IV SA/Wr 362/13
PostanowienieWSA we Wrocławiu2014-03-10
Skład orzekający: Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowny wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu jest dopuszczalny, gdy prawo pomocy w tym zakresie zostało już przyznane, a wyznaczony pełnomocnik podjął czynności procesowe, mimo że strona jest niezadowolona z jego działań?Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w sprawie kolejnego wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, uznając go za bezprzedmiotowy. Prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika zostało już przyznane, a wyznaczony adwokat podjął czynności procesowe, w tym sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Niezadowolenie strony z działań pełnomocnika nie stanowi podstawy do żądania wyznaczenia kolejnego pełnomocnika ani nie wpływa na skuteczność przyznanego prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na decyzję Wojewody o wymeldowaniu. Postanowieniem referendarza sądowego przyznano mu prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów i ustanowienie adwokata z urzędu. Wyznaczony adwokat sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Następnie skarżący złożył kolejny wniosek o ustanowienie pełnomocnika z innej miejscowości, argumentując, że dotychczasowy adwokat działał na jego szkodę. Referendarz sądowy umorzył postępowanie w sprawie tego wniosku, a skarżący złożył sprzeciw.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowoadministracyjne wszczęte kolejnym wnioskiem o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. M. o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w sprawie ze skargi J. M. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego postanawia: umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne wszczęte kolejnym wnioskiem o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
J. M., dalej skarżący, wniósł w niniejszej sprawie skargę na decyzję Wojewody D. z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego.
Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 13 sierpnia 2013 r. sygn. akt IV SA/Wr 362/13 skarżącemu zostało przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.
Pismem z dnia 21 sierpnia 2013 r. Okręgowa Rada Adwokacka we W. wyznaczyła adwokat M. S. – P. pełnomocnikiem z urzędu skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 23 października 2013 r. sygn. akt IV SA/Wr 362/13 oddalił skargę skarżącego w niniejszej sprawie (pkt I sentencji) i przyznał pełnomocnikowi wynagrodzenie za udział w postępowaniu sądowym w I instancji (pkt II sentencji).
Wyznaczona adwokat pismem z dnia 17 grudnia 2013 r. sporządziła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie (k-82). Opinia ta została wysłana skarżącemu.
Skarżący pismem z dnia 4 lutego 2014 r. złożył wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu z innej miejscowości, tj. z J. G. Wniosek ten został zakwalifikowany jako kolejny wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Postanowieniem z dnia 11 lutego 2014 r. wydanym w sprawie sygn. akt IV SA/Wr 362/13 referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu umorzył postępowanie sądowoadministracyjne wszczęte kolejnym wnioskiem skarżącego o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Skarżący złożył sprzeciw od powyższego postanowienia podnosząc, że wyznaczony z urzędu pełnomocnik działał na jego szkodę. Zarzucił, że pełnomocnik zapewnił go, że zaskarży zapadły w sprawie wyrok, czego nie uczynił. Dodał, że napisał skargę na ww. adwokata do rady adwokackiej. Wniósł zatem o ponowne rozpatrzenie jego wniosku o ustanowienie adwokata, który napisze skargę kasacyjną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż wymienione w pkt. 1 i 2 tego przepisu. Postanowienie w tym przedmiocie może zapaść na posiedzeniu niejawnym.
Stosownie do art. 260 p.p.s.a. w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym.
Ponieważ, jak wynika z akt sprawy, sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego został wniesiony w ustawowym terminie, Sąd jest zobligowany do dokonania oceny sprawy w związku ze złożonym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy.
Przepis art. 243 § 1 i § 2 p.p.s.a. stanowi, że prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Wniosek ten wolny jest od opłat sądowych. Przyznanie prawa pomocy przed lub w toku postępowania rozpoznawczego obejmuje także postępowanie egzekucyjne.
W niniejszej sprawie postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2013 r. wydanym w sprawie sygn. akt IV SA/Wr 362/13 referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Następnie Okręgowa Rada Adwokacka we W. wyznaczyła w niniejszej sprawie dla skarżącego pełnomocnika w osobie adwokata M. S. - P. Wyznaczona adwokat podjęła czynności związane z udziałem przed Sądem I instancji, w tym wniosła o uzasadnienie zapadłego w sprawie wyroku Sądu z dnia 23 października 2013 r. oraz związane z udzieleniem pomocy prawnej, ponieważ pismem z dnia 17 grudnia 2013 r. sporządziła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.
Powyższe oznacza, że skarżącemu zostało już przyznane prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu, zaś wyznaczony adwokat udzielił pomocy prawnej. Potwierdza to orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z którym sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej mieści się w zakresie czynności pełnomocnika ustanowionego z urzędu (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2010 r., sygn. akt II GZ 26/10, lex nr 663543).
Dodać należy, iż w przypadku wątpliwości dotyczących pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu strona zainteresowana winna zwrócić się o ich rozstrzygnięcie do okręgowej rady adwokackiej - art. 28 ust. 1 zdanie drugie - ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (t. j. Dz. U. z 2009 r. nr 146, poz. 1188 ze zm.).
Przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu nie zostało w toku postępowania cofnięte, zatem skarżący nadal reprezentowany jest przez wyznaczonego w sprawie pełnomocnika z urzędu. Złożenie kolejnego wniosku w przedmiocie przyznania prawa pomocy w tym zakresie nie uchyla skutków prawomocności rozstrzygnięcia referendarza sądowego z dnia 13 sierpnia 2013 r.
Zważyć należy, że ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawiera przepisu, który uprawniałby stronę do żądania wyznaczenia kolejnego pełnomocnika w sytuacji, gdy dotychczas wyznaczony pełnomocnik nie spełnia jej oczekiwań, tj. zdaniem strony nie wykonuje należycie swoich obowiązków. Niezadowolenie strony z działań pełnomocnika z urzędu nie może stanowić podstawy do zmiany postanowienia w przedmiocie jego ustanowienia przez referendarza sądowego bądź Sąd. Nie pozbawia też strony możliwości obrony jej praw. Wyznaczenie adwokata z urzędu przez korporację prawniczą i podjęcie przez niego czynności procesowych stanowi wykonanie wydanego w sprawie postanowienia o przyznaniu prawa pomocy. Sposób reprezentacji i współpracy pełnomocnika ze skarżącym nie podlega kontroli sądu administracyjnego.
Skoro skarżącemu postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2013 r. zostało przyznane prawo pomocy w zakresie obejmującym m.in. ustanowienie adwokata, kolejny wniosek z dnia 4 lutego 2014 r. o ustanowienie przez wojewódzki sąd administracyjny pełnomocnika z urzędu jest bezprzedmiotowy.
Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2 w związku z art. 260 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło