zwolniony z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych, z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu albo przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Natomiast odnośnie wniosku o ustanowienie radcy prawnego z W. wyjaśniono skarżącemu, że z treści art. 244 § 3 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że jeżeli strona we wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazała konkretnego radcę prawnego, właściwa rada okręgowej izby radców prawnych, w miarę możliwości i w porozumieniu ze wskazanym radcą prawnym, wyznaczy radcę prawnego wskazanego przez stronę. W związku z powyższym wyjaśnieniem zwrócono się do skarżącego o wskazanie w terminie siedmiu dni konkretnego radcy prawnego z W., którego w miarę możliwości mogłaby wyznaczyć, stosownie do powyższego art. 244 § 3 powołanej ustawy, właściwa rada okręgowej izby radców prawnych. Skarżący na urzędowym formularzu złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i przyznanie - zamiast prawa pomocy - z góry kwoty [...] zł na koszty postępowania. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Otrzymuje zasiłek z pomocy społecznej w kwocie [...] zł. Podał, że wydatki związane z utrzymaniem wynoszą: wyżywienie 400 zł, mieszkanie 300 zł, leki, środki higieny i czystości 200 zł. Ponadto 1500 zł miesięcznie przeznacza na koszty postepowania urzędniczego i sądowego. Podał, że posiada mieszkanie komunalne i ½ udziału w lokalu użytkowym i nie posiada innych nieruchomości oraz oszczędności, papierów i przedmiotów wartościowych. Skarżący, jak już wyżej wskazano, jest w niniejszej sprawie - na podstawie art. 239 pkt 1 lit "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących pomocy i opieki społecznej - zwolniony z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych (opłat sądowych i wydatków). Zatem merytorycznemu rozpoznaniu podlega wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie, który skarżący sformułował jako wniosek o przyznanie z góry kwoty [...] zł na pokrycie kosztów postępowania. Zgodnie z art. 244 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Skarżący zaś w rozpoznawanej sprawie w rubryce nr 4 urzędowego formularza, obejmującej zakres wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazał, że zamiast pomocy prawnej żąda przyznania prawa pomocy poprzez przyznanie z góry kwoty [...] zł na pokrycie kosztów postępowania. W rubryce tej skarżący ponadto skreślił żądnie ustanowienia adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, co oznacza, że nie wnioskuje on przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie fachowego pełnomocnika. Wniosek skarżącego o przyznanie - zamiast pomocy prawnej - z góry kwoty [...] zł na pokrycie kosztów postępowania nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ wspomniany przepis art. 244 § 1 ustawy nie przewiduje tego rodzaju formy prawa pomocy. Z treści tego przepisu wynika bowiem, że prawo pomocy obejmuje wyłącznie zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, przy czym strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy obowiązana jest wskazać w rubryce nr 4 urzędowego formularza w jakim zakresie, określonym w tej rubryce, żąda przyznania tego prawa. Z tych względów, na podstawie art. 244 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło