IV SA/Wr 354/14

Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku G. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu w sprawie ze skargi G. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do specjalnego zasiłku celowego oraz zasiłku celowego postanawia: I. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu; II. umorzyć postępowanie sądowe wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 3 grudnia 2014 r. umorzono postępowanie wszczęte wnioskiem skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych z uwagi na to, że skarżący jest zwolniony z obowiązku ich ponoszenia z mocy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Odrębnym pismem referendarza sądowego z dnia 3 grudnia 2014 r. wezwano skarżącego do złożenia na urzędowym formularzu, zawartego w pismach z dnia 10 i 28 listopada 2014 r., wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. W odpowiedzi na to pismo skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. W jego uzasadnieniu podał, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, jest inwalidą i utrzymuje się z zasiłku stałego w kwocie [...] zł. Nie posiada żadnych oszczędności, majątku, nieruchomości, przedmiotów i papierów wartościowych. W świetle powyższego przyjąć należy, że skarżący złożył na urzędowym formularzu kolejny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz pierwszy wniosek o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. W niniejszej sprawie w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. Z przepisu art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) wynika, że ustanowienie radcy prawnego lub adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym. Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny. Zgodnie z art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. Mając na uwadze, że skarżący jest osobą niepełnosprawną korzystającą ze świadczeń z pomocy społecznej, które przysługują osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej i nie posiada majątku przyjąć trzeba, że wykazał on, iż spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu, gdyż o tego pełnomocnika skarżący wnioskował zarówno w pismach z dnia 10 i 28 listopada 2014 r. jak i w urzędowym formularzu. Z tych względów należało przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu, co orzeczono w pkt I sentencji. Odnośnie zaś kolejnego wniosku o zwolnienie od kosztów sadowych wskazać należy, że skarżący jest w niniejszej sprawie - na podstawie art. 239 pkt 1 lit "a" powołanej ustawy, z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących pomocy i opieki społecznej - zwolniony z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych (opłat sądowych i wydatków). W tej sytuacji postępowanie wszczęte kolejnym wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy (co orzeczono w pkt II sentencji), który stanowi, że sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż wymienione w pkt 1 i pkt 2 tego przepisu. Przepis ten w myśl art. 258 § 3 powołanej ustawy stosuje się odpowiednio do postanowień referendarza sądowego. Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 oraz art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 258 § 3 i art. 239 pkt 1 lit "a" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.