IV SA/Wr 258/12

Wrocław 15 maja 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. W. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J.G. z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia dodatku pielęgnacyjnego do dochodu przy przyznaniu dodatku mieszkaniowego postanawia: odrzucić skargę Pismem z dnia 20 marca 2012 r. J. W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...] marca 2012 r. w przedmiocie zaliczenia dodatku pielęgnacyjnego do dochodu przy przyznaniu dodatku mieszkaniowego. Zaskarżone pismo jest odpowiedzią na wniosek skarżącej w sprawie uzyskania pomocy w odzyskaniu należności stanowiących różnice pomiędzy kwotami dodatków mieszkaniowych przyznanych decyzjami Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B., przy zaliczeniu do dochodów dodatku pielęgnacyjnego, a kwotami dodatków jakie przysługiwałyby, gdyby do dochodu nie był wliczany ten dodatek. W piśmie, będącym przedmiotem zaskarżenia, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J.G. dokonało analizy przepisów prawnych mających zastosowanie w przedmiotowej sprawie oraz wyjaśniło skarżącej, że obecna linia orzecznicza sądów administracyjnych, wskazuje że dodatku pielęgnacyjnego nie wlicza się do dochodu przy ustalaniu dodatku mieszkaniowego. Organ poinformował jednocześnie skarżącą, że orzecznictwo sądowe nie stanowi podstawy prawnej do wzruszenia ostatecznych decyzji Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B.. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. W myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej: p.p.s.a., stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3 art. 3). Dopuszczalność skargi na "inne akty lub czynności" w świetle uregulowania art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. uzależniona jest od ustalenia trzech koniecznych elementów. Po pierwsze, niezbędnym jest stwierdzenie, że akty lub czynności nie są decyzjami lub postanowieniami. Po drugie, akty lub czynności muszą być z zakresu administracji publicznej. Po trzecie, akty lub czynności powinny dotyczyć uprawnień lub obowiązków indywidualnego podmiotu wynikających z przepisów prawa. Oznacza to, że musi istnieć ścisły i bezpośredni związek między działaniem (zaniechaniem określonego działania) organu administracji a możliwością realizacji uprawnienia (obowiązku) wynikającego z przepisu prawa przez podmiot niepowiązany organizacyjnie z organem wydającym dany akt lub podejmującym daną czynność (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 września 1996 r., I SA 1326/96; publ. LexPolonica). Zatem aby uznać że mamy do czynienia z aktem lub czynnością podlegającą zaskarżeniu do Sądu musimy ustalić, czy mamy do czynienia z indywidualnym aktem lub czynnością o charakterze władczym, rozstrzygającym o tym, czy w konkretnej sytuacji konkretnemu zewnętrznemu podmiotowi przysługują określone uprawnienia wynikające bezpośrednio z przepisów prawa albo czy ciążą na nim z mocy prawa określone obowiązki. Ten władczy, rozstrzygający charakter takich aktów lub czynności odróżnia je od takich działań z zakresu wykonywania administracji publicznej, które polegają wyłącznie na wyjaśnianiu określonych przepisów prawa, wypowiadaniu poglądów i opinii prawnych na temat treści i znaczenia określonych norm prawnych, ich interpretowaniu i dokonywaniu ich wykładni, wyrażaniu stanowiska na temat stosowania określonych przepisów prawa, zwłaszcza w sytuacji, gdy przepisy prawa nie przewidują konkretyzacji przez organ administracji publicznej określonego uprawnienia lub obowiązku oznaczonego podmiotu przez wydanie decyzji administracyjnej lub postanowienia. Takie działania o jedynie informacyjnym, a nie władczym charakterze, nie są aktami lub czynnościami z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i nie podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Zatem aby dana czynność lub akt, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. mogła być badana przez sąd administracyjny co do zgodności z prawem powinna ustalać (odmawiać ustalenia), stwierdzać (odmawiać stwierdzenia), potwierdzać (odmawiać potwierdzenia) uprawnienia lub obowiązki określone przepisami prawa administracyjnego. W literaturze przedmiotu podkreśla się, że kontrola sądów administracyjnych wobec aktów określonych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. uzależniona jest od istnienia ścisłego związku między ustaleniem, stwierdzeniem lub potwierdzeniem (oraz ich odmowami), a możliwością realizacji uprawnienia (lub obowiązku), wynikającego z przepisu prawa (zob. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2008, s. 61). Odnosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy podnieść należy, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie skarżąca uczyniła pismo informacyjne z dnia 8 marca 2012 r. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. stwierdzające, że orzecznictwo sądów administracyjnych nie stanowi podstawy prawnej do wzruszenia ostatecznych decyzji Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. oraz zawierające analizę przepisów prawnych i orzecznictwa sądowego w przedmiocie zaliczenia dodatku pielęgnacyjnego do dochodu przy przyznaniu dodatku mieszkaniowego. W niniejszej sprawie oczywistym jest, że przedmiotem zaskarżenia nie jest decyzja ani postanowienie o którym mowa w wyżej cytowanym art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a. Stanowisko organu zawarte we wskazanym piśmie nie odpowiada również cechom aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., bowiem nie dotyczy ono uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Z powyższego wynika, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie dotyczy aktów, czynności lub bezczynności, o jakich mowa w przytoczonych wyżej przepisach ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co sprawia, że skarga ta - w myśl powołanych wyżej przepisów - nie jest dopuszczalna. Odnosząc się do żądania skarżącej, w przedmiocie rozpatrzenia sprawy przez Tutejszy Sąd i wydania decyzji ostatecznej, sąd stwierdza, że zgodnie z cytowanym art. 1 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Sprawując kontrolę działalności administracji publicznej sądy administracyjne dokonują oceny, na skutek zaskarżenia, działalności (działania bądź zaniechania) organu administracji publicznej. Wobec tego nie zastępują organów administracji publicznej i nie przejmują ich kompetencji do końcowego załatwienia sprawy i wydania rozstrzygnięcia. W postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada stabilności ostatecznych decyzji administracyjnych. Zmiana treści decyzji ostatecznej może być dokonana wyłącznie przez organ administracji publicznej i jedynie przy zaistnieniu enumeratywnie wyliczonych przesłanek uregulowanych w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w rozdziale 12 – wznowienie postępowania oraz w rozdziale 13 – uchylenie, zmiana oraz stwierdzenie nieważności decyzji. Wobec powyższego - na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - należało orzec jak w sentencji postanowienia.