IV SA/Wr 337/11

WyrokWSA we Wrocławiu2011-09-15

Skład orzekający: Mirosława Rozbicka – Ostrowska, Wanda Wiatkowska - Ilków, Alojzy Wyszkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zwolnieniu policjanta ze służby, wydana na podstawie prawomocnego orzeczenia dyscyplinarnego o wydaleniu ze służby, może zostać utrzymana w mocy, jeśli orzeczenie dyscyplinarne zostało następnie uchylone przez sąd administracyjny?
Ratio decidendi
Decyzja o zwolnieniu policjanta ze służby, wydana na podstawie prawomocnego orzeczenia dyscyplinarnego o wydaleniu ze służby, nie może się ostać w obrocie prawnym, jeśli orzeczenie dyscyplinarne, na którym się opierała, zostało następnie uchylone przez sąd administracyjny. W takiej sytuacji istnieje materialnoprawna podstawa do wznowienia postępowania administracyjnego, a organ administracji powinien ponownie rozpatrzyć sprawę, uwzględniając nowe rozstrzygnięcia postępowania dyscyplinarnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi policjanta na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji, która utrzymała w mocy rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji o zwolnieniu ze służby. Zwolnienie nastąpiło na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji, w związku z wymierzeniem kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Policjant kwestionował prawidłowość postępowania dyscyplinarnego. Wcześniejszy wyrok WSA uchylił orzeczenia dyscyplinarne, uznając je za wadliwe.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżone orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji oraz poprzedzające je orzeczenie Komendanta Miejskiego Policji i orzekł, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Rozbicka – Ostrowska Sędziowie Sędzia WSA Wanda Wiatkowska - Ilków Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski (spr.) Protokolant Anna Rudzińska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 15 września 2011 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby I. uchyla zaskarżone orzeczenie oraz poprzedzające je orzeczenie Komendanta Miejskiego Policji we W. z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...]; II. orzeka, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu. Przedmiotem skargi jest orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] marca 2011 r., nr [...], który po rozpatrzeniu odwołania st. sierż. T. K. - pomocnika dyżurnego Zespołu Dyżurnych Wydziału - Sztab Policji Komendy Miejskiej Policji we W. utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji we W. z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] o zwolnieniu ze służby w Policji z dniem 31 stycznia 2011 r. Komendant Miejski Policji we W. rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. zwolnił ze służby w Policji st. sierż. T. K. z dniem jego wydania tj. [...] stycznia 2011 r. na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (tekst jednolity; Dz. U. z 2007r., Nr 43, poz. 277 ze. zm.) dalej ustawa nadając mu rygor natychmiastowej wykonalności. Od powyższego rozkazu personalnego, z zachowaniem terminu, st. sierż. T. K. odwołał się do Komendanta Wojewódzkiego Policji W uzasadnieniu podał, że wcześniejsze opuszczenie Stanowiska Kierowania KMP niż wynikało to z grafiku służby nie spowodowało żadnych poważnych skutków oraz istotnego zakłócenia realizacji zadań Policji lub naruszenia jej dobrego imienia. Podniósł również przy tym, że jest gotowy do dalszego pełnienia służby na zajmowanym stanowisku. Natomiast wydalenie go ze służby w Policji w świetle zebranego materiału dowodowego w postępowaniu dyscyplinarnym ocenił jako zbyt pochopne, nieadekwatne do zaistniałej sytuacji oraz krzywdzące. Z tych powodów wniósł o uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego i przywrócenie do pełnienia służby w Policji na dotychczas zajmowanym stanowisku. Komendant Wojewódzki Policji orzeczeniem z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie Komendanta Miejskiego Policji. W uzasadnieniu podał, że strona została zwolniona ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy, czyli z uwagi na wymierzenie kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby, za to że, "w dniach 19 a 20 listopada 2010 r., będąc zobowiązanym do pełnienia obowiązków służbowych na Stanowisku Kierowania Komendy Miejskiej Policji we W. w godz. 20.00-8.00, nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku służbowego powiadomienia bezpośredniego przełożonego oraz Dyżurnego Wojewódzkiego Stanowiska Kierowania Komendy Wojewódzkiej Policji we Wrocławiu o fakcie opuszczenia w dniu 20 listopada 2010r. o godz. 7.00 miejsca pełnienia służby, tj. o czyn określony w art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy." W wyniku przeprowadzonego w tej sprawie postępowania dyscyplinarnego Komendant Miejski Policji orzeczeniem nr [...] z dnia [...] grudnia 2010r. uznał wymienionego policjanta winnym zarzucanego mu naruszenia dyscypliny służbowej i wymierzył karę dyscyplinarną wydalenia ze służby. Strona od tego orzeczenia odwołała się do Komendanta Wojewódzkiego Policji, który orzeczeniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. utrzymał zaskarżone orzeczenie w mocy. Zgodnie z art. 135o ust. 1 - 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji, orzeczenie staje się prawomocne w dniu jego wydania przez organ odwoławczy, a przełożony dyscyplinarny po -uprawomocnieniu się tego orzeczenia niezwłocznie wykonuje orzeczoną karę. Z kolei przepis art. 41 ust. 1 pkt. 3 ustawy o Policji nakłada na właściwego przełożonego - w niniejszej sprawie Komendanta Miejskiego Policji obowiązek zwolnienia policjanta ze służby w przypadku wymierzenia mu kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Tym samym zaskarżony rozkaz personalny o zwolnieniu ze służby strony jest jedynie realizacją ustawowego obowiązku przełożonego właściwego w sprawach osobowych. Odnosząc się do zarzutów strony organ uznał, że nie ma żadnych podstaw prawnych i faktycznych do uznania ich za zasadne. W ocenie organu II instancji, wymienione w uzasadnieniu odwołania zarzuty dotyczą okoliczności faktycznych oraz podstaw prawnych przyjętych przez organy obu instancji w ramach prawomocnie zakończonego postępowania dyscyplinarnego, przeciwko wymienionemu funkcjonariuszowi. Jak ustalono postępowanie to zostało wszczęte postanowieniem nr [...] Komendanta Miejskiego Policji we W. z dnia [...] listopada 2010r., a prawomocnie zakończone orzeczeniem nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] stycznia 2011 r., które utrzymało w mocy zaskarżone orzeczenie nr [...] Komendanta Miejskiego Policji we W. z dnia [...] grudnia 2010r. o wymierzeniu stronie kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Dlatego też w ocenie organu odwoławczego, wskazane w odwołaniu okoliczności stanu sprawy zostały prawomocnie rozstrzygnięte w ustawowym toku instancji w ramach postępowania dyscyplinarnego. Przedmiotowe postępowanie dyscyplinarne było postępowaniem odrębnym w stosunku do postępowania organów administracji w przedmiocie zwolnienia policjanta ze służby w oparciu o jedną z przesłanek obligatoryjnych zwolnienia określonych w art. 41 ust. 1 ustawy. Tym samym inne okoliczności stanu sprawy stanowiły podstawę przyjętego rozstrzygnięcia przez uprawniony organ w przedmiocie wymierzenia obwinionemu kary dyscyplinarnej - wydalenia ze służby, inne zaś w zakresie zwolnienia funkcjonariusze za służby w Policji. Jak ustalono powyżej, podstawą wydania rozkazu personalnego o zwolnieniu strony stanowił sam fakt prawomocnego ukarania wymienionego karą dyscyplinarną wydalenia ze służby. Mając na uwadze kategoryczny (obligatoryjny) charakter dyspozycji art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy oraz fakt spełnienia przesłanki faktycznej zastosowania obligatoryjnego trybu zwolnienia policjanta ze służby, przyjęte przez organ I instancji rozstrzygnięcie należało uznać za prawidłowe. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, skarżący podał, że orzeczenie wydano pomimo nieprecyzyjności w opisie przewinienia dyscyplinarnego i braku spójności błędnych ustaleń zawartych w materiale dowodowym postępowania dyscyplinarnego w wyniku którego sformułowano przeciwko niemu zarzuty. Ponadto zdaniem skarżącego naruszono procedurę postępowania dyscyplinarnego poprzez nierozpatrzenie w formie postępowania złożonych wniosków dowodowych. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu podał, że zarzuty skarżącego są bezzasadne, gdyż według organu, zgodnie z brzmieniem przepisu art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy, policjanta zwalnia się ze służby w przypadku wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Przepis ten nakłada na organ służbowy Policji, właściwy do wydania decyzji na podstawie art. 45 ustawy, obowiązek zwolnienia policjanta ze służby, w stosunku do którego zapadło prawomocne orzeczenie dyscyplinarne o wydaleniu ze służby. Z powyższego przepisu wynika zatem, obowiązek właściwego organu do wydania decyzji w przedmiocie zwolnienia ze służby funkcjonariusza Policji, wobec którego została prawomocnie wymierzona kara dyscyplinarna wydalenia ze służby. Innymi słowy, zaistniałe przesłanki w postaci ukarania funkcjonariusza Policji karą wydalenia ze służby bezwzględnie zobowiązują organ do wydania decyzji określonej w art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy - patrz wyrok NSA z dnia 4 listopada 2003 r. II SA 1924/2003). Tzw. decyzje kadrowe są jedynie obligatoryjnymi aktami wykonania kary dyscyplinarnej. W dacie wydania przez Komendanta Miejskiego Policji rozkazu o zwolnieniu skarżącego ze służby tj. dnia 31 stycznia 2011 istniało, podlegające wykonaniu, orzeczenie dyscyplinarne wymierzające skarżącemu karę dyscyplinarną wydalenia ze służby. Wobec powyższego utrzymanie w mocy w ramach decyzji [...] przez organ II instancji rozkazu personalnego Komendanta Miejskiego Policji nr [...] r. o zwolnieniu skarżącego ze służby jest zgodne z prawem. W ocenie Komendanta Wojewódzkiego Policji zarzuty skarżącego dotyczą okoliczności związanych z postępowaniem dyscyplinarnym. Skarżący zaskarżył w ramach odrębnej skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego orzeczenie Nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] stycznia 2011 r. utrzymujące w mocy orzeczenie dyscyplinarne Komendanta Miejskiego Nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. Skoro zatem w obrocie prawnym pozostaje wskazane orzeczenie dyscyplinarne brak jest podstaw do wycofania z obrotu prawnego zaskarżonego orzeczenia Komendanta Miejskiego Policji i utrzymującego go w mocy orzeczenia Komendanta Wojewódzkiego Policji o zwolnieniu skarżącego ze służby. Wyrokiem z dnia 5 lipca 2011 r. sygn. akt IV SA/Wr 202/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...] oraz poprzedzające je orzeczenie Komendanta Miejskiego Policji nr [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. w sprawie wydalenia ze służby. W uzasadnieniu Sąd podkreślił szereg uchybień organów obu instancji popełnionych w trakcie prowadzenia postępowania dyscyplinarnego i wydanych w związku z tym postępowaniem orzeczeń. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stanowiąc w przepisie art. 1 § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uchylenie decyzji może nastąpić w sytuacji, gdy wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło w wyniku naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które to naruszenie miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami – zwana dalej p.p.s.a.). Istotnym jest także, że rozstrzygając daną sprawę sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może stosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa a zakres jego procedowania wytyczają granice danej sprawy oraz zakaz reformationis in peius (art. 133 i 134 § 1 i 2 p.p.s.a). Skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] zostały wydane z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Podstawę prawną podjętych w rozpoznawanej sprawie rozstrzygnięć stanowił przepis art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy. Zgodnie z jego brzmieniem policjanta zwalnia się ze służby w przypadku wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Przepis ten nakłada na organ administracji właściwy do wydania decyzji, obowiązek zwolnienia policjanta ze służby, w stosunku do którego zapadło prawomocne orzeczenie dyscyplinarne o wydaleniu ze służby. Oznacza to, że właściwy organ służbowy Policji jest związany prawomocnym orzeczeniem dyscyplinarnym i nie może go nie wykonać. W dacie wydania zaskarżonej decyzji było to orzeczenie dyscyplinarne Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie uznania skarżącego winnym przewinienia dyscyplinarnego i wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Jednakże zarzuty stawiane przez skarżącego wobec postępowania dyscyplinarnego zostały uwzględnione przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, który w wyroku z dnia 5 lipca 2011 r. sygn. akt IV SA/Wr 202/11 uchylił zaskarżone orzeczenia obu instancji uznające skarżącego za winnego popełnienia przewinień dyscyplinarnych i wymierzające mu karę dyscyplinarną wydalenia ze służby w Policji. Tak więc w rozpoznawanej sprawie zwolnienie skarżącego ze służby nastąpiło po zakończeniu postępowania dyscyplinarnego, które na dzień orzekania nie jest wiążące. Tym samym zaskarżone orzeczenie, jak i je poprzedzające orzeczenie pierwszoinstancyjne nie mogą się ostać w obrocie prawnym, bowiem zostały wydane w oparciu o inne orzeczenia, które następnie wskutek powołanego wyroku z dnia 5 lipca 2011 r. sygn. akt IV SA/Wr 202/11 zostały uchylone, jako naruszające prawo. Zatem w niniejszej sprawie istnieje materialnoprawna podstawa do wznowienia postępowania administracyjnego z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 8 Kodeksu postępowania administracyjnego i nie zachodzą okoliczności przewidziane w art. 146 § 1 lub § 2 k.p.a. W tym stanie rzeczy Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania ustaleń faktycznych i rozstrzygania kwestii merytorycznych, dlatego w rozpatrywanej sprawie ponownie zająć winny stanowisko organy administracji i dokonać ustaleń istotnych dla jej wyniku, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa materialnego oraz zasadami postępowania administracyjnego. W szczególności organ orzekający przeprowadzi ponownie postępowanie z uwzględnieniem rozstrzygnięć nowoprzeprowadzonego postępowania dyscyplinarnego oraz dowodów przedłożonych przez skarżącego, podda je wnikliwej ocenie w kontekście treści przepisu art. 41 ust. 1 i 2 ustawy i wyda stosowne orzeczenie. Wskazania dla organu orzekającego, które winny być uwzględnione przy ponownym rozpatrzeniu sprawy wynikają wprost z przytoczonych rozważań. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit b w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), orzeczono jak w sentencji. Sąd podjął rozstrzygnięcie w przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 152 powołanej ustawy, zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło