IV SA/Wr 224/14

PostanowienieWSA we Wrocławiu2014-07-16

Skład orzekający: Alojzy Wyszkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie z góry określonej kwoty na pokrycie kosztów postępowania, zamiast zwolnienia od kosztów sądowych lub ustanowienia pełnomocnika, jest dopuszczalną formą prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie z góry określonej kwoty na pokrycie kosztów postępowania, zamiast zwolnienia od kosztów sądowych lub ustanowienia pełnomocnika, nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 244 § 1 PPSA) nie przewidują takiej formy prawa pomocy. Prawo pomocy obejmuje wyłącznie zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Stan faktyczny
Skarżący T.K. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. dotyczącą odmowy przyznania zasiłku celowego. W toku postępowania skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych lub zasądzenia 120 zł na pokrycie kosztów postępowania. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2014 r. odmówił przyznania kwoty 120 zł. Skarżący wniósł sprzeciw od tego postanowienia, podnosząc, że ponosi znaczne koszty i nie stać go na prowadzenie korespondencji i dojazdy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym przyznanie z góry 120 zł na pokrycie kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski Po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu T. K. od postanowienia referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 17 kwietnia 2014 r. w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym przyznanie z góry 120 zł na pokrycie kosztów postępowania w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym przyznanie z góry 120 zł na pokrycie kosztów postępowania. Skarżący na urzędowym formularzu wniósł o przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym przyznania z góry 120 zł na pokrycie kosztów postępowania. Skarżący w skardze złożył wniosek o zwolnienie w całości z kosztów postępowania sądowego, w tym o ustanowienie radcy prawnego z W. lub alternatywne zasądzenie 120 zł wynagrodzenia na jego rzecz celem pokrycia kosztów samodzielnego postepowania sądowego, w tym opłacenia porady prawnej ze strony zawodowego prawnika. Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 4 kwietnia 2014 r. skarżący został wezwany do złożenia wniosku o ustanowienie radcy prawnego na urzędowym formularzu. Odnośnie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych na podstawie art. 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, pouczono skarżącego, że w myśl art. 239 pkt 1 lit "a" tej ustawy jest zwolniony z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych, z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu albo przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Natomiast odnośnie wniosku o ustanowienie radcy prawnego z Wałbrzycha wyjaśniono skarżącemu, że z treści art. 244 § 3 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że jeżeli strona we wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazała konkretnego radcę prawnego, właściwa rada okręgowej izby radców prawnych, w miarę możliwości i w porozumieniu ze wskazanym radcą prawnym, wyznaczy radcę prawnego wskazanego przez stronę. W związku z powyższym wyjaśnieniem zwrócono się do skarżącego o wskazanie w terminie siedmiu dni konkretnego radcy prawnego z Wałbrzycha, którego w miarę możliwości mogłaby wyznaczyć, stosownie do powyższego art. 244 § 3 powołanej ustawy, właściwa rada okręgowej izby radców prawnych. Skarżący na urzędowym formularzu złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i przyznanie - zamiast prawa pomocy - z góry kwoty 120 zł na koszty postępowania. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Otrzymuje zasiłek z pomocy społecznej w kwocie 301 zł. Podał, że wydatki związane z utrzymaniem wynoszą: wyżywienie 400 zł, mieszkanie 300 zł, leki, środki higieny i czystości 200 zł. Ponadto 1500 zł miesięcznie przeznacza na koszty postepowania urzędniczego i sądowego. Podał, że posiada mieszkanie komunalne i ½ udziału w lokalu użytkowym i nie posiada innych nieruchomości oraz oszczędności, papierów i przedmiotów wartościowych. Postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2014 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym odmówiła skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym przyznanie z góry 120 zł na pokrycie kosztów postępowania. W dniu 20 maja 2014 r. strona skarżąca wniosła sprzeciw od powyższego postanowienia. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że nie przyznanie mu żądanej pomocy jest dla niego krzywdzące, gdyż ponosi on znaczące koszty prowadzonej sprawy, a zwolnienie z kosztów w sprawie jest fikcją, i nie stać go na prowadzenie korespondencji i dojazdy do Sądów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej p.p.s.a.) wniesienie w terminie sprzeciwu od wyżej wymienionego postanowienia spowodowało, iż utraciło ono moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Skarżący, na podstawie art. 239 pkt 1 lit "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących pomocy i opieki społecznej - zwolniony z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych (opłat sądowych i wydatków). Zatem merytorycznemu rozpoznaniu podlega wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie, który skarżący sformułował jako wniosek o przyznanie z góry kwoty 120 zł na pokrycie kosztów postępowania. Zgodnie z art. 244 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Skarżący zaś w rozpoznawanej sprawie w rubryce nr 4 urzędowego formularza, obejmującej zakres wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazał, że zamiast pomocy prawnej żąda przyznania prawa pomocy poprzez przyznanie z góry kwoty 120 zł na pokrycie kosztów postępowania. W rubryce tej skarżący ponadto skreślił żądnie ustanowienia adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, co oznacza, że nie wnioskuje on przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie fachowego pełnomocnika. Wniosek skarżącego o przyznanie - zamiast pomocy prawnej - z góry kwoty 120 zł na pokrycie kosztów postępowania nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ wspomniany przepis art. 244 § 1 ustawy nie przewiduje tego rodzaju formy prawa pomocy. Z treści tego przepisu wynika bowiem, że prawo pomocy obejmuje wyłącznie zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, przy czym strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy obowiązana jest wskazać w rubryce nr 4 urzędowego formularza w jakim zakresie, określonym w tej rubryce, żąda przyznania tego prawa. Z tych względów, działając na podstawie art. 260 p.p.s.a., art. 245 § 1 i § 3 p.p.s.a. oraz art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło