IV SA/Wr 295/16

Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [....], nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie uznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego za nienależnie pobrane, podlegające zwrotowi bez odsetek ustawowych za opóźnienie i orzeczenie o obowiązku zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego bez odsetek postanawia: I. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu; II. umorzyć postępowanie sądowe wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych. W jego uzasadnieniu podała, że jest studentką [...] roku, mieszka i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe razem z przewlekle chorym ojcem, który otrzymuje rentę w kwocie [...] zł brutto, czyli [...] zł netto, co wynika z treści decyzji organu rentowego ustalającej wymiar tego świadczenia. Z przedłożonego orzeczenia lekarza orzecznika ZUS wynika ponadto, że ojciec jest całkowicie niezdolny do pracy na czas określny tj. do kwietnia [...] r. Skarżąca podała, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, ponieważ została pozbawiona alimentów w wysokości [...] zł miesięcznie. Otrzymuje stypendium w kwocie [...] zł, a na koncie posiada [...] zł. Ponadto decyzją SKO została zobowiązana do zwrotu kwoty [...] tytułem nienależnie pobranych świadczeń alimentacyjnych. Wydatki związane z utrzymaniem wynoszą: czynsz 640 zł, media 350 zł. Wskazała również, że nie posiada nieruchomości oraz przedmiotów i papierów wartościowych i wierzytelności. W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Z przepisu art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) wynika, że ustanowienie radcy prawnego lub adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym. Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny. Zgodnie z art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. Mając na uwadze, że skarżąca jest osobą studiującą, nie pozostającą w zatrudnieniu, pobierającą niskie stypendium socjalne z tytuł nauki, prowadzącą wspólne gospodarstwo domowe razem z chorym ojcem otrzymującym niskie świadczenie rentowe i brak majątku oraz zobowiązanie do zwrotu z tytułu świadczeń alimentacyjnych przyjąć trzeba, że wykazała ona, iż spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu, co orzeczono w pkt I sentencji. Natomiast odnośnie wniosku o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie, tj. w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych wskazać należy, że strona skarżąca jest zwolniona z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. "a" p .p. s. a., z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu albo przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. W tej sytuacji postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu jako zbędne na podstawie art. 249a p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. O umorzeniu postępowania wszczętego wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych orzeczono w pkt II sentencji. W myśl zaś art. 258 § 2 pkt 7 tej ustawy do czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, które wykonuje referendarz sądowy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy albo umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy; Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 3 p.p.s.a. i 249a w związku z art. 239 pkt 1 lit "a" i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji.