IV SA/Wr 352/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Ożóg (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński, Sędzia WSA Małgorzata Masternak-Kubiak, Protokolant Anna Rudzińska, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 4 października 2006 sprawy ze skargi G. K. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia pożyczki z Funduszu Pracy Oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Wojewoda D. działając na podstawie art. 139 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 99, poz. 1001 ze zm.), dalej ustawa o promocji zatrudnienia w związku z art. 18 ust. 4 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tj. Dz. U. z 2001r., Nr 6, poz. 56 ze zm.); dalej ustawa o zatrudnieniu oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa - po rozpoznaniu odwołania G. K. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia pożyczki w związku z niespełnieniem warunków opisanych w umowie pożyczki z dnia [...] r., nr [...] - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że Prezydent W. decyzją dnia [...] r. orzekł o odmowie umorzenia pożyczki w związku z niespełnieniem przez G. K. warunków opisanych w umowie pożyczki z dnia [...] r., nr [...] . Od decyzji tej G. K. wniósł odwołanie, w którym podniósł, że decyzję tę uważa za niesprawiedliwą i krzywdzącą, ponieważ spłacił 50% kwoty pożyczki zgodnie z zawartą umową, zaś pozostała jej część powinna zostać umorzona. W toku postępowania odwoławczego ustalono, że [...] r. została zawarta umowa pożyczki nr [...] w celu sfinansowania kosztów podjęcia działalności pozarolniczej i pośrednictwa, na podstawie której G. K. udzielono pożyczkę w kwocie [...] zł. W dniu [...] r., po [...] miesiącach prowadzenia działalności gospodarczej G. K. wystąpił do organu I instancji z wnioskiem o umorzenie pożyczki. Organ ten decyzją z dnia [...] r. odmówił jej umorzenia na podstawie art. 139 ust. 4 i 5 ustawy o promocji zatrudnienia w związku z art. 18 ust. 4 ustawy o zatrudnieniu. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że w § 10 ust. 2 umowy pożyczki przewidziano, że pożyczka nie podlega umorzeniu w przypadku podjęcia przez pożyczkobiorcę zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej w okresie trwania umowy. Z akt sprawy wynika, że G. K. wykonywał pracę na rzecz firmy "A" Sp. z o.o. na podstawie umowy zlecenie zawartej w dniu [...] r. nr [...] w okresie od [...] r. do [...] r. oraz na podstawie kolejnej umowy zlecenie zawartej w dniu [...] r. nr [...] w okresie od [...] r. do [...] r. i otrzymywał po [...] zł miesięcznie. Organ odwoławczy po rozpoznaniu odwołania od decyzji organu I instancji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Zgodnie z art. 139 ust. 4 i 5 ustawy o promocji zatrudnienia w związku z art. 18 ust. 4 ustawy o zatrudnieniu pożyczka udzielona bezrobotnym na podjęcie działalności gospodarczej może być umorzona przez starostę na wniosek pożyczkobiorcy w wysokości 50%, pod warunkiem prowadzenia działalności przez okres co najmniej 24 miesięcy oraz po spełnieniu innych warunków określonych w umowie. Warunki dotyczące umorzenia pożyczki określone zostały w § 10 umowy pożyczki nr [...] zawartej pomiędzy stronami tj. G K. i Starostą Powiatu W. . W § 10 ust. 2 umowy pożyczki przewidziano, że pożyczka nie podlega umorzeniu w przypadku podjęcia przez pożyczkobiorcę zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej w okresie trwania umowy. Zgodnie z § 16 umowy wygaśnięcie umowy pożyczki następuje po spłacie pożyczki wraz z odsetkami i po spełnieniu wszystkich warunków umowy. G. K. podpisał tę umowę [...] r. zgadzając się z jej wszystkimi warunkami. W tej sytuacji występując po upływie 24 miesięcy prowadzenia działalności gospodarczej z wnioskiem o umorzenie 50% kwoty pożyczki powinien wykazać, że spełnia wszystkie konieczne warunki do jej umorzenia, wynikające z wcześniej zawartej umowy pożyczki. Powinien on również wykazać, że brak jest jakichkolwiek przeszkód prawnych uniemożliwiających jej umorzenie. Z akt sprawy wynika, że G. K. wykonywał pracę na rzecz firmy "A" na podstawie umów zlecenie w okresie od [...] r. do [...] r. i od [...] r. do [...] r., zgodnie z którymi otrzymywał wynagrodzenie w wysokości [...] zł miesięcznie. Podjęcie przez G. K. w trakcie prowadzonej działalności gospodarczej w okresie trwania umowy pożyczki innej pracy zarobkowej na podstawie zawartych umów zlecenie uniemożliwia pozytywne rozpatrzenie wniosku o umorzenie pożyczki (art. 18 ust. 4 ustawy o zatrudnieniu w związku z § 10 ust. 2 umowy pożyczki). Wysokość uzyskanego przez G. K. miesięcznego wynagrodzenia w kwocie [...] zł, nie może mieć wpływu na pozytywne załatwienie tego wniosku o umorzenie pozostałej do spłaty 50% kwoty pożyczki. Powoływanie się na informacje uzyskane podczas szkolenia z zakresu małej przedsiębiorczości nie może być uwzględnione przy wydawaniu decyzji o umorzeniu pożyczki w sytuacji bezspornego faktu naruszenia warunków § 10 ust. 2 umowy pożyczki podpisanej przez zainteresowanego. Z wyjaśnień Powiatowego Urzędu Pracy we W. wynika, że szkolenie to dotyczyło ogólnych zasad prowadzenia małej przedsiębiorczości, a nie warunków udzielenia pożyczek ze środków Funduszu Pracy na podjęcie działalności i było prowadzone przez specjalistów w dziedzinie mikroprzedsiębiorczości nie będących pracownikami powiatowego urzędu pracy i nie zajmujących się udzielaniem pożyczek. Zawierając umowę pożyczki G. K. zobowiązał się do przestrzegania jej warunków. Zawarcie umowy zlecenie w czasie trwania tej umowy zgodnie z jej § 10 ust. 2 uniemożliwiło umorzenie pozostałej do spłaty części pożyczki pomimo spełnienia pozostałych warunków określonych w umowie. Jednocześnie w decyzji tej poinformowano skarżącego, iż przepis art. 18 ust. 4a ustawy o zatrudnieniu przewiduje w szczególnie uzasadnionych przypadkach po zasięgnięciu opinii powiatowej rady zatrudnienia, możliwość umorzenia przez starostę w części lub w całości pożyczki, po spełnieniu wymogów wynikających z tego przepisu. Ewentualne rozpatrzenie wniosku może nastąpić w odrębnie prowadzonym postępowaniu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego G. K. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji jako naruszającej prawo i normy współżycia społecznego. W skardze tej wskazał, że w podstawach prawnych decyzji organów I i II instancji powołano § 10 ust. 2 umowy pożyczki, zgodnie z którym pożyczka nie zostanie umorzona w przypadku podjęcia zatrudnienia, innej pracy zarobkowej przez pożyczkobiorcę bądź w przypadku zaprzestania prowadzenia działalności pozarolniczej w okresie trwania umowy. Celem tego przepisu było zabezpieczenie przez pożyczkobiorcę celowego wykorzystania pożyczki i stworzenie przez niego miejsca pracy. W przypadku podjęcia przez pożyczkobiorcę zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej pozwalającej na utrzymanie się udzielenie pożyczki byłoby nie tylko nie celowe, ale nosiłoby znamiona wyłudzenia. Cel udzielenia pożyczki został spełniony, miejsce pracy zostało utworzone. Pożyczkobiorca do chwili obecnej prowadzi działalność gospodarczą, która stanowi jego źródło utrzymania. Wskazał, że faktycznie podjął prace zlecone, ale nastąpiło to jeszcze przed rozpoczęciem działalności gospodarczej i nie było możliwości podpisania innej umowy. Kwota wynagrodzenia z tytułu wykonywanej umowy zlecenie wynosiła [...] zł miesięcznie i była kilkakrotnie niższa od minimalnego wynagrodzenia za pracę i nie pozwala nawet na skromne utrzymanie się. Tak więc interes pożyczkodawcy, a tym samym interes społeczny, jakim był cel udzielenia pożyczki nie został naruszony. Powiatowy Urząd Pracy, dysponent Funduszu Pracy przeprowadzał wielokrotnie kontrole wykonywanej działalności gospodarczej i od początku był poinformowany o zawartej umowie zlecenie i podjęciu zleconej pracy. Wszystkie kontrole wypadły pozytywnie, nie stwierdzono uchybień w przestrzeganiu warunków umowy pożyczki i nie formułowano żadnych zastrzeżeń w stosunku do pożyczkobiorcy. Jeżeli interes pożyczkodawcy był zagrożony powinien był on zareagować i skorzystać z § 14 umowy pożyczki stanowiącego o natychmiastowej wymagalności pożyczki z powodu niedotrzymania warunków umowy. Pożyczkodawca nie skorzystał z tej możliwości przez okres 30 miesięcy trwania umowy, co oznacza, iż uznał, że warunki umowy pożyczki zostały spełnione. Pożyczkodawca nie może interpretować umowy dowolnie w zależności od sytuacji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie z powodów wskazanych w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wskazał, że niesłuszny jest zarzut skargi, iż nieskorzystanie przez pożyczkodawcę w okresie 30 miesięcy trwania umowy pożyczki z uprawnienia, o którym mowa w § 14 umowy, powinno skutkować postawieniem pożyczki w stan natychmiastowej wymagalności. Fakt zawarcia umowy zlecenie przez skarżącego w okresie trwania zawartej umowy pożyczki nie miał żadnego wpływu na wypowiedzenie umowy pożyczki oraz postawienie jej w stan natychmiastowej wymagalności. Natomiast fakt ten zgodnie z § 10 ust. 2 umowy pożyczki uniemożliwia umorzenie pozostałej do spłaty części pożyczki tj. 50% kwoty udzielonej pożyczki. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga jest bezzasadna. W świetle przepisów art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę decyzji pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy art. 139 ust. 4 i 5 ustawy o promocji zatrudnienia związku z art. 18 ust. 4 ustawy o zatrudnieniu. Zgodnie z treścią art. 139 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia umowy zawarte przed dniem wejścia w życie tej ustawy (1 czerwca 2004r.) są kontynuowane na zasadach określonych w przepisach dotychczasowych. Natomiast w myśl ust. 5 tego przepisu pożyczki z Funduszy Pracy otrzymane na podstawie umów zawartych przed dniem wejścia w życie ustawy podlegają umorzeniu, rozłożeniu na raty, odroczeniu terminu spłaty na zasadach określonych w przepisach dotychczasowych, czyli w przepisach ustawy o zatrudnieniu. Stosownie do art. 18 ust. 4 ustawy o zatrudnieniu pożyczka dla osób bezrobotnych może być umorzona na wniosek pożyczkobiorcy przez starostę do wysokości 50%, pod warunkiem prowadzenia działalności przez okres co najmniej 24 miesięcy oraz po spełnieniu innych warunków określonych w umowie. Przesłanki, o których mowa w tym przepisie, czyli prowadzenie działalności gospodarczej przez okres co najmniej 24 miesięcy oraz dopełnienie innych warunków określonych w umowie pożyczki muszą być spełnione łącznie. Organy orzekające w sprawie prawidłowo ustaliły, że skarżący spełnił jedynie przesłankę dotyczącą prowadzenia działalności gospodarczej przez okres co najmniej 24 miesięcy, natomiast nie spełnił on przesłanki obejmującej inne warunki, określone w umowie pożyczki. Warunki dotyczące umorzenia pożyczki zostały wymienione w treści § 10 tej umowy. Zgodnie z ust. 2 tego paragrafu: "pożyczka nie będzie umorzona w przypadku podjęcia zatrudnienia, innej pracy zarobkowej przez pożyczkobiorcę bądź w przypadku zaprzestania prowadzenia działalności pozarolniczej w okresie trwania umowy". Z akt sprawy wynika bowiem, że skarżący dnia [...] r. zawarł umowę pożyczki i w trakcie jej trwania oraz w czasie prowadzenia działalności gospodarczej tj. w okresie od [...] r. do [...] r. i od [...] r. do [...] r. wykonywał pracę na rzecz firmy "A" na podstawie dwóch umów zlecenie, zgodnie z którymi otrzymywał wynagrodzenie w wysokości [...] zł miesięcznie. Sam skarżący nie kwestionuje, iż faktycznie wykonywał pracę na podstawie takich umów zlecenie i otrzymywał z tego tytułu wynagrodzenie w podanej wysokości. Jego zarzut, iż podjął pracę na podstawie umów zlecenie jeszcze przed rozpoczęciem działalności gospodarczej (data wpisu do ewidencji działalności gospodarczej [...] r., data rozpoczęcia tej działalności [...] r. - § 1 ust. 1 i 3 umowy pożyczki ) nie może odnieść zamierzonego skutku, ponieważ decydujące znaczenie przy rozpoznaniu wniosku o umorzenie pożyczki ma sam fakt wykonywania innej pracy zarobkowej w okresie trwania umowy pożyczki, nawet jeżeli praca ta została rozpoczęta przed podpisaniem tego rodzaju umowy. Nie można przy tym nie dostrzegać, że umowa ta została "przedłużona" w dniu [...] r. Wysokość otrzymywanego wynagrodzenia z tytułu umowy zlecenie w kwocie [...] zł miesięcznie oraz fakt, iż było ono niższe od minimalnego wynagrodzenia za pracę pozostaje natomiast bez wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Rację ma zatem organ odwoławczy, iż podjęcie przez skarżącego w okresie trwania umowy pożyczki innej pracy zarobkowej na podstawie zawartych umów zlecenie uniemożliwia pozytywne rozpatrzenie wniosku o umorzenie pożyczki z tego względu, iż skarżący nie spełnił warunków określonych w treści § 10 ust. 2 umowy pożyczki (art. 18 ust. 4 ustawy o zatrudnieniu w związku z § 10 ust. 2 umowy pożyczki). Z tego względu nie ma istotnego znaczenia, że pożyczkodawca nie skorzystał z postanowienia § 14 umowy pożyczki mówiącego o natychmiastowej wymagalności kwoty pożyczki. Zaskarżona decyzja jak i decyzja ją poprzedzająca nie naruszają zatem prawa. Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm. ), orzekł jak w sentencji wyroku.