IV SA/Wr 306/08

PostanowienieWSA we Wrocławiu2008-10-08

Skład orzekający: Ewa Orłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący spełnia przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu w sprawie dotyczącej decyzji Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej?
Ratio decidendi
Postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych zostało umorzone, ponieważ skarżący jest zwolniony z ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. 'f' PPSA, jako strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących powszechnego obowiązku obrony. Wniosek o ustanowienie radcy prawnego został oddalony, gdyż skarżący nie wykazał w sposób wiarygodny swojej sytuacji materialnej i rodzinnej, w szczególności nie przedstawił dokumentów dotyczących dochodów matki i siostry, a jego własne dochody z zatrudnienia pozwalają na ponoszenie kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie dotyczącej decyzji Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej. Wskazał na swoje miesięczne dochody brutto z umowy o pracę oraz sytuację materialną rodziny. Referendarz sądowy wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku o dokumenty potwierdzające jego sytuację materialną i rodzinną. Skarżący nadesłał część dokumentów, jednak nie wykazał w sposób wystarczający spełnienia przesłanek do ustanowienia radcy prawnego.
Rozstrzygnięcie
I. umorzyć postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; II. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV SA/Wr 306/ 08 POSTANOWIENIE Dnia 8 października 2008 r. Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 8 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. G. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi D. G. na decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie orzeczenia o zdolności do zasadniczej służby wojskowej postanawia: I. umorzyć postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; II. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu. W jego uzasadnieniu wskazał, że mieszka i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe razem z matką (50lat), siostrą (29lat) i siostrzenicą (1rok). Skarżący podał, że jego miesięczny dochód brutto z tytułu umowy o pracę wynosi 2150 zł. Wyjaśnił też, że matka nie pracuje. Podał, że posiada mieszkanie o powierzchni 38 m2 i nie posiada innych nieruchomości, oszczędności, przedmiotów i papierów wartościowych. Następnie zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 23 września 2008 r. wezwano skarżącego do nadesłania dokumentów źródłowych dotyczących jego sytuacji materialnej i rodzinnej tzn. dowodów potwierdzających wysokość dochodów wnioskodawcy i osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym (matki i siostry) tj - ostatniego odcinka emerytury, renty, aktualnej decyzji ZUS, urzędu pracy lub pomocy społecznej przyznającej świadczenia, umowy o pracę, zlecenie lub o dzieło, oraz zaświadczenia o jego wynagrodzeniu netto za ostatnie trzy miesiące z uwzględnieniem poszczególnych miesięcy); wyciągu z konta bankowego za ostanie trzy miesiące; dowodów potwierdzających wysokość wydatków związanych z miesięcznym utrzymaniem (opłaty za gaz, opał, energię elektryczną, wodę, telefon, leki, czynsz i inne), zeznania podatkowego za 2007 r. złożonego w urzędzie skarbowym, ostatniej decyzji o nabyciu i utracie statusu osoby bezrobotnej, ostatniej decyzji przyznającej świadczenia z pomocy społecznej, aktualnego zaświadczenia z urzędu pracy potwierdzającego, że osoby pozostające we wspólnym gospodarstwie domowym (matka i siostra) są zarejestrowane jako osoby bezrobotne z prawem do zasiłku lub bez tego prawa (poszukujące pracy) - w terminie siedmiu dni od daty doręczenia tego zarządzenia pod rygorem rozpoznania wniosku na podstawie danych zawartych w urzędowym formularzu. Skarżący w odpowiedzi na to wezwanie nadesłał wyciąg z konta bankowego, z którego wynika, że jego wynagrodzenie netto wyniosło w 2008 r.: w [...] 2556,72 zł, w [...] 2848,55 zł, we [...] 1980,42 zł. Potwierdza to również wydruk z raportu miesięcznego dla osoby ubezpieczonej. Ponadto skarżący nadesłał dowody opłat za energię elektryczną 107,36 zł i czynsz 135,31 zł, które zostały wystawione na nazwisko matki. Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego obejmuje prawo pomocy w zakresie całkowitym. Przepis art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stosownie do art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. Skarżący jest zwolniony od ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit "f" cytowanej ustawy, zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących powszechnego obowiązku obrony. Z tego względu postępowanie wszczęte tym wnioskiem jest bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu. Wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ skarżący nie wykazał w wiarygodny sposób, iż spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, gdyż nie nadesłał m. in. żadnych dokumentów potwierdzających status osoby bezrobotnej matki i siostry, co oznacza, iż uchyla się od obowiązku przedłożenia tych dokumentów, mających w istocie na celu ustalenie jego rzeczywistej sytuacji majątkowej tzn. faktu czy matka i siostra są rzeczywiście zarejestrowane jako osoby bezrobotne. Okoliczność, ta ma istotne znaczenie przy rozpoznaniu niniejszego wniosku, ponieważ przy ocenie czy skarżący spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy należy wziąć pod uwagę dochody lub ich brak spowodowany posiadaniem statusu bezrobotnego zarówno przez skarżącego jak i wszystkich osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. Skarżący jest zatem obowiązany wykazać, że matka i siostra są zarejestrowane jako osoby bezrobotne, co pozwoliłoby na przyjęcie, iż nie uzyskują one dochodów z tytułu zatrudnienia. Powyższe nie pozwala tym samym na przyjęcie, iż matka, siostra i siostrzenica pozostają na wyłącznym utrzymaniu skarżącego. Zauważyć trzeba, iż w wezwaniu referendarza sądowego pouczono skarżącego, iż jego niewykonanie skutkuje rozpoznaniem wniosku na podstawie danych zawartych w formularzu. Na skarżącym zaś spoczywa obowiązek wykazania, iż spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy. Ponadto w wezwaniu tym dodatkowo pouczono skarżącego, iż w przypadku braku możliwości złożenia jakiegokolwiek dokumentu może udzielić stosownego wyjaśnienia ze wskazaniem ewentualnego terminu do jego złożenia. Skarżący nie skorzystał z tej możliwości. Przedstawione wyżej wydatki rodziny skarżącego z tytułu energii elektrycznej 107,36 zł i czynszu 135,31 zł, nie uzasadniają również przyznania prawa pomocy. Innych zaś wydatków skarżący nie wykazał. Ponadto skarżący uzyskuje na bieżąco dochody z tytułu zatrudnienia w kwocie około 2461,89 zł miesięcznie netto (2556,72 zł +2848,55 zł, +1980,42 zł= 7385,69 :3 =2461,89 zł), co oznacza, iż posiada stałe źródło dochodu i jest w stanie ponieść koszty wynagrodzenia fachowego pełnomocnika. W świetle powyższego uznać należy, iż skarżący nie wykazał, że spełnia przesłanki uzasadniające ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Z tych względów, w oparciu o art. o 161 § 1 pkt 3 i art. 239 pkt 1 lit "b" w związku z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło