IV SA/Wr 265/04
WyrokWSA we Wrocławiu2005-12-07
Skład orzekający: Lidia Serwiniowska, Tadeusz Kuczyński, Małgorzata Masternak-Kubiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ pomocy społecznej prawidłowo obniżył wysokość przyznanej rodzinie zastępczej pomocy pieniężnej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka w związku z uzyskaniem przez dziecko alimentów od biologicznej matki?Ratio decidendi
Organ pomocy społecznej prawidłowo obniżył wysokość przyznanej rodzinie zastępczej pomocy pieniężnej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka, ponieważ nastąpiła zmiana w sytuacji dochodowej dziecka, co zgodnie z art. 43 ust. 2a ustawy o pomocy społecznej stanowi podstawę do zmiany decyzji na niekorzyść strony bez jej zgody. Wysokość pomocy jest ściśle określona przepisami prawa i nie może być ustalana na podstawie innych kryteriów niż te wskazane w ustawie.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi C. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G., która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji o obniżeniu pomocy pieniężnej dla rodziny zastępczej. Obniżenie pomocy nastąpiło w związku z uzyskaniem przez dziecko alimentów od biologicznej matki. Skarżąca podnosiła, że pomoc powinna być wyższa i kwestionowała podstawy do jej zmniejszenia, wskazując na rosnące potrzeby dziecka i swoje zaangażowanie jako biologicznej babci.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Lidia Serwiniowska, Sędziowie NSA Tadeusz Kuczyński /sprawozdawca/, WSA Małgorzata Masternak-Kubiak, Protokolant Agnieszka Figura, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2005r. sprawy ze skargi C. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie przyznania rodzinie zastępczej pomocy pieniężnej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka oddala skargę
Decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...]r., nr [...] na podstawie art.138 § l pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego art. 33g ust.l ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze. zm.) po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez C. G. od decyzji Kierownika Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w L. Ś. działającego z upoważnienia Starosty L. z dnia [...]r. Nr [...] przyznającej rodzinie zastępczej pomoc pieniężną na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka J. G., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach uzasadnienia podniesiono, że decyzją wymienioną na wstępie organ I instancji zmienił decyzję Starosty L. Nr [...] z dnia [...]r. w przedmiocie przyznania C. G. miesięcznej pomocy pieniężnej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka – J. G. w rodzinie zastępczej. Jak wynika z uzasadnienia powodem zmiany decyzji było uzyskanie przez J. G. od biologicznej matki alimentów w wysokości [...] zł miesięcznie począwszy od [...]r. orzeczonych na podstawie wyroku Sądu Rejonowego w L. Ś. sygn. akt [...] z dnia [...]r.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła C. G. Podniosła w nim, iż w dalszym ciągu powinna otrzymywać pomoc w wyższej wysokości. Stwierdziła, iż nie ma, jej zdaniem, żadnych podstaw do zmniejszenia wysokości przyznanej pomocy, a zmniejszanie wysokości przyznanej pomocy jest krzywdzące dla dziecka, którego potrzeby wzrastają z wiekiem. Wskazała również, iż jej zdaniem powinna nastąpić zmiana przepisów i przyznanie wyższej pomocy dla rodzin zastępczych. Podkreśliła, iż jest biologiczną babcią J. G., którą wychowuje od urodzenia, a jej pomoc podyktowana jest miłością do wnuczki a nie chęcią pobierania "zapomogi". Wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji i przyznanie wyższej pomocy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. rozpatrując odwołanie stwierdziło, że pomocy pieniężnej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej zgodnie z art. 33g ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej udziela starosta właściwy ze względu na miejsce zamieszkania rodziny w wysokości 40% kwoty, o której mowa w ust. 4, pomniejszonej o kwotę odpowiadającą 50% dochodu tego dziecka, nie mniej jednak niż 10% kwoty, o której mowa w ust. 4. W ustępie 4 cytowanego artykułu ustawodawca wskazał kwotę będącą podstawą ustalenia wysokości pomocy pieniężnej. Obecnie kwota ta wynosi 1 621,00 zł.
Wysokość udzielanej pomocy uzależniona może być ponadto od wieku dziecka, stopnia rozwoju ,stanu zdrowia, stopnia niedostosowania społecznego.
Jak wynika z akt sprawy J. G. urodziła się w dniu [...]r. ma zatem obecnie [...] lat. Otrzymuje dochody w postaci alimentów od biologicznych rodziców w wysokości [...] zł od ojca oraz począwszy od [...]r. w wysokości [...] zł od matki. Zatem łącznie jej miesięczny dochód wynosi [...] zł.
Zgodnie z art. 43 ust. 2a ustawy o pomocy społecznej właściwy organ zmienia lub uchyla decyzję administracyjną na niekorzyść strony bez jej zgody w przypadku zmiany przepisów prawa lub jeżeli nastąpiły zmiany w sytuacji dochodowej lub osobistej osób otrzymujących świadczenie. Zmiana decyzji na korzyść strony nie wymaga jej zgody.
Wobec bezspornego ustalenia, iż dochód dziecka uległ od [...]r. zmianie słusznie organ I instancji orzekł o zmianie wysokości pomocy finansowej przyznanej rodzinie zastępczej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka. Ustalona wysokość przyznanej pomocy jest prawidłowa i winna wynosić [...]zł, co odpowiada 40 % podstawy ustalania wysokości pomocy pieniężnej dla rodzin zastępczych wynoszącej obecnie 1621,00 zł, pomniejszonej o 50 % uzyskiwanego przez dziecko dochodu tj. o kwotę [...] zł.
W ocenie Kolegium zaskarżona decyzja wbrew twierdzeniom skarżącej jest zgodna z obowiązującymi przepisami prawa. Organ I instancji ustalając wysokość pomocy przyznanej rodzinie zastępczej zobowiązany był do stosowania powołanych powyżej przepisów. W postępowaniu tym nie można wprowadzać bowiem innych niż ustawowe kryteriów udzielania pomocy. Zatem na wysokość udzielonej pomocy nie może mieć wpływu trudna sytuacja rodziny podnoszona przez skarżącą w odwołaniu.
Mając na uwadze podniesione okoliczności uznać należy, iż decyzja wydana w niniejszej sprawie jest prawidłowa i zgodna pod względem merytorycznym z obowiązującymi przepisami prawa.
Skargę na powyższą decyzję złożyła C. G. podnosząc w niej, iż nie może zgodzić się z decyzją Kolegium gdyż uważa, że została skrzywdzona ponieważ pisała w odwołaniu, że Państwo zabrało przez [...] lata połowę "zapomogi" dla rodzin zastępczych a organ nie wypowiedział się w tej kwestii w uzasadnieniu decyzji. Podała, że władza "odgórna" obiecywała, wyrównanie zaniżonej pomocy ale tak się nie stało. Wniosła o ponowne rozpatrzenie jej sprawy przez Sąd.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. wniosło o jej oddalenie, powtarzając swoją wcześniejszą argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 33 "g" ustawy o pomocy społecznej, powołanej wyżej, w brzmieniu obowiązującym w dniu wydawania decyzji ostatecznej w sprawie Starosta właściwy ze względu na miejsce zamieszkania rodziny zastępczej udziela pomocy pieniężnej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania każdego umieszczonego w tej rodzinie dziecka w wysokości 40% kwoty, o której mowa w ust. 4, pomniejszonej o kwotę odpowiadającą 50% dochodu tego dziecka, nie mniej niż 10% kwoty, o której mowa w ust. 4 (ust. 1). Wysokość udzielonej pomocy może uwzględniać przesłankę wieku, stopnia rozwoju, stanu zdrowia, stopnia niedostosowania społecznego dziecka (ust. 2). Podstawą ustalenia wysokości rozważanej pomocy pieniężnej jest kwota [...] zł. W myśl art. 43 ust. 2 a właściwy organ zmienia lub uchyla decyzję administracyjną na niekorzyść strony bez jej zgody w przypadku zmiany przepisów prawa lub jeżeli nastąpiły zmiany w sytuacji dochodowej lub osobistej osób otrzymujących świadczenie. Zmiana decyzji na korzyść strony nie wymaga jej zgody.
W sprawie w niesporny sposób zostało ustalone, że dochód dziecka uległ od dnia [...]r. zmianie – w wyniku zasądzenia z tym dniem na rzecz J. G. renty alimentacyjnej od jej matki w kwocie [...] zł miesięcznie. W ślad za powyższym organ pomocy społecznej prawidłowo orzekł o zmianie wysokości pomocy finansowej przyznanej rodzinie zastępczej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka. Ustalona wysokość przyznanej pomocy jest prawidłowa i wynosi [...]zł, co odpowiada 40% podstawy ustalania wysokości pomocy pieniężnej dla rodzin zastępczych wynoszącej wówczas 1621,00 zł, pomniejszonej o 50% uzyskiwanego przez dziecko dochodu tj. o kwotę [...] zł.
Organ odwoławczy prawidłowo skonstatował, że przy ustalaniu wysokości pomocy przyznanej rodzinie zastępczej należy stosować przesłanki wymienione w ustawie o pomocy społecznej, zaś w postępowaniu tym nie można wprowadzać innych niż ustawowe kryteriów udzielania pomocy. Należy przy tym zauważyć, że w przypadku zmiany sytuacji dochodowej osób otrzymujących świadczenie organ ma obowiązek zmienić lub uchylić decyzję bez zgody strony (art. 43 ust. 2 a – "właściwy organ zmienia lub uchyla decyzję ...").
W konsekwencji, uwzględniając fakt, że pomoc pieniężna służy częściowemu, a nie całkowitemu pokryciu kosztów utrzymania dziecka w rodzinie zastępczej – a kryteria ustalania jej wysokości zostały wprost wskazane w ustawie, organy – związane przepisami prawa – nie mogły uwzględnić argumentacji skarżącej co do przyznania jej pomocy w wyższej kwocie.
Wobec powyższego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło