IV SA/Wr 329/19
WyrokWSA we Wrocławiu2019-11-20
Skład orzekający: Ireneusz Dukiel, Ewa Kamieniecka, Lidia Serwiniowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do stwierdzenia choroby zawodowej w postaci przewlekłego zapalenia okołostawowego barku u kierowcy samochodu ciężarowego, jeśli lekarze orzecznicy nie stwierdzili, aby jego praca wymagała przez ponad połowę czasu pracy unoszenia kończyn górnych powyżej linii barków z koniecznością długotrwałego ich utrzymywania w takiej pozycji?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy sanitarne prawidłowo rozstrzygnęły sprawę, opierając się na opiniach uprawnionych lekarzy orzeczników. Orzeczenia lekarskie, stwierdzające brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, zostały uznane za rzetelne i obiektywne, a ich treść nie podlegała weryfikacji przez organ administracyjny ani sąd administracyjny. Brak spełnienia kryterium pracy monotypowej związanej z unoszeniem rąk powyżej głowy przez ponad połowę czasu pracy uzasadniał decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej.Stan faktyczny
Skarżący M. Ł. domagał się stwierdzenia choroby zawodowej w postaci przewlekłego zapalenia okołostawowego barku, twierdząc, że jego praca jako kierowcy samochodu ciężarowego, obejmująca m.in. otwieranie plandek, zabezpieczanie towaru i rozładunek, przyczyniła się do schorzenia. Organy inspekcji sanitarnej, opierając się na orzeczeniach lekarskich, uznały brak podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, wskazując, że praca skarżącego nie spełniała kryterium monotypowej pracy związanej z unoszeniem rąk powyżej głowy przez ponad połowę czasu pracy. Skarżący wniósł skargę do WSA, domagając się uchylenia decyzji i przeprowadzenia dowodu z opinii biegłych lekarzy.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ireneusz Dukiel Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Kamieniecka (sprawozdawca) Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Protokolant: sekretarz sądowy Aneta Januszkiewicz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 20 listopada 2019 r. sprawy ze skargi M. Ł. na decyzję D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] czerwca 2019 r., nr [...] w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej oddala skargę w całości.
Przedmiotem skargi jest decyzja D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej – przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy: przewlekłego zapalenia okołostawowego barku u M. Ł.
Organ pierwszej instancji ustalił, że M. Ł. pracował w latach 1971 – 1974 w A w L. jako uczeń w zawodzie cieśla, operator wózka, mechanik sprzętu budowlanego; w latach 1974 – 1978 w B w L. Oddział w L. jako konwojent – ładowacz i kierowca; w latach 1978 – 2005 w C Spółce Akcyjnej w P. jako kierowca samochodu ciężarowego powyżej 3,5 tony; w roku 2006 w D w L. jako kierowca autobusu; w roku 2007 w E w L. jako kierowca – konduktor; w latach 2010 – 2018 w F w S. jako kierowca samochodu ciężarowego powyżej 3,5 tony. W latach 2005 – 2010 zainteresowany nie był zatrudniony jako kierowca. Od 10 września 2018 r. zainteresowany nie pracuje zawodowo i pobiera świadczenie emerytalne.
Organ pierwszej instancji wyjaśnił, że D. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. Oddział w L. w orzeczeniu z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] nie stwierdził u zainteresowanego choroby zawodowej – przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy: przewlekłego zapalenia okołostawowego barku. W orzeczeniu wskazano, że w przypadku zgłoszenia przewlekłego zapalenia okołostawowego barku należy wykazać długotrwałe wykonywanie pracy monotypowej związanej z unoszeniem rąk powyżej głowy; natomiast wskazany przez ostatniego pracodawcę zakres obowiązków zawodowych wyklucza wykonywanie czynności zawodowych, obciążających oba stawy barkowe we wskazany sposób.
Zainteresowany złożył wniosek o przeprowadzenie ponownego badania w instytucie badawczym w dziedzinie medycyny pracy. Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. wydał w dniu [...] marca 2019 r. orzeczenie lekarskim nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, wskazując że czynności zawodowe wykonywane przez pacjenta na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego nie wymagały przez ponad połowę czasu trwania dniówki roboczej unoszenia kończyn górnych powyżej linii barków z koniecznością długotrwałego ich utrzymywania w takiej pozycji, zwłaszcza w obciążeniu, a zatem nie stwarzały ryzyka powstania przewlekłego zapalenia okołostawowego barku.
Organ pierwszej instancji wskazał, że zarówno jednostka orzecznicza pierwszego stopnia, jaki drugiego stopnia nie rozpoznała choroby zawodowej. Organ pierwszej instancji, analizując zakres wykonywanych prac zawodowych przez zainteresowanego na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego, również wskazał że czynności te nie wymagały przez ponad połowę czasu trwania dniówki roboczej unoszenia kończyn górnych powyżej linii barków z koniecznością długotrwałego ich utrzymywania w takiej pozycji, zwłaszcza w obciążeniu.
W odwołaniu strona zarzuciła, że karta oceny narażenia zawodowego została sporządzona pod dyktando ostatniego pracodawcy, który nie podał wszystkich faktycznie wykonywanych przez zainteresowanego czynności. Należało bowiem otwierać plandeki ciężarówki i niejednokrotnie dach, zabezpieczyć pasami transportowymi przewożony towar na wysokości naczepy, odbezpieczyć towar przy rozładunku. Zainteresowany niejednokrotnie ładował i rozładowywał towar ręcznymi transporterami do 24 ton. Według strony, prawdopodobnie te czynności przyczyniły się do rozwinięcia choroby, która jest obecnie mocno zaawansowana. W orzeczeniu IMPiZŚ w S. nieprawidłowo opisano daty powstania dolegliwości barków, pomimo dostarczonych dokumentów.
Organ odwoławczy, utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy wskazał, że praca zainteresowanego na zajmowanych stanowiskach była różnorodna, nie miała charakteru pracy monotypowej i nie wiązała się z przeciążeniem stawów barkowych, wymagającym przez ponad połowę czasu pracy unoszenia kończyn górnych ponad linię barków. Upoważnieni lekarze nie powiązali obrazu stanu zdrowia zainteresowanego z tłem zawodowym. Organ odwoławczy zaznaczył, że zainteresowany zapoznał się ze wszystkimi kartami oceny narażenia zawodowego i w jednym przypadku wniósł pisemne uwagi. Następnie organ pierwszej instancji przekazał całość zgromadzonej dokumentacji (wraz z uwagami zainteresowanego) do DWOMP, a więc dane te zostały uwzględnione przy wydawaniu orzeczenia lekarskiego. Odnosząc się natomiast do opisu czynności przedstawionego w odwołaniu, organ uznał, że charakter pracy kierowcy nie pozwala przyjąć opisywanych przez stronę czynności (zabezpieczanie towaru pasami na wysokości naczepy, zwijanie i rozwijanie plandeki bocznej i dachu) za wykonywane codziennie przez ponad połowę dniówki roboczej.
Organ zauważył, że upoważnieni do orzekania w sprawach chorób zawodowych lekarze nie stwierdzili, aby czynności zawodowe wykonywane przez pacjenta na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego wymagały przez ponad połowę czasu trwania dniówki roboczej unoszenia kończyn górnych powyżej linii barków z koniecznością długotrwałego ich utrzymywania w takiej pozycji, zwłaszcza w obciążeniu, a zatem nie stwarzały ryzyka powstania przewlekłego zapalenia około stawowego barku. Orzeczenia, wydane przez upoważnionych do tego lekarzy zostały poprzedzone analizą zgromadzonej dokumentacji, są obiektywne, przekonujące oraz wyczerpująco umotywowane i wyjaśniają wszelkie wątpliwości, spełniają zatem wymagania stawiane opiniom biegłego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Ponadto skarżący wniósł o zobowiązanie organu drugiej instancji do dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego neurologa oraz ortopedy na okoliczność związku przyczynowego pomiędzy zdiagnozowanym schorzeniem a wykonywaną pracą zawodową. Skarżący wyjaśnił, że każda jego praca była związana z wielogodzinną wymuszoną pozycją, w drganiach i napięciach. Przyjęcie, że jedynym czynnikiem, wywołującym schorzenie jest stała praca związana z podnoszeniem ramion pozostaje w sprzeczności z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Nie wyjaśniono genezy powstania choroby u skarżącego, w szczególności czy warunki i środowisko pracy są etiologią tych schorzeń. Zmiany stwierdzone u skarżącego są rozległe i mogły powstać jedynie na skutek wykonywania przez wiele lat pracy zawodowej, związanej z wymuszoną pozycją, napięciem barków i stałymi wibracjami w poruszających się pojazdach. Nie jest zrozumiałe, dlaczego zmiany mogą powstać jedynie w trakcie prac, w których przez co najmniej połowę dniówki roboczej unosi się kończyny powyżej linii barków. Przewlekłe zapalenia stawów, powstają także ze stałego napięcia mięśni i wibracji, co wiadome jest bez szczególnej wiedzy medycznej. Nawet z wiedzy internetowej można wyczytać, że przyczyną okołostawowego zapalenia barków (przewlekłego) może być przeciążenie stawu i jednostajność powtarzających się ruchów, a takim powtarzającym się ruchem, wymagającym zaangażowania barku i jego stawów jest trzymanie kierownicy.
W odpowiedzi na skargę D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2). Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 z późn. zm.) uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
W rozpatrywanej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Kodeks pracy w art. 2351 stanowi, że za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy, albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Choroba zawodowa jest pojęciem prawnym oznaczającym zachorowanie, które pozostaje w związku przyczynowym z pracą. Przyczyną ją wywołującą jest sama praca, jej rodzaj, charakter i warunki jej wykonywania.
Na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 237 § 1 Kodeksu pracy Rada Ministrów wydała w dniu 30 czerwca 2009 r. rozporządzenie w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367). Uregulowania tego rozporządzenia stały się podstawą rozstrzygnięć organów inspekcji sanitarnej. Przepis § 2 rozporządzenia stanowi, że wykaz chorób zawodowych wraz z okresem, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym, określa załącznik do rozporządzenia. Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika.
Postępowanie w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej jest specyficznym postępowaniem administracyjnym, zaś regulacje procesowe zawarte w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych stanowią lex specialis wobec przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny, który otrzymał zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej, wszczyna postępowanie, a w szczególności kieruje pracownika lub byłego pracownika, którego dotyczy podejrzenie, na badanie w celu wydania orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania, do jednostki orzeczniczej pierwszego stopnia, o której mowa w § 5 ust. 2, to jest m. in. do poradni chorób zawodowych wojewódzkich ośrodków medycyny pracy. Właściwym do orzekania w zakresie chorób zawodowych jest lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach wydanych na podstawie przepisów ustawy o służbie medycyny pracy, zatrudniony w jednostce orzeczniczej (§ 5 ust. 1). Następnie lekarz tej jednostki na podstawie przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania (§ 6 ust. 1 rozporządzenia). Co istotne, jeżeli zakres informacji zawartych w wymienionej dokumentacji jest niewystarczający do wydania orzeczenia lekarskiego, lekarz występuje o ich uzupełnienie do pracodawcy, lekarza sprawującego profilaktyczną opiekę zdrowotną nad pracownikiem, lekarza ubezpieczenia zdrowotnego lub innego lekarza prowadzącego leczenie pracownika lub byłego pracownika, państwowego powiatowego inspektora sanitarnego lub pracownika (§ 6 ust. 5 rozporządzenia). Pracownik (i tylko pracownik, nie zaś pracodawca), badany w jednostce orzeczniczej I stopnia, który nie zgadza się z treścią orzeczenia lekarskiego, może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania przez jednostkę orzeczniczą II stopnia. Decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika (§ 8 ust. 1 rozporządzenia). Stosownie do § 8 ust. 2 rozporządzenia, w razie uznania, że materiał dowodowy jest niewystarczający do wydania decyzji, inspektor sanitarny decyduje o wyborze sposobu uzupełnienia materiału dowodowego przez podjęcie wymienionych w nim czynności. Przepis ten nie wprowadza zatem hierarchii dowodów przez przyznanie prymatu jednej czynności dowodowej nad inną, w tym zwłaszcza konsultacji jednostki orzeczniczej II stopnia.
W świetle wskazanych przepisów, wydając decyzję w przedmiocie choroby zawodowej, organy inspekcji sanitarnej mają na względzie, czy spełnionych zostało kilka pozytywnych elementów jednocześnie, tj. rozpoznana choroba musi znaleźć się w wykazie chorób zawodowych, musi być stwierdzona orzeczeniem lekarskim rozpoznającym chorobę zawodową, a wyniki oceny warunków pracy pozwalać na stwierdzenie bezpośrednie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że spowodowana została narażeniem zawodowym. Brak jednego z tych elementów uzasadnia wydanie decyzji o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej.
Organ orzekający wydaje decyzję kierując się opiniami medycznymi zawartymi w orzeczeniach lekarskich, o których mowa w § 6 ust. 1 rozporządzenia. Orzeczenie to jest szczególnym rodzajem dowodu, który w świetle przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego ma charakter opinii biegłego. Powinno zatem być wszechstronnie uzasadnione i wyjaśniać wszelkie wątpliwości w sposób przekonujący i dostępny dla stron, organu prowadzącego postępowanie oraz sądu administracyjnego (patrz: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 15 marca 1994 r., sygn. akt SA/Wr 147/94, publ.: Prokuratura i Prawo 1995/2/53 oraz z dnia 5 listopada 1998 r., sygn. akt I SA 1200/98, publ.: LEX nr 45833).
W orzecznictwie wielokrotnie podkreślano, że organ inspekcji sanitarnej nie ma prawa samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia. Związanie to wynika z tego, że orzeczenie lekarskie stanowi jedyny wiarygodny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej, jeśli nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. Organy administracji są związane ustaleniami orzeczeń diagnostycznych i nie dysponując przeciwdowodami, które mogłyby orzeczenia te podważyć, nie mają w tym zakresie podstaw do przyjęcia, iż rzeczywisty stan zdrowia chorego kształtuje się odmiennie od wyników badań stanowiących podstawę orzeczeń lekarskich (wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1078/06, publ. CBOSA i powołane w nim orzecznictwo).
Sąd administracyjny, kontrolując pod względem zgodności z prawem decyzję państwowego inspektora sanitarnego, może zakwestionować dokonane przez niego ustalenia faktyczne, co prowadzi do zakwestionowania pod względem formalnym również orzeczenia lekarskiego, np. z powodu wydania w niewłaściwej formie, bez uzasadnienia lub przez nieuprawnionego lekarza, bądź uprawnionego lekarza lecz niezatrudnionego we wskazanej w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych jednostce organizacyjnej, jednak nie może to dotyczyć merytorycznej treści orzeczenia lekarskiego. Zakwestionowanie orzeczeń lekarskich jest także możliwe w przypadku, jeżeli w materiale dowodowym znajdują się orzeczenia lekarzy zatrudnionych w uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych jednostkach organizacyjnych, które zawierają różne ustalenia (rozpoznania chorobowe). Jednak nawet w takiej sytuacji organ ani sąd administracyjny, nie są uprawnieni do weryfikacji treści merytorycznej orzeczeń lekarskich, co najwyżej organ może żądać wydania kolejnych orzeczeń przez inne uprawnione jednostki organizacyjne w celu ujednolicenia stanowisk.
Nie będąc zatem uprawnionym do poddawania analizie materiału dowodowego z medycznego punktu widzenia (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 marca 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 2429/06, wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 listopada 2008 r., sygn. akt VIII SA/Wa 256/08 dostępne w CBOSA), Sąd uznał, że organy sanitarne, opierając się na stanowisku zajętym przez uprawnionych lekarzy, zgodnie z prawem rozstrzygnęły sprawę. Organy sanitarne, zgodnie z art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.), dalej kpa, dokonały oceny materiału dowodowego, w tym orzeczeń lekarskich. W ocenie Sądu stanowiska będące opiniami biegłych, wydane w tym postępowaniu przez D. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. i Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., spełniają podane wymagania. Orzeczenia lekarskie tych jednostek nie budzą wątpliwości, są jednoznaczne, rzetelne i obiektywne. Wydane zostały na podstawie właściwie sporządzonej analizy narażenia zawodowego oraz dostępnej dokumentacji medycznej.
W istocie rzeczy skarżący kwestionuje w skardze ustalenia co do braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, powołując się na wykonywanie pracy kierowcy samochodu ciężarowego w wielogodzinnej wymuszonej pozycji, napięcie barków, drgania i wibracje w poruszających się pojazdach, a także jednostajność powtarzających się ruchów, wymagających zaangażowania barku i jego stawów - trzymanie kierownicy. Do stwierdzenia choroby zawodowej nie jest jednak wystarczające stwierdzenie trudnych warunków pracy, wymuszonej pozycji ciała oraz drgań i wibracji w kabinie kierowcy. Choroba musi być bowiem rozpoznana przez lekarzy z uprawnionej do stwierdzania chorób zawodowych jednostki medycznej.
Orzeczenie lekarskie DWOMP z dnia [...] grudnia 2018 r. o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej – przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy: przewlekłego zapalenia okołostawowego barku zostało wydane na podstawie posiadanej dokumentacji medycznej skarżącego oraz wyników przeprowadzonych badań, w tym badania neurologicznego. W badaniu tym stwierdzono ograniczenie ruchomości odcinka szyjnego kręgosłupa na boki, bolesne odwodzenie i wyprost obu stawów barkowych z tkliwymi przyczepami mięśniowymi. We wcześniejszych badaniach radiologicznych, wykonanych w trakcie leczenia, opisano masywne uszkodzenie stożka rotatorów oraz zaawansowane zmiany zwyrodnieniowe wytwórcze. W orzeczeniu wskazano, że z dostępnej dokumentacji medycznej wynika, iż u pacjenta rozpoznano liczne zmiany zwyrodnieniowo – dyskopatyczne kręgosłupa odcinka szyjnego i lędźwiowo – krzyżowego. W orzeczeniu uznano również, że w przypadku przewlekłego zapalenia okołostawowego barku należy wykazać długotrwałe wykonywanie pracy monotypowej, związanej z unoszeniem rąk powyżej głowy. Jednakże zakres obowiązków zawodowych zainteresowanego wyklucza wykonywanie czynności obciążających oba stawy barkowe we wskazany wyżej sposób. W efekcie, według uprawnionej jednostki orzeczniczej nie znaleziono podstaw uzasadniających rozpoznanie przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy: przewlekłego zapalenia okołostawowego barku.
Również jednostka orzecznicza drugiego stopnia – Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. w orzeczeniu lekarskim z dnia [...] marca 2019 r. stwierdziła brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. W oparciu o badanie ortopedyczne, badania RTG i badanie neurologiczne rozpoznano zaawansowane zmiany zwyrodnieniowe stawów barkowych, masywne uszkodzenie stożka rotatorów obu barków, a także zmiany zwyrodnieniowo – dyskopatyczne kręgosłupa w odcinku szyjnym i lędźwiowo – krzyżowym. Natomiast ocena sposobu wykonywania pracy przez pacjenta wskazują, że czynności zawodowe wykonywane przez pacjenta na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego nie wymagały przez ponad połowę czasu trwania dniówki roboczej unoszenia kończyn górnych powyżej linii barków z koniecznością długotrwałego ich utrzymywania w takiej pozycji, zwłaszcza w obciążeniu, a zatem nie stwarzały ryzyka powstania przewlekłego zapalenia okołostawowego barku.
Należy podkreślić, że zgodnie ze wskazaniami wiedzy medycznej, podstawą rozpoznania choroby zawodowej pod postacią przewlekłego zapalenia okołostawowego barku jest wykonywanie przez ponad połowę czasu trwania dniówki roboczej czynności zawodowych z unoszeniem kończyn górnych powyżej linii barków z koniecznością długotrwałego ich utrzymywania w takiej pozycji, zwłaszcza w obciążeniu. Należy wykazać długotrwałe wykonywanie pracy monotypowej, związanej z unoszeniem rąk powyżej linii barków.
Lekarzom orzecznikom znane były czynności zawodowe wykonywane przez skarżącego u ostatniego pracodawcy. W orzeczeniu IMPiZŚ zauważono, że jedyną czynnością wymagającą uniesienia kończyn górnych powyżej linii barków było przerzucanie pasa/łańcucha nad załadunkiem. Nie była to jednak czynność wykonywana przez ponad połowę czasu trwania dniówki roboczej z koniecznością długotrwałego ich utrzymywania w takiej pozycji. Wskazano też, że pacjent zajmował się załadunkiem i rozładunkiem palet z towarem przy użyciu ręcznego podnośnika, co wymagało zaangażowania siły mięśniowej obu kończyn górnych, jednakże były to czynności okresowe. Bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostają więc specyficzne warunki pracy, opisywane przez skarżącego.
Należy zaznaczyć, że ocena została przeprowadzona przez specjalistyczne placówki medyczne z wieloletnim doświadczeniem, zatrudniające wysoko kwalifikowanych specjalistów z dziedziny medycyny pracy. Natomiast ani skarżący ani organy administracji nie posiadają specjalistycznej wiedzy medycznej, a orzeczenia wydane w sprawie przez lekarzy zatrudnionych w uprawnionych jednostkach medycznych mają walor opinii biegłego. Z tych względów nieuzasadnione było żądanie skarżącego odnośnie zobowiązania organu drugiej instancji do przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego neurologa oraz ortopedy na okoliczność związku przyczynowego pomiędzy zdiagnozowanym schorzeniem a wykonywaną pracą zawodową. Podkreślenia wymaga, że w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia choroby zawodowej specjalistycznej wiedzy medycznej nie mogą zastąpić informacje zamieszczane na stronach internetowych.
Do zadań medycznych jednostek orzeczniczych nie należy prowadzenie badań, mających na celu ustalenie pozazawodowych przyczyn schorzenia. Jednostki te nie wypowiadają się na temat przyczyn stwierdzonych zmian chorobowych, innych niż zawodowe. Dlatego też nieuzasadnione jest żądanie skarżącego odnośnie ustalenia genezy powstania u niego choroby.
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie organy sanitarne w sposób należyty wyjaśniły stan faktyczny sprawy, czyniąc zadość wymaganiom art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 kpa. W świetle prawidłowo dokonanych ustaleń faktycznych sprawy brak jest podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej – przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy: przewlekłego zapalenia okołostawowego barku. Decyzja zawiera wszystkie elementy wyszczególnione w art. 107 § 1 i § 3 kpa., a uzasadnienie decyzji spełnia przewidziane przepisami prawa wymagania, w tym zawiera wyczerpujące wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji.
Wobec tego, na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło