IV SA/Wr 35/18

PostanowienieWSA we Wrocławiu2018-04-26

Skład orzekający: Ewa Orłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu oraz zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy wznowienia postępowania?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu, uznając, że strona skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania, biorąc pod uwagę jej wiek, stan zdrowia, wysokość dochodów i wydatków oraz brak majątku. Postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych umorzono, ponieważ strona skarżąca jest z mocy prawa zwolniona z obowiązku ponoszenia tych kosztów na podstawie art. 239 pkt 1 lit. 'a' p.p.s.a. w sprawach dotyczących działania lub bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawach z zakresu pomocy społecznej.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w celu sporządzenia skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego jej skargę na postanowienie odmawiające wznowienia postępowania. Wniosła o ustanowienie radcy prawnego z urzędu oraz o zwolnienie od kosztów sądowych, uzasadniając to niskimi dochodami z emerytury, ponoszonymi wydatkami na utrzymanie, spłatą kredytu, kosztami leczenia oraz brakiem majątku. Skarżąca przedłożyła dokumenty potwierdzające jej sytuację finansową i zdrowotną.
Rozstrzygnięcie
I. Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego z urzędu. II. Umorzono postępowanie wszczęte wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Ewa Orłowska starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. G. – J. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu w sprawie ze skargi A. G. – J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we [..] z dnia [..]r., nr [..] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania postanawia: I. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego z urzędu; II. umorzyć postępowanie wszczęte wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca pismem z dnia 9 kwietnia 2018 r. wniosła o przyznanie prawa pomocy w celu sporządzenia skargi kasacyjnej do NSA od wyroku Sądu z dnia 21 lutego 2018 r. oddalającego skargę w całości. W piśmie tym podała, że nie posiada środków na opłacenie pełnomocnika z wyboru, ponieważ utrzymuje się z emerytury, która wraz z dodatkiem [..] wynosi [..] zł miesięcznie, a bank odmówił udzielenia jej pożyczki z uwagi na zaawansowany wiek [..] lat. Następnie na urzędowym formularzu skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy we zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu. W uzasadnieniu powyższego wniosku skarżąca podała, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Ze względu na niskie dochody i brak majątku nie jest w stanie opłacić kosztów sądowych i kosztów ustanowienia pełnomocnika. Podała, ze jej emerytura wynosi [..] zł, co potwierdziła wyciągiem z konta bankowego. Spłaca kredyt, co także potwierdziła przedłożonym wydrukiem z kona bankowego, z którego wynika, że spłaty umowy wynoszą [..] zł i [..] zł. Podała również, że opłata za czynsz wynosi [..] zł wraz z dodatkiem mieszkaniowym w kwocie [..] zł, gaz [..] zł, prąd [..] zł, leki około [..] zł. Wskazała, że posiada mieszkanie [..] o powierzchni 38,42 zł i nie posiada innych nieruchomości oraz przedmiotów i papierów wartościowych, wierzytelności i oszczędności. W aktach sprawy znajdują się ponadto dokumenty potwierdzające zły stan zdrowia strony skarżącej (karty leczenia szpitalnego). W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Z przepisu art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369; dalej p.p.s.a.) wynika, że ustanowienie radcy prawnego lub adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym. Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny. Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. Mając na uwadze [..] wiek strony skarżącej, zły stan zdrowia, wysokość świadczenia emerytalnego i ponoszonych wydatków związanych z utrzymaniem oraz brak majątku przyjąć trzeba, że strona wykazała, iż spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Z tych względów, w pkt I sentencji, przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Natomiast odnośnie wniosku o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie, tj. w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych wskazać należy, że strona skarżąca jest zwolniona z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. "a" p .p. s. a., z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu albo przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. W tej sytuacji rozpoznanie tego wniosku stało się zbędne, a postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu na podstawie art. 249a p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. O umorzeniu postępowania wszczętego wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych orzeczono w pkt II sentencji. W myśl zaś art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. do czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, które wykonuje referendarz sądowy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy albo umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 3 p.p.s.a. i 249a w związku z art. 239 pkt 1 lit "a" i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło