IV SA/Wr 318/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Mirosława Rozbicka - Ostrowska, po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu R. S. od zarządzenia referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu z dnia 19 marca 2018 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku R. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Prezesa Sądu Rejonowego w J. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej postanawia: utrzymać w mocy zarządzenie referendarza sądowego z dnia 19 marca 2018 r. Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 17 sierpnia 2017 r. odrzucono skargę na oznaczoną w rubrum niniejszego postanowienia decyzję. Odpis powyższego postanowienia doręczono skarżącemu w dniu 6 września 2017 r. wraz z pouczeniem o prawie i terminie do wniesienia skargi kasacyjnej. Pismem z dnia 6 października 2017 r. skarżący wskazał, że składa skargę kasacyjną od powyższego postanowienia i wnosi o uchylenie go w całości , a także wniósł o udzielenie mu 21-dniowej prolongaty na sporządzenie uzasadnienia z powodu uwikłania go przez byłą żonę w dziesiątki spraw rodzinnych, cywilnych, karnych i administracyjnych oraz wniósł o ustanowenie adwokata z urzędu w celu sporządzenia skargi kasacyjnej . Pismem referendarza sądowego z dnia 10 października 2017 r. wezwano skarżącego do uzupełnienia braku formalnego powyższego wniosku o ustanowienie adwokata z urzędu i w tym celu przesłano stronie skarżącej urzędowy formularz wniosku PPF o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w celu jego wypełnienia, osobistego podpisania i przesłania do Sądu w terminie siedmiu dni od dnia jego otrzymania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania (zgodnie z art. 257 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Jednocześnie wezwano stronę skarżącą do nasłania dokumentów źródłowych dotyczących sytuacji materialnej. Skarżący drogą elektroniczną przesłał do Sądu pismo z dnia 27 października 2017 r., które wpłynęło do Wydziału IV Sądu tego samego dnia ( k- 24 ) i jest zbliżone w treści z opisanym wyżej pismem z dnia 6 października 2017 r. z tym, że pismo to w pierwszym zdaniu zawiera skargę kasacyjną, w drugim zdaniu zawiera wniosek o ustanowienie adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej, a w trzecim ostatnim zdaniu zawiera wniosek o udzielenie 21-dniowej prolongaty na sporządzenie uzasadnienia z powodu uwikłania go przez byłą żonę w dziesiątki spraw rodzinnych, cywilnych, karnych i administracyjnych. Wskazane wyżej pismo referendarza sądowego z dnia 10 października 2017 r. zostało w dniu 2 listopada 2017 r.(k-25) odebrane osobiście przez skarżącego, który nie złożył wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu. Natomiast kolejnym pismem z dnia 8 listopada 2017 r. przesłanym drogą elektroniczną, skarżący wniósł o "udzielenie 21-dniowej prolongaty na sporządzenie wniosku, ankiety o udzielenie bezpłatnej pomocy prawnej do sporządzenia kasacji" z powodu uwikłania go przez byłą żonę w dziesiątki spraw rodzinnych, cywilnych, karnych i administracyjnych. Pismo to zawiera jedynie kopię podpisu strony skarżącej. W związku z powyższym pismem referendarza sądowego z dnia 13 listopada 2017 r. wezwano skarżącego do uzupełniania braku formalnego wspomnianego wyżej pisma poprzez jego własnoręczne podpisanie w sekretariacie Wydziału Informacji Sądowej lub nadesłanie oryginalnie podpisanego powyższego pisma z dnia 8 listopada 2017 r. albo złożenie oryginału tego pisma osobiście w Sądzie - w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania tego pisma pod rygorem pozostawienia pisma z dnia 8 listopada 2017 r. bez rozpoznania (art. 49 § 1, § 2 i § 4 ustawy z dn. 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W dniu 1 grudnia 2017 r. wpłynęło pismo skarżącego z dnia 30 listopada 2017 r. w którym skarżący - w odpowiedzi na wezwanie z dnia 10 października 2017 r. - wniósł o przyznanie mu adwokata z urzędu w celu poprawnego i skrupulatnego sporządzenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W piśmie tym podał, że jego sytuacja rodzinna jest skomplikowana, a on nie jest ekonomistą ani księgowym. Jest zaledwie skromnym rzemieślnikiem i dlatego kolejny raz wnosi o zwolnienie go z ponoszenia opłat sądowych gdyż nie stać go na opłaty w wielu sprawach. Zarządzeniem z dnia 6 grudnia 2017 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącego z dnia 6 października 2017 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Kolejnym zarządzeniem z dnia 27 grudnia 2017 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącego z dnia 8 listopada 2017 r. o przedłużenie terminu do złożenia na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy w celu sporządzenia skargi kasacyjnej. Pismem z dnia 3 stycznia 2018 r. skarżący wniósł sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego z dnia 6 grudnia 2017 r. oraz wniósł o udzielenie, na podstawie art. 84 p.p.s.a., 30-dniowej prolongaty na sporządzenie wniosku o przyznanie bezpłatnej pomocy prawnej. Postanowieniem z dnia 19 stycznia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu utrzymał w mocy zarządzenie referendarza sądowego z dnia 6 grudnia 2017 r., z tym uzasadnieniem, że skarżący nie złożył zawartego w piśmie z dnia 6 października 2017 r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata na wymaganym formularzu obowiązującym w postępowaniu przed sądami administracyjnymi pomimo, że pismem referendarza sądowego z dnia 10 października 2017 r. przesłano mu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej PPF w celu jego wypełnienia, osobistego podpisania i przesłania do Sądu w terminie siedmiu dni od dnia jego otrzymania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Pismem tutejszego Sądu z dnia 26 stycznia 2018 r. skarżący został pouczony o tym ,że od powyższego sprzeciwu nie przysługuje żaden środek zaskarżenia. Pomimo tego skarżący pismem z dnia 2 lutego 2018 r. wniósł kolejny sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego z dnia 6 grudnia 2017 r., który postanowieniem Sądu z dnia 20 lutego 2017 r. został odrzucony jako niedopuszczalny. Kolejnym zarządzeniem z dnia 19 marca 2018 r. referendarz sądowy pozostawił bez rozpoznania, zawarty w piśmie z dnia 30 listopada 2017 r. wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy, z tym uzasadnieniem, że skarżący nie złożył, zawartego w piśmie z dnia 30 listopada 2017 r. wniosku o przyznanie prawa pomocy na wymaganym formularzu obowiązującym w postępowaniu przed sądami administracyjnymi pomimo, że pismem referendarza sądowego z dnia 6 grudnia 2017 r. przesłano stronie urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej PPF w celu jego wypełnienia, osobistego podpisania i przesłania do sądu lub złożenia w Sądzie w terminie siedmiu dni od dnia jego otrzymania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W orzeczeniu referendarskim podkreślono jednocześnie brak możliwości uwzględnienia wniosku skarżącego o udzielenie prolongaty na sporządzenie wniosku o pomoc prawną, wskazując na brak możliwości przedłużenia terminu do złożenia wniosku o pomoc prawną w świetle przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarżący w ustawowym terminie wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia referendarza sądowego (pismo z dnia 13 kwietnia 2018 r. i 14 maja 2018 r.), domagając się o uchylenia wydanego zarządzenia w całości i wyznaczenia obrońcy z urzędu. Jednocześnie na podstawie art. 84 p.p.s.a. wniósł o udzielenie 30-dniowej prolongaty na sporządzenie uzasadnienia sprzeciwu na powyższe zarządzenie. Wskazał, że przyczyną wniosku o prolongatę jest uwikłanie skarżącego przez byłą żonę w dziesiątki spraw rodzinnych, cywilnych, karnych i administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. poz. 658), rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Według art. 260 § 2 p.p.s.a, w sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 p.p.s.a.). Przepis art. 257 p.p.s.a. przewiduje, że wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Jak wynika z materiału aktowego w niniejszej sprawie skarżący nie złożył, zawartego w piśmie z dnia 30 listopada 2017 r. ( k-28) wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata na wymaganym formularzu, obowiązującym w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, pomimo że pismem referendarza sądowego z dnia 6 grudnia 2017 r. przesłano mu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej PPF w celu jego wypełnienia, osobistego podpisania i przesłania do Sądu w terminie siedmiu dni od dnia jego otrzymania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Powyższe pismo referendarza doręczono osobiście skarżącemu w dniu 27 grudnia 2017 r. (k-49), a zatem siedmiodniowy termin do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie go na wymaganym formularzu - upłynął bezskutecznie w dniu 3 stycznia 2018 r. ( środa). Stwierdzenie powyższego skutkuje pozostawieniem bez rozpoznania, wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu, zawartego w piśmie skarżącego z dnia 30 listopada 2017 r. Oceny tej nie zmienia fakt, że skarżący w sprzeciwie domagał się - na podstawie art. 84 p.p.s.a.- udzielenia mu 21-dniowej prolongaty na sporządzenie uzasadnienia sprzeciwu z powodu uwikłania go przez byłą żonę w dziesiątki spraw rodzinnych, cywilnych, karnych i administracyjnych . Wymaga w tym miejscu zaakcentowania ,że termin do złożenia sprzeciwu jak i wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu nie podlega przedłużeniu. Powyższy wniosek zarządzeniem z dnia 19 marca 2018 r. pozostawiono bez rozpoznania, bowiem przedłużenie terminu dopuszczalne jest jedynie w przypadku terminów sądowych (art. 84 p.p.s.a.). Natomiast termin do uzupełnienia braków formalnych wniosku procesowego, jakim jest wniosek o przyznanie prawa pomocy, jest terminem ustawowym wynikającym z art. 49 § 1 w związku z art. 252 § 2 p.p.s.a. i jako taki termin ten nie może być przedłużany (por. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 21 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OPS 1/08, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Pozostaje poza sporem w analizowanym przypadku ,że w zakreślonym przez Sąd terminie skarżący nie złożył wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu. Zasadnie zatem w zaskarżonym zarządzeniu przyjęto , że w wyznaczonym terminie skarżący nie uzupełnił braku formalnego złożonego wniosku. Stwierdzenie powyższego uzasadniało więc utrzymanie w mocy zaskarżonego zarządzenia referendarza sądowego, o czym orzeczono w postanowieniu. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na podstawie art. 260 § 1 p.p.s.a. , postanowił jak w sentencji. Niniejsze postanowienie jest ostateczne i nie podlega zaskarżeniu.