IV SA/Wr 289/12

WyrokWSA we Wrocławiu2012-10-11

Skład orzekający: Lidia Serwiniowska, Wanda Wiatkowska – Ilków, Alojzy Wyszkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję przyznającą zasiłek stały i umorzył postępowanie pierwszej instancji, gdy skarżący w okresie objętym uchylaną decyzją nie pracował, a decyzja uchylająca miała skutkować ex nunc?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję przyznającą zasiłek stały i umorzył postępowanie pierwszej instancji, ponieważ decyzja uchylająca świadczenie na podstawie art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej ma skutek ex nunc (na przyszłość). Skoro skarżący w listopadzie 2011 r. nie pracował i nie uzyskiwał dochodu, organ pierwszej instancji nie miał podstaw do uchylenia decyzji przyznającej zasiłek stały z mocą wsteczną lub od daty poprzedzającej utratę zatrudnienia. W tej sytuacji postępowanie stało się bezprzedmiotowe.
Stan faktyczny
Skarżący J. H. odwołał się od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji przyznającą mu zasiłek stały i składkę zdrowotną oraz umorzyła postępowanie. Organ pierwszej instancji uchylił decyzję przyznającą zasiłek, ponieważ skarżący podjął zatrudnienie i uzyskiwał dochody przekraczające kryterium dochodowe. Skarżący w skardze podniósł, że w miesiącu listopadzie 2011 r. nie pracował i nie uzyskiwał dochodu, a mimo to wstrzymano mu wypłatę świadczeń.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Sędziowie Sędzia WSA Wanda Wiatkowska – Ilków (spr.) Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski Protokolant Jolanta Pociejowska po rozpoznaniu w wydziale IV na rozprawie w dniu 11 października 2012 r. sprawy ze skargi J. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku stałego i składki zdrowotnej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] 2012 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., po rozpatrzeniu odwołania J. H. od decyzji Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. z dnia [...] 2011 r., nr [...] uchylającej decyzję z dnia [...] 2011 r., nr [...] w sprawie przyznania zasiłku stałego i składki zdrowotnej, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 in fine k.p.a. oraz art. 37 ust. 1 pkt 1, ust. 2 pkt 1 w związku z art. 106 ust. 5 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r., nr 175, poz. 1362 ze zm.), dalej: ustawa, uchyliło zakwestionowaną decyzję i umorzyło postępowanie pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że decyzją z dnia [...] 2011 r. organ pierwszej instancji uchylił decyzję z dnia [...] 2011 r. w sprawie przyznania zasiłku stałego i składki zdrowotnej z tej przyczyny, że strona nie poinformowała Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej o fakcie podjęcia zatrudnienia oraz o zmianie stanu cywilnego - w momencie zajścia tych zmian. Organ pierwszej instancji wskazał, że z zebranej dokumentacji wynikało, iż od stycznia 2011 r. strona nie posiadała żadnego dochodu w związku z czym decyzją z dnia [...] 2011 r. został jej przyznany zasiłek stały wraz ze składką zdrowotną od dnia 1 stycznia 2011 r., w wysokości 444 zł miesięcznie. Decyzją z dnia [...] 2011 r., nr [...], na podstawie art. 106 ust. 5 ustawy, zmieniono wyżej powołaną decyzję, w zakresie wysokości świadczenia, w związku ze zmianą sytuacji dochodowej strony, tj. z uwagi na uzyskanie przez nią dodatku mieszkaniowego w wysokości 96,15 zł miesięcznie. Dodatek przyznano na okres od kwietnia 2011 r. do dnia 30 września 2011 r. Zasiłek stały od maja 2011 r. wynosił 380,85 zł miesięcznie. Wnioskiem z dnia 12 października 2011 r. strona zwróciła się o przyznanie pomocy finansowej na zakup ogrzewacza ciepłej wody, leków i obuwia zimowego oraz opłacenie rachunku za energię elektryczną. W związku tym przeprowadzono wywiad środowiskowy, w którym wnioskodawca podał, że źródłem jego utrzymania jest zasiłek stały, dodatek mieszkaniowy i dodatkowa pomoc z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w formie zasiłków celowych. Wnioskodawca wskazał, że w dniu 17 września 2011 r. zawarł związek małżeński z Z. W. – H. Jednak nie mieszkają razem, żona odwiedza go często - jak wyjaśnił - "ponieważ jako mąż muszę spełniać obowiązek małżeński" ale zamieszkuje w swoim mieszkaniu, przy ul. Z. [...]. Żona pomaga mu w formie usług opiekuńczych, a nie finansowo. W trakcie prowadzonego postępowania organ pierwszej instancji ustalił, że od dnia 27 czerwca 2011 r. wnioskodawca był zatrudniony w firmie "K." Spółka z o.o. we W., na stanowisku piekarza. W dniu 20 października 2011 r. do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej wpłynęła informacja z wyżej wymienionej firmy o wysokości wynagrodzenia strony, za okres od dnia 27 czerwca 2011 r. do dnia 30 września 2011 r. Wynikało z niej, że od czerwca 2011 r. otrzymywał regularnie wynagrodzenie za pracę. W czerwcu 2011 r. otrzymał 145,83 zł (niepełny miesiąc), w lipcu 2011 r. - 1070,23 zł, w sierpniu 2011 r. – 1.100,00 zł, a we wrześniu 2011 r. - 990,30 zł. Wskazano, że kwoty te znacznie przekraczają ustawowe kryterium dochodowe dla osoby samotnie gospodarującej wynoszące 477 zł. Organ pierwszej instancji jednocześnie wydał - oprócz oznaczonej na wstępie decyzji - dwie kolejne decyzje, z których jedną odmówił przyznania stronie pomocy w formie zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego na zakup ogrzewacza wody, opłatę za energię elektryczną zakup leków i zakup obuwia zimowego, a drugą ustalił wysokość nienależnie pobranego w okresie od dnia 27 czerwca 2011 r. do dnia 31 października 2011 r. zasiłku stałego na kwotę 1.574,31 zł. Od decyzji z dnia 11 listopada 2011 r. wnioskodawca odwołał się. W podaniu zatytułowanym "Zażalenie" wskazał, że decyzje są błędne i dyskryminujące go, jako osobę niepełnosprawną. Podniósł, że jego żona nie pomaga mu finansowo, z uwagi na jej niską emeryturę, tj. 507 zł. Świadczy mu jedynie usługi opiekuńcze. Odwołujący się poinformował, że korzystał wcześniej z pomocy społecznej, ale boryka się z narosłym zadłużeniem z tytułu poboru gazu i zwiększonego poboru energii elektrycznej, z uwagi na ogrzewanie mieszkania tym źródłem energii (około 1500 zł). Podał, że z uzyskanych dochodów opłacił energię elektryczną (wskazał następujące kwoty: 624,06 zł, 668,69 zł i 300,72 zł), mieszkanie (128,09 zł), gaz (dwa razy po 52,72 zł). Ponadto, przeprowadził remont mieszkania - malowanie i założenie "gumoleum" w kuchni. Zdaniem odwołującego się jego "zażalenie" jest uzasadnione, ponieważ opłacił "legalnie to co Państwo mi powinniście pomóc". Jednocześnie zwrócił się o umorzenie kwoty 1.574,31 zł. Jak dalej podał organ odwoławczy, zadania w zakresie pomocy społecznej i rodzaje świadczeń z pomocy społecznej oraz zasady i tryb ich udzielania reguluje ustawa o pomocy społecznej. Według jej art. 37 ust. 1 pkt 1, zasiłek stały przysługuje pełnoletniej osobie, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód, w przypadku osoby samotnie gospodarującej, jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej. W przypadku osoby samotnie gospodarującej, zgodnie z art. 37 ust. 2 pkt 1 ustawy, zasiłek stały ustala się w wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 444 zł miesięcznie. Stosownie do przepisu art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy oraz § 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2009 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. nr 127, poz. 1055), prawo do bezzwrotnych świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, 41, 78 i 91, przysługuje gdy dochód wnioskodawcy - w przypadku osoby samotnie gospodarującej - nie przekracza kwoty 477 zł, przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej (np. bezrobocia, długotrwałej choroby, niepełnosprawności). Za dochód uważa się - zgodnie z art. 8 ust. 3 ustawy - sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o: 1) miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych; 2) składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach; 3) kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób. W rozpatrywanej sprawie, na podstawie aktualizacji wywiadu środowiskowego przeprowadzonej przez organ pierwszej instancji z odwołującym się ustalono, że wnioskodawca zamieszkuje samotnie i prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Podano, że w dniu 17 września 2011 r. zawarł związek małżeński jednak nie mieszka z żoną. Żona odwiedza go często ale zamieszkuje w swoim mieszkaniu. Żona utrzymuje się tylko ze świadczenia z ZUS, w wysokości 507,45 zł. Z oświadczenia strony z dnia 12 października 2011 r. wynika, że źródłem jej utrzymania jest zasiłek stały i dodatek mieszkaniowy. Przy czym, strona podała, że nie pracuje zawodowo ani dorywczo. Ponadto ustalono, że odwołujący się został zaliczony do osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności do dnia 30 listopada 2011 r. Stosownie do art. 163 k.p.a., organ administracji publicznej może uchylić lub zmienić decyzję, na mocy której strona nabyła prawo, także w innych przypadkach oraz na innych zasadach niż określone w rozdziale 13 Kodeksu postępowania administracyjnego, o ile przewidują to przepisy szczególne. Przepis szczególny - art. 106 ust. 5 ustawy - stanowi, że decyzję administracyjną zmienia się lub uchyla na niekorzyść strony bez jej zgody w przypadku zmiany przepisów prawa, zmiany sytuacji dochodowej lub osobistej strony, pobrania nienależnego świadczenia, a także można zmienić lub uchylić decyzję, jeżeli wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 11, 12 i 107 ust. 5. Zmiana decyzji administracyjnej na korzyść strony nie wymaga jej zgody. Jak wskazał organ odwoławczy, z akt sprawy wynika, że na podstawie decyzji ostatecznej organu pierwszej instancji z dnia [...] 2011 r., strona nabyła prawo do zasiłku stałego wraz ze składką zdrowotną od dnia 1 stycznia 2011 r., w wysokości 444 zł miesięcznie. Następnie, decyzją z dnia [...] 2011 r., na podstawie art. 106 ust. 5 ustawy, zmieniono powyższą decyzję w zakresie wysokości świadczenia w związku z uzyskaniem przez odwołującego się dodatku mieszkaniowego w wysokości 96,15 zł miesięcznie. Dodatek ten przyznano na okres od kwietnia 2011 r. do dnia 30 września 2011 r. Zasiłek stały od maja 2011 r. wynosił 380,85 zł miesięcznie. W toku prowadzonego postępowania organ pierwszej instancji ustalił, że odwołujący się od dnia 27 czerwca 2011 r. zatrudniony był na podstawie umowy zlecenia i że w okresie od dnia 27 czerwca 2011 r. do dnia 30 września 2011 r. otrzymywał regularnie wynagrodzenie za pracę w kwotach wcześniej wskazanych. Nadto ustalono, że był zatrudniony w tej firmie do dnia 31 października 2011 r. i uzyskał w październiku 2011 r. dochód w wysokości 1100,00 zł. Wobec powyższego, w okresie od czerwca do października 2011 r., dochód odwołującego się stanowiły, oprócz zasiłku stałego (380,85 zł) i dodatku mieszkaniowego (96,15 zł), również dochody uzyskane z tytułu zatrudnienia na umowę zlecenie, w wymienionych wcześniej kwotach. W związku ze zmianą sytuacji dochodowej strony w okresie od dnia 27 czerwca 2011 r. do dnia 31 października 2011 r., organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] 2011 r., wydaną na podstawie art. 106 ust. 5 ustawy, uchylił decyzję z dnia [...] 2011 r. przyznającą zasiłek stały i składkę zdrowotną. Organ pierwszej instancji ustalił, że strona nie spełniła przesłanki do uzyskania pomocy materialnej z pomocy społecznej w formie zasiłku stałego, z powodu zmiany swojej sytuacji dochodowej (uzyskania dochodu w wyższej wysokości niż dotychczas) i przekroczenia ustawowego kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej. Organ odwoławczy podkreślił, że zakwestionowana decyzja z dnia [...] 2011 r., uchylająca pierwotnie przyznany stronie zasiłek stały, ma charakter konstytutywny i wywołuje skutki ex nunc, tj. na przyszłość, czyli od listopada 2011 r. Decyzja uchylająca orzeka na niekorzyść strony bez jej zgody, o utracie praw pierwotnie nabytych w decyzji ostatecznej do dotychczas pobieranego świadczenia. Zatem od momentu wydania decyzji uchylającej, następuje zmiana uprawnień strony, czyli w tym przypadku od listopada 2011 r. strona została pozbawiona prawa do zasiłku stałego. Zdaniem organu II instancji należy zwrócić uwagę na fakt, iż odwołujący się był zatrudniony do dnia 31 października 2011 r. Decyzją z dnia [...] 2011 r., wydaną z upoważnienia Prezydenta W. przez Kierownika Działu Ewidencji Powiatowego Urzędu Pracy we W., został uznany za osobę bezrobotną z dniem 1 grudnia 2011 r. Zatem od dnia 1 listopada 2011 r. nastąpiła zmiana stanu faktycznego w sprawie. Z kolei, orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności strony, które stanowi jedną z przesłanek warunkujących przyznanie zasiłku stałego, zostało wydane terminowo - do dnia 30 listopada 2011 r. Wobec powyższego nie można uznać, że w listopadzie 2011 r. strona nie spełniała przesłanek do przyznania zasiłku stałego, ze względu na zmianę sytuacji dochodowej. Zdaniem Kolegium, organ pierwszej instancji nie miał postaw do wydania rozstrzygnięcia uchylającego pierwotną decyzję z dnia [...] 2011 r. w listopadzie i pozbawiającego stronę prawa do zasiłku za listopad 2011 r., skoro w tym miesiącu odwołujący się już nie pracował. Z uwagi na aktualny brak możliwości merytorycznego rozpoznania tej sprawy, w trybie art. 106 ust. 5 ustawy i konstytutywny charakter wydanego na podstawie tego przepisu rozstrzygnięcia, postępowanie w tym zakresie stało się bezprzedmiotowe i dlatego należało je umorzyć. Kolegium poinformowało przy tym, że w sprawie umorzenia świadczeń nienależnie pobranych na kwotę 1574,31 zł, odwołujący się powinien wystąpić z odrębnym wnioskiem do organu pierwszej instancji. Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego J.H. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administarcyjnego we Wrocławiu. W skardze podniósł, że w miesiącu listopadzie 2011 r. została wstrzymana należna mu wypłata świadczeń pieniężnych chociaż wówczas nie pracował i nie uzyskiwał żadanego dochodu, przez co musiał się zadłużyć. Skarżący zwrócił się o wyrównanie mu tej kwoty aby mógł spłacić dług. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego, ani też przepisów prawa procesowego w stopniu powodującym konieczność jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Sąd w obecnym składzie podzielił dokonane przez organ administracyjny ustalenia faktyczne i rozważania prawne. Przepisy ustawy o pomocy społecznej przewidują różne formy i rodzaje pomocy udzielanej przez gminy osobom i rodzinom takiej pomocy oczekującym. Zasadniczy cel pomocy społecznej został zdefiniowany jako zaspokojenie niezbędnych potrzeb życiowych uprawnionych osób i rodzin, przy jednoczesnym umożliwieniu im przezwyciężenia trudnych sytuacji, których nie są w stanie same pokonać. Jednym ze świadczeń przewidzianych w cytowanej ustawie jest zasiłek stały, który stosownie do treści art. 37 ust. 1 przywołanej regulacji, przysługuje między innymi osobie pełnoletniej, samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, wynikającego z art. 8 ust. 1 pkt 1 tego aktu. Wysokość przysługującego zasiłku ustala się tu jako różnicę pomiędzy wskazanym wyżej kryterium dochodowym a dochodem danej osoby (art. 37 ust. 2 pkt 1 ustawy). W tym miejscu należy odnotować, że zgodnie z art. 106 ust. 5 ustawy, decyzja o przyznaniu świadczenia z pomocy społecznej może zostać przez organ administracyjny uchylona lub zmieniona na niekorzyść strony, bez jej zgody w przypadku zmiany przepisów prawa, zmiany sytuacji dochodowej lub osobistej strony, pobrania nienależnego świadczenia, a także w sytuacji wystąpienia przesłanek, o których mowa w art. 11, 12 i 107 ust. 5 tej regulacji. W niniejszej sprawie organ pierwszej instancji zastosował przywołany art. 106 ust. 5 ustawy uchylając decyzją z dnia [...] 2011 r. decyzję własną z dnia [...] 2011 r. przyznającą skarżącemu zasiłek stały w okresie od dnia 14 grudnia 2010 r. do dnia 30 listopada 2011 r. oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne w terminie od dnia 1 lutego 2011 r. do dnia 30 listopada 2011 r. Przy czym, organy pomocy społecznej wskazały, że decyzja z dnia [...] 2011 r. została zmieniona decyzją z dnia [...] 2011 r. jednakże tylko w zakresie dotyczącym wysokości przyznanego świadczenia. Tej treści rozstrzygnięcie organ II instancji uznał za wadliwe w związku z czym, zakwestionowaną przez skarżącego odwołaniem decyzję uchylił w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości. Zdaniem Sądu rozstrzygnięcie organu odwoławczego należało uznać za prawidłowe. Przede wszystkim podkreślenia wymaga, że decyzja wydawana na podstawie art. 106 ust. 5 ustawy, która zmienia lub uchyla pierwotną decyzję przyznającą prawo do określonych świadczeń z pomocy społecznej, ma charakter decyzji konstytutywnej. Stwierdzenie przez organ administracyjny ziszczenia się przesłanek określonych w art. 106 ust. 5 ustawy wiąże się z wydaniem decyzji uchylającej lub zmieniającej decyzję pierwotną ze skutkiem ex nunc. Pozbawienie strony przyznanego jej decyzją prawa z mocą wsteczną może nastąpić jedynie wyjątkowo i tylko wówczas, gdy wyraźnie przepis prawa to przewiduje, a takim przepisem nie jest art. 106 ust. 5 ustawy. Analiza zgromadzonego materiału dowodowego dowodzi, że sytuacja dochodowa skarżącego, która w przypadku uzyskania prawa do zasiłku stałego ma znaczenie zasadnicze, w istocie uległa zmianie. W tym względzie organ pierwszej instancji, co potwierdził organ odwoławczy, dokonał słusznych ustaleń dotyczących tego, że skarżący w okresie od dnia 27 czerwca 2011 r. do dnia 31 października 2011 r. uzyskał dochody, które spowodowały konieczność zbadania, czy prawo do zasiłku stałego w tym czasie mu przysługiwało. Nie zmienia to jednakże faktu, że uznając, iż w wyżej wskazanym okresie sytuacja dochodowa skarżącego nie pozwalała mu na pobieranie zasiłku stałego, organ pierwszej instancji swym rozstrzygnięciem objął okres, w którym nie było podstaw do uchylenia decyzji z dnia [...] 2011 r. Podkreślenia wymaga, że wydał decyzję, której skutki odczuwalne dla stron miały być dopiero w przyszłości, tj. po wydaniu decyzji pierwszoinstancyjnej z dnia [...] 2011 r. Tymczasem, jak prawidłowo stwierdził organ odwoławczy, w listopadzie 2011 r., a zatem w miesiącu, od którego organ pierwszej instancji pozbawił skarżącego prawa do zasiłku, stan faktyczny sprawy uległ zmianie w ten sposób, że skarżący nie był zatrudniony i nie uzyskiwał z tego tytułu dochodu. Tym samym, organ odwoławczy nie mógł pozostawić w obrocie prawnym decyzji z dnia [...] 2011 r. Jednocześnie z uwagi na to, że decyzją z dnia [...] 2011 r. prawo do zasiłku stałego zostało skarżącemu przyznane jedynie do dnia 30 listopada 2011 r., wydając zaskarżone rozstrzygnięcie Kolegium właściwie orzekło o umorzeniu postępowania przed organem pierwszej instancji, gdyż zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a. gdy postępowanie z jakiekolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości lub w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości lub w części. Sąd mając zatem na uwadze brzmienie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 105 § 1 k.p.a. obowiązany był zbadać, czy w chwili orzekania przez organ odwoławczy istniały przesłanki do umorzenia postępowania we wskazanym trybie. Zaznaczyć należy, że bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Umorzenie postępowania administracyjnego jest zatem zakończeniem postępowania w danej instancji indywidualnej sprawy bez jej merytorycznego rozstrzygnięcia. Organ administracji publicznej wydając decyzję o umorzeniu postępowania nie załatwia sprawy co do istoty, ale kończy ją w sposób wskazany w cytowanym przepisie z powodu pojawienia się trwałej przeszkody uniemożliwiającej ukształtowanie stosunku materialnoprawnego (por. wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 2003 r., sygn. akt III SA 2225/01, publ. Biul. Skarb. z 2003 r., nr 6, s. 25). Istota bezprzedmiotowości postępowania polega więc na tym, że nastąpiło takie zdarzenie prawne lub faktyczne, które spowodowało, że przestała istnieć szczególna relacja między faktem (sytuacją faktyczną danego podmiotu) a prawem (sytuacją prawną danego podmiotu), z którą prawo łączy obowiązek konkretyzacji normy w postaci wydania decyzji administracyjnej (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 maja 2012 r., sygn. akt II GSK 467/11, publ. Lex nr 1219036). Nie ulega wątpliwości, że decyzją z dnia [...] 2011 r. przyznano skarżącemu zasiłek stały do dnia 30 listopada 2011 r. Wydając zatem w dniu 9 lutego 2012 r. zaskarżoną decyzję organ odwoławczy trafnie stwierdził, iż brak było podstaw prawnych do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy w zakresie uchylenia decyzji przyznającej skarżącemu prawo do zasiłku stałego w związku ze zmianą jego sytuacji dochodowej, bowiem w przypadku, kiedy wydawana na podstawie art. 106 ust. 5 ustawy decyzja wywołuje skutki na przyszłość trudno byłoby zaakceptować fakt pozbawienia skarżącego uprawnienia, którego w chwili kiedy decyzja ostateczna rozpoczęłaby swój byt prawny i tak by już nie posiadał. Zasadnie zatem umorzono postępowanie pierwszej instancji dotyczące uchylenia decyzji w sprawie przyznania zasiłku stałego w całości jako bezprzedmiotowe. Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło