IV SA/Wr 242/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków (spr.), Sędziowie sędzia NSA Henryk Ożóg, sędzia WSA Lidia Serwiniowska, Protokolant Z-ca Kierownika Sekretariatu Agnieszka Figura, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 17 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi D. D. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej oddala skargę w całości. | | | | Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2016 r., nr [...]. Wojewoda D. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 149 ze zm.), po rozpoznaniu odwołania D. D., dalej: zainteresowany, strona, skarżący, od decyzji Starosty J. z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...]-orzekającej o utracie statusu osoby bezrobotnej z dniem 20 stycznia 2016 r. - utrzymał w mocy decyzję pierwszo-instancyjną. W motywach decyzji ostatecznej organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne organu I instancji i dokonaną przez ten organ ocenę prawną tych ustaleń. Wskazał, że decyzją administracyjną Starosty J. z dnia [...] lutego 2016 r. orzeczono o utracie przez D. D. statusu osoby bezrobotnej z dniem 20 stycznia 2016 r. W uzasadnieniu decyzji podano, iż zainteresowany nie stawił się w wyznaczonym przez urząd pracy terminie i nie powiadomił w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa. Od tej decyzji zainteresowany złożył odwołanie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz przywrócenie statusu osoby bezrobotnej. W wyjaśnieniach podał, że nie stawił się w urzędzie pracy w wyznaczonym terminie, ponieważ od dnia 8 stycznia 2016 r. do chwili złożenia odwołania ma dolegliwości zdrowotne, leczył się neurologicznie oraz ubiegał się o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Wskazał, że w urzędzie pracy przedstawił zaświadczenie lekarskie z dnia 1 lutego 2016 r., którym usprawiedliwił swoją nieobecność w dniu 20 stycznia 2016 r. Zainteresowany nadmienił, że ma mieć przeprowadzoną operację lewej ręki (na dowód przedłożył skierowania do poradni specjalistycznej z dnia 26 stycznia 2016 r. oraz z dnia 3 lutego 2016 r.), a zaskarżona decyzja pozbawia go świadczeń medycznych. Na podstawie dokumentów załączonych do akt sprawy ustalono, że zainteresowany został zarejestrowany jako osoba bezrobotna w Powiatowym Urzędzie Pracy w J. w dniu 23 grudnia 2015 r. Został jednocześnie pouczony o konieczności zgłaszania się w wyznaczonych terminach do urzędu pracy i powiadomienia w okresie do 7 dni od daty wyznaczonej o przyczynie niestawiennictwa. W wyznaczonym przez urząd pracy terminie, tj. w dniu 20 stycznia 2016 r., strona nie stawiła się w urzędzie i nie usprawiedliwiła tej nieobecności w okresie do 7 dni od dnia niestawiennictwa. Wyznaczenie terminu stawienia się na dzień 20 stycznia 2016 r. nastąpiło w sposób prawidłowy i zostało potwierdzone przez zainteresowanego własnoręcznym podpisem na karcie rejestracyjnej. W dniu 2 lutego 2016 r. w Powiatowym Urzędzie Pracy w J. zainteresowany złożył zaświadczenie lekarskie (na zwykłym druku) o objęciu leczeniem od dnia 8 stycznia 2016 r. do "nadal" oraz zaświadczenie lekarskie ZUS ZLA o niezdolności do pracy w okresie od dnia 29 stycznia 2016 r. do dnia 12 lutego 2016 r. Uwzględniając powyższy stan faktyczny sprawy organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z przepisem art. 33 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, bezrobotny ma obowiązek zgłaszania się do właściwego powiatowego urzędu pracy w wyznaczonym przez urząd terminie, w celu przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy proponowanej przez urząd, lub w innym celu wynikającym z ustawy i określonym przez urząd pracy, w tym potwierdzenia gotowości do podjęcia pracy. Zgodnie z art. 33 ust. 4 pkt 4 cytowanej ustawy starosta pozbawia statusu bezrobotnego osobę, która nie stawiła się w powiatowym urzędzie pracy w wyznaczonym terminie i nie powiadomiła w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa. Pozbawienie statusu bezrobotnego następuje od dnia niestawienia się w powiatowym urzędzie pracy na okres: a) 120 dni w przypadku pierwszego niestawiennictwa, b) 180 dni w przypadku drugiego niestawiennictwa, c) 270 dni w przypadku trzeciego i każdego kolejnego niestawiennictwa. Ze statusem bezrobotnego wiążą się szczególne obowiązki, o których osoba zarejestrowana w urzędzie pracy zostaje pouczona, podpisując stosowne oświadczenie. Przepis art. 33 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy stanowi podstawę nałożenia na bezrobotnego obowiązku zgłaszania się do właściwego powiatowego urzędu pracy w wyznaczonym przez urząd terminie, w celu przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy proponowanej przez urząd lub w innym celu wynikającym z ustawy i określonym przez urząd pracy, w tym potwierdzenia gotowości do podjęcia pracy. Już jednorazowe niestawiennictwo w wyznaczonym terminie i brak powiadomienia w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa, w myśl cyt. wyżej przepisu art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, skutkuje pozbawieniem statusu bezrobotnego. Powyższy przepis nie określa w sposób szczegółowy, o jakiego rodzaju przyczyny niestawiennictwa chodzi, zatem w każdym przypadku organ ocenia, czy podana przez bezrobotnego przyczyna niestawiennictwa może być uznana za usprawiedliwioną. Uzasadnionymi przyczynami są okoliczności natury obiektywnej, niezależne od woli bezrobotnego, a więc przeszkody, na które bezrobotny nie miał wpływu, na przykład brak możliwości dojazdu z powodu przerw w komunikacji, lub inne nagłe zdarzenia typu pożar, powódź. Również choroba bezrobotnego może być uznana za uzasadnioną przyczynę niezgłoszenia, należy jednak o takiej sytuacji powiadomić urząd pracy, w okresie do 7 dni od dnia niezgłoszenia się o przyczynie niestawiennictwa. Argument strony dotyczący choroby zostałby uwzględniony, gdyby zainteresowany w okresie do 7 dni od dnia niezgłoszenia się powiadomił o tym urząd pracy. Na decyzję Wojewody D. z dnia 23 marca 2016 r. strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Skarżący wniósł o jej uchylenie. W wyjaśnieniach podał, że chorował od dnia 8 stycznia 2016 r. i ten fakt udokumentował. Ponadto podkreślił, że ma problemy neurologiczne, leczy się u ortopedy i choroba nie była jego winą. W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi organ wyjaśnił, że zaskarżona decyzja została podjęta na podstawie obowiązujących przepisów prawa materialnego jak i przepisów postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, że kognicja sądu administracyjnego ogranicza się wyłącznie do badania legalności zaskarżonych aktów administracyjnych, rozumianej jako zgodność z przepisami prawa materialnego i procesowego, o czym stanowi przepis art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Z przepisu tego wynika zasada, według której sąd administracyjny nie rozstrzyga spraw administracyjnych należących do kompetencji organów administracji publicznej, a jedynie kontroluje legalność ich aktów i czynności. Natomiast uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez sąd, następuje w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.). Zatem negatywna ocena zaskarżonych do sądu administracyjnego decyzji, pod kątem zgodności z prawem powoduje konieczność wyeliminowania ich z obrotu prawnego i ponowne rozpatrzenie sprawy przez właściwe organy z uwzględnieniem wytycznych zawartych w uzasadnieniu wydanego w sprawie wyroku. Wskazać również należy, że rozstrzygając daną sprawę, sąd administracyjny nie jest skrępowany wyartykułowanymi w skardze zarzutami i sformułowanymi w niej wnioskami, lecz ocenia ją w całokształcie okoliczności faktycznych i prawnych danej sprawy, o czym stanowi art.134 § 1 p.p.s.a. Przy czym sąd administracyjny przy ocenie legalności aktu administracyjnego nie jest władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony i czy rozstrzygnięcie wiąże się z negatywnymi skutkami dla niej względnie czy narusza zasady współżycia społecznego . Oceniając zatem wyłącznie pod takim kątem zaskarżoną decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że wydano ją w poprawnie przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym i zastosowano przepisy prawa materialnego zgodne z przedmiotem sprawy. Stosownie do postanowień art. 33 ust. 3 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 149 ze zm.) bezrobotny ma obowiązek zgłaszania się do właściwego powiatowego urzędu pracy w wyznaczonym przez urząd terminie w celu przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy proponowanej przez urząd lub w innym celu wynikającym z ustawy i określonym przez urząd pracy, w tym potwierdzenia gotowości do podjęcia pracy. Zgodnie natomiast z treścią art. 33 ust. 4 pkt 4 powoływanej ustawy starosta pozbawia statusu bezrobotnego, który nie stawił się w powiatowym urzędzie pracy w wyznaczonym terminie i nie powiadomił w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa, pozbawienie statusu bezrobotnego następuje na okres 3 miesięcy od dnia niestawienia się w powiatowym urzędzie pracy. Oznacza to, że w sytuacji, gdy bezrobotny wskazuje przyczynę nie stawienia się w PUP każdorazowo organy orzekające powinny zbadać, czy mają do czynienia z uzasadnionym przypadkiem, o jakim mowa w art. 33 ust. 4 pkt 4 powoływanej ustawy. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że z uwagi na posłużenie się przez ustawodawcę pojęciem niedookreślonym ostateczną jego treść musi ustalać organ stosujący prawo w oparciu o konkretny stan faktyczny danej sprawy. W odniesieniu do omawianej przesłanki "uzasadnionej przyczyny niestawiennictwa" sądy administracyjne konsekwentnie wskazują, że będzie nią uznana tylko taka, która stanowi nieprzewidzianą, niespowodowaną przez bezrobotnego, obiektywną przeszkodę uniemożliwiającą zgłoszenie się przez zainteresowanego w urzędzie pracy. W rachubę mogą więc wchodzić nagłe przeszkody, na które bezrobotny nie miał wpływu, na przykład nagłe zdarzenie typu pożar, powódź itp. (zobacz wyrok NSA z 9 listopada 2009 r. sygn. akt I OSK 422/09 Lex 588788). Należy zatem mieć na uwadze, że uzasadnione przyczyny to okoliczności natury obiektywnej, niezależne od woli bezrobotnego, a więc przeszkody, na które bezrobotny nie miał wpływu. Z materiału aktowego sprawy wynika, że skarżący nie przedstawił w ciągu 7 dni od dnia nie stawienia się w Powiatowym Urzędzie Pracy, tj. do dnia 27 stycznia 2016 r. żadnego dokumentu, np. zaświadczenia lekarskiego stanowiącego podstawę do usprawiedliwienia niestawiennictwa w wyznaczonym terminie tj. w dniu 20 stycznia 2016 r. Skarżący bowiem w dniu 23 grudnia 2015 r. własnoręcznym podpisem potwierdził wyznaczenie terminu stawiennictwa w Powiatowym Urzędzie Pracy w we W. na dzień 20 stycznia 2016 r. Obowiązkiem skarżącego było zatem zgłoszenie się do urzędu w wyznaczonym terminie. Skarżącego dodatkowo też pouczono o konsekwencjach niestawienia się w wyznaczonym terminie i niepowiadomienia w okresie 7 dni o przyczynach tego niestawiennictwa. Mimo tego skarżący nie stawił się w wyznaczonym terminie w Powiatowym Urzędzie Pracy. Należałoby za organem odwoławczym zauważyć, że niedomagania zdrowotne skarżącego mogłyby ewentualnie zostać uznane za uzasadnioną przyczynę niestawiennictwa w wyznaczonym terminie, gdyby skarżący powiadomił o tym fakcie urząd pracy w terminie 7 dni od dnia zgłoszenia się, tj. w omawianej sprawie do dnia 27 stycznia 2016 r. Należy też zwrócić uwagę, że skarżący dopiero w dniu 2 lutego 2016 r. otrzymał zaświadczenie lekarskie stwierdzające niezdolność do pracy (od dnia 29 stycznia 2016 r. Zaświadczenia z wcześniejszą datą – z dnia 1 lutego 2016 r. i z dnia 26 stycznia 2016 r. oraz z dnia 3 lutego 2016 r. stwierdzają, że skarżący pozostaje w leczeniu zachowawczym od 8 stycznia 2016 r. jest po wypadku komunikacyjnym w 2013 r., ma problemy z kręgosłupem i w związku z tym otrzymał skierowanie do poradni neurologicznej i na badania diagnostyczne. Z powyższych zaświadczeń nie wynika aby skarżący w dniu 20 stycznia 2016 r. był niezdolny do pracy. Dokumenty powyższe stwierdzają, że żalący się ma od pewnego czasu problemy ze zdrowiem. Nie jest to jednoznaczne z niemożnością świadczenia pracy. Zestawienie powyższego stanu faktycznego z przeprowadzoną wykładnią przepisów mających zastosowanie w sprawie pozwala uznać, że stanowisko zajęte przez organy administracji obu instancji zasługuje na aprobatę. Skład orzekający w niniejszej sprawie przychyla się do stanowiska organów orzekających, iż skarżący nie spełnił warunku w postaci wskazania w okresie 7 dni powodów niestawiennictwa w wyznaczonym terminie. Podkreślenia wymaga, że przepisy ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie przewidują jakichkolwiek możliwości odstąpienia od zasad przewidzianych w ustawie a tym samym nie dają organom administracji żadnych uprawnień do uznaniowego przyznawania statusu bezrobotnego. Skoro zaskarżona decyzja nie zawiera uchybień o charakterze procesowym, które miałyby wpływ na wynik sprawy oraz nie narusza przepisów prawa materialnego, to tym samym brak jest podstaw do uwzględnienia wniesionej skargi. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.