IV SA/Wr 358/16

WyrokWSA we Wrocławiu2017-05-15

Skład orzekający: Wanda Wiatkowska - Ilków, Lidia Serwiniowska, Julia Szczygielska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie usunięcia braków sanitarnych grobu murowanego mieszczącego trumnę i urnę jest zgodna z prawem, gdy brak warstwy sanitarnej ziemi nad ostatnim sklepieniem grobu stanowi naruszenie przepisów sanitarnych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że grób murowany mieszany, w którym znajduje się trumna ze zwłokami, musi spełniać wymagania dotyczące grobów murowanych przeznaczonych do składania trumien, w tym obowiązek wykonania warstwy sanitarnej ziemi nad ostatnim sklepieniem. Usunięcie nieprawidłowości poprzez wykonanie tej warstwy powoduje, że postępowanie administracyjne staje się bezprzedmiotowe i decyzja o jego umorzeniu jest prawidłowa.
Stan faktyczny
W dniu 21 grudnia 2015 r. przeprowadzono kontrolę sanitarną grobu murowanego na cmentarzu komunalnym, gdzie stwierdzono brak warstwy sanitarnej ziemi nad ostatnim sklepieniem grobu, co naruszało przepisy. Grób był dwukomorowy, z trumną w dolnej komorze i przeznaczeniem na urnę w górnej. Po kontroli wykonano wymaganą warstwę sanitarną ziemi. Organ pierwszej instancji umorzył postępowanie z uwagi na usunięcie nieprawidłowości, decyzję tę podtrzymał organ odwoławczy. Skarżący kwestionowali obowiązek wykonania warstwy sanitarnej w grobach mieszanych.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

|Sygn. akt IV SA/Wr 358/16 | | , , [pic], , WYROK, , W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ, , , Dnia 15 maja 2017 r., , , Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w składzie następującym:, Przewodniczący:, , Sędzia WSA Wanda Wiatkowska - Ilków, , Sędziowie:, Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (sprawozdawca), Sędzia NSA Julia Szczygielska, , , Protokolant:, sekretarz sądowy Aneta Januszkiewicz, , , po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 11 maja 2017 r., sprawy ze skargi J. Ł. i M.Ł., na decyzję D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W., z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...], w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie usunięcia braków i uchybień sanitarnych oraz obciążenia kosztami kontroli sanitarnej, , , oddala skargę w całości., , , , Decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. (dalej: DPWIS, organ odwoławczy) po rozpoznaniu odwołania M. Ł. i J. Ł. wspólników spółki cywilnej F.H.U. M.J. Ł. s.c. (dalej: strona skarżąca) od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego (dalej: organ pierwszej instancji, PPIS) z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] umarzającej w całości postępowanie administracyjne w sprawie usunięcia braków i uchybień sanitarnych grobu murowanego na cmentarzu komunalnym przy ul. [...] w B. K. ([...]) oraz obciążenia kosztami kontroli sanitarnej, w trakcie której stwierdzono naruszenie wymagań sanitarnych, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy rozstrzygnięcie swe oparł na następujących ustaleniach faktycznych i prawnych sprawy: W dniu 21 grudnia 2015 r. upoważnieni przedstawiciele PPIS w K. przeprowadzili kontrolę sanitarną stanu grobu murowanego na cmentarzu komunalnym przy ul. [...] w B. K. ([...]), na wniosek J.G. z dnia 12 listopada 2015 r. Podczas kontroli nie stwierdzono występowania nieprzyjemnych, specyficznych zapachów wokół ww. grobu (protokół kontroli nr [...]). Jednak na podstawie oświadczenia J. Ł. (wykonawcy grobu) stwierdzono brak warstwy sanitarnej ziemi, nad ostatnim sklepieniem grobu murowanego o grubości co najmniej 0,3 m od sklepienia do poziomu ziemi, co stanowi naruszenie § 10 ust. 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 7 marca 2008 r. w sprawie wymagań, jakie muszą spełniać cmentarze, groby i inne miejsca pochówku zwłok i szczątków (Dz. U. Nr 48, poz. 284). Ponadto ustalono, że dysponentem grobu była Z. G. (matka wnioskodawcy). W dniu 28 grudnia 2015 r. J. G. złożył w Powiatowej Stacji Sanitarno- Epidemiologicznej [dalej: PSSE] w K. m.in. wcześniejszy wniosek o wszczęcie postępowania sanitarnego z dnia 12 listopada 2015 r. oraz upoważnienie z dnia 23 grudnia 2015 r. do reprezentowania Z. G. przed PPIS w K. w niniejszej sprawie. W odpowiedzi PPIS w K. odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego na żądanie J. G., z uwagi na fakt, iż nie posiadał przymiotu strony (postanowienie nr [...] z dnia 14 stycznia 2016 r.), zawiadamiając równocześnie strony – Z. G. i wspólników F.H.U. M. J. Ł. s.c. w B. K. - o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu w sprawie usunięcia braków i uchybień stwierdzonych podczas kontroli sanitarnej w dniu 21 grudnia 2015 r. oraz obciążenia kosztami przeprowadzonej kontroli (pismo z dnia 14 stycznia 2016 r.). W odpowiedzi przedsiębiorca pogrzebowy (wspólnicy F.H.U. Ł. s.c.) poinformował, że w dniu 20 stycznia 2016 r., w związku z pochowaniem urny z prochami Z. G. do przedmiotowego grobu, wykonano brakującą warstwę sanitarną ziemi, co udokumentowano na załączonych zdjęciach - notatka służbowa spisana w dniu 21 stycznia 2016 r. Niemniej jednak zdaniem wspólników F.H.U. Ł. s.c. przedmiotowy grób został wcześniej wykonany zgodnie z obowiązującymi przepisami, które w ich ocenie nie wymagają wykonania warstwy sanitarnej ziemi w przypadku wykonywania tzw. grobów mieszanych (tj. trumna + urny). Zaznaczono także, że dysponent grobu domaga się wykonania "opaski betonowej wokół grobu", myląc to pojęcie z warstwą sanitarną, na co zwrócono uwagę zaraz po kontroli sanitarnej - załącznik do protokołu kontroli z dnia 22 grudnia 2016 r. W związku z powyższym wspólnicy F.H.U. Ł. s.c. zwrócili się do PPIS w K. o uznanie zarzutu, dotyczącego wykonania omawianego grobu niezgodnie z obowiązującymi przepisami, za bezzasadny. W dniu 27 stycznia 2016 r. PPIS w K. zawiadomił stronę skarżącą - (przedsiębiorców pogrzebowych) oraz J. G. (dysponenta grobu wg informacji przekazanej przez zarządcę cmentarza w piśmie z dnia 25 marca 2016 r.), że istnieje możliwość zapoznania się i wypowiedzenia co do zebranego materiału dowodowego - przed wydaniem decyzji, czego żadna ze stron nie uczyniła. PPIS w K. decyzją nr [...] z dnia 26 lutego 2016 r. umorzył w całości przedmiotowe postępowanie, z uwagi na usunięcie stwierdzonej nieprawidłowości - wykonanie wymaganej warstwy sanitarnej ziemi oraz zgon poprzedniego dysponenta grobu – Z. G.. Strona skarżąca wniosła odwołania od odbioru ww. decyzji zarzucając, że zapisy ww. rozporządzenia w sprawie wymagań, jakie muszą spełniać cmentarze, groby i inne miejsca pochówku, nie uwzględniają zastosowanego w tym przypadku rozwiązania (wykonania grobu murowanego mieszanego - na trumnę i urny). Strona skarżąca domagała się zatem uznania przedmiotowego postępowania za bezzasadne w całości z uwagi na brak podstaw prawnych do stwierdzenia naruszeń. Organ odwoławczy rozpoznając zgłoszone przez stronę skarżącą zarzuty wskazał, że zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych (Dz. U. z 2015 r., poz. 2126) zwłoki mogą być pochowane przez złożenie w grobach ziemnych, w grobach murowanych lub katakumbach i zatopienie w morzu. Szczątki pochodzące ze spopielenia zwłok mogą być przechowywane także w kolumbariach. Definicje ww. miejsc pochówku znajdują się w § 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 7 marca 2008 r. w sprawie wymagań, jakie muszą spełniać cmentarze, groby i inne miejsca pochówku zwłok i szczątków (Dz. U. Nr 48, poz. 284). W rozporządzeniu tym określono również m.in. wymagania, jakim muszą odpowiadać groby oraz inne miejsca pochówku zwłok i szczątków. W § 10 ust. 2 i ust. 3 ww. rozporządzenia podano minimalne wymiary grobów murowanych pojedynczych, w których składa się trumnę lub urnę oraz grobów murowanych wielournowych. Według § 11 ust. 1 w zależności od warunków gruntowych i wodnych można stosować pochówek zwłok piętrowo w grobach ziemnych lub murowanych, przy czym trumny powinny być między sobą przedzielone warstwą ziemi o grubości co najmniej 0,3 m albo murem lub betonem zbrojonym o grubości co najmniej 0,06 m. Zgodnie z § 12 ww. rozporządzenia w grobach murowanych dno grobu może być ziemne lub umocnione. Dno umocnione powinno mieć spadek jednokierunkowy; w miejscu najniższym należy przewidzieć odpływ łączący się z ziemią. Ponadto wskazano, że nad każdą trumną składaną w grobie murowanym powinno być założone sklepienie (§ 10 ust. 4), a nad ostatnim sklepieniem grobu murowanego przeznaczonego do składania trumien wykonuje się podmurówkę dla warstwy sanitarnej ziemi, jako izolację, o grubości co najmniej 0,3 m od sklepienia do poziomu ziemi (§ 10 ust. 5). Dalej organ odwoławczy podniósł, że w przedmiotowej sprawie wykonano grób rodzinny murowany dwukomorowy, przeznaczony do piętrowego pochowania zwłok: w dolnej komorze została umieszczona trumna ze zwłokami, a w górnej - urna. Faktem jest, że zastosowane rozwiązanie - grób o przeznaczeniu mieszanym, nie jest zdefiniowane w ww. rozporządzeniu. Zdaniem organu odwoławczego należy stwierdzić, że zgodnie z obowiązującymi przepisami przedmiotowy grób powinien spełniać wymagania określone dla grobów murowanych przeznaczonych do składania trumien, bowiem w grobie tym została złożona trumna ze zwłokami. Zatem wszystkie określone w ww. rozporządzeniu wymagania dotyczące takiego rodzaju grobu muszą być spełnione, w tym również obowiązek wykonania warstwy sanitarnej ziemi nad ostatnim sklepieniem, niezależnie od poziomu umieszczenia trumny w tym grobie. Obowiązek wykonania omawianej warstwy sanitarnej w grobach murowanych przeznaczonych do składania trumien wynika z konieczności zapewnienia izolacji, w celu zabezpieczenia przed wydostawaniem się poza komorę grobową gazów związanych z rozkładem zwłok. Takie zagrożenie nie powstaje w przypadku grobów przeznaczonych do składania jedynie urn z prochami, dlatego powyższy obowiązek odnosi się tylko do grobów murowanych z trumnami. W związku z powyższym organ stwierdził, że brak wymaganej warstwy sanitarnej ziemi nad ostatnim sklepieniem przedmiotowego grobu, do którego złożono trumnę ze zwłokami, stanowi naruszenie § 10 ust. 5 ww. rozporządzenia. Stąd też, wszczęcie postępowania administracyjnego przez organ pierwszej instancji było zasadne. Z uwagi na fakt, iż w dniu 20 stycznia 2016 r. wykonano wymaganą przepisami warstwę sanitarną ziemi, dalsze prowadzenie postępowania w przedmiotowej sprawie stało się bezprzedmiotowe, gdyż nastąpiło usunięcie stwierdzonej nieprawidłowości. Zatem zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a. należało wydać decyzję o umorzeniu przedmiotowego postępowania w całości, co też PPIS w K. uczynił. DPWIS podtrzymuje również stanowisko organu pierwszej instancji dotyczące umorzenia postępowania w sprawie obciążenia kosztami przeprowadzonej kontroli z powodu śmierci Z. G., która była dysponentem grobu w czasie stwierdzenia nieprawidłowości. W skardze na powyższą decyzję skarżący zarzucili naruszenie: - § 10 ust. 4 i ust. 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 7 marca 2008 r. w sprawie wymagań, jakie muszą spełniać cmentarze, groby i inne miejsca pochówku zwłok i szczątków (Dz. U. Nr 48, poz. 284) - poprzez ich błędną wykładnię; - § 11 ust. 1 ww rozporządzenia - poprzez jego niezastosowanie; - art. 138 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego [dalej: k.p.a.] (Dz. U. z 2016 r., poz. 23, z późn. zm.) - poprzez nie rozpoznanie istoty sprawy oraz nie odniesienie się do wszystkich zarzutów skargi (odwołań); - art. 6, art. 7, art. 75 § 1 oraz art. 77 § 1 k.p.a. - poprzez nierozpatrzenie całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, a także nie wyjaśnienie wszystkich istotach dla sprawy okoliczności, - art. 80 k.p.a. - poprzez dokonanie oceny dowodów noszącej znamiona dowolności i przekraczającej - zakres oceny swobodnej, skutkującej błędnym ustaleniem stanu faktycznego. Wskazując na podniesione zarzuty wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K.. W uzasadnieniu skargi zwrócono uwagę, że w skarżonej decyzji organ wskazał, iż w przedmiotowej sprawie wykonano grób rodzinny murowany dwukomorowy, przeznaczony do piętrowego pochowania zwłok oraz, że w dolnej komorze została umieszczona trumna ze zwłokami, a w górnej urna. Tymczasem strona skarżąca wykonała opisany grób, ale w dolnej komorze została umieszczona trumna zaś górna komora została jedynie przeznaczona na późniejsze pochowanie urny. Wskazano, iż nad złożoną trumną została wykonana warstwa z betonu zbrojonego o grubości ponad 0,06 m i sklepienie, na górze została wykonana komora na urnę, a nad nią wykonana podmurówka dla warstwy sanitarnej ziemi, ale górnej komory nie zasypano warstwa sanitarną ziemi z uwagi na planowany w przyszłości pochówek urny. Dalej odwołano się do § 2 pkt 1 i 2, § 10 pkt 1, 2, 4 i 5 oraz § 11 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 7 marca 2008 r. w sprawie wymagań, jakie muszą spełniać cmentarze, groby i inne miejsca pochówku zwłok i szczątków. Podkreślono, że ustawodawca przewidział obowiązek wykonania podmurówki dla warstwy sanitarnej ziemi jedynie dla grobów murowanych, a nie ziemnych i jednocześnie takich, w których składane są trumny, a nie dla takich, w których chowane są urny. Przepisy nie przewidują takiego obowiązku dla grobów mieszanych. Zasypanie sklepienia nad trumną ziemią pozbawiłoby de facto grób charakteru przeznaczonego do piętrowego pochowania zwłok. Zdaniem strony skarżącej, nie jest trafny argument, iż obowiązek wykonania omawianej warstwy sanitarnej w grobach murowanych przeznaczonych do składania trumien wynika z konieczności zapewnienia izolacji w celu zabezpieczenia przed wydostawaniem się poza komorę grobową gazów związanych z rozkładem zwłok, a zatem dotyczy każdego grobu, w którym zostaje złożona trumna niezależnie od poziomu jej umieszczenia w tym grobie. Wskazano, że między trumną a urną wystarczająca jest warstwa ziemi lub muru lub betonu zbrojeniowego, co zostało spełnione. Wykonawca grobu, który wykonał przedzielenie komory z trumną od komory przeznaczonej na urnę warstwą betonu zbrojnego o odpowiedniej grubości przed pochowaniem urny, nie było to jednak ostatnie sklepienie. Przygotował więc, ale zasypywanie jej i tym samym komory przeznaczonej na urnę przed złożeniem urny było bezcelowe i bezsensowne. Stwarzałoby również zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi. Zdaniem strony skarżącej postępowanie w sprawie powinno zostać umorzone, ale wobec stwierdzenia braku naruszeń przepisów sanitarnych. W odpowiedzi na skargę D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe ustalenia i towarzyszącą im argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.). Zaskarżoną decyzją z dnia 13 czerwca 2016 r. D. Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy, wydaną na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., decyzję organu pierwszej instancji z dnia 26 lutego 2016 r. nr 371/16 umarzającą w całości postępowanie administracyjne w sprawie usunięcia braków i uchybień sanitarnych grobu murowanego na cmentarzu komunalnym oraz obciążenia kosztami kontroli sanitarnej w trakcie której stwierdzono naruszenie wymagań sanitarnych. Przepis art. 105 § 1 k.p.a. stanowi: "Gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części". W orzecznictwie i doktrynie podkreśla się, że o bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. możemy mówić wówczas, gdy odpadł jeden z konstytutywnych elementów sprawy administracyjnej, o której mowa w art. 1 pkt 1 k.p.a. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego oznacza zatem, że w sprawie występują tego typu przeszkody, które uniemożliwiają wydanie decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Tak rozumiana przesłanka umorzenia postępowania może istnieć jeszcze przed wszczęciem postępowania, co zostanie ujawnione dopiero w toczącym się postępowaniu, może również powstać w czasie trwania postępowania, a więc w sprawie już zawisłej przed organem administracyjnym (por. B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz.", 12. wydanie, Wydawnictwo C. H. Beck, Warszawa 2012, str. 415; Andrzej Wróbel "Komentarz aktualizowany do art. 105 Kodeksu postępowania administracyjnego" Baza Orzeczeń LEX; wyro\Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 9 maja 2013 r., sygn. II SA/GI 1474/12, Baza Orzeczeń LEX nr 1316747; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 26 marca 2013 r., sygn. II SA/Wa 62/13, Baza Orzeczeń LEX nr 1321520; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 6 marca 2013 r., sygn. II SA/GI 1392/12, Baza Orzeczeń LEX nr 1305644; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 4 marca 2013 r., sygn. II SA/Wr 776/12, Baza Orzeczeń LEX nr 1303627). Bezprzedmiotowość postępowania związana jest zatem z wystąpieniem w sprawie obiektywnych przeszkód uniemożliwiających jej dalsze prowadzenie. Bezprzedmiotowość będzie zachodziła np. w przypadku: śmierci strony wtoku postępowania dotyczącego praw ściśle związanych z osobą zmarłej strony, ustania bytu prawnego osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej, zniesienia uprawnień lub obowiązków, uchylenia podstaw prawnych do działania administracji publicznej w formach władczych w określonych sprawach, prowadzenia postępowania przez organ niewłaściwy. Sprawa administracyjna jest zatem bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego. Wówczas jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytoryczne pozytywne, czy negatywne staje się prawnie niedopuszczalne (tak też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z 6 marca 2013 r., sygn. II SA/GI 1392/12, Baza Orzeczeń LEX nr 1305644). Tego rodzaju bezprzedmiotowości dopatrzył się organ pierwszej instancji w okolicznościach niniejszej sprawy. W odniesieniu do powyższego odnotować należy, że w dniu 21 grudnia 2015 r. upoważnieni przedstawiciele PPIS w Kłodzku, przeprowadzili na wniosek o interwencję J. G., kontrolę sanitarną dotyczącą zagrożenia sanitarnego od nienależycie zabezpieczonego oraz niezgodności z przepisami wykonania grobu murowanego na Cmentarzu Komunalnym w B. K. ul. [...] ([...]) na wniosek J. G.. Kontrolujący ustalili, że dysponentem grobu jest Z.G. W toku kontroli J. Ł. (wykonawca grobowca), potwierdził, iż w grobie nie wykonał warstwy izolacyjnej sanitarnej ziemi, argumentując, iż nie ma takiego wymogu w przypadku chowania urn, gdyż druga komora jest przeznaczona do chowania urn. Ponadto podał, że zapewnił przestrzeń nad sklepieniem dla drugiej komory o wysokości 0,2 m do poziomu ziemi. Kontrolujący stwierdzili więc brak warstwy sanitarnej ziemi nad ostatnim sklepieniem grobu murowanego o grubości co najmniej 0,3 m od sklepienia do poziomu ziemi, co stanowi naruszenie § 10 ust. 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 7 marca 2008 r. w sprawie wymagań jakie muszą spełniać cmentarze, groby i inne miejsca pochówku zwłok i szczątków. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. organ pierwszej instancji odmówił wszczęcia postępowania za żądanie J. G. z uwagi na fakt, że nie posiadał on przymiotu strony. Pismem z dnia 14 stycznia 2016 r. organ zawiadomił pełnomocnika Z.G., M. Ł. i J. Ł. F.H.U. M.J. Ł. s.c. o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie usunięcia braków i uchybień sanitarnych udokumentowanych w protokole kontroli z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...]. W odpowiedzi na niniejsze zawiadomienie przedsiębiorca pogrzebowy (strona skarżąca) poinformował, że w związku z pochowaniem urny z prochami Z. G. do wyżej opisanego grobu, wykonano brakującą warstwę sanitarną ziemi, co udokumentowano na załączonych zdjęciach. Ponadto strona skarżąca podniosła, że grób ten został wcześniej wykonany zgodnie z obowiązującymi przepisami, które nie wymagają wykonania warstwy sanitarnej ziemi w przypadku wykonywania tzw. grobów mieszanych (tj. trumna + urna). Strona skarżąca zwróciła się do organu o uznanie zarzutu dotyczącego wykonania grobu niezgodnie z obowiązującymi przepisami za bezzasadny. W tym stanie sprawy organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] umorzył w całości przedmiotowe postępowanie, z uwagi na usunięcie nieprawidłowości – wykonanie wymaganej warstwy sanitarnej ziemi oraz zgon poprzedniego dysponenta grobu Z. G.. Nawiązując do wyżej powiedzianego wskazać należy, że art. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 2015, poz. 1412) stanowi, iż "Państwowa Inspekcja Sanitarna jest powołana do realizacji zadań z zakresu zdrowia publicznego, w szczególności poprzez sprawowanie nadzoru nad warunkami: 1) higieny środowiska, 2) higieny pracy w zakładach pracy, 3) higieny radiacyjnej, 4) higieny procesów nauczania i wychowania, 5) higieny wypoczynku i rekreacji, 6) zdrowotnymi żywności, żywienia i przedmiotów użytku, 7) higieniczno-sanitarnymi, jakie powinien spełniać personel medyczny, sprzęt oraz pomieszczenia, w których są udzielane świadczenia zdrowotne. - w celu ochrony zdrowia ludzkiego przed niekorzystnym wpływem szkodliwości i uciążliwości środowiskowych, zapobiegania powstawaniu chorób, w tym chorób zakaźnych i zawodowych. Wykonanie zadań określonych w art. 1 polega na sprawowaniu zapobiegawczego i bieżącego nadzoru sanitarnego oraz prowadzeniu działalności zapobiegawczej i przeciwepidemicznej w zakresie chorób zakaźnych i innych chorób powodowanych warunkami środowiska a także na prowadzeniu działalności oświatowo-zdrowotnej" (art. 2 ustawy). W tych okolicznościach rzeczą PPIS było wypowiedzenie się w kwestii czy wykonanie warstwy sanitarnej w tym grobie było prawidłowe. Należy wyraźnie podkreślić, że wykonanie tych robót nie wynikało z orzeczenia organu inspekcji sanitarnej. Strona skarżąca natomiast po wykonaniu tych czynności oczekuje od organu sanitarnego stosownej oceny prawnej. Oceny takiej dokonano, zdaniem Sądu, trafnie. Należy bowiem mieć na względzie, że jeżeli nawet przepis prawa nie normuje dostatecznie danej kwestii to z istoty działania Inspekcji Sanitarnej wynikać będzie podstawa do takiego regulowania, które w konsekwencji zapewni zachowanie warunków z art. 1 i 2 ustawy. Jak trafnie wskazuje organ odwoławczy grób powinien spełniać wymagania określone dla grobów murowanych przeznaczonych do składania trumien, bowiem w grobie tym została złożona trumna ze zwłokami. Zatem wszystkie określone w rozporządzeniu wymagania dotyczące takiego rodzaju grobu muszą być spełnione, w tym również obowiązek wykonania warstwy sanitarnej ziemi nad ostatnim sklepieniem niezależnie od poziomu umieszczenia trumny w tym grobie. Obowiązek wykonania omawianej warstwy sanitarnej w grobach murowanych przeznaczonych do składania trumien wynika z konieczności zapewnienia izolacji, w celu zabezpieczenia przed wydostaniem się poza komorę grobową gazów związanych z rozkładem zwłok. Takie zagrożenie nie powstaje w przypadku grobów przeznaczonych do składania jedynie urn z prochami, dlatego powyższy obowiązek odnosi się tylko do grobów murowanych z trumnami. Stwierdzić tu nadto trzeba, że § 10 ust. 5 rozporządzenia na który powołuje się również strona skarżąca nie stoi na przeszkodzie wyrażonej przez organ ocenie jak stwierdzono już wcześniej. Ocena ta przy tym, dotyczy konkretnego przypadku sprawy i nie może określać praktyki przedsiębiorcy pogrzebowego na przyszłość. Powyższe pozwala Sądowi stwierdzić, że zaskarżona decyzja i decyzja organu pierwszej instancji nie naruszyły powszechnie obowiązujących przepisów prawa. Wobec czego skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). H.B.9.06.2017 r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło