IV SA/Wr 226/09
PostanowienieWSA we Wrocławiu2010-06-16
Skład orzekający: Ewa Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu w sprawie dotyczącej odmowy przyznania specjalnego zasiłku celowego przysługuje zwrot kosztów opłaty skarbowej od dokumentu pełnomocnictwa?Ratio decidendi
Pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu w sprawie dotyczącej odmowy przyznania specjalnego zasiłku celowego nie przysługuje zwrot kosztów opłaty skarbowej od dokumentu pełnomocnictwa, ponieważ zgodnie z przepisami ustawy o opłacie skarbowej, dokumenty stwierdzające ustanowienie pełnomocnictwa w sprawach z zakresu pomocy społecznej nie podlegają opłacie skarbowej, a zatem wydatki z tego tytułu nie mogą być uznane za niezbędne i podlegające zwrotowi.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku adwokata ustanowionego z urzędu o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą przyznania specjalnego zasiłku celowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny prawomocnym wyrokiem oddalił skargę kasacyjną. Wniosek dotyczył wynagrodzenia za sporządzenie skargi kasacyjnej oraz zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.Rozstrzygnięcie
Przyznano od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu adwokatowi ustanowionemu z urzędu zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej obejmujących wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej w wysokości 180 zł wraz ze stawką podatku VAT w kwocie 39,60 zł, czyli ogółem 219,60 zł; odmówiono zwrotu wydatków z tytułu opłaty skarbowej od dokumentu pełnomocnictwa.Pełny tekst orzeczenia
Ewa Orłowska -referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata ustanowionego z urzędu J. M. o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi L. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku celowego postanawia: I. przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we . W adwokatowi ustanowionemu z urzędu zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu obejmujących wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej w wysokości 180 zł wraz ze stawką podatku VAT w kwocie 39,60 zł, czyli ogółem 219,60 zł; II. odmówić zwrotu wydatków z tytułu opłaty skarbowej od dokumentu pełnomocnictwa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. wyrokiem z dnia 17 września 2009 r. oddalił skargę skarżącego na powyższą decyzję.
Postanowieniem referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we W. z dnia 6 października 2009 r. przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Następnie w wyniku realizacji wspomnianego postanowienia referendarza sądowego Okręgowa Rada Adwokacka [...] pismem z dnia [...] wyznaczyła pełnomocnika z urzędu adwokata [...].
Pismem z dnia [...] pełnomocnik z urzędu sporządził skargę kasacyjną od powyższego wyroku Sądu oddalającego skargę. Skarga ta zawiera również wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu wraz z oświadczeniem, iż koszty te nie zostały opłacone przez skarżącego.
Naczelny Sąd Administracyjny prawomocnym wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2010 r. sygn. akt I OSK 1753/09 oddalił tę skargę.
Rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu zostało przekazane sądowi pierwszej instancji.
Kolejnym pismem z dnia [...] pełnomocnik z urzędu ponowił wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu i sprecyzował w nim jednocześnie, iż wnosi o zasądzenie wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie zwrotu wydatki z tytułu opłaty skarbowej od dokumentu pełnomocnictwa w wysokości [...].
Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 157, poz. 1270 ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad prawnych określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrot niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 powołanej ustawy do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków.
Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz. U. nr 163 , poz. 1348 ze zm.).
Przepis § 19 cytowanego wyżej rozporządzenia stanowi, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb państwa obejmują:
1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 – 5 oraz
2) niezbędne udokumentowane wydatki adwokata.
Natomiast § 20 tego rozporządzenia stanowi, że wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części.
Z treści § 18 ust. 1 pkt 2 lit " b " rozporządzenia wynika, że stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli sprawy nie prowadził ten sam adwokat w drugiej instancji – 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł.
Stawka minimalna określona w pkt 1 wynosi w niniejszej sprawie 240 zł (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" ).
Wynagrodzenie adwokata za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, który nie prowadził sprawy w I instancji wynosi zatem 75% stawki minimalnej, czyli 180 zł (75 % x 240 zł).
Stosownie do § 2 ust. 3 rozporządzenia, w sprawach w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Stawka podatku od towarów i usług wynosi zaś 22% (art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i sług; Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.).
Mając powyższe na uwadze należało przyznać wynagrodzenie za udzieloną pomoc prawną obejmującą sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej - powiększone o stawkę podatku od towarów i usług- w łącznej wysokości 219,60 zł (wynagrodzenie: 180 zł + podatek VAT: 39,60 zł =219,60 zł).
Z kolei wniosek o zwrot wydatków z tytułu opłaty skarbowej od dokumentu pełnomocnictwa w kwocie [...] nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz. U nr 225, poz. 1635 ze zm.) dokumenty stwierdzające ustanowienie pełnomocnictwa w sprawach z zakresu świadczeń socjalnych oraz w sprawach załatwianych na podstawie przepisów o pomocy społecznej i przepisów o zatrudnieniu socjalnym nie podlegają opłacie skarbowej. Skoro zatem dokumenty pełnomocnictwa w sprawach z zakresu pomocy społecznej nie podlegają opłacie skarbowej nie można wydatków z tego tytułu poniesionych przez pełnomocnika z urzędu uznać za niezbędne i podlegające zwrotowi.
Z tych względów, na podstawie art. 250 i 258 § 2 pkt 8 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 18 ust. 1 pkt 2 lit "b" i § 18 ust. 1 pkt 1 lit "c" oraz § 2 ust. 3, § 19 pkt 2 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło