IV SA/Wr 236/08

Referendarz sądowy Ewa Orłowska w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 22 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. J. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi K. J. na decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia związku chorób i inwalidztwa ze służbą wojskową postanawia: I. umorzyć postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, II. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. W jego uzasadnieniu wskazał, że mieszka i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe razem z żoną. Skarżący lat 83 pobiera emeryturę netto w wysokości 1984,54 zł, a jego żona w wysokości 1502,43 zł, co potwierdzają odcinki emerytur za [...] 2008 r. Wspólny dochód małżonków wynosi zatem 3.486,97 zł netto. Z zeznania podatkowego za [...] r. wynika, iż dochód skarżącego z tytułu emerytury wynosił 20.771,76 zł. Skarżący jest osobą chorą, posiada orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności, był wielokrotnie hospitalizowany. Wykazał, że w 2008 r. ponosi następujące wydatki związane z utrzymaniem tj. za: energię elektryczną 31,20 ([...]), 35,75 zł ([...]) i 39,63 zł ([...); czynsz 260,75 zł ([....]), 367,68 zł i 35,09 zł ([...]), 367,68 zł ([...]), kwartalna składka PZU 32,10 ([...]), gaz ([...]) 59,26 zł ([...]), 54,42 zł ([...]), 56,07 zł ([...]); netia 69,04 zł ([...]), 59,56 zł ([...]), 54,22 ([...]); opłata za usługę prawnika 700 zł ([...]). Podał, że wraz z żona są współwłaścicielami mieszkania o powierzchni 51,7m2 i nie posiadają innych nieruchomości oraz przedmiotów i papierów wartościowych. Natomiast posiadają oszczędności w wysokości 6.000 zł. Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 . - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie całkowitym. Przepis art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stosownie do art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. Skarżący jest zwolniony od ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit "f" cytowanej ustawy, zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących powszechnego obowiązku obrony. Z tego względu postępowanie wszczęte tym wnioskiem jest bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 258 § 3 ustawy. Przy ocenie wniosku o przyznanie prawa pomocy należy wziąć pod uwagę wspólne dochody małżonków ze wszystkich źródeł, gdyż małżonkowie są obowiązani pomagać sobie wzajemnie również w zakresie spraw sądowych prowadzonych tylko przez jednego z nich. Wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika z urzędu, gdyż wraz z żoną otrzymują na bieżąco dochody z tytułu emerytur w łącznej kwocie 3.486,97 zł netto, co w istocie oznacza, że posiada środki finansowe na pokrycie wynagrodzenia adwokata. Ponadto w poprzednim roku podatkowym [...] skarżący nie był pozbawiony źródeł dochodu, gdyż uzyskał za ten okres dochód w wysokości 20.771,76 zł. Wysokość wykazanych oszczędności w kwocie około 6.000 zł pozwala przyjąć, iż skarżący jest w stanie ponieść koszty wynagrodzenia fachowego pełnomocnika. Poza tym wysokość wykazanych miesięcznych dochodów 3.486,97 zł netto małżonków znacznie przekracza kwotę 702 zł stanowiącą kryterium dochodowe dla dwuosobowej rodziny określone w art. 8 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 marca 2003 r. o pomocy społecznej (Dz. nr 64, poz. 593 ze zm.), uprawniające do ubiegania się o świadczenia z pomocy społecznej, które przysługują m. in. osobom znajdującym się w trudniej sytuacji materialnej. Powyższe oznacza, iż rodzina skarżącego nie znajduje się w takiej sytuacji. Natomiast wysokość wykazanych bieżących wydatków związanych z utrzymaniem tj za: energię elektryczną 39,63 zł ([...]); czynsz 367,68 zł ([...]), kwartalna składka PZU 32,10 ([...]), gaz (rachunek obejmuje okres zużycia gazu za dwa miesiące) 56,07 zł ([...]); netia 54,22 ([...]); opłata za usługę prawnika 700 zł ([...]) przy uwzględnieniu dochodów otrzymywanych przez małżonków 3.486,97 zł i zgromadzonych przez nich oszczędności w kwocie 6.000 zł nie uzasadnia przyznania prawa pomocy we wnioskowym zakresie, gdyż po ich poniesieniu skarżący jest w stanie pokryć koszty wynagrodzenia pełnomocnika. Wskazać trzeba, iż przy rozpoznaniu niniejszego wniosku wzięto także pod uwagę okoliczności, iż skarżący jest osobą chorą, a zatem ponoszącą wydatki związane z leczeniem, z tym że skarżący nie określił ich wysokości, pomimo wezwania referendarza sądowego z dnia 7 października 2008 r. do wskazania wysokości tego wydatku, co w zasadzie nie pozwala na ocenę czy ich poniesienie spowodowałoby uszczerbek w utrzymaniu skarżącego w stopniu uzasadniającym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, należy zaś rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie NSA z dnia 27 października 2005r. sygn. akt I FZ 532/05 - niepublikowane). Z tych względów, w oparciu o art. 246 § 1 pkt 1 w zawiązku z art. 161 § 1 pkt 3 i art. 239 pkt 1 lit "f" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak na wstępie.