IV SA/Wr 339/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Masternak-Kubiak (spr.), Sędzia WSA Lidia Serwiniowska, Protokolant Anna Rudzińska, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 3 października 2007 r. sprawy ze skargi R. B. na decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o zdolności do zawodowej służby wojskowej, związku chorób ze służbą wojskową i określenia inwalidztwa I. oddala skargę w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej; II. w pozostałym zakresie skargę odrzuca. Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. orzeczeniem z dnia [...] r. Nr [...] w sprawie kontrolnego badania inwalidy, na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy i ich rodzin (Dz.U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66 ze zm.), rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 stycznia 2006 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych (Dz.U. Nr 12, poz. 75), uznała J. B. trwale nie zdolnym do zawodowej służby wojskowej - Grupa II kat. "N", rozpoznając u niego: 1) nadciśnienie tętnicze II stopnia WHO (§ 39 pkt 2), 2) Kardiopatię pozapalną z blokiem lewej odnogi pęczaka Hissa, nieznacznie upośledzającą sprawność ustroju (§ 38 pkt 1), 3) przewlekłą stabilną chorobę niedokrwienia serca (§ 38 pkt 4), 4) zaburzenia nerwicowe, znacznie upośledzające zdolności adaptacyjne (§ 66 pkt 2), 5) chorobę wrzodową dwunastnicy (§ 43 pkt 4), 6) wielopoziomową dyskopatię szyjną i lędźwiową z zespołem bólowym przykręgosłupowym, nieznacznie upośledzającym sprawność ustroju (§ 34 pkt 9), 7) przewlekły nieżyt zatok szczękowych, nieznacznie upośledzający sprawność ustroju (§ 26 pkt 10), 8) przepuklinę rozworu przełykowego (§ 40 pkt 3), 9) skrzywienie nosa nieupośledzające drożność nosa (§ 26 pkt 3). Organ wojskowy stwierdził, że schorzenia opisane w punktach 3, 4 i 5 pozostają w związku ze służbą wojskową w następstwie przebytego wypadku, zaś pozostałe rozpoznane u J. B. schorzenia nie pozostają w związku ze służbą wojskową. Powyższe ustalenia dokonano w oparciu o orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w O. z dnia [...] r. nr [...]. W orzeczeniu organ zaliczył J. B. do trzeciej grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia z datą powstania inwalidztwa styczeń 1999 r., nie zaliczył jednak badanego do żadnej grupy inwalidztwa w związku ze służbą wojskową, a także w związku ze służbą wojskową powstałego wskutek wypadku, choroby z tytułu których przysługują świadczenia odszkodowawcze. W odwołaniu od tej decyzji J. B. podniósł, że w trakcie pełnienia służby wojskowej był wielokrotnie leczony, a także hospitalizowany, a powyższe schorzenia jego zdaniem spowodowane były częstym wykonywaniem pracy w ramach służby wojskowej, powodującej nadmierne obciążenie kręgosłupa i całego układu kostnego. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W., po rozpatrzeniu odwołania orzeczeniem z dnia [...] r. Nr [...], w oparciu o art. 127 § 1 i art. 138 kpa w związku z § 5 pkt 1, § 30 ist. 1 i 2, § 31 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 stycznia 2006 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych, a także właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U. Nr 12, poz. 75), utrzymała w mocy orzeczenie organu I instancji. W motywach rozstrzygnięcia Komisja uznała, że rodzaj i stopień nasilenia schorzeń określono po przeprowadzeniu dla potrzeb orzeczniczych Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. badań specjalistycznych dokonując kwalifikacji orzeczniczej zgodnie z przepisami rozporządzenia MON z dnia 10 maja 2004 r. (Dz. U. nr 133, poz. 1422 z późn. zm.). W sprawie związku poszczególnych schorzeń ze służbą wojskową ustaleń w pkt 10 dokonano w oparciu o wcześniejsze prawomocne orzeczenia RKWL w O. (nr [...]) z dnia [...] r. oraz TWKL w O. (nr [...]) z dnia [...], a z przedstawionych dokumentów nie wynikało by zachodziły przesłanki do zmiany wcześniejszych ustaleń, w tym kwestionowania braku związku ze służbą wojskową schorzenia kręgosłupa. W skardze na powyższe orzeczenie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu J. B. powtórzył argumentację zawartą w odwołaniu. Nadto dodał, że w lekarz orzecznik pominął zdanie: "wykonywał pracę powodującą częste i nadmierne obciążenie kręgosłupa i całego układu kostnego", a także stwierdził, że w badaniach specjalistycznych nie przeprowadzono badania EKG wysiłkowego co zdaniem skarżącego jest podstawą określenia wydajności organizmu. W odpowiedzi na skargę Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. wniosła o jej oddalenie wywodząc jak w zaskarżonym orzeczeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Do kompetencji sądu administracyjnego należy kontrola orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej będącego decyzją administracyjną organu wojskowego, pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z postanowieniami art. 184 Konstytucji RP i art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem zgodności z obowiązującym w dacie ich wydania prawem materialnym i przepisami procesowymi. Uchylenie decyzji administracyjnej względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy. Wojskowe komisje lekarskie, jako organy administracji publicznej, podejmują decyzje administracyjne w indywidualnych sprawach, w zakresie spraw rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych (nazywanych w przepisach orzeczeniami) i poddane są mocy obowiązującej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Przepisy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U. Nr 133, poz. 1422), jako lex specialis, regulują pewne kwestie odmiennie od rozwiązań przyjętych w k.p.a. W sprawach jednak nie uregulowanych w rozporządzeniu przepisy Kodeksu znajdują zastosowanie w pełnym zakresie. Rozstrzyganie o zdolności do zawodowej służby wojskowej odbywa się w postępowaniu administracyjnym z gwarancjami dwuinstancyjnego toku orzecznictwa o charakterze sformalizowanym i z zagwarantowaniem czynnego udziału kandydata w tym postępowaniu. Kontrola orzeczeń wojskowych komisji lekarskich o uznaniu kandydata za nie zdolnego do zawodowej służby wojskowej, dokonywana przez sąd administracyjny, sprowadza się do sprawdzenia prawidłowości postępowania poprzedzającego ustalenie jego stanu zdrowia, a w szczególności, czy badanie stanu zdrowia było wszechstronne, oparte na wyczerpującym wywiadzie chorobowym i pełnych badaniach przedmiotowych oraz czy dokonana następnie kwalifikacja zdolności kandydata do zawodowej służby wojskowej była słuszna. Oceniając pod względem zgodności z prawem materialnym i procesowym rozstrzygnięcie będące przedmiotem zaskarżenia, Sąd uznał, że odpowiada ono prawu. Wojskowe komisje lekarskie obu instancji prawidłowo przeprowadziły postępowanie administracyjne. Należycie rozważono okoliczności i fakty istotne dla wyniku postępowania, ustalone na podstawie niezbędnych badań lekarskich. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci tych badań nie budził wątpliwości, zaś skarżący nie wykazał w żaden sposób, że ustalenia dokonane przez organy nie odpowiadają stanowi rzeczywistemu. W ocenie Sądu wojskowe komisje lekarskie obu instancji prawidłowo uznały, w oparciu o pełen materiał orzeczniczy, że rozpoznanie: 1) nadciśnienie tętnicze II stopnia WHO (§ 39 pkt 2), 2) Kardiopatię pozapalną z blokiem lewej odnogi pęczaka Hissa, nieznacznie upośledzającą sprawność ustroju (§ 38 pkt 1), 3) przewlekłą stabilną chorobę niedokrwienia serca (§ 38 pkt 4), 4) zaburzenia nerwicowe, znacznie upośledzające zdolności adaptacyjne (§ 66 pkt 2), 5) chorobę wrzodową dwunastnicy (§ 43 pkt 4), 6) wielopoziomową dyskopatię szyjną i lędźwiową z zespołem bólowym przykręgosłupowym, nieznacznie upośledzającym sprawność ustroju (§ 34 pkt 9), 7) przewlekły nieżyt zatok szczękowych, nieznacznie upośledzający sprawność ustroju (§ 26 pkt 10), 8) przepuklinę rozworu przełykowego (§ 40 pkt 3), 9) skrzywienie nosa nieupośledzające drożność nosa (§ 26 pkt 3) z załącznika Nr 2 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004 r., kwalifikują skarżącego do kategorii "N" zdolności do zawodowej służby wojskowej. W tym stanie rzeczy Sąd stanął na stanowisku, iż wniesiona skarga nie zawiera uzasadnionych zarzutów i przy braku naruszeń prawa, które należałoby uwzględnić z urzędu, podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Natomiast skarga w zakresie dotyczącym związku chorób ze służbą wojskową i określenia inwalidztwa podlegała odrzuceniu, gdyż od ostatecznych orzeczeń wojskowych komisji lekarskich w zakresie dotyczącym ustalenia grupy inwalidztwa i jego związku lub braku związku ze służbą wojskową oraz związku lub braku związku chorób i schorzeń ze służbą wojskową, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje. W dniu 27 października 1999 r. w sprawie sygn. akt III ZP 9/99 (OSNAP i US Nr 5, poz. 167 z 2000r.) Sąd Najwyższy podjął uchwałę w Składzie Siedmiu Sędziów, zgodnie z którą: "Orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w tej części, w której dotyczy zagadnienia związku choroby ze służbą wojskową w istocie regulowane jest przez przepisy prawa zabezpieczenia społecznego, czy też szeroko pojmowanych ubezpieczeń społecznych, co pozwala na przyjęcie, że orzeczenie tej komisji - jeżeli w swej treści zawiera ustalenie dotyczące związku choroby ze służbą wojskową - ma swoisty charakter prawny i wobec tego w tej właśnie części powinno być poddane tym regułom proceduralnym (w zakresie możliwości skierowania sprawy na drogę sądową), które właściwe są dla ubezpieczeń społecznych. W ogólności nie jest tu też bez znaczenia, że w ramach przeprowadzanej reformy ubezpieczeń społecznych, z jednej strony, doszło do większego wyodrębnienia i autonomii prawa ubezpieczeń społecznych, a z drugiej strony, poddania w szerszym zakresie regułom tego prawa także tych stosunków, które są następstwem powołania do odbycia niezawodowej i zawodowej służby wojskowej. To zaś przemawia za tym, by sprawy z zakresu zabezpieczenia społecznego były w całości poddane specjalnemu orzecznictwu do spraw pracy i ubezpieczeń społecznych, a nie sądownictwu administracyjnemu". Uchwała ta zachowała aktualność na gruncie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Konkludując powyższe rozważania stwierdzić należy, iż wniesiona w niniejszej sprawie skarga na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. w części, w jakiej dotyczy związku chorób ze służbą wojskową i określenia inwalidztwa nie podlega kognicji sądu administracyjnego, lecz sądu powszechnego. Nadto podkreślić trzeba, że w zaskarżonym orzeczeniu zawarto prawidłowe pouczenie o przysługującej skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na rozstrzygnięcie w części dotyczącej określenia stopnia zdolności do służby wojskowej oraz wskazano, że w pozostałym zakresie skarga nie przysługuje. W tej sytuacji skargę jako niedopuszczalną należało odrzucić, co orzeczono na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.