IV SA/Wr 300/18
PostanowienieWSA we Wrocławiu2018-07-04
Skład orzekający: Ewa Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej pomocy społecznej jest zasadny, jeśli strona jest już zwolniona z tych kosztów na mocy przepisów szczególnych?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, uznając, że strona wykazała przesłanki do częściowego prawa pomocy. Jednocześnie umorzył postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ strona była już z nich zwolniona na mocy art. 239 pkt 1 lit. 'a' p.p.s.a. jako strona w sprawie dotyczącej pomocy społecznej.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata i zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podał, że utrzymuje się z niskiego zasiłku i pomocy syna, jest niepełnosprawny i niezdolny do pracy, nie posiada majątku ani oszczędności. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku stałego.Rozstrzygnięcie
I. Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. II. Umorzono postępowanie wszczęte wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Ewa Orłowska starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku W. M. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi W. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku stałego postanawia: I. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu; II. umorzyć postępowanie wszczęte wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Skarżący wraz ze skargą złożył na urzędowym formularzu z dnia 20 maja 2018 r. wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych.
W jego uzasadnieniu podał, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i utrzymuje się z zasiłku [..] w kwocie [..] zł miesięcznie. Jest osobą niepełnosprawną i [...] niezdolną do pracy. W rekonwalescencji po chorobie pomaga mu była konkubina i syn. Z treści skargi wynika ponadto, że skarżący otrzymuje pomoc od syna w formie żywności, mimo że firma zatrudniająca syna ma kłopoty finansowe i że skarżący jest zgłoszony do ubezpieczenia zdrowotnego przez syna w firmie zatrudniającej syna oraz że obecnie mieszka na wsi aby nie sprawiać kłopotów byłej konkubinie i że nie ma możliwości ubiegać się o rentę, ponieważ większość świadczonej przez niego pracy miała charakter dorywczy oraz że ostatni dochód z tytułu prac dorywczych uzyskał w sierpniu ubiegłego roku w kwocie około [..] zł. W treści wniosku o prawo pomocy wskazał ponadto, że była konkubina udostępnia mu domek letniskowy za który nie ponosi opłat, a syn pomaga mu w formie żywności i kupna leków.
W formularzu tym wskazał także, że nie posiada domu ani innych nieruchomości oraz oszczędności, papierów i przedmiotów wartościowych i wierzytelności.
Z oświadczenia skarżącego znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy wynika, że skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa do wspomnianego zasiłku [...] w grudniu 2017 r.
Rozpoznaniu w niniejszej sprawie podlega złożony na urzędowym formularzu z dnia 20 maja 2018 r. wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych.
Z przepisu art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej p.p.s.a.) wynika, że ustanowienie radcy prawnego lub adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym.
Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny.
Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony.
Mając zatem na uwadze, że skarżący utrzymuje się z niskiego zasiłku [...] z tytułu [...] i pomocy syna oraz brak majątku i realizację prawa do sądu, przyjąć trzeba, że strona wykazała, iż spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata.
Z tych względów należało, w pkt I sentencji, przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu.
Natomiast odnośnie wniosku o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie, tj. w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych wskazać należy, że strona skarżąca jest zwolniona z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. "a" p .p. s. a., z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu albo przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej.
W tej sytuacji rozpoznanie tego wniosku stało się zbędne, a postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu na podstawie art. 249a p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.
O umorzeniu postępowania wszczętego wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych orzeczono w pkt II sentencji.
W myśl zaś art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. do czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, które wykonuje referendarz sądowy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy albo umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 3 p.p.s.a. i 249a w związku z art. 239 pkt 1 lit "a" i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło