IV SA/Wr 329/08

PostanowienieWSA we Wrocławiu2008-10-20

Skład orzekający: Ewa Orłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochody pozwalają na pokrycie kosztów sądowych, ale nie pozwalają na pokrycie kosztów wynagrodzenia adwokata z urzędu, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym. Pomimo że skarżący był w stanie ponieść koszty sądowe, jego trudna sytuacja materialna, wiek, niepełnosprawność i konieczność korzystania z pomocy osób trzecich uzasadniały przyznanie mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, gdyż poniesienie kosztów wynagrodzenia pełnomocnika spowodowałoby większy uszczerbek w jego utrzymaniu niż koszty sądowe.
Stan faktyczny
Skarżący, 83-letni, samotny i niepełnosprawny M. B., złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał na niskie dochody, wysokie wydatki związane z utrzymaniem, leczeniem i niepełnosprawnością. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
I. Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych; II. Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 20 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. B. na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich postanawia: I. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych; II. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W jego uzasadnieniu wskazał, że ma 83 lata, jest osoba samotną, o znacznym stopniu niepełnosprawności, niezdolną do pracy i samodzielnej egzystencji, prowadzącą jednoosobowe gospodarstwo. Z orzeczenia o stopniu niepełnosprawności wynika, iż skarżący korzysta z rehabilitacji leczniczej, aparatu słuchowego i z pomocy osób trzecich, bo nie jest zdolny do samodzielnej egzystencji. Podał, że jego miesięczny dochód wynosi około 1600 zł brutto w tym: emerytura około 1000 zł netto oraz dodatki za represje wojenne i dodatek pielęgnacyjny. Wskazał, że ponosi następujące wydatki związane z utrzymaniem: czynsz 30 zł, energia elektryczna 90 zł, butla gazu 75 zł, węgiel 250 zł, woda 40 zł, leki 200 zł, naprawa mieszkania 100 zł, zakup i naprawa aparatów słuchowych i pasa ochronnego 120 zł, pomoc w opiece 200 zł inne wydatki 50 zł. Z nadesłanych faktur wynika nadto, iż dnia [...] października 2008 r. poniósł wydatek w wysokości 2205 zł z tytułu zakupu węgla na opał. Podał, że posiada dom o powierzchni 65 m2 wraz z działką o powierzchni 560 m2, nie posiada innych nieruchomości, oszczędności, przedmiotów i papierów wartościowych. Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego obejmuje prawo pomocy w zakresie całkowitym. Przepis art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stosownie do art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. Wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie w części obejmującej zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ skarżący na bieżąco osiąga dochody z tytułu emerytury i dodatków w wysokości około 1200 zł, co oznacza, iż jest w stanie ponieść na obecnym etapie postępowania koszty sądowe tj. opłatę kancelaryjną z tytułu sporządzenia odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem 100 zł oraz ewentualny wpis od skargi kasacyjnej 100 zł lub wpis od zażalenia 100 zł. Natomiast na uwzględnienie zasługuje wniosek skarżącego w części obejmującej ustanowienie adwokata z urzędu, ponieważ poniesienie wynagrodzenia fachowego pełnomocnika spowodowałoby większy uszczerbek w utrzymaniu skarżącego aniżeli poniesienie wspominanych kosztów sądowych. Mając zatem na uwadze, że skarżący jest osobą starszą, w zaawansowanym wieku, niepełnosprawną i niezdolną do samodzielnej egzystencji, korzystającą z odpłatnej pomocy (opieki) osób trzecich, ponoszącą wydatki związane z leczeniem i niepełnosprawnością przyjąć trzeba, iż z otrzymywanej emerytury nie jest on w stanie ponieść wynagrodzenia fachowego pełnomocnika. . Z tych względów, w oparciu o art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło