IV SA/Wr 367/06

WyrokWSA we Wrocławiu2006-09-29

Skład orzekający: Lidia Serwiniowska, Wanda Wiatkowska - Ilków, Alojzy Wyszkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej, które nie zawiera uzasadnienia, może zostać uznane za zgodne z prawem?
Ratio decidendi
Orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej, które nie zawiera uzasadnienia, narusza przepisy prawa procesowego, w szczególności art. 107 § 1 k.p.a., co stanowi istotne naruszenie, skutkujące koniecznością uchylenia tego orzeczenia. Brak uzasadnienia uniemożliwia ocenę podstaw faktycznych i prawnych rozstrzygnięcia, co jest sprzeczne z zasadami postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
Skarżący S. M. został uznany przez Terenową Wojskową Komisję Lekarską za zdolnego do czynnej służby wojskowej. Orzeczenie to nie zawierało uzasadnienia. W odwołaniu skarżący podniósł kwestie związane z przebytymi operacjami oraz skierowaniem do poradni ortopedycznej. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję, nie znajdując podstaw do jej uchylenia. Skarżący wniósł skargę do WSA, powtarzając argumenty z odwołania i dodając, że odmówiono mu wniosku o odbycie zastępczej służby wojskowej.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję I i II instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Sędziowie : Sędzia WSA Wanda Wiatkowska - Ilków Asesor WSA Alojzy Wyszkowski /sprawozdawca/ Protokolant: Katarzyna Leśniowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 29 września 2006 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zdolności do służby wojskowej uchyla decyzję I i II instancji. Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. orzeczeniem z dnia [...] r. Nr [...] wydanym na podstawie ustawy z dnia 21.11.1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczpospolitej Polskiej (Dz. U. z 2002 r. Nr 21 poz. 205 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 151 poz. 1595) uznała S. M. za zdolnego do czynnej służby wojskowej - Grupa I kat. "A" Komisja rozpoznała u poborowego: Blizna po leczeniu operacyjnym ([...] ) przepukliny pachwinowej prawej i wycięcia guza łagodnego jądra prawego nie upośledzającego sprawności ustroju - § 3 pkt 1. Orzeczenie to nie zawiera uzasadnienia. W odwołaniu od powyższego orzeczenia S. M. wystąpił o ponowną komisję lekarską i powołał się na operację przepukliny pachwinowej prawej i wycięcia guza wodniaka oraz na skierowanie go do poradni ortopedycznej (uszkodzenie kolana lewego). W załączeniu do odwołania przedstawił: skierowanie do poradni ortopedycznej, wypis karty informacyjnej leczenia szpitalnego. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji uzasadniając, że po rozpatrzeniu odwołania i analizie dokumentacji orzeczniczo-lekarskiej nie stwierdziła nieprawidłowości mogących stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonego orzeczenia. Dalej podała, że z przeprowadzonego dla potrzeb orzeczniczych badania lekarskiego specjalistycznego urologicznego nie wynika, by aktualny stan po zabiegu operacyjnym upośledzał sprawność ustroju w stopniu uzasadniającym uznanie orzekanego za niezdolnego do czynnej służby wojskowej. Natomiast w kwestii podnoszonych w odwołaniu dolegliwości kończyny dolnej lewej RWKL nie stwierdziła, by przedstawione przez skarżącego skierowanie do poradni urazowo ortopedycznej zawierało dane świadczące o charakterze, rodzaju i stopniu nasilenia zaburzeń ze strony narządu ruchu, a z dokumentacji orzeczniczej nie wynika by w trakcie czynności orzeczniczych przed TWKL orzekany zgłaszał skargi ze strony w/w narządu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżący S. M. powtórzył argumenty przytoczone w odwołaniu, a ponadto podał, że wnioskował o odbycie zastępczej służy wojskowej, co mu odmówiono. W odpowiedzi na skargę Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska wniosła o jej oddalenie jako niezasadnej podtrzymując swoje ustalenia faktyczne i prawne zawarte w zaskarżonym orzeczeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. nr 153, poz. 1269/, sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Według art. 1 § 2 powołanej ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Określone w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) podstawy prawne uwzględnienia skargi ograniczone zostały do naruszenia prawa, a zatem kontrolując decyzję administracyjną sąd bada zgodność z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Ustalając stan faktyczny w sprawie organ administracji związany jest zasadami ogólnymi przyjętymi w kodeksie postępowania administracyjnego (art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego), z której wynika obowiązek szczególnie starannego ustalenia stanu faktycznego sprawy. W tym celu obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego). Art. 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego nakłada na organ administracyjny obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Realizacja zasady ogólnej prawdy obiektywnej musi znaleźć odbicie w uzasadnieniu faktycznym decyzji. Zgodnie z art. 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego "Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej". Skargę należy uznać za zasadną. W sprawie będącej przedmiotem zaskarżonej decyzji naruszono przepisy prawa procesowego. Nie zostały w niej bowiem prawidłowo ustalone przesłanki warunkujące stopień zdolności do służby wojskowej (art. 80 kodeksu postępowania administracyjnego), co w uzasadnieniu decyzji winno znaleźć odzwierciedlenie przez przedstawienie zebranego pełnego materiału dowodowego i jego oceny dla ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego. Postawę materialnoprawną zaskarżonego orzeczenia stanowią przepisy ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej ( tekst jednolity: Dz. U. z 2004 r. Nr 241, poz. 2416 ) oraz rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach ( Dz. U. Nr 151, poz.1595). W ocenie Sądu w niniejszej sprawie zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja ją poprzedzająca naruszają zasady procedury administracyjnej w stopniu wpływającym na wynik sprawy. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, że wojskowe komisje lekarskie stanowią organy administracji publicznej, wydające decyzje w indywidualnych sprawach. W sprawie zaliczenia kandydata do określonej kategorii zdolności do czynnej służby wojskowej mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. ) normujące zasady i tryb tego postępowania. Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich winny spełniać wymogi określone w przepisach k.p.a. dla decyzji. Stosownie do § 14 powołanego rozporządzenia orzeczenie o zdolności do czynnej służby wojskowej właściwe komisje lekarskie wydają na podstawie badania lekarskiego i wyników badań specjalistycznych, a w razie potrzeby - także obserwacji szpitalnej, dokumentacji medycznej oraz informacji i dokumentów, o których mowa w § 6. Z przepisu § 17 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia wynika, że orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w sprawie zdolności do czynnej służby wojskowej sporządza się według wzoru określonego w załączniku nr 5 do rozporządzenia, z którego wynika, że powinno ono zawierać uzasadnienie. Przepis art. 107 §3 kpa stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. A zatem organy administracji zobowiązane są do wyjaśnienie podstawy faktycznej i prawnej decyzji co wynika z zasad ogólnych wyrażonych k.p.a. tj. zasady udzielania informacji (art. 9 k.p.a.) oraz zasady przekonywania czyli wyjaśniania stronie zasadności przesłanek rozstrzygnięcia (art. 11 kpa). Wobec tego organy administracji winny podjąć wszelkie działania mające na celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy przez wnikliwe i wszechstronne zbadanie całego materiału dowodowego (art. 7 i 77 §1 k.p.a.). W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie orzeczenie I jak i II instancji zostały wydane z naruszeniem powyższych zasad postępowania administracyjnego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z cytowanych przepisów wynika, że uzasadnienie orzeczenia jest integralną jego częścią, której podstawowym zadaniem jest wyjaśnienie powodów danego rozstrzygnięcia. Z akt niniejszej sprawy wynika, że orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. w ogóle nie zawiera uzasadnienia, mimo że zostało sporządzone według wzoru stanowiącego załącznik nr 5 do w/w rozporządzenia. Zawiera jedynie słowo "uzasadnienie", po którym żadnego uzasadnienia wydanego orzeczenia nie zamieszczono. Wskazać należy, że uzasadnienie stanowi integralną część decyzji administracyjnej, zaś jego brak należy ocenić jako istotne naruszenie przepisu art. 107 § 1 k.p.a., które to naruszenie winno skutkować uchylenie owego orzeczenia przez organ II instancji rozpatrujący sprawę ponownie w trybie odwoławczym. Zaś Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska nie skierowała skarżącego na badania w zakresie uszkodzenia kolana przez specjalistę w tym zakresie po przedstawieniu przez niego skierowania wydanej przez lekarza z Przychodni Rejonowej w J. do poradni specjalistycznej - ortopedyczne tylko ograniczyła się do stwierdzenia w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, że "nie stwierdziła by przedstawione przez skarżącego skierowanie do poradni urazowo ortopedycznej zawierało dane świadczące o charakterze, rodzaju i stopniu nasilenia zaburzeń ze strony narządu ruchu" W tym stanie rzeczy, skoro zostały naruszone przepisy kodeksu postępowania administracyjnego tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3, a naruszenia te mogły mieć wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powołanej ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd orzekł jak w sentencji. Zgodnie z art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt może być wykonany. W niniejszej sprawie nie orzekano w przedmiocie wykonania zaskarżonego orzeczenia, gdyż orzeczenie o przydatności /lub braku przydatności/ do służby wojskowej nie posiada samodzielnego przymiotu wykonalności.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło