IV SA/Wr 239/19

|Sygn. akt IV SA/Wr 239/19 | | , [pic], , WYROK, , W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ, , , Dnia 5 listopada 2019 r., , , Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w składzie następującym:, Przewodniczący:, , Sędzia WSA Ewa Kamieniecka, , Sędziowie:, Sędzia WSA Lidia Serwiniowska, Sędzia WSA Wanda Wiatkowska – Ilków (spr.), , , Protokolant:, sekretarz sądowy Katarzyna Leśniowska, , , po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 24 października 2019 r., sprawy ze skargi B. S., na decyzję Rektora Uniwersytetu W., z dnia [...] marca 2019 r. nr [...], w przedmiocie skreślenia z listy studentów, , , oddala skargę w całości., Prorektor do spraw Nauczania Uniwersytetu W. działający z upoważnienia Rektora Uniwersytetu W. decyzją z dnia [...] marca 2019 r. na podstawie: • art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm.); • art. 108 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 r. poz.1668 z późn. zm.) • § 43 ust. 2 pkt 1 Uchwały Nr [...]Senatu Uniwersytetu W. w sprawie Regulaminu studiów w Uniwersytecie W. z dnia [...] marca 2015 r. utrzymał w mocy decyzję Nr [...] z dnia [...] lutego 2019 r. Dziekana Wydziału Nauk [...]w sprawie skreślenia B. S. (dalej strona, wnioskodawca, skarżący) z listy studentów III roku piątego semestru stacjonarnych studiów I stopnia na kierunku [...] na Wydziale Nauk [...] Uniwersytetu W. z powodu stwierdzenia braku postępów w nauce. W uzasadnieniu podał, że skarżący wniósł od opisanej wyżej decyzji organu I instancji odwołanie. W oparciu o zebrany materiał dowodowy organ odwoławczy ustalił: Z karty przebiegu studiów B. S. wynika, że w zimowym semestrze roku akademickiego 2018/2019, będąc studentem piątego semestru stacjonarnych studiów I stopnia na kierunku [...] zaliczył jedynie jeden przedmiot i uzyskał za to [...]punktu ECTS. Biorąc powyższe pod uwagę Dziekan stwierdził brak postępów w nauce, co stało się podstawą zaskarżonej decyzji. Z dokumentacji przebiegu studiów wynika, że zajęcia 5 semestru student realizował także w roku akademickim 2017/2018 uzyskując wówczas jedynie [...] punkty ECTS. Nie podjęto wówczas decyzji o skreśleniu z listy studentów, gdyż studentowi udzielono wstecznie na ten okres urlopu od zajęć. Organ zaznaczył, że zgodnie z § 43 ust. 2 pkt 1 Regulaminu studiów w Uniwersytecie W. brak postępów w nauce może być podstawą do skreślenia z listy studentów. Na podstawie § 38 ust. 2 Rada Wydziału określa minimalną liczbę punktów ECTS, którą student musi uzyskać w okresie rozliczeniowym. Niespełnienie tego warunku uznaje się za brak postępów w nauce, co może być podstawą skreślenia z listy studentów. Rada Wydziału Nauk [...]Uchwałą nr [...]z dnia [...]01.2013r. określiła, że aby uzyskać powtórny wpis na semestr student musi uzyskać minimum 15 punktów ECTS, natomiast, aby uzyskać zgodę na kontynuowanie studiów na wyższym semestrze student musi uzyskać minimum 20 punktów ECTS. Tymczasem skarżący studiując dwukrotnie na semestrze piątym uzyskał w sumie jedynie [...] punktu ECTS. Reasumując stwierdził, że - w świetle powyższego - Dziekan Wydziału Nauk [...] prawidłowo ustalił stan faktyczny tj: stwierdził brak postępów w nauce i w oparciu o art. 108 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce podjął decyzję o skreśleniu strony z listy studentów. Odpowiadając na zarzuty zawarte w odwołaniu podał, że: 1. Przywoływany przez stronę § 37 ust. 5 Regulaminu studiów określa termin, w którym student zobowiązany jest złożyć w dziekanacie kartę okresowych osiągnięć i indeks, jeżeli są one wymagane. Tymczasem na Wydziale Nauk [...] wspomniane dokumenty nie są już stosowane zgodnie z Zarządzeniem nr [...] Dziekana Wydziału Nauk [...]z dnia [...] czerwca 2014 roku. 2. Decyzja Dziekana podjęta została w momencie, gdy już wiadomo było, ile punktów ECTS student uzyskał. Sesja egzaminacyjna jest okresem zdawania egzaminów. Zgodnie z § 28 ust. 1 i 5 Regulaminu studiów prowadzący wykłady niekończące się egzaminem lub ćwiczenia zalicza je przed rozpoczęciem sesji egzaminacyjnej; natomiast student, który przed wyznaczonym terminem egzaminu nie uzyskał zaliczenia zajęć warunkujących dopuszczenie do niego, traci ten termin. Zatem w niniejszej sprawie termin uzyskiwania zaliczeń upłynął 31 stycznia 2018r., zgodnie z organizacją roku akademickiego ogłoszoną Komunikatem Rektora [...] z dnia [...] lutego 2017 r. Wobec braku wcześniejszych zaliczeń student nie miał prawa do zdawania egzaminów. Oznacza to, że w momencie podejmowania decyzji Dziekan znał osiągnięcia studenta w semestrze zimowym roku akademickiego 2018/2019. Tak więc zarzut stawiany decyzji, iż była przedwczesna, nie ma merytorycznego uzasadnienia jak również formalnego, gdyż nie ma przepisu, który nakazywałby podejmować decyzje, o których mowa w § 43 ust. 2 pkt 1 Regulaminu studiów dopiero po zakończeniu semestru. 3. Zarzut naruszenia § 38 ust. 2 Regulaminu studiów poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy Odwołujący nie składał wniosku o powtórny wpis na semestr studiów jest również nieuzasadniony, albowiem przedmiotem decyzji nie była odmowa powtórnego wpisania na ten sam semestr studiów. Dziekan miał obowiązek podjąć zaskarżaną decyzję z urzędu, gdyż zgodnie z cytowaną już uchwałą Rady Wydziału Nauk [...] studentowi ponowny wpis na ten sam semestr nie przysługiwał. 4. Zarzut braku wyczerpującego uzasadnienia decyzji także nie jest uzasadniony i nie może być podstawą do jej uchylenia. W uzasadnieniu decyzji wskazano okoliczności faktyczne będące podstawą uznania braku postępów w nauce odwołującego. Skarżący znając Regulamin studiów w [...], czemu dał dowód w piśmie odwoławczym, znał zarówno procedury jak i wymagania stawiane studentom na wydziale, na którym studiował. Stwierdził, że dokumentacja przebiegu studiów skarżącego jednoznacznie pokazuje, że Dziekan stwarzał szereg możliwości i dawał szanse. Wynikający z tego faktu stan nieuzyskiwania postępów w nauce ma z perspektywy czasu charakter trwały. Mimo dawanej szansy powtórzeń semestru jedynie przedłuża strona okres odbywania studiów, co zasadniczo nie przedkłada się na poczynione postępy edukacyjne. Organ wskazał na obowiązki studenta związane z nauką, zdobywaniem wiedzy i zdawania w terminie egzaminów. Podniósł, że prowadzący zajęcia stwarzali stronie możliwości indywidualnego zaliczenia zajęć z powodu jego niepełnosprawności. Jednakże pomimo uwzględniania przez wykładowców skarżącego wniosków o indywidualne zaliczanie zajęć - z jednoczesnym wskazaniem, że powinien złożyć wniosek o zgodę na indywidualną organizację studiów, czego nie uczynił - nie wywiązał się ze swoich powinności i nie dotrzymał dokonanych ustaleń, a w konsekwencji nie uzyskał stosownych zaliczeń. Stwierdził, że korzystając z wyrażonej w art. 80 k.p.a. zasady swobodnej oceny dowodów wskazać należy, że przedstawione fakty świadczą o braku postępów w nauce oraz nie rokują terminowego i pomyślnego ukończenia studiów. Organ I instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy oraz w sposób wszechstronny dokonał analizy akt studenckich. Na tej podstawie, mając na uwadze uznaniowość decyzji w przypadku skreślenia studenta z powodu braków postępów w nauce, organ dokonał wyboru treści rozstrzygnięcia, przy czym wybór ten podyktowany był wnioskami wynikającymi z dokonanej oceny z przebiegu studiów. Reasumując stwierdził, że decyzja organu I instancji jest faktycznie i prawnie zasadna. Skargę na powyższą decyzję złożył zainteresowany. Zaskarżonej decyzji zarzucił: I. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na jej treść, a to: 1) art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy materialnej i brak ustalenia stanu faktycznego w zgodzie z rzeczywistym stanem rzeczy, 2) art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego i zaniechanie odniesienia się do całokształtu materiału dowodowego znajdującego się w aktach osobowych skarżącego, tj. do jego zaświadczeń lekarskich i wiadomości e-mail wymienianych z wykładowcami, 3) art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak odniesienia się w zaskarżonej decyzji do dowodów zawnioskowanych przez skarżącego oraz brak wyjaśnienia, którym dowodom organ przyznał walor wiarygodności, a którym waloru tego odmówił i z jakich przyczyn, co wpływa na utrudnienie kontroli instancyjnej przedmiotowej decyzji, 4) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie i art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji mimo zawartych w niej uchybień, 5) art. 138 § 1 ust. 1 k.p.a. w zw. z art. 61 § 4 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Organu I instancji pomimo, iż organ ten nie powiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego oraz poprzez poczynienie przez organ II instancji błędnego założenia, że skarżący o takim postępowaniu wiedział, II. prawa materialnego, a to: 1) art. 108 ust. 2 pkt 2 ustawy - Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce w zw. z § 43 ust. 2 pkt 1 Regulaminu studiów w Uniwersytecie W. poprzez przekroczenie zakresu uznania administracyjnego i skreślenie skarżącego z listy studentów w sytuacji, gdy organ mógł zastosować względem skarżącego inne środki postępowania, 2) § 28 ust. 7 Regulaminu w zw. z art. 75 ust. 1 ustawy poprzez jego niezastosowanie i odmówienie skarżącemu, jako studentowi o stwierdzonej niepełnosprawności, prawa do ustalenia z prowadzącymi zajęcia indywidualnych terminów i form zaliczenia. Mając na uwadze powyższe zarzuty, 1) wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów w postaci: - korespondencji mailowej skarżącego z mgr A. B., -korespondencji mailowej skarżącego z prof. dr hab. R. T. w sprawie wniosku o przedłużenie terminu uzyskania zaliczeń ([...] lutego 2019 r.) i urlopu zdrowotnego ([...] lutego 2019 r.), - podania skarżącego z dnia [...] lutego 2019 r. o wyrażenie zgody na przedłużenie terminu zaliczenia przedmiotów oraz egzaminów w semestrze zimowym roku akademickiego 2018/2019, - podania skarżącego z dnia [...] lutego 2019 r. o udzielenie urlopu wraz z rozstrzygnięciami dyrektora i dziekana w formie odręcznych zapisków, - wiadomości e-mail od prof. dr hab. R. T. z dnia [...] lutego 2019 r., - odwołania skarżącego od rozstrzygnięcia w przedmiocie odmowy udzielenia urlopu z dnia [...] lutego 2019 r., - rozstrzygnięcia Rektora z dnia [...] kwietnia 2019 r. w przedmiocie odwołania od odmowy udzielenia skarżącemu urlopu od zajęć, - zaświadczeń lekarskich ([...] szt.) stwierdzających niezdolność skarżącego do odbywania zajęć na uczelni w łącznym okresie od [...] października 2018 r. do [...] lutego 2019 r. W związku z powyższym wniósł o: 2) na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie do ponownego rozpoznania Rektorowi Uniwersytetu W., 3) na podstawie art. 135 p.p.s.a. o uchylenie poprzedzającej ją decyzji Dziekana Wydziału Nauk [...]Uniwersytetu W. z dnia [...] lutego 2019 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, a uzasadniając ten wniosek przywołał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem. Sąd nie może oprzeć tej kontroli na kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i z przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej względnie stwierdzenie nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) – dalej p.p.s.a. Przedmiotem skargi jest decyzja Prorektora Uniwersytetu W. działającego z upoważnienia Rektora Uniwersytetu W. utrzymująca w mocy decyzję Nr [...] z dnia [...] lutego 2019 r. Dziekana Wydziału Nauk [...] w sprawie skreślenia skarżącego z listy studentów III roku 5 semestru stacjonarnych studiów I stopnia na kierunku [...] na Wydziale Nauk [...] Uniwersytetu W. z powodu stwierdzenia braku postępów w nauce. Podstawę materialnoprawną ich wydania stanowił art. 108 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. z 2018 r. poz. 1668 ze zm.). Stanowi on, że student może być wykreślony z listy studentów w przypadku stwierdzenia braków postępów w nauce. Identyczną treść zawiera § 43 ust. 2 pkt 1 uchwały Nr [...]Senatu Uniwersytetu W. z dnia [...] marca 2015 r. w sprawie Regulaminu Studiów w Uniwersytecie W. – dalej Regulamin. Przedmiotem kontroli Sądu jest, czy organ wykazał, że zostały spełnione powyższe przesłanki. Ustawa o szkolnictwie wyższym nie zawiera definicji pojęcia "braków postępów w nauce". Wymieniony wyżej Regulamin określa przypadki, w których wskazano sytuację uzasadniającą wykreślenie z listy studentów. § 38 ust. 2 Regulaminu stanowi: że Rada Wydziału określa minimalną liczbę punktów kredytowych oraz dopuszczalny sumaryczny deficyt punktów ECTS, jaki student może uzyskać, aby otrzymać zgodę na powtórny wpis na semestr (rok). Niespełnienie tego warunku traktowane będzie jako brak postępów w nauce i może być podstawą skreślenia z listy studentów. Powyższy zapis był podstawą do wykreślenia skarżącego z listy studentów. Okolicznością niesporną jest, że zainteresowany w momencie wydania decyzji był studentem III roku, 5 semestru i uzyskał [...]punktu ECTS. W roku akademickim 2017/2018 zainteresowany również realizował semestr 5 i wówczas uzyskał [...] punkty ECTS. Łącznie po dwukrotnym realizowaniu semestru 5, posiadał [...]punktów. Rada Wydziału Nauk [...] w uchwale Nr [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. postanowiła, że aby uzyskać zgodę na powtórny wpis na semestr, w przypadku jego niezaliczenia, student musi uzyskać minimum 15 punktów ECTS (§ 35 ust. 2); warunkowy wpis na kolejny semestr jest możliwy w przypadku, gdy student uzyskał w poprzednim semestrze minimum 20 punktów ECTS. (§ 35 ust. 4). Z powyższych zapisów uchwały wynika, że skarżący uzyskując [...] punkta na koniec semestru 5 nie tylko nie może być wpisany na następny semestr, ale także ponownie nie może go powtarzać. Reasumując należy uznać, że skoro po dwukrotnie odbytym semestrze 5, skarżący nie uzyskał wymaganej liczby punktów ECTS, osiągnął tylko niecałe 50% z najniższej wymaganej liczby punktów ECTS, powyższą okoliczność można zakwalifikować jako brak postępów w nauce. W tym miejscu należy zauważyć, że wykreślenie studenta z listy studentów oparte na art. 108 ust. 2 pkt 2 ustawy ma charakter uznaniowy. W przypadku uznania administracyjnego rola Sądu jest ograniczona, kontrola dotyczy przede wszystkim zebrania całego materiału dowodowego, jego oceny pod względem poprawności wyciągnięcia wniosków, logicznego uzasadnienia. Sąd nie jest uprawniony do korygowania, czy wybierania innego rozstrzygnięcia – jeżeli to wskazane opiera się na właściwie zebranym materialne dowodowym i prawidłowej jego ocenie. Dodatkowo należy zauważyć, że skarżącemu, który posiada orzeczenie o niepełnosprawności przysługiwało prawo do indywidualnego toku nauczania. Skarżący zarzuca, że takowego mu nie udzielono. Z materiału zebranego w sprawie, co zresztą zarzuca organ, wynika, że do czasu wydania zaskarżonych decyzji nie wystąpił do Rektora z takim wnioskiem. W tych okolicznościach w ocenie Sądu nieuprawniony jest zarzut skarżącego, że nie odniesiono się do faktu, że jest osobą niepełnosprawną. Zwłaszcza, że strona wiedziała o swoich uprawnieniach, co wynika z korespondencji toczonej przez zainteresowanego z nauczycielami uczelni. Z załączonej przez skarżącego korespondencji z A. B., D. J., R. T. a także ze znajdujących się w aktach administracyjnych maili oraz złożonych przez pracowników naukowych wyjaśnień, wynika, że na początku semestru skarżący pytał o zgodę na indywidualny tok nauczania, po wstępnych rozmowach nie kontaktował się z prowadzącymi zajęcia, nie przekazywał opracowań prac uzgodnionych z prowadzącymi, nie zgłaszał się na zajęcia, przedstawił zaświadczenie lekarskie za listopad – wystawione w dniu [...] listopada 2018 r. z opóźnieniem, (pisma M. S. z [...] lutego 2019 r., D. M. z [...] lutego 2019 r., J. F., H. J.-R. z dnia [...] lutego 2019 r. – kierowane do R. T.). Z korespondencji mailowej z D. J., H. J.-R., J. S., M. M.-I., M. P., M. Z., M. W., M. K., P. F., M. S. wynika, że prowadzący zajęcia byli skłonni wyrazić zgodę na indywidualny tok nauczania skarżącego, choć niektórzy z nich widzieli w tym pewne problemy. Nawet w takich sytuacjach zlecali wykonanie pisemnych zadań (np. P. F.). W aktach administracyjnych znajdują się także maile R. T. z dnia [...] listopada 2018 r. i D. M. z dnia [...] listopada 2018 r., kierowane do skarżącego, przypominające o potrzebie złożenia podania o indywidualny tok studiów. W tym drugim przypadku skarżący mailem również z [...] listopada 2018 r. podziękował za wiadomość i poinformował, że uzupełni podpisy w jak najszybszym czasie, dodał, że posiada zwolnienie lekarskie na okres nieobecności w uczelni. Skarżący pozostawał na zwolnieniu lekarskim w okresie całego semestru od [...] października do [...] stycznia 2019 r. O udzielenie urlopu dziekańskiego strona zwróciła się do Rektora, po wydaniu decyzji o skreśleniu z listy studentów – w dniu [...] lutego 2019 r. (taką też sugestię wysunęła R. T. mailem z dnia [...] lutego 2019 r.). Również po skreśleniu z listy studentów skarżący zwrócił się do prof. R. T. w sprawie wniosku o przedłużenie terminu uzyskania zaliczeń – w dniu [...] lutego 2019 r. Tymczasem Komunikatem Rektora Uniwersytetu W. z dnia [...] marca 2018 r. określono organizację roku akademickiego 2018/2019 r. i podano, że sesja egzaminacyjna trwa od [...] do [...] lutego 2019 r. (k. [...] akt sprawy). Aktywność skarżącego zmierzająca do kontynuacji studiów nastąpiła po skreśleniu z listy studentów. W czasie roku akademickiego strona nie podejmowała żadnych czynności mimo, że przebywała na zwolnieniu lekarskim. Odpowiadając na zarzuty skargi dodatkowo Sąd zauważa, że skarżący wypowiada sprzeczne twierdzenia. W petitum skargi zarzuca naruszenie art. 28 ust. 7 w zw. z art. 75 ust. 1 Regulaminu poprzez ich niezastosowanie i odmówienie skarżącemu, jako studentowi o stwierdzonej niepełnosprawności, prawa do ustalenia z prowadzącymi zajęcia indywidualnych terminów i form zaliczenia. W uzasadnieniu zaś skargi (str. [...]) podał: "[...]". Skarżący jednocześnie nie dołączył maila na który nie otrzymał odpowiedzi, nie wskazał też osób, które nie wyraziły zgody na indywidualny tok studiów. Zgodzić się natomiast należy z zarzutami skargi w przedmiocie naruszenia przez organ I instancji art. 107 § 3 i art. 10 k.p.a. Jednakże w ocenie Sądu, w okolicznościach sprawy, nie miały one charakteru istotnego. Jeśli idzie o brak powiadomienia o uprawnieniach i możliwościach zapoznania się z aktami i złożenia dowodów – ten brak został "sanowany" przez organ II instancji. W piśmie z dnia [...] marca 2019 r. organ powiadomił skarżącego o uprawnieniach wskazanych w art. 10 k.p.a. Skarżący na tym etapie, a także do akt sprawy sądowej dołączył dokumenty – pisma kierowane do uczelni drogą mailową. Ostatecznie więc skarżący nie został pozbawiony prawa do obrony. Podobnie jeśli idzie o uzasadnienie decyzji przez organ I instancji. Decyzja ta nie zawiera wszystkich elementów określonych w art. 107 § 3 k.p.a. Określa jedynie podstawy wydania decyzji. Ilość uzyskanych punktów ECTS i stwierdza, że ich ilość upoważnia do skreślenia z listy studentów bez wskazania podstawy prawnej do takiego stwierdzenia. Decyzja organu II instancji odpowiada treści wspomnianego art. 107 § 3 k.p.a. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.