IV SA/Wr 237/08

WyrokWSA we Wrocławiu2008-09-03

Skład orzekający: Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Małgorzata Masternak-Kubiak, Wanda Wiatkowska-Ilków

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy wojskowych komisji lekarskich prawidłowo oceniły zdolność do czynnej służby wojskowej skarżącego, pomijając istotne okoliczności dotyczące jego stanu zdrowia i wcześniejsze orzeczenia o odroczeniu służby?
Ratio decidendi
Sąd uchylił decyzje organów obu instancji, ponieważ organy te nie przeprowadziły wyczerpującego postępowania wyjaśniającego. Pominęły one istotne okoliczności, takie jak wcześniejsze orzeczenie o odroczeniu służby wojskowej z kategorią B12 oraz historię choroby skarżącego, co narusza zasady prawdy obiektywnej i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Brak analizy tych faktów uniemożliwia sądowi pełną kontrolę legalności zaskarżonych decyzji.
Stan faktyczny
Skarżący Ł. M. został orzeczony jako zdolny do czynnej służby wojskowej kategorii "A" przez Terenową Wojskową Komisję Lekarską, mimo wcześniejszych zwolnień lekarskich i przyznania świadczenia rehabilitacyjnego z powodu choroby kręgosłupa. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska utrzymała w mocy orzeczenie I instancji, uznając, że schorzenia mieszczą się w zakresie kwalifikującym do kategorii "A". Skarżący w skardze podtrzymał argumentację o swojej niezdolności do służby i kontynuacji leczenia. Sąd administracyjny dostrzegł istotne uchybienia w postępowaniu organów.
Rozstrzygnięcie
Uchylił decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...] nr [...] oraz poprzedzające ją orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w Ł. z dnia [...] nr [...].

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Masternak-Kubiak, Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków (spr.), Protokolant Robert Hubacz, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 3 września 2008 r. sprawy ze skargi Ł. M. na decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie orzeczenia o zdolności do służby wojskowej uchyla decyzję I i II instancji. Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w Ł. wydała w dniu [...] orzeczenie nr [...] w sprawie zdolności Ł. M. do czynnej służby wojskowej. W treści ww. orzeczenia wskazano, że podczas przeprowadzonych na zarządzenie Komendanta WKU - Ł. - 1 badaniach lekarskich stwierdzono u wymienionego przeciążeniowe bóle kręgosłupa z niewielki obciążeniami przestrzeni L5-S1 i niewielką skoliozę i powołując się na § 62 pkt 1 i § 34 pkt 1 załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25.06.2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komiki lekarskich (Dz. U. Nr 151, poz. 1595 ze zm.) uznała go za zdolnego do czynnej służby wojskowej Grupa l kategoria "A". W uzasadnieniu orzeczenia wskazano jedynie, że rodzaj i stopień schorzeń ustalono w oparciu o badanie specjalistyczne i badanie własne Komisji. Ł. M. złożył odwołanie od powyższego orzeczenia w którym wskazał, że w okresie od 12.12.2006 r. do 21.11.2007 r. z powodu choroby kręgosłupa, która uniemożliwia mu prawidłowe funkcjonowanie, przebywał na zwolnieniu lekarskim, w trakcie którego był poddawany zabiegom leczniczym. Wskazał również, że po wyczerpaniu limitu zwolnienia lekarskiego został skierowany do komisji lekarskiej, która stwierdziła niezdolność do pracy i w celu dalszego leczenia przyznała mu świadczenie rehabilitacyjne na okres 4 miesięcy. Ponadto dodał, że po przebytych zabiegach leczniczych lekarz prowadzący zalecił mu podjęcie pracy, która nie wiązałaby się z wysiłkiem fizycznym oraz że zabronił mu biegać, dźwigać, schylać się jak również dłużej chodzić i stać. Powołując się na powyższe Ł. M. wniósł o zwolnienie go z obowiązku odbycia służby wojskowej. Po rozpatrzeniu powyższego odwołania Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W., na podstawie art. 29 ust. 1 w zw. z art. 26 ust. 1 i art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 21.11.1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2002 r. Nr 21, poz. 205 zm.) oraz § 3 ust. 7 § ust. 8 § 9 pkt 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25.06.2004 r. w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz.U. Nr 151, poz. 1594) oraz § 22 ust. 1 i 2 § 23 ust. 1,2,3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25.06.2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U. Nr 151, poz. 1595 ze zm.) wydała w dniu [...] orzeczenie nr [...], którym utrzymała w mocy orzeczenie I instancji. W motywach rozstrzygnięcia orzeczenia podano, że w świetle przeprowadzonych przez organ I instancji badań nie wynika by aktualny stopień nasilenia zaburzeń za strony narządu ruchu upośledzał sprawność ustroju w stopniu uzasadniającym uznanie orzekanego za niezdolnego do czynnej służby wojskowej. Dalej Organ odwoławczy wskazał, iż TWKL prawidłowo uznała, że zdiagnozowane u orzekanego schorzenia mieszczą się w zakresie pojęciowym § 62 pkt 1 i § 34 pkt 1 załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25.06.2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich (Dz.U. Nr 151, poz. 1595 ze zm.) co kwalifikuje go do kategorii "A" zdolności do czynnej służby wojskowej. Wskazano również, że przedstawiona przez Ł. M. dokumentacja medyczna w postaci kserokopii informacji o przebytej w dniach 13.08.2007 r. - 05.09.2007 r. rehabilitacji leczniczej w NZOZ M. w Ł. nie zawiera danych mogących powodować uzasadnione wątpliwości co do oceny badających dla potrzeb orzeczniczych TWKL w Ł. lekarzy specjalistów jak i kwalifikacji orzeczniczej wojskowej komisji lekarskiej I instancji. W skardze na powyższe orzeczenie Ł. M. podtrzymał argumentację podaną w odwołaniu od orzeczenia organu I instancji. Ponadto wskazał, że do chwili składania skargi kontynuuje leczenie w poradni reumatologicznej. W odpowiedzi na skargę Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska podtrzymała dotychczas zajmowane stanowisko w sprawie i wniosła o oddalenie skargi w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w art. 1 § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem / §2/. Uchylenie decyzji administracyjnej względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadku wystąpienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Takie wady i uchybienia wystąpiły w niniejszej sprawie w związku z czym skargę należało uwzględnić. Podkreślenia wymaga, że Sąd administracyjny nie jest "trzecią instancją", organem, który jeszcze raz na podstawie zgromadzonych w toku postępowania administracyjnego, jak również w toku postępowania przed sądem dowodów dokonuje oceny sytuacji skarżącego i na tej podstawie rozstrzyga o stosowaniu względem niego określonych przepisów prawa. Sąd administracyjny nie może zatem, wbrew zawartemu w skardze żądaniu "ponownie rozpatrzyć" sprawy skarżącego i zwolnić go z obowiązku odbycia służby wojskowej. Sąd jedynie, w ramach swoich kompetencji kontrolnych, bada, czy organy administracji (w niniejszej sprawie wojskowe komisje lekarskie) prawidłowo przeprowadziły postępowanie administracyjne, jak też, czy prawidłowo zdecydowały o zastosowaniu takich, a nie innych przepisów prawa, a w rezultacie, czy prawidłowo orzekły co do przyznania skarżącemu tej, a nie innej kategorii zdolności do służby wojskowej. Na wstępie wskazać należy, że orzeczenia wojskowych komisji lekarskich, określające zdolność poborowego do służby wojskowej, wydawane na podstawie art. 29 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej, są decyzjami administracyjnymi. Dlatego w zakresie nieunormowanym przepisami szczególnymi do postępowania w sprawie określenia zdolności poborowych do czynnej służby wojskowej zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, a na mocy art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczenia komisji lekarskich w przedmiocie określenia zdolności poborowych do służby wojskowej mogą być zaskarżone do sądu administracyjnego. Zgodnie zaś art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawą prawną. Oznacza to, że sąd zobowiązany jest do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa materialnego i jej interpretacji, w tym także tych niepodnoszonych w skardze. Dokonując kontroli decyzji wydanych w niniejszej sprawie, w związku z brzmieniem art. 134§ 1 ppsa Sąd uznał skargę za uzasadnioną, choć nie z powodów na które powoływał się skarżący. Kluczowym dla niniejszej sprawy jest fakt, iż w aktach sprawy znajduje się wystawione przez Wojskową Komendę Uzupełnień w Ł. w dniu [...] skierowanie skarżącego na badanie, w treści którego wskazano, iż podczas dotychczas wydawanych orzeczeń zdiagnozowano u skarżącego skrzywienie i wady kręgosłupa wrodzone lub nabyte upośledzające sprawność ustroju § 34 pkt 2 kwalifikujące skarżącego do kategorii "B 12". W ocenie Sądu rodzi się zatem podstawowe pytanie, a mianowicie, jakie okoliczności spowodowały taką poprą we zdrowia skarżącego skutkującym zmianą kategorii. Podkreślenia wymaga, że postępowanie wyjaśniające winno być przeprowadzone zgodnie z ogólnymi regułami postępowania administracyjnego, w tym w szczególności zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 kpa, stosownie do której organ administracyjny winien dokonać ustaleń zgodnie z rzeczywistym stanem rzeczy. W tym celu organ winien określić zakres postępowania wyjaśniającego oraz środki dowodowe niezbędne dla należytego ustalenia stanu rzeczy. Rozwinięciem powyższej zasady jest art. 77 § 1 oraz art. 80 kpa, stosownie do których organ jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, jak i dokonać jego oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Wyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego wymaga zaś przeprowadzenia oceny wartości dowodowej każdego dowodu, jak również wskazania, na podstawie jakich dowodów organ poczynił ustalenia faktyczne oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. W przedmiotowej sprawie organy orzekające, a w szczególności organ II instancji, całkowicie pominęły okoliczności orzeczenia przez Terenową Wojskową Komisję Lekarską w Ł. w dniu [...], orzeczenie nr [...] odroczenie wobec skarżącego obowiązku odbycia czynnej służby wojskowej - kategoria B12. Organy orzekające w żaden sposób nie zbadały historii choroby skarżącego i ograniczyły się do wyłącznie do lakonicznego stwierdzenia, Je skarżący podlega obowiązkowi czynnej służby wojskowej gdyż zgodnie z dokumentacją medyczną aktualny stopień nasilenia zaburzeń za strony narządu ruchu upośledzał sprawność ustroju w stopniu uzasadniającym uznanie skarżącego za zdolnego do czynnej służby wojskowej. Tym samym uznać należy, że organy obu instancji nie wskazały i nie rozważyły wszystkich okoliczności istotnych co przesądza o naruszeniu art. 107 § 3 kpa, zgodnie z którym "uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa". Zdaniem Sądu powyższe niewątpliwie mogło mieć wpływ na wynik sprawy, gdyż wobec pominięcia istotnych okoliczności, których nie sposób wywieść także ze zgromadzonego przez organy materiału dowodowego, zaskarżona decyzja nie poddaje się pełnej kontroli Sądu w tym zakresie. Z powyższych względów przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy zobowiązane będą uwzględnić wskazania Sądu co do potrzeby uzupełnienia materiału dowodowego i ustalenia okoliczności powodujących zmianę kwalifikacji zdiagnozowanego u skarżącego schorzenia kręgosłupa z upośledzających na nieupośledzające. Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło