IV SA/Wr 362/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska, Tomasz Świetlikowski, Protokolant starszy referent sądowy Katarzyna Kiermacka, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 8 lutego 2022 r. sprawy ze skargi P. O. na decyzję Rektora-Komendanta Akademii [...] im. [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów oddala skargę w całości. Decyzją z dnia [...] Nr [...], wydaną z powołaniem się na przepisy art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 z póź. zm. - dalej: k.p.a.) oraz art. 23 ust. 4 w związku z art. 108 ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 85 z późn. zm. - dalej: u.s.w.n. ) , działający z upoważnienia Rektora-Komendanta Akademii [...] imienia generała [...] we W. , Prorektor ds. Dydaktycznych ( dalej : Rektor, organ II instancji ) utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] Nr [...] , wydaną przez działającego z upoważnienia Rektora-Komendanta tej uczelni , Dziekana Wydziału [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów P. O. ( dalej: strona , skarżący) - studenta IV semestru II roku stacjonarnych studiów pierwszego stopnia na kierunku [...] prowadzonych przez Wydział [...], z powodu nieuzyskania w określonym terminie zaliczenia czwartego semestru studiów. W motywach decyzji ostatecznej Rektor poczynił następujące ustalenia: - strona jest studentem IV semestru 2 roku stacjonarnych studiów pierwszego stopnia na kierunku [...], prowadzonych przez Wydział [...], - zgodnie z programem studiów oraz Rozkazem Rektora-Komendanta Nr 119 z dnia 25 czerwca 2019 r. w sprawie harmonogramu roku akademickiego 2019/2020, student miał obowiązek w terminach sesji zasadniczej - do dnia 03.07.2020 r. lub sesji poprawkowej - do dnia 16.09.2020 r. zaliczyć wszystkie rygory dydaktyczne, - strona nie uzyskała w terminie zaliczenia czwartego semestru studiów pierwszego stopnia i posiada zaległości dydaktyczne z pięciu przedmiotów: [...] dystrybucji, [...] produkcji, [...] zaopatrzenia, [...] jakością oraz praktyk zawodowych, - do dnia wydania decyzji strona nie zaliczyła zaległości dydaktycznych z wskazanych wyżej przedmiotów określonych w programie studiów, obowiązujących w semestrze IV w roku akademickim 2019/2020, - strona realizowała studia w roku akademickim 2019/2020 według Indywidualnej Organizacji Studiów (IOS), na którą uzyskała zgodę Dziekana Wydziału Zarządzania, na podstawie złożonego wniosku. Realizacja studiów wg IOS, zgodnie z Regulaminem studiów Akademii [...] imienia generała [...] (zwanym dalej Regulaminem studiów [...]), nie zwalniała studenta z obowiązku przystępowania do zaliczeń przedmiotów i egzaminów w terminach określonych ww. harmonogramem, gdyż nie zostały one ustalone indywidualnie, co reguluje zapis §20 ust. 1 pkt 2 ww. Regulaminu studiów [...], - z urzędu zostało wszczęte postępowanie w przedmiocie skreślenia strony z listy studentów, o czym została ona - w trybie art. 10 § 1 k.p.a. – zawiadomiona oraz o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. W związku z nieuzyskaniem przez stronę w określonych w ww. harmonogramie terminach zaliczenia IV semestru studiów pierwszego stopnia kierunku [...], Dziekan Wydziału [...], działając w imieniu i z upoważnienia Rektora- Komendanta, podjął decyzję o skreśleniu strony z listy studentów decyzją Nr [...] z dnia [...]. Strona odwołała się od powyższej decyzji , wnosząc o jej uchylenie . Odwołujący się podniósł zarzut wadliwego uzasadnienia decyzji pierwszo-instancyjnej z uwagi na zawarty w niej zapis, że student z przysługującego mu prawa w zakresie złożenia wyjaśnień, nie skorzystał, w wyniku przeprowadzonego postępowania. W tym zakresie organ II instancji wyjaśnił ,że w trakcie trwania postępowania odwoławczego, w dniu 8 marca 2021 r. wpłynęło dodatkowe pismo strony dotyczące decyzji o skreśleniu z listy studentów. Z uwagi na fakt, że pismo zostało złożone po terminie ustawowym przysługującym na złożenie odwołania, który upłynął w dniu 3 marca 2021 roku, i wobec braku uzasadnionego wniosku ze strony o przywrócenie terminu do wniesienia uzupełnienia do odwołania, organ w odniesieniu do tego pisma stwierdził uchybienie terminu. Według organu , ,jeżeli student zauważył potrzebę przeprowadzenia dodatkowych dowodów , to winien był na podstawie art. 136 § 1 k.p.a. zawnioskować o przeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów materiałów w sprawie. Dalej Rektor stwierdził ,że konsekwencją nieuzyskania pozytywnych ocen z wskazanych wyżej przedmiotów było niezaliczenie semestru studiów. Powołał się na przepis § 40 ust. 1 pkt 1-3 Regulaminu studiów [...], zgodnie z którym w stosunku do studenta, który nie zaliczył semestru podejmuje się (z uwzględnieniem zapisów § 8 Regulaminu studiów [...]) rozstrzygnięcia o: warunkowym zezwoleniu na studiowanie na kolejnym semestrze; powtarzaniu semestru lub decyzję o skreśleniu z listy studentów. Przy czym zgodnie z § 29 ust. 8 Regulaminu studiów [...] prawo do zezwolenia na warunkowe studiowanie na kolejnym semestrze ma student, który uzyskał oceny niedostateczne na semestr najwyżej z trzech przedmiotów i me przekroczył deficytu punktów ECTS. W dalszej części organ II instancji stwierdził ,że ze względu na liczbę niezaliczonych przedmiotów (pięć) i przekroczony limit punktów ECTS (20), ustalony Zarządzeniem Dziekana Wydziału [...] Nr 3 z dnia 16.10.2019 r. w sprawie ustalenia deficytu punktów ECTS w roku akademickim 2019/2020 na 15 punków, strona nie spełniała warunków do uzyskania zezwolenia na warunkowe studiowanie na kolejnym semestrze. Natomiast przysługującej studentowi możliwości uzyskania zezwolenia na powtarzanie semestru, wynikającej z zapisów § 29 ust. 5-6 Regulaminu studiów [...] (w przypadku niezaliczenia więcej niż trzech przedmiotów, lecz nie więcej niż pięciu lub przekroczenia deficytu punktów ECTS studiów), strona nie wykorzystała, nie składając stosownego wniosku w terminie określonym w § 40 ust. 2 cyt. Regulaminu studiów [...]. Z kolei odnosząc się do podniesionych w odwołaniu zarzutów Rektor stwierdził ,że złożone przez stronę pismo z dnia [...] Nr [...] nie odnosiło się w żadnym zakresie do wszczętego postępowania o skreślenie z listy studentów z powodu nieuzyskania zaliczenia IV semestru w określonym terminie. Przedmiotowe pismo dotyczyło wniosku o wyznaczanie terminu egzaminu dyplomowego i tylko w tym trybie mogło być rozpatrzone, zgodnie z przysługującym studentowi zakresem praw studenckich, w tym do składania wniosków w okresie trwania postępowania. Dziekan Wydziału [...] rozpatrzył i pismem z dnia 4 marca 2021 r. poinformował studenta o przyczynach oraz uzasadnieniu niemożliwości wydania pozytywnego rozstrzygnięcia w tej kwestii. W odniesieniu do zarzutów dotyczących braku informacji o decyzji w sprawie nieprzyjęcia pracy dyplomowej, Rektor wyjaśnił ,że o niespełnieniu przez studenta warunków do przystąpienia do egzaminu dyplomowego, a tym samym braku podstaw do jej przyjęcia i poddania procedurze dyplomowania został poinformowany promotor studenta, który w dniu 9 września 2020 r. przesłał do pracownika Dziekanatu wiadomość mailową zawierającą oświadczenie o przedłożeniu pracy dyplomowej studenta z plikiem zawierającym tekst pracy z prośbą o wystawienie oceny z seminarium oraz poddanie pracy procedurze dyplomowania, w tym sprawdzenia w systemie antyplagiatowym. W odpowiedzi udzielonej przez pracownika Dziekanatu przedstawiono wyjaśnienia dotyczące niemożliwości przyjęcia pracy i poddania jej procedurze dyplomowania, z uwagi na zapisy Regulaminu studiów [...], które jednoznacznie definiują warunki dopuszczeni studenta do egzaminu dyplomowego, w tym do obrony pracy dyplomowej (§ 54 ust. Regulaminu studiów [...]). Zgodnie z ww. zapisami Regulaminu studiów [...], które definiują warunki dopuszczenia studenta do egzaminu dyplomowego, w tym obrony pracy dyplomowej, student przystępujący do egzaminu dyplomowego powinien uzyskać: wymaganą liczbę punktów ECTS określoną planem studiów; pozytywne oceny z przedmiotów i praktyk; pozytywne oceny za pracę dyplomową, wystawione przez promotora i recenzenta. Według organu, strona nie spełniała żadnego z wymienionych warunków. W celu uzyskania dyplomu ukończenia studiów pierwszego stopnia student zobowiązany jest uzyskać na studiach licencjackich łączną liczbę 180 punktów ECTS (określoną w § 28 ust. 4 Regulaminu [...]) przypisanych poszczególnym przedmiotom ujętych w programie studiów oraz poprzez uzyskanie pozytywnych ocen ze wszystkich przedmiotów określonych w programie studiów zaliczyć pełny tok studiów, czyli 6 semestrów (czas trwania studiów licencjackich w [...] określa § 4 ust. 2 pkt 1 lit. a ww. Regulaminu studiów [...]). Będąc studentem 4 semestru (warunkowo) liczba osiągniętych przez stronęna dzień 9 września 2020 r. punktów ECTS wynosiła 87. Jako bezpodstawny ocenił organ zarzut odwołującego się , odnoszący się do nieuzyskania informacji w zakresie nieprzyjęcia pracy dyplomowej . Stwierdził też , że zawarte w odwołaniu twierdzenie dotyczące czynności złożenia pracy zgodnie z obowiązującą procedurą pozostaje w sprzeczności ze stanem faktycznym . W tym zakresie Rektor wyjaśnił, że proces dyplomowania, w tym składanie pracy dyplomowej w Akademii definiują : Regulamin studiów [...], regulamin antyplagiatowy oraz zasady dyplomowania obowiązujące na danym Wydziale, które określają m.in. obowiązki studenta w tym zakresie .Natomiast terminy wynikające z procesu dyplomowania wyznacza rozkaz Rektora- Komendanta w sprawie harmonogramu roku akademickiego na dany rok i nie leży to w gestii promotora. Dotyczy to również terminów wyznaczania egzaminu dyplomowego, do dopuszczenia którego strona nie spełniała warunków. Rektor przywołał przepis § 50 Regulaminu studiów [...] , zgodnie z którym student zobowiązany jest osobiście złożyć ostateczną wersję pracy dyplomowej w dwóch egzemplarzach w terminach ustalonych przez Rektora w harmonogramie organizacji roku akademickiego (termin I - zasadniczy lub termin II - dodatkowy) w dziekanacie oraz zarejestrować ją w wersji elektronicznej w Elektronicznym Systemie Obsługi Studenta. Według organu , strona nie dokonała tych czynności osobiście, ani za pośrednictwem osób trzecich , jak twierdzi strona. Z kolei w odniesieniu do podniesionej przez stronę kwestii dotyczącej wyznaczonego terminu egzaminu komisyjnego i terminu złożenia pracy dyplomowej Rektor stwierdził, że nie stoi to w sprzeczności z prawem. Mając bowiem na uwadze, że opisane przez stronę okoliczności miały miejsce w okresie zawieszenia oddzielnego postępowania w sprawie skreślenia z listy studentów, co stanowi, że studentowi przysługuje pełen zakres praw studenckich, o których mowa w Regulaminie studiów [...]. Napisanie zaś przez stronę pracy mogło stanowić podstawę do zaliczenia seminarium obowiązującego w 4 semestrze studiów , ponieważ z przyczyn opisanych wyżej - nie mogło zostać uznane za złożenie pracy w celu jej obrony ze względu na niespełnienie przez stronę warunków do przystąpienia do egzaminu dyplomowego. Końcowo organ stwierdził, że uczelnia wielokrotne przychylała się do wniosków strony udzielając jej wsparcia. Otrzymała ona dodatkową szansę na wypełnienie rygoru dydaktycznego III semestru studiów przez dopuszczenie do powtórnego egzaminu komisyjnego, rozstrzygając na podstawie art. 85 a § 1 k.p.a. na korzyść studenta wniosek o wyznaczenie powtórnego egzaminu komisyjnego. Decyzja ostateczna stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, w której skarżący wniósł o jej uchylenie , jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Skarga oparta została na zarzutach naruszenia przepisów : - art.2 Konstytucji RP, - art. 6, art. 7, art. 9, art. 10, art 11, art.12, art.75, art.77 § 1, art.81 k.p.a., - art. 130 §1 w związku z art. 231kk , art. 271 kk, - art.2 i 3 oraz preambuły Prawo o szkolnictwie wyższym. W uzasadnieniu skargi skarżący wywodził ,że Dziekan Wydziału [...] wydał w dniu [...] decyzję nr [...], w której to określił, że cały rok akademicki 2019/2020 będzie prowadził w ramach Indywidualnej Organizacji Studiów. W wyniku tej decyzji i w związku z przepisami ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym wyznaczono termin złożenia pracy dyplomowej na wrzesień 2020 roku. Termin ten został dotrzymany. Skarżący podał ,że po złożeniu pracy dyplomowej pojawiły się "problemy formalne" , oczekiwano ode niego aby zaliczył przedmioty, których błędy w nauczaniu wykazał. Zażądano , aby podał w odpowiedziach teorie, które są sprzeczne z metodologią nauk. Jako argument podawano, że jestem studentem Wydziału [...] a nie Inżynierii czy Politechniki w szerszym ujęciu. Takie stanowisko reprezentowała prodziekan d/s Dyscypliny Nauki o [...] i Jakości. Podobne stanowisko prezentuje obecna Pani prodziekan, która odmówiła wydania publikacji, w postaci skryptów, które to skarżący napisał w oparciu o dyskusje z oficerami służącymi w jednostkach liniowych oraz misjach zagranicznych. Według skarżącego , takie stanowisko jest w całości sprzeczne z regulacjami ustawy z dnia 28 lipca 2018 roku Prawo o szkolnictwie wyższym, gdzie w preambule wydano ustawowy zakaz dla tego typu praktyk. W ocenie skarżącego , takie działanie narusza także wprost art. 2 i 3 u.s.w.n. Jak podał dalej skarżący, na skutek zaistniałego konfliktu w dniu 20 stycznia 2021 r. został powiadomiony o wszczęciu procedury skreślenia z listy studentów. W dniu 28 stycznia 2021r. doręczono mi to zawiadomienie. W wyniku czego pismem datowanym na dzień 3 lutego 2021 złożył odpowiednie wyjaśnienia. Zostało one zdeponowane w dniu 5 lutego 2021 rok w kancelarii jawnej [...]. , zaś w dniu 17 lutego 2021 roku doręczono mu decyzję z dnia [...]. Decyzja ta została wydana przed złożeniem przez skarżącego wyjaśnień. Termin złożenia wyjaśnień, zakreślony w zawiadomieniu dnia 20.01.2021 wynosił 7 dni i upływał w dniu 5 lutego 2021r., co zostało przez skarżącego spełnione. Skarżący podniósł, że w decyzji z dnia [...] podano, że nie złożył wyjaśnień i dlatego skreślono go z listy studentów. W ocenie skarżącego , jest to rażące złamanie prawa, naruszono art. 2 Konstytucji RP i całość przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks Postępowania Administracyjnego , a w szczególności art.7 i art. 77 §1 k.p.a. , gdzie określono zasadę prawdy obiektywnej, jaka obowiązuje w postępowaniu administracyjnym. Ponadto skarżący zarzucił ,że w zaskarżonej decyzji po raz kolejny naruszono, w sposób rażący, przepisy prawa. Odmówiono mu przyjęcia, jako dowód, dodatkowych wyjaśnień, które to zostały złożone w dniu 8 marca 2021 r. , zgodnie zaś z obowiązującymi przepisami ma prawo do składania wyjaśnień, na każdym etapie postępowania. W uzasadnieniu autor decyzji powołał się na art 136 § 1 k.p.a., który to przepis dotyczy sytuacji gdybym złożył pismo po zakończeniu postępowania administracyjnego. Zdaniem skarżącego , w zaskarżonej decyzji powielono żądania naruszające przepisy ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce . Prorektor d/s dydaktycznych uznał, że nakaz zaliczenia przedmiotów, w których wykładano treści sprzeczne z metodologią nauk jest podstawą nauczania na Akademii [...]. To – w ocenie skarżącego - wprost narusza przepisy art. 7 i art 77 §1 k.p.a. oraz art. 2 i 3 wraz z preambułą ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym. Dodatkowo skarżący podniósł , że nie odniesiono się także dlaczego wydano decyzję w dniu [...], w sytuacji gdy najwcześniej można ją było wydać po upływie dnia 5 lutego 2021 rok. Ponadto w obu decyzji wydanych w sprawie nie odniesiono się do kwestii barku decyzji o odmowie przyjęcia pracy dyplomowej. Po złożeniu pracy dyplomowej nikt nie wskazał mu oficjalnie, że mam zaliczyć jakieś przedmioty. Nie wydano także decyzji o odmowie przyjęcia pracy dyplomowej. Według skarżącego , po złożeniu pracy dyplomowej obowiązkiem uczelni było wydać decyzję w przedmiotowej sprawie. Tak samo powinna zostać wydana decyzja, w której określono by jakie ewentualnie przedmioty ma zaliczyć, aby przystąpić do egzaminu dyplomowego. Zastosowano wyłącznie dowolne i abstrakcyjne, z punktu widzenia prawa, tezy o rzekomym złamaniu regulaminu studiów. W odniesieniu stwierdzenia organu o braku zaliczenia praktyk zawodowych , skarżący podniósł ,że naruszono art. 271 kk. W tym zakresie podał, że w okresie od marca do czerwca 2020 roku wykonał wspólnie z dr hab. M. Z. profesorem [...] oraz mgr inż. T. L. ekspertyzę dla Spółdzielni A. Profesor M. Z. zaliczył mu w ten sposób praktykę zawodową. W ocenie skarżącego, o rażącym naruszeniu przepisów, w stwierdzeniu o braku zaliczenia praktyk zawodowych jest fakt, że praktyki zawodowe można zaliczyć na podstawie doświadczenia zawodowego. Wskazał, że w okresie od listopada 1994 do dnia złożenia pracy dyplomowej był członkiem zespołu kluczowego lub osobą kierownictwa wielu kontraktów budowlanych i podał jakie to były między innymi inwestycje .Ponadto był członkiem lub osobą opiniującą prace 35 komisji wypadkowych, w zakładach energetyki zawodowej i związanych z ruchem pojazdów kolejowych. Końcowo skarżący podniósł ,że działania organu stanowią rażące naruszenie prawa , bowiem obok prawa administracyjnego naruszono także przepisy prawa karnego , a to art. 132 k.k. w związku z art. 231 k.k. Zdaniem skarżącego , "wykładane na Akademii [...] teorie, powodują obniżenie zdolności obronnych Państwa Polskiego. Są dostarczone za pomocą zagranicznych grantów naukowych. Zatem mamy tutaj działanie na szkodę Polskich Sił Zbrojnych przy współudziale państw trzecich". Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie w całości i zasądzenie od skarżącego na rzecz organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Organ podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji wraz z uzasadniającą je argumentacją. Dodatkowo odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze , organ nie potwierdził prawdziwości twierdzenia skarżącego o wyznaczeniu skarżącemu terminu złożenia pracy dyplomowej na wrzesień 2020r. W tym zakresie podniósł ,że przepisy ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce określają czas trwania studiów, który uczelnie mają obowiązek uwzględnić, tworząc programy studiów. Studia stacjonarne pierwszego stopnia trwają, w myśl art. 65 ust. 1.u.s.w.n , co najmniej 6 semestrów. Organ konstruując program studiów dla danego kierunku, określa czas ich trwania (w semestrach), zgodnie z przepisami powołanej wyżej ustawy. Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce w Dziale II rozdziale 3. dotyczącym praw i obowiązków studentów wymienia prawo studenta do odbywania studiów według indywidualnej organizacji studiów (art. 85 ust. 1 pkt 2 u.s.w.n.). Organizacja studiów oraz związane z nimi prawa i obowiązki studenta określane są, w myśl art. 75 ust. 1 u.s.w.n, w regulaminie studiów. Jak wynika z § 20 ust. 2 Regulaminu studiów [...], przyjęta w Akademii indywidualna organizacja studiów (IOS) obejmuje indywidualny sposób, termin i formy zaliczania przedmiotów. W Akademii nie przewidziano indywidualnego programu studiów lub indywidualnego planu studiów, umożliwiających skrócenie czasu trwania studiów. Regulamin określa również, kto może realizować studia według IOS. Student otrzymał zgodę na IOS na podstawie § 20 ust. 4 pkt 5 Regulaminu studiów [...]. Według Regulaminu studiów [...] IOS polega na określeniu indywidualnych sposobów i terminów oraz form realizacji obowiązków dydaktycznych wynikających z programu studiów, w tym planu studiów, a w szczególności dotyczy: zaliczeń, egzaminów i praktyk w danym semestrze lub roku akademickim. Przy czym - jak wynika z §20 ust. 2 pkt 2 Regulaminu studiów [...] - realizacja studiów według IOS nie zwalnia studenta z obowiązku przystępowania do zaliczeń wszystkich przedmiotów i egzaminów przewidzianych w planie studiów. Uczestnictwo w zajęciach, terminy zaliczeń i zdawania egzaminów student ustala z prowadzącym zajęcia. W związku z powyższym dla skarżącego nie mógł zostać ustalony indywidualny program studiów, jak również indywidualnie przyśpieszony termin ukończenia studiów, oraz termin złożenia pracy dyplomowej i egzaminu dyplomowego, bez obowiązku uzyskania zaliczeń z wszystkich przedmiotów. Jak wskazał dalej organ terminy zdawania prac dyplomowych oraz egzaminów dyplomowych wyznacza Rektor - Komendant w rozkazie o harmonogramie roku akademickiego. Zmiana jest możliwa tylko poprzez zgodę wyrażoną przez Rektora - Komendanta - w szczególnych przypadkach - i po zakończeniu realizacji wszystkich zajęć w semestrze dyplomowania, wyłącznie w odniesieniu do studentów, którzy spełnili warunki ukończenia studiów. W takim przypadku student składa wniosek do Dziekana, który z kolei występuje do Rektora ze stosownym pismem. W zaistniałym stanie faktycznym nie złożono takiego wniosku, nie mógłby on nadto zostać zaopiniowany pozytywnie wobec niezaliczenia zajęć przez skarżącego. Tym samym użyte przez skarżącego twierdzenie "wyznaczono termin złożenia pracy na wrzesień 2020 roku" nie jest zgodne ze stanem faktycznym sprawy. Organ dalej wyjaśnił ,że z Regulaminu studiów [...] oraz programu studiów pierwszego stopnia studiów stacjonarnych na kierunku: [...], wynika ,że warunkiem ukończenia studiów, jest - poprzedzające złożenie pracy dyplomowej i egzaminu dyplomowego - uzyskanie przez studenta zaliczenia wszystkich rygorów dydaktycznych określonych w programie studiów oraz uzyskanie wymaganej liczby ECTS. Skarżący pisząc projekt pracy dyplomowej miał status studenta III semestru. Skarżący nie przystępował do obowiązujących go zaliczeń w kolejnym semestrze studiów, wobec tego de facto nie mając ku temu podstaw uznał, że spełnia warunki złożenia pracy dyplomowej i egzaminu dyplomowego. Obowiązkiem studenta jest postępowanie zgodnie z treścią m.in. regulaminu studiów, co wprost wynika z § 115 ust. 2 Statutu AWL. Wobec tego nie powinien być on zaskoczony realizowaniem przez organ działań przewidzianych w Regulaminie studiów w przypadku niezaliczenia rygorów dydaktycznych. Odnosząc się do zarzutu podnoszącego brak oficjalnego wskazania skarżącemu , że ma do zaliczenia jakieś przedmioty , organ powołał się na obowiązek studenta, dotyczący znajomości Regulaminu studiów i orientacji w wymaganiach programowych, jak i na fakt, że pracownice dziekanatu WZ [...] wyraźnie wskazywały skarżącemu obowiązek zaliczenia określonych przedmiotów, informowały o możliwości złożenia wniosku o powtarzanie semestru, a nawet instruowały, jak zareagować w sytuacji skarżącego, a więc wobec niedotrzymania terminu na złożenie wniosku o powtarzanie semestru. Podobnie jako nietrafiony ocenił organ zarzut dotyczący niewydania decyzji określającej, jakie przedmioty ma do zaliczenia student celem przystąpienia do egzaminu dyplomowego. Plany studiów, wyraźnie określające przedmioty konieczne do zaliczenia w danym semestrze, umieszczone są na Biuletynie Informacji Publicznej AWL, link do nich znajduje się także na stronie Wydziału [...] .Student wykazujący się należytą starannością w prowadzeniu swoich spraw jest w stanie z łatwością ustalić, jakie przedmioty zdać musi na ocenę pozytywną celem zaliczenia kolejnego semestru studiów. Nie występuje ani w [...] ani w innych uczelniach praktyka, aby dodatkowo decyzjami lub jakimikolwiek innymi pismami powiadamiać studentów, jakie przedmioty muszą zaliczyć oni w danym semestrze. Z kolei odnosząc się do zarzutu skarżącego dotyczącego nie złożenia przez niego wyjaśnień, organ wskazał ,że skarżący uzyskał informację o wszczęciu procedury skreślenia z listy studentów w dniu 20 stycznia 2021 r., został także poinformowany o możliwości wniesienia wyjaśnień i zapoznania się z aktami sprawy. Wobec braku działania ze strony skarżącego uznano, że student nie skorzystał z przysługującego mu prawa do wypowiedzenia się co do zebranych materiałów oraz zgłoszenia uwag lub wniosków w tej sprawie. W terminie 13 dni od dnia poinformowania skarżącego o możliwości zapoznania się w terminie 7 dni z zebranymi materiałami, wydano decyzję. Skarżący miał zagwarantowane prawo wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie faktów i dowodów, ale z niego nie skorzystał, co nie uniemożliwiało wydania decyzji. Natomiast złożone przez skarżącego pismo z dnia [...] Nr [...] nie odnosiło się do wszczętego postępowania o skreślenie z listy studentów z powodu nieuzyskania zaliczenia IV semestru w określonym terminie, tylko do wniosku o wyznaczanie terminu egzaminu dyplomowego, Dziekan Wydziału [...] rozpatrzył więc je w odrębnym postępowaniu i pismem z dnia 4 marca 2021 r. poinformował skarżącego o przyczynach oraz uzasadnieniu niemożliwości wydania pozytywnego rozstrzygnięcia w tej kwestii. Końcowo organ stwierdził, że w związku z niepodjęciem przez skarżącego stosownych działań przewidzianych Regulaminem praktyk studenckich Akademii [...] imienia generała [...] w zakresie zaliczenia praktyk na podstawie doświadczenia zawodowego, pełnomocnik Dziekana ds. praktyk nie miał wiedzy nawet o zamiarze uzyskania przez skarżącego zaliczenia praktyki. Wobec tego stwierdzenie w zaskarżanej decyzji faktu braku zaliczenia przez skarżącego praktyk zawodowych zgodne jest ze stanem faktycznym, nieuprawnione jest więc podnoszenie przez Skarżącego tego faktu jako przykład naruszenia ze strony Organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważy, co następuje: Kognicja sądu administracyjnego ogranicza się do zbadania legalności, tj. zgodności zaskarżonych decyzji z przepisami prawa materialnego i procesowego. Powyższa zasada wynika z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021, poz. 137). Jedynie w przypadku istnienia istotnych wad postępowania lub naruszenia przepisów prawa materialnego mających wpływ na wynik sprawy, zgodnie z art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2022, poz. 329, dalej: p.p.s.a.) następuje uchylenie decyzji administracyjnej lub stwierdzenie jej nieważności przez sąd. Przy czym rozstrzygając daną sprawę wojewódzki sąd administracyjny nie jest związany wyartykułowanymi w skardze zarzutami i sformułowanymi w niej wnioskami, lecz ocenia ją w całokształcie okoliczności faktycznych i prawnych danej sprawy, o czym stanowi art. 134 § 1 p.p.s.a. Wymaga też wskazania , że jakkolwiek sąd administracyjny nie jest związany granicami skargi, to jednak zawsze jest związany granicami sprawy , w której skarga została wniesiona i nie może swoimi ocenami prawnymi wykraczać w sprawę nową w stosunku do tej która była lub powinna być przedmiotem postępowania administracyjnego i wydawanych w niej decyzji lub podjętych czynności . W związku z tym stwierdzić należy, że przedmiotem sporu w kontrolowanej sprawie jest wyłącznie zaskarżona decyzja organu orzekająca o skreśleniu skarżącego z listy studentów i wyłącznie do tak zakreślonych granic sprawy ogranicza się kontrola Sądu. Wobec tego poza rozważaniami i oceną Sądu pozostaje więc podnoszony przez skarżącego "fakt ujawnienia błędów w nauczaniu przedmiotów logistycznych" , kwestia złożenia przez niego pracy dyplomowej i braku wydania przez organ decyzji w innych wskazanych przez skarżącego kwestiach. Materialnoprawną podstawę wydanych w badanej sprawie decyzji o skreśleniu z list studentów stanowiły przepisy art. 108 ust.2 pkt 2 i 3 u.s.w.n. oraz Regulaminu studiów [...]. W punkcie wyjścia oceny zasadności wywiedzionej skargi wypada więc przytoczyć brzmienie przepisu art. 108 u.s.w.n. , w myśl którego studenta skreśla się z listy studentów w przypadku:1) niepodjęcia studiów; 2) rezygnacji ze studiów; 3) niezłożenia w terminie pracy dyplomowej lub egzaminu dyplomowego; 4) ukarania karą dyscyplinarną wydalenia z uczelni ( ust.1) . Student może być skreślony z listy studentów w przypadku:1) stwierdzenia braku udziału w obowiązkowych zajęciach; 2) stwierdzenia braku postępów w nauce; 3) nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie;4) niewniesienia opłat związanych z odbywaniem studiów ( ust. 2) .Skreślenie z listy studentów następuje w drodze decyzji administracyjnej ( ust.3) . Nie budzi zatem wątpliwości ,że decyzja o skreśleniu studenta z listy studentów jest indywidualnym aktem stosowania ( aktem administracyjnym) . W zakresie tego rodzaju spraw ustawodawca nie wyłączył stosowania przepisów k.p.a., tak jak uczynił to w innych sprawach (zob. art. 48 u.s.w.n.). Jedynie dla porządku zauważyć też należy ,że odpowiednikiem cytowanych wyżej przepisów są obowiązujące w organie normy zawarte w § 43 ust. 1 – 3 w zw. § 8 ust. 1 – 4, § 9 Regulaminu studiów [...]. Analiza przytoczonej wyżej regulacji zawartej w art. 108 u.s.w.n. wskazuje na to , że wystąpienie jednej z przesłanek wymienionych w ust. 1 tegoż przepisu oznacza dla organu orzekającego w sprawie obowiązek wydania rozstrzygnięcia o skreśleniu z listy studentów , o czym świadczy użycie przez ustawodawcę imperatywnego sformułowania " studenta skreśla się" . A zatem w takim przypadku organ nie ma wyboru co do zastosowania określonych konsekwencji prawnych , lecz wydaje tzw. decyzję związaną , z której wprost wynika skutek prawny wskazany w przepisie rangi ustawowej . Natomiast stwierdzenie przez organ zaistnienia jednej z przesłanek określonych w ust. 2 art. 108 u.s.w.n. stanowi podstawę do wydania rozstrzygnięcia w granicach uznania administracyjnego ( decyzji uznaniowej) , które wiąże się z przyznaniem uczelni luzu decyzyjnego, polegającego na możliwości wyboru sposobu rozstrzygnięcia indywidualnej sprawy administracyjnej. Takie uregulowanie wynika z poszanowania przez ustawodawcę zasady autonomii uczelni. Pozostawienie tej kwestii do swobodnego uznania organów uczelni umożliwia uwzględnienie także różnych nadzwyczajnych okoliczności uniemożliwiających studentowi wywiązanie z jego podstawowych obowiązków z przyczyn od niego niezależnych. W tym miejscu wskazać należy ,że wprawdzie decyzja uznaniowa podlega kontroli sądowej , to jednak zakres tej kontroli jest ograniczony. Kontrola sądowa sprowadza się do zbadania, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, arbitralności tj. czy organ wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia oraz czy dokonał tego po rozważeniu okoliczności istotnych dla sprawy. Działanie w ramach uznania administracyjnego nie oznacza dowolności, lecz jest ograniczone regulacjami Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce oraz regulacjami wewnętrznymi uczelni (regulaminem studiów) z jednej strony, z drugiej zaś strony odpowiednio stosowanymi, przy zachowaniu autonomii uczelni, regulacjami Kodeksu postępowania administracyjnego. Działając bowiem w ramach uznania administracyjnego organ nie przestaje być związany jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego, jaką jest zasada prawdy materialnej (obiektywnej), obligująca organ do podjęcia wszelkich kroków celem dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, w zgodzie z rzeczywistym stanem rzeczy (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), jak i wymogiem właściwego uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia (art. 107 § 3 k.p.a.). Natomiast wydanie zgodnej z prawem decyzji oznacza podjęcie takiej decyzji, która przede wszystkim spełnia warunki określone w art. 107 k.p.a. Do tych niezbędnych elementów niewadliwej pod względem formalnym decyzji ustawodawca zalicza między innymi uzasadnienie faktyczne i prawne, o czym mowa w pkt. 6 § 1 art. 107 k.p.a. Uzasadnienie zatem stanowi integralną cześć decyzji i jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną część decyzji. Podejmując rozstrzygnięcie organ winien swoje stanowisko szczegółowo uzasadnić, stosownie do wymogów z art. 107 § 1 pkt 6 oraz § 3 k.p.a., w myśl którego . uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. A zatem decyzja organu powinna przede wszystkim zawierać stwierdzenia jakie to ustalenia faktyczne organ poczynił, przy czym rzecz jasna, chodzi o ustalenie faktów o charakterze prawotwórczym, czyli istotnym z punktu widzenia hipotezy norm prawa materialnego znajdujących zastosowanie w sprawie. Wskazanie określonych okoliczności faktycznych ma być konkretne, a nie ogólne, nadto stwierdzenie danego faktu musi być poparte dowodami, które też należy podać w uzasadnieniu decyzji. Uzasadnienie powinno zawierać jasną subsumpcję, nie może ograniczać się do lakonicznych stwierdzeń, lecz winno zawierać wszechstronne wyjaśnienie wątpliwości , powinno odzwierciedlać przebieg procesu decyzyjnego stosowania przepisów prawa administracyjnego materialnego, jak i procesowego, prezentując tok rozumowania organu, które legło u podstaw podjętego rozstrzygnięcia oraz ujawniając przesłanki, które według organu zadecydowały o wyborze kierunku rozstrzygnięcia zawartego w osnowie decyzji. Wbrew zarzutom skargi , uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia powyższe wymogu , zawiera prawidłowe uzasadnienie faktyczne , bowiem wyczerpująco wskazuje ile i z jakich przedmiotów skarżący ma zaległości dydaktyczne. Tego rodzaju ustalenie znajduje odzwierciedlenie w materiale dowodowym zgromadzonym w aktach administracyjnych sprawy . A mianowicie potwierdza to wydruk z indeksu elektronicznego studenta , obejmującego 4 semestr ( semestr letni) roku akademickiego 2019/2020 .Wynika z niego ,że z pięciu przedmiotów, takich jak logistyka dystrybucji, logistyka produkcji, logistyka zaopatrzenia, zarządzanie jakością oraz z praktyk zawodowych otrzymał oceny niedostateczne lub brak zaliczenia. Tego ustalenia skarżący skutecznie nie podważył. W świetle tych niespornych okoliczności bez znaczenia dla sprawy pozostaje podnoszony przez skarżącego fakt napisania już pracy dyplomowej i wyrażania gotowości do podjęcia jej obrony, a tym samym do ukończenia studiów. Jedynie dla porządku Sąd zauważa ,że uzasadnienie wydanej w sprawie decyzji pierwszo-instancyjnej z powodu jego lakoniczności nie spełnia wymogów prawidłowo sporządzonego uzasadnienia i z tego powodu decyzja ta ma wady natury formalnoprawnej . Prawidłowe rozstrzygnięcie indywidualnej sprawy administracyjnej, wiążące się z właściwym zastosowaniem odpowiedniego przepisu prawa materialnego, uzależnione jest od uprzedniego, wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, zebrania dowodów i ich oceny zgodnie z regułami Kodeksu postępowania administracyjnego . Przypomnieć należy ,że przepisy art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. nakazują organom administracji publicznej ustalenie istotnych w sprawie kwestii po wyczerpującym zebraniu, rozpatrzeniu i ocenie całego materiału dowodowego oraz kierowanie się przy tym zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Zmaterializowanie tych reguł powinno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, sporządzonym w myśl art. 107 § 3 k.p.a. Dopiero zadośćuczynienie nakazom wynikającym z przytoczonych regulacji procesowych, umożliwia prawidłową subsumcję normy materialnoprawnej (w niniejszej sprawie zawartej w art. 108 ust. 2 pkt 3 u.s.w.n ). Jednozdaniowe uzasadnienie decyzji pierwszo-instancyjnej nie czyni zadość wymienionym wyżej standardom. Zważywszy, że w przypadku decyzji wydanej na podstawie art. 108 ust. 2 u.s.w.n. organ uczelni może więc, lecz nie musi skreślić studenta. Z brzmienia przesłanki zawartej w art. 108 ust.2 pkt 3 u.s.w.n. wynika, że niezaliczenie nawet jednego z zajęć lub niezdanie jednego egzaminu może stanowić podstawę do skreślenia z listy studentów. Wybór sposobu rozstrzygnięcia nie może być jednak arbitralny, ale powinien wynikać z kompleksowego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych, a zwłaszcza wyważenia interesu społecznego i słusznego interesu studenta. W tym miejscu wskazać należy ,że zgodnie z zasadą dwuinstancyjności organ odwoławczy obowiązany był ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu I instancji z zastrzeżeniem rozwiązania przyjętego w art. 138 § 2 k.p.a.. Organ odwoławczy nie może zatem ograniczyć się tylko do kontroli decyzji organu I instancji, a obowiązany jest ponownie rozstrzygając sprawę. W ślad za wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 1996r. sygn.. SA/Wr 1996/95 (zob. ONSA 1997r. Nr 1, poz. 35) powtórzyć należy, że "Istota administracyjnego toku postępowania polega na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy, nie zaś na kontroli zasadności argumentów podniesionych w stosunku do orzeczenia organu I instancji (...)". Wynika to z art. 138 k.p.a., który przyznaje organowi kompetencje do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy , czego następstwem jest utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji , a nie oddalenie odwołania, bądź uchylenie i zmiana zaskarżonej decyzji. W rozpoznawanej sprawie wskazanym wyżej wymogom organ II instancji zadość uczynił i z zachowaniem zasad i przepisów art. 7 , art.9 , art.11, art.12 , art.75 art. 77 § 1 , art. 107 § 3 k.p.a. , wyjaśnił oraz uzasadnił w dostateczny sposób faktyczne podstawy skreślenia skarżącego z listy studentów . Wbrew zarzutom skargi , zaskarżona decyzja zawiera argumentację odnoszącą się do kwestii wyboru przez organ opcji skreślenia z tej przyczyny studenta z listy studentów. Wybór rozstrzygnięcia nie ma więc charakteru arbitralnego , lecz wynika z kompleksowego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy. Organ II instancji nie uchylił się też od oceny zarzutów podnoszonych przez stronę, a jednocześnie wykazał, że nie mógł inaczej orzec z uwagi na konkretne okoliczności prawne i faktyczne występujące w danej sprawie, co w przypadku rozstrzygnięcia negatywnego dla strony ma istotne znaczenie. Pozostaje poza sporem między stronami, że w roku akademickim 2019/2020 skarżący realizował studia według Indywidualnej Organizacji Studiów . W toku rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu skarżący przyznał ,że nie ustalono wobec niego indywidualnych terminów zaliczeń i egzaminów. A zatem ma rację organ , kiedy wywodzi ,że studiowanie w tym trybie nie zwalniało skarżącego z obowiązku przystępowania do zaliczeń przedmiotów i egzaminów przewidzianych w planie studiów w terminach zaliczeń i egzaminów ustalonych dla grupy studiowania w harmonogramie, o czym stanowi przepis § 20 ust. 1 pkt 2 Regulaminu studiów [...] . A w konsekwencji nie zachodziła konieczność indywidualnego , jak tego oczekiwał skarżący , zawiadamiania go o termiach zaliczeń i egzaminów poszczególnych przedmiotów. Powyższe terminy zostały określone w rozkazie nr [...] Rektora-Komendanta z dnia [...] w sprawie harmonogramu roku akademickiego 2019/2020 , którego postanowienia jako aktu zakładowego o wewnętrznym i zewnętrznym charakterze skarżący - jako student wojskowej uczelni - obowiązany był znać , stosować i przestrzegać. Prawa i obowiązki obowiązujące na uczelni , w tym także studentów , wynikają zarówno z przepisów powszechnie obowiązujących ( ustaw i aktów normatywnych wykonawczych) , ale i ze statutów oraz regulaminów zakładowych . Studenta, który dobrowolnie przystąpił do zakładu administracyjnego ( tu uczelnia) wiążą przepisy zawarte w aktach normatywnych wewnątrzzakładowych , ponieważ jego wniosek o przyjęcie na uczelnię stanowi równocześnie wyrażenie zgody na poddanie reżimowi prawnemu obowiązującemu na uczelni . Tym samym dana osoba , podejmująca studia na uczelni , na warunkach przez nią autonomicznie ustalonych , wyraża zgodę na podleganie jej wewnętrznym regulacjom , w tym obowiązkom wynikającym z regulaminu studiów i obowiązującego harmonogramu w danym roku akademickim ( por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 22 lipca 2021r. sygn. III SA/Gd 85/21 LEX nr 3215947). Analiza materiału aktowego badanej sprawy wskazuje na to ,że chybiony jest zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. Ze znajdującej w aktach administracyjnych notatki służbowej sporządzonej w dniu 20 stycznia 2021r. przez pracownika dziekanatu uczelni wynika, że skarżący w dniu 20 stycznia 2021 r uzyskał informację o wszczęciu procedury skreślenia z listy studentów., został także poinformowany o możliwości wniesienia wyjaśnień i zapoznania się z aktami sprawy. Skarżący miał więc zagwarantowane prawo wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie faktów i dowodów, ale nie skorzystał z niego w zakreślonym terminie. Jako pozbawione doniosłości prawnej należy ocenić także zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów art. 231k.k. , art. 271 k.k., które w postępowaniu w całości opartym na procedurze administracyjnej nie miały zastosowania . Zamierzonego skutku prawnego nie może także odnieść zarzut naruszenia art. 2 Konstytucji . Interes społeczny przemawia za tym , aby studenci zaliczali i rozliczali kolejne etapy nauki , a także , aby otrzymywali promocję na dalszy etap po opanowaniu wymaganego zakresu wiedzy. Powyższe implikuje właściwy proces nauki. Zakończenie studiów po zrealizowaniu całości programu przewidzianego harmonogramem studiów jest właśnie przejawem wyrazu konstytucyjnej zasady równości wobec prawa ( zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 listopada 2020r. sygn. II /Wa 1109/20 LEX nr 3157290) . Nieuprawniony jest również zarzut naruszenia przepisów art.2 i 3 u.s.w.n. oraz preambuły do ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Mając na uwadze misję systemu szkolnictwa wyższego i nauki i podstawy tego systemu , o których mowa w art.2 i art.3 u.s.w.n. , przypomnieć należy, że w interesie społecznym rozumianym również jako interes społeczności akademickiej w kontekście prezentowania przez studentów odpowiedniego poziomu opanowania materiału objętego programem studiów , jest to , aby studenci terminowo zaliczali przedmioty objęte programem danego roku studiów , aby opanowali konieczny zakres wiedzy . Przekłada się to bowiem na renomę uczelni, wartość niematerialną dyplomu ukończenia studiów tej uczelni oraz na pozycję rynkową jej absolwentów ( por. wyroki WSA w Warszawie; z dnia 4 listopada 2020r. sygn. II /Wa 425/20 LEX nr3114125 ; z dnia 30 stycznia 2018r. sygn. akt II SA/Wa 921/17 LEX nr 2744268). Reasumując powyższe , Wojewódzki Sad Administracyjny stwierdził ,że zarzuty skargi przedstawiają się jako niezasadne, co obligowało go do oddalenia skargi na podstawie art.151 p.p.s.a. -.