IV SA/Wr 332/15

|Sygn. akt IV SA/Wr 332/15 | | , , [pic], , WYROK, , W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ, , , Dnia 28 czerwca 2016 r., , , Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w składzie następującym:, Przewodniczący:, , Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (sprawozdawca), , Sędziowie:, Sędzia WSA Ewa Kamieniecka, Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków, , , Protokolant:, sekretarz sądowy Aneta Januszkiewicz, , , po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 28 czerwca 2016 r., sprawy ze skargi M. D., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...], w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego, , , oddala skargę w całości., , , , Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. Nr [...] - po rozpatrzeniu odwołania M. D., dalej wnioskodawca, strona, skarżący, od decyzji Nr [...] wydanej przez działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta W., Kierownika Zespołu Pracy Socjalnej Nr [...] Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w W. z dnia [...] grudnia 2014 r. w sprawie odmowy przyznania zasiłku celowego na zakup opału - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu podano, że opisaną decyzją z dnia 23 grudnia 2014 r. odmówiono stronie przyznania zasiłku celowego na zakup opału. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że dysponuje ograniczoną ilością środków finansowych na realizację zasiłków celowych. Kwota jaką dysponował na ten cel wynosiła w 2014 r. 949058 zł i ubiegało się o nią do 30 września 2014 r. 3483 rodzin. W związku z tym organ przyjął zasadę, że zasiłek celowy przyznaje się osobom starszym, samotnym, będącym w szczególnie trudnej sytuacji życiowej, której nie są w stanie pokonać wykorzystując własne zasoby i możliwości. Podkreślono, że wnioskodawca jest osobą bezrobotną od 1992 r. W tym czasie nie podejmował żadnych prac (także dorywczych), od 1991 r. korzysta z pomocy społecznej, jest osobą zdrową, sprawną. Prowadzi sam gospodarstwo domowe. W odwołaniu od decyzji organu I instancji strona wniosła o jej uchylenie kwestionując zasadność odmowy przyznania zasiłku. W odpowiedzi na odwołanie Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w W. podał, że nigdy nie dysponował środkami finansowymi wystarczającymi na zaspokojenie wszystkich potrzeb nawet tych zaliczonych do niezbędnych. Wszystkim osobom MOPS przyznaje pomoc tzw. obligatoryjną - zasiłki stale i okresowe, oraz posiłki. Osobom, którym nie można zagwarantować posiłków lub które nie mogą lub nie chcą z nich korzystać przyznawane są zasiłki celowe w wysokości 30 zł na miesiąc. Na pozostałe potrzeby, czyli leki, opał, piece, łóżka pościel, itp., w pierwszej kolejności pomoc jest udzielana osobom, które samodzielnie nie mogą sobie poradzić i znajdują się w gorszej sytuacji życiowej (osoby samotnie wychowujące dzieci, rodzinom wielodzietnym, osobom niezdolnym do pracy z powodu wieku, niepełnosprawności lub choroby). Z pomocy społecznej w Wałbrzychu korzysta od 5000 do 6000 rodzin. Z czego 1420 niezdolnych do pracy, 1033 rodzin wielodzietnych, 861 objętych ochroną macierzyństwa i 445 rodzin wielodzietnych. Kolegium Odwoławcze uzasadniając swoją decyzję podało, że rozpatrując wniosek o przyznanie pomocy organ musi kierować się ogólnymi zasadami wyrażonymi w art. 3 ustawy o pomocy społecznej, a więc koniecznością dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy, jak również uwzględniania potrzeb osób korzystających z pomocy, o ile potrzeby te odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Pomoc społeczną jako instytucję polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Tak więc warunkiem korzystania z pomocy społecznej, w pierwszej kolejności jest - aby jej udzielenie nastąpiło w ściśle określonym celu, jakim jest przezwyciężenie trudnej sytuacji życiowej, po drugie - aby miało to miejsce w konkretnych okolicznościach, tj. w sytuacji, gdy własne uprawnienia, zasoby i możliwości osoby wnioskującej o pomoc uniemożliwiają jej to przezwyciężenie. Z powyższego wynika, że pomoc społeczna powinna zostać udzielona dopiero wtedy, gdy jednostka w sytuacji kryzysowej przestaje być samowystarczalna. Należy przy tym mieć na uwadze, że ustawodawca nie wymienia enumeratywnie wszystkich sytuacji warunkujących przyznanie pomocy, ocena zaistnienia tej przesłanki należy do organów pomocy społecznej wydających decyzje w tym zakresie. Zgodnie z art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Zdaniem organu, nie może budzić wątpliwości w świetle utrwalonego orzecznictwa, że użyty w tym przepisie zwrot "może być przyznany" wskazuje, że decyzja organu pomocy społecznej przyznająca zasiłek podejmowana jest w ramach tzw. uznania administracyjnego, co oznacza, że to od decyzji organu orzekającego zależy, czy wnioskodawcy zostanie przyznana pomoc w formie zasiłku celowego i w jakiej wysokości. Orzekając w ramach tego uznania organ administracji musi mieć jednak na względzie, iż celem pomocy społecznej jest umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać wykorzystując własne środki, możliwości i uprawnienia. O przyznaniu lub odmowie przyznania zasiłku decyduje każdorazowo organ przyznający zasiłek, biorąc pod uwagę posiadane środki finansowe, sytuację materialną wnioskodawcy oraz cel zasiłku, a także potrzeby innych osób znajdujących się w zasięgu działania organu. Obowiązkiem organów administracji jest "zaspokajanie niezbędnych potrzeb życiowych" osób podopiecznych, nie zaś spełnianie ich żądań. Przyznawany jest on w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej wnioskodawcy przy jednoczesnym uwzględnieniu zasobów finansowych organów pomocy społecznej. Ustawodawca wymienia te potrzeby jedynie przykładowo, a ich ocena powinna przebiegać z uwzględnieniem celów i zasad pomocy społecznej. Przedmiotowe świadczenie przyznawane jest zawsze na określony cel a nie na pokrywanie pełnych całomiesięcznych kosztów utrzymania osoby objętej pomocą. Ma zatem charakter pomocy doraźnej, ukierunkowanej na konkretny cel bytowy. Skoro rozstrzygnięcie w sprawie zasiłku celowego zapada w ramach uznania administracyjnego, to tym samym spełnienie przez stronę kryteriów przewidzianych w ustawie, nie oznacza, że istnieje po jego stronie roszczenie o przyznanie świadczenia w określonej przez niego wysokości. Organ rozpoznając wniosek o przyznanie zasiłku celowego musi mieć na względzie nie tylko interes osoby wnioskującej, lecz także interesy innych osób będących w trudnej sytuacji materialnej. Organ administracyjny w pierwszej kolejności zobowiązany jest do dokonania oceny, czy w okolicznościach sprawy przyznanie wnioskowanej przez stronę pomocy zmierzałoby do zaspokojenia niezbędnych potrzeb wnioskodawcy i umożliwiło mu życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. W razie zaistnienia wskazanych okoliczności istnieje możliwość odmowy przyznania pomocy społecznej wówczas, gdy przemawia za tym interes społeczny bądź przekraczałoby to możliwości organu. Ośrodek Pomocy Społecznej uzasadniając odmowę przyznania stronie zasiłku celowego na zakup opału, podał, że przyznanie tej pomocy jest niemożliwe, z uwagi na ograniczone środki finansowe, a co za tym idzie kryteria jakie przyjęto przy przyznawaniu tej formy pomocy jedynie osobom starszym, samotnym, będącym w szczególnie trudnej sytuacji życiowej, której nie są w stanie pokonać wykorzystując własne zasoby i możliwości, osobom samotnie wychowującym dzieci, rodzinom wielodzietnym, osobom niezdolnym do pracy z powodu wieku, niepełnosprawności lub choroby. Organ dysponuje ograniczoną kwotą na ten cel i nie ma możliwości zaspokojenia wszystkich potrzeb. Skargę na powyższą decyzję złożył wnioskodawca. Zarzucił jej: 1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy – art. 17 ust. 1 pkt 5 w zw. z art. 8 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 7 pkt 1, 4, 5, 6 ustawy o pomocy społecznej – poprzez bezzasadną odmowę przyznania zasiłku celowego na zakup opału; 2) rażące naruszenie prawa – art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 11 ust. 1 pkt 9 i art. 20 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o Samorządowych Kolegiach Odwoławczych - poprzez sprzeczny z prawem skład Kolegium orzekającego w sprawie oraz przekroczenie uprawnień przez skład orzekający Kolegium i niedopełnienie obowiązków przez prezesa SKO W., - rażące naruszenia prawa – art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej, - poprzez zmianę tożsamości przedmiotowej sprawy, - rażące naruszenie prawa – art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., - poprzez brak rozstrzygnięcia istotnych zarzutów odwołania skarżącego od decyzji MOPS wymienionych w pkt. 3, 4 i 5 odwołania, - rażące naruszenie prawa – art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., art. 81 k.p.a., art. 10 § 1 k.p.a. – poprzez niezapewnienie skarżącemu czynnego udziału w postępowaniu w przedmiotowej sprawie, - rażące naruszenie prawa W związku z powyższym wniósł o 1) uchylenie w całości decyzji ostatecznej, ewentualnie 2) stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej lub 3) stwierdzenie wydania w/w decyzji z naruszeniem prawa. Ponadto wniósł 4) o natychmiastowe rozpoznanie skargi z uwagi na jej charakter; 5) zawiadomienia Prezesa Rady Ministrów o naruszeniu prawa podczas wykonywania obowiązków i uchylenie się od ich wykonywania przez prezesa SKO w W. W uzasadnieniu skargi podał, że spełnia warunki do otrzymania pomocy społecznej, natomiast przyznanie skarżącemu zasiłku celowego na zakup opału należy do zadań własnych gminy o charakterze obowiązkowym. Podniósł, że organ przyjmuje własną zasadę przyznawania zasiłków celowych na zakup żywności w jednakowej wysokości dla wszystkich podopiecznych, co nie ma oparcia w prawie, z drugiej strony bezprawnie ich różnicuje przy przyznawaniu zasiłków celowych na zakup opału, co stanowi o dowolności działania organu przy rozdziale środków na zasiłki celowe i przekroczenie granicy uznania administracyjnego przez organy orzekające w sprawie. Ponadto organy nie wykazały, że osoby, które otrzymały zasiłek na opał były w gorszej sytuacji niż wnioskodawca. Tym samym odmowa przyznania skarżącemu świadczenia jest bezzasadna. Według strony zgodnie z art. 11 pkt 9 ustawy o Samorządowych Kolegiach Odwoławczych w składzie orzekającym w jego sprawie winien zasiadać prezes Kolegium. Zauważył też, że organ II instancji powołał inną podstawę prawną decyzji niż uczynił to organ I instancji "co zmieniło rodzaj sprawy poprzez zmianę tożsamości przedmiotowej sprawy". Organ odwoławczy uchylił się od rozstrzygnięcia istotnych zarzutw podniesionych w odwołaniu niedopełniając tym samym obowiązków nadzoru instancyjnego wynikających z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Organy nie zapewniły też skarżącemu czynnego udziału w postępowaniu, nie doręczyły szeregu pism, a tym samym uniemożliwiły skarżącemu wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, a uzasadniając ten wniosek przywołał argumenty i twierdzenia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne powołane są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Akt administracyjny jest niezgodny z prawem o ile przy jego wydaniu doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, wówczas sąd w oparciu o art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) – zwaną dalej p.p.s.a, może w zależności od okoliczności uchylić decyzję, stwierdzić jej nieważność lub uznać, że została wydana z naruszeniem prawa. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontrola Sądu, oparta na wskazanych wyżej przepisach, daje podstawę do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja i decyzja organu I instancji nie naruszają prawa. Podstawę materialnoprawną do rozpoznania skargi stanowi ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tj. Dz. U. z 2013 r., poz. 182 ze zm.), zwana dalej ustawą o pomocy społecznej. W art. 2 ust. 1 stanowi ona, że pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Zgodnie z postanowieniami art. 3 ust. 1 ustawy, pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Przytoczony przepis wskazuje cel pomocy społecznej - zaspokajanie "niezbędnych" potrzeb życiowych. Artykuł 3 ust. 3 ustawy stanowi, że rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy. Zgodnie z art. 3 ust. 4, potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. W przepisach tych ustanowiono zasady indywidualizacji i fakultatywności świadczeń z pomocy społecznej. Zasada indywidualizacji dotyczy z jednej strony indywidualnego rozpoznania wniosków, z drugiej zaś dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru świadczenia do indywidualnych właściwości świadczeniobiorcy. Zasada fakultatywności polega na niemożności domagania się przez osoby i rodziny ubiegające się o świadczenia pomocy społecznej, aby przyznano im je w określonym rodzaju, formie. Pomoc społeczna, także świadczona w formie zasiłku celowego, ma charakter uzupełniający. Pomoc ta nie zaspokaja całkowicie potrzeb jej beneficjentów. Powinni oni również wykorzystywać własne środki i możliwości. Z uwagi na ograniczoność środków, którymi dysponują organy pomocy społecznej, a także z uwagi na wielość potrzebujących, takie całkowite zaspokojenie potrzeb jest niemożliwe. Zasiłki celowe i specjalne zasiłki celowe, których materialnoprawną podstawę stanowi art. 39, art. 40 i art. 41 ustawy o pomocy społecznej, są świadczeniami przyznawanymi w ramach uznania administracyjnego. Okoliczność ta, jak już wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie sądowym, powoduje, że sam fakt spełniania kryteriów ustawowych nie oznacza automatycznego przyznania osobie zainteresowanej tego świadczenia w wysokości zgodnej z jej oczekiwaniami. Z przepisów prawa regulujących tryb przyznawania zasiłku celowego wynika, że udzielając świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, organ kieruje się ogólnymi zasadami wyrażonymi w art. 3 ust. 3 i ust. 4 ustawy. Chodzi o dostosowywanie rodzaju, formy i rozmiaru świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy, jak również uwzględniania potrzeb osób korzystających z pomocy, jeżeli potrzeby te odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. W niniejszej sprawie przedmiotem rozpoznania organów był wniosek skarżącego z dnia 4 grudnia 2014 r., w którym wnosił o przyznanie zasiłku celowego na zakup opału. Podstawą materialnoprawną rozpoznania wniosku jest w szczególności art. 39 ustawy o pomocy społecznej odnoszący się do zasiłków celowych. Istotą zasiłku celowego, jest zaspokojenie konkretnej potrzeby bytowej uniemożliwiającej życie w warunkach odpowiadających godności człowieka, występującej u osoby, czy rodziny ubiegającej się o jego przyznanie (wyrok WSA w Olsztynie z dnia 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II SA/OI 964/08, niepubl.). Zgodnie z art. 39 powołanej ustawy, osobie lub rodzinie, która nie przekracza kryterium dochodowego w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. W dalszej części tego przepisu ustawodawca wymienia przykładowe cele na jaki może być przyznany ten zasiłek. Przechodząc do realiów niniejszej sprawy należy przede wszystkim stwierdzić, że skarżący jest osobą, która posiada dochód miesięczny w kwocie 271 zł. Jest to kwota przyznana tytułem zasiłku okresowego. Poza sporem zatem pozostaje spełnienie przez skarżącego kryterium dochodowego, uprawniającego do przyznania zasiłku celowego. Organ z jednej strony wskazał na trudną sytuację materialną skarżącego, a z drugiej na swoje możliwości, określając jakimi zasobami dysponuje i na co je przeznacza. Wskazano, w jaki sposób są dzielone środki przeznaczone na zasiłki celowe, jako podstawę ich wysokości przyjęto kryterium różnicy między dochodem a kryterium dochodowym. Jak wynika z powołanych przepisów części ogólnej ustawy, istotne są posiadane środki i możliwości finansowe Ośrodka. Organy obu instancji wskazały, że środki te nie są wystarczające na zaspokojenie potrzeb wszystkich osób zgłaszających wnioski o pomoc. Organ I instancji określił wysokość posiadanych środków finansowych oraz ilość osób ubiegających się o pomoc. W piśmie Dyrektora MOPS w W. z dnia 10 listopada 2014 r. wyjaśniono, między innymi, że od wielu lat nie wystarczają one na zaspokojenie wszystkich zgłaszanych i nawet uzasadnionych potrzeb. Przechodząc do indywidualnej sytuacji skarżącego należy podkreślić przede wszystkim to, że skarżący od 23 lat korzysta z pomocy społecznej, jest na jej utrzymaniu, ma lat 59 i jest osobą zdrową, nie posiadającą orzeczenia o niepełnosprawności, a dolegliwości jakie zgłasza (gastryczne, dermatologiczne, niedoczynność tarczycy), nie uniemożliwiają podjęcia pracy. Skarżący nie podejmuje pracy, nawet dorywczej. Jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna. Jest właścicielem domu jednorodzinnego, w którym mieszka sam. Te okoliczności są niesporne i wynikają z przeprowadzonego ze skarżącym wywiadu środowiskowego. Z powyższego wynika, że zainteresowany ma obiektywne możliwości podjęcia pracy, ponadto skoro posiada dom jednorodzinny, w którym mieszka sam, może również uzyskiwać środki finansowe z jego wynajmu. Zatem nie jest on w sytuacji, w której obiektywnie ze względu na stan zdrowia, wiek, sytuację rodzinną nie może zapewnić sobie środków finansowych. Uzasadnione jest stwierdzenie organu, zawarte w uzasadnieniu decyzji, jak i w piśmie Dyrektora MOPS z dnia 10 listopada 2014 r., że w pierwszej kolejności pomoc jest udzielana osobom, które nie mogą sobie poradzić z powodu wieku, niepełnosprawności, choroby, osobom samotnie wychowującym dzieci, istotne są też zgłaszane potrzeby. Organ wyraźnie podkreśla, że skoro nie posiada środków na zapewnienie podstawowych potrzeb dla wszystkich osób kwalifikujących się do pomocy, przyjmuje pewne wyżej wymienione zasady, zapewniając jednak wszystkim osobom potrzebującym pomoc obligatoryjną – zasiłki stałe, okresowe. Taki zasiłek (okresowy) został przyznany skarżącemu. Mając na uwadze opisaną sytuację i możliwości skarżącego Sąd uznaje, że odmawiając skarżącemu świadczenia pieniężnego na opał w związku z jego wnioskiem z dnia 4 grudnia 2014 r. organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego. Ponadto skarżącemu decyzjami z dnia 23 grudnia 2014 r. przyznano na okres od 1 stycznia 2015 r. do 31 marca 2015 r. pomoc w formie zasiłku okresowego z tytułu bezrobocia oraz zasiłek celowy na zakup żywności. Szczupłość środków finansowych, którymi dysponuje organ pomocy nie uzasadnia ponownie przyznania skarżącemu zasiłku na zakup opału w tym samym sezonie grzewczym. Mając powyższe na uwadze zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 17 ust. 1 pkt 5, art. 3 ust. 3 i ust. 4, art. 8 ust. 1 pkt 1, art. 7 pkt 1, 4, 5 i 6 oraz art. 39 ustawy o pomocy społecznej należy uznać za bezzasadne. Z powyższych względów nieuzasadniony jest również zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Sąd nie stwierdził również zmiany podstawy prawnej rozstrzygnięcia SKO (skarżący nie sprecyzował powyższego zarzutu). Sąd nie stwierdza także naruszenia przez organ art. 10 k.p.a. i art. 145 § 1 k.p.a. Rozpoznając wniosek skarżącego z dnia 12 marca 2014 r. przeprowadzono wywiad środowiskowy, który miał miejsce w dniu 11 grudnia 2014 r. Organ nie doręczał skarżącemu pism, bo takowych w sprawie nie było. Skarżący nie składał też żadnych wniosków dowodowych, oprócz wywiadu nie przeprowadzono żadnych dowodów, nie zebrano innych materiałów nie znanych stronie. W tych okolicznościach zainteresowany na tym etapie postępowania nie miał potrzeby wypowiadania się, gdyby zresztą miał taką potrzebę, mógł to uczynić. Posiadał bowiem wiedzę jako osoba od wielu lat korzystająca z pomocy społecznej, że posiada takie prawo. Ostatecznie skarżący składając zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. nie wskazał co do jakich okoliczności chciał się wypowiedzieć. Nieuzasadniony jest również zarzut co do nieprawidłowego składu SKO orzekającego w sprawie oraz co do przekroczenia uprawnień przez skład orzekający SKO i prezesa SKO. Przepisy ustawy o Samorządowych Kolegiach Odwoławczych, w tym wskazywany przez stronę art. 11 pkt 9, nie przewidują bowiem powoływania prezesa SKO do składu orzekającego w każdej sprawie rozpatrywanej przez SKO w celu zapewnienia jednolitości orzecznictwa. Sąd też nie widzi podstaw do zawiadamiania innych organów odnośnie pracy Samorządowego Kolegium Odwoławczego, czy też jego członków, w tym Prezesa Rady Ministrów. W ocenie Sądu orzeczenia organów nie naruszają prawa. W tych okolicznościach na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało orzec jak wyżej.