IV SA/Wr 238/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska, Sędziowie Sędzia WSA Lidia Serwiniowska, Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków (spr.), Protokolant apl. prok. Krzysztof Duszeńko, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 26 września 2007 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku okresowego oddala skargę. Decyzją Nr [...] z dnia [...] r. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w J. Ś. działając z upoważnienia Burmistrza Miasta J. Ś. po rozpoznaniu wniosku A. M. z dnia 9.01.2007 r. na podstawie art. 8 ust. 1 i 2 art.38 ust. 1-5, art.147 ust.1, art. 106 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 12.03.2004 r. o pomocy społecznej ( Dz. U. Nr 64 z 2004 r., poz. 593) Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 marca 1997 r.) w sprawie szczegółowych zasad przyznawania zasiłku okresowego z pomocy społecznej ( Dz. U. Nr 26, poz. 140) , Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie zweryfikowania kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej ( Dz. U. z 2006 r. Nr 135 poz. 950) oraz art. 104 KPA przyznał wnioskodawczyni zasiłek okresowy w kwocie 167 zł za okres od 01.01.2007 r. do 30 marca 2007r. Zasiłek przyznany został na zaspokajanie potrzeb bytowych zgłoszonych we wniosku z powodu bezrobocia. W uzasadnieniu decyzji wskazano iż zgodnie z art. 147 ustawy o pomocy społecznej minimalna wysokość zasiłku okresowego w 2007 r. wynosi w przypadku osoby samotnie gospodarującej – 35 % różnicy między kryterium dochodowym – osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, w przypadku rodziny- 25 % różnicy między kryterium dochodowym rodziny – a dochodem rodziny. Zgodnie zaś § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie zweryfikowania kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej kryterium dochodowe dla osoby samotnie gospodarującej wynosi 477 zł, dla osoby w rodzinie 351 zł. Stwierdzono również że na podstawie wywiadu środowiskowego ustalono, że różnica między dochodem wnioskodawczym a kryterium dochodowym wynosi 477zł. Minimalna kwota zasiłku wynosi 166, 95 zł tj. 35 % tej różnicy. Przyznana kwota zasiłku okresowego wynika z możliwości finansowych Ośrodka. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła A. M. Podała, iż przyznana kwota 167 zł nie wystarcza jej na miesięczne skromne przeżycie i prosi o jej podwyższenie. W piśmie z dnia 20 marca 2007 r. kierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w J. Ś. poinformował że: 1) w pierwszym kwartale 2007 r. Ośrodek na świadczenia pieniężne w formie zasiłku okresowego; dysponował kwotą 24.000 zł, środki te pochodziły wyłącznie z budżetu państwa – w budżecie gminy J. Ś. nie zaplanowano dotacji na zasiłki okresowe, 2) w II kwartale 2007 r. do Ośrodka Pomocy Społecznej w J. Ś. wpłynęły 72 wnioski z prośbą o przyznanie pomocy finansowej w formie zasiłku okresowego pozytywnie rozpatrzono 58 wniosków, średnia miesięczna kwota zasiłku okresowego wynosiła 170,03 zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania A. M. na podstawie art. 138§ 1 pkt 1 Kpa, art. 38 ust.1 pkt 1, ust.2 pkt 1, ust.4, ust.5, art. 147 ust.3 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej ( Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że z godnie z zasadą dwuinstancyjności wyrażoną w art. 138 kpa organ odwoławczy w związku z odwołaniem A. M. od decyzji organu I instancji ponownie rozpoznał sprawę. Organ II instancji stwierdził, iż A. M. jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Jedynym jej dochodem był zasiłek okresowy przyznany w październiku 2006 r. w kwocie 167 zł miesięcznie, 9 stycznia 2007 r. A. M. złożyła w Ośrodku Pomocy Społecznej w J. Ś. ustny wniosek o przyznanie pomocy na żywność, środki czystości, dopłaty do energii 30 zł. W myśl art. 8 ust. 1 , art. 38 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1, ust. 4 art. 147 ust.3 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.). Skarżącej przysługuje zasiłek okresowy, albowiem jest osobą samotnie gospodarującą, bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Zasiłek okresowy ustala się w przypadku osoby samotnie gospodarującej do wysokości różnicy między kryterium dochodowym tej osoby, a jej dochodem, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 418 zł miesięcznie. Nie może też być niższa niż 35 % między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby. Rada gminy w J. Ś. nie podwyższyła wysokości minimalnych kwot zasiłków okresowych ani kryterium dochodowego uprawniającego do zasiłku okresowego. Na podstawie art. 38 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej skarżącej przysługuje prawo do zasiłku okresowego od 166,95 zł do 418 zł. Z pisma Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w J. Ś. 20 marca 2007 r. wynika, że w okresie od stycznia do marca 2007 r. przyznano 58 zasiłków okresowych w średniej wysokości 170 zł, mając na uwadze te fakty zdaniem Kolegium Odwoławczego przyznana kwota zasiłku okresowego mieści się w granicach możliwości finansowych Ośrodka Pomocy Społecznej w J. Ś. Przyznanie zaś zasiłku za okres 3 miesięcy ma na celu zmotywowanie strony do bardziej skutecznego poszukiwania pracy, tym bardziej że skarżąca ma 49 lat, nie jest osobą chorą, od lat korzysta z pomocy społecznej. Skargę na powyższą decyzję wniosła A. M., wniosła o podwyższenie zasiłku okresowego. Zarzuciła, że jest osobą chorą a przyznana kwota nie wystarcza na zycie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie a w uzasadnieniu swojego stanowiska przywołał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W swojej treści nie zawiera zarzutów naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania, odwołuje się do zasad współżycia społecznego i doświadczenia życiowego podnosząc zarzuty, iż kwota przyznana w formie zasiłku okresowego jest za niska, nie wystarczająca na przeżycie miesiąca. Sąd po myśli art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną a rozstrzyga skargę w granicach danej sprawy. Zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne określa art. 1 ust. 2 – ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Stanowi on, że jest ona sprawowana pod względem zgodności z prawem. Zatem z cytowanego wyżej przepisu wynika, że zadaniem Sądu administracyjnego jest badanie czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, a takie badanie Sąd przeprowadza mimo tego, że skarga nie zawiera zarzutów naruszenia prawa (art. 134 § 2 p.s.a.) Oceniając pod tym kątem zaskarżoną decyzję należy stwierdzić, że organy przy jej wydawaniu nie naruszyły prawa, przywołały właściwe przepisy z ustawy o pomocy społecznej i właściwie je zinterpretowały w ustalonym przez siebie niespornym stanie faktycznym. Organy ustaliły iż wnioskodawczyni jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Jest też osobą samotnie prowadzącą gospodarstwo domowe. Trafnie zatem organy przyjęły iż skarżąca spełnia warunki do przyznania zasiłku okresowego. Legitymuje się bowiem statusem osoby bezrobotnej (art. 38 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej), a jej kryterium dochodowe wynosi 0 zł ( art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej). Skarżąca zarzuca, że zasiłek został jej przyznany w wysokości niewystarczającej na przeżycie miesiąca. Powołana ustawa, na co wskazuje zaskarżona decyzja określa maksymalną kwotę zasiłku okresowego, który dla osoby samotnie gospodarującej wynosi 418 zł ( art. 38 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej) i minimalna i która w 2007 r. w przypadku osoby samotnie gospodarującej wynosi – 35 % różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby ( art. 147 ust.3 poz. 1) . Cytowana ustawa, o pomocy społecznej w art. 38 ust. 6 daje uprawnienie Radzie Gminy do podwyższenia w drodze uchwały minimalnych kwot zasiłku okresowego. Jednak jak wynika z zaskarżonej decyzji Rada Gminy nie podjęła takiej uchwały. Z pisma MOPS w J. Ś. z dnia 20 marca 2007 r. wynika nadto, że w budżecie Gminy Jaworzyna Śląska na 2007 r. nie ma zaplanowanych dotacji na zasiłki okresowe. Zatem środki na zasiłki okresowe pochodzą z budżetu państwa i mogą być przeznaczone w minimalnych-ustawowych (art. 38 i art. 147 ustawy o pomocy społecznej) wysokościach. Mając na uwadze powołany art. 38 i 147 ustawy o pomocy społecznej skarżącej przysługuje prawo do zasiłku okresowego w wysokości od 166,95 do 418 zł. Zatem do uznania organu należało w jakiej wysokości zostanie przyznany skarżącej zasiłek. Wysokość zasiłku jest uznaniowa ale nie dowolna. Zadaniem Sądu Administracyjnego jest również zbadanie czy decyzja organu w zakresie przyznanej wysokości zasiłku nie nosi cech dowolności. Badanie to opiera się na wskazanych przez organ I instancji i II instancji faktach. Mianowicie pismo OPS w J. Ś. z 20 marca 2007 r. wskazuje iż w pierwszym kwartale 2007 r. ośrodek ten na zasiłki okresowe dysponował kwotą 24.000 zł a środki na ten cel pochodziły z budżetu państwa – gdyż w budżecie gminy nie przewidziano środków na ten cel. O pomoc finansową prosiło 72 osoby z tego zasiłek okresowy przyznano 58 osobom, w średniej miesięcznej kwocie 170,30 zł. Te dane dają podstawę do uznania, że przyznana skarżącej kwota zasiłku okresowego odpowiada możliwościom finansowym Ośrodka Pomocy Społecznej a tym samym nie nosi cech dowolności. O wysokości powyższego zasiłku w tym przypadku okresowego decydują nie tylko potrzeby określonego wnioskodawcy, ale również możliwości ośrodka pomocy społecznej w okręgu, którego mieszka potrzebujący, wyznaczone przyznaną z budżetu państwa kwotę na ten cel oraz potrzebami innych osób. Zatem skoro zaskarżona decyzja nie wnosi cech dowolności, odpowiada prawu a Sąd swojego rozstrzygnięcia nie może oprzeć na zasadach współżycia społecznego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) należało orzec jak wyżej.