IV SA/Wr 369/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia NSA Jolanta Sikorska Sędziowie : Sędzia WSA Małgorzata Masternak-Kubiak Asesor WSA Alojzy Wyszkowski /sprawozdawca/ Protokolant: Magdalena Domańska - Byskosz po rozpoznaniu w 13 stycznia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odpłatności za pobyt dziecka w domu dziecka I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Starosta S. decyzją z dnia [...]r. nr [...] wydaną na podstawie art. 4 ust.1, art. 33k ust. 4, 5, 6 ustawy o pomocy społecznej z dnia 29.11.1990 r. (tekst. jednolity Dz. U. Nr 64 poz. 414 ze zm.) ustalił Pani A. T. odpłatność za pobyt syna P. T. w Domu Dziecka w G. [...]zł miesięcznie po zastosowaniu ulgi wynoszącej 90 % kosztu utrzymania dziecka w Domu Dziecka w G. w od [...] do [...]r. W uzasadnieniu podał, że Pani A. T. nie pracuje zawodowo jest inwalidą II grupy i pobiera rentę w wysokości [...]zł miesięcznie. Powołując się na treść art. 33k ust. 4 ustawy, który stanowi, że za pobyt dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej opłatę ponoszą, do wysokości wydatków bieżących ponoszonych na jego utrzymanie, rodzice dziecka (.....), zastosował ulgę w wysokości 90 % z uwagi na sytuację materialną i zdrowotną A. T. Wskazał, że koszt utrzymania dziecka w placówce w roku [...] r. wynosił [...]zł miesięcznie, a uzyskiwane dochody pozwalają na zastosowanie ulgi w wysokości od 70 do 90 % miesięcznego kosztu utrzymania dziecka w Domu Dziecka. W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji Pani A. T. podniosła, że nie jest w stanie ponosić wydatków związanych z pobytem syna w placówce oświatowo – wychowawczej z uwagi na niskie dochody i długotrwałą chorobę. Jest osobą niepełnosprawną, leczy się w Poradni Zdrowia Psychicznego, musi przyjmować systematycznie leki, które są drogie i po opłaceniu rachunków związanych z utrzymaniem mieszkania niewiele pozostaje na życie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Starosty S. podając, że z akt sprawy wynika, iż syn A. T. przebywa w Domu Dziecka w G., w którym koszt jego utrzymania wynosi [...]zł, a jej dochód stanowi renta w wysokości [...]zł. Rada Powiatu S. w uchwale z dnia [...]r. nr [...] w sprawie określenia zasad częściowego lub całkowitego zwalniania rodziców z opłat za pobyt dziecka w placówce opiekuńczo - wychowawczej przyjęła możliwość zwolnienia z opłat osób o dochodzie takim jak A. T. w granicach od 70 do 90 % należnej opłaty. W tej sprawie Starosta S. udzielił maksymalną ulgę w wysokości 90 % należnej opłaty. Żądanie skarżącej o zwolnienie jej z pełnej opłaty Kolegium Odwoławcze uznało za nieuzasadnione, ponieważ rodzice mają obowiązek ponosić opłatę za pobyt dziecka w placówce opiekuńczo – wychowawczej. Obciążenie nałożone na A. T. uznano za uzasadnione, ponieważ koszt utrzymania przez nią syna przekraczałby znacznie kwotę [...]zł, a wydatki ponoszone na leki zostały uwzględnione poprzez obciążenie jej najniższą możliwą odpłatnością przewidzianą w uchwale. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca podniosła, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję Starosty Powiatu S. ustalająca odpłatność za pobyt jej syna P. T. w Domu Dziecka w kwocie [...]zł. miesięcznie pozostaje w sprzeczności z rzeczywistością, ponieważ jej dochody miesięczne wynoszą [...]zł. Podstawowe wydatki wynoszą: czynsz [...] zł, światło [...] zł, gaz [...] zł, telefon [...] zł, woda [...] zł, śmieci [...] zł, leki [...] zł, środki higieniczno-kosmetyczne [...] zł, środki kosmetyczne [...] zł, co stanowi łączną kwotę [...] zł. Na miesięczne utrzymanie pozostaje kwota [...]zł. Raz w miesiącu na weekend przyjeżdża syn. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując ustalenia faktyczne i prawne podane w zaskarżonej decyzji. Ponadto organ odwoławczy wskazał, że niektóre wydatki podane w skardze wydają się wyraźnie zawyżone (np. opłata za gaz [...] zł, woda [...] zł miesięcznie przy jednoosobowym gospodarstwie domowym) Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. nr 153, poz. 1269/, sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Według art. 1 § 2 powołanej ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Określone w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) podstawy prawne uwzględnienia skargi ograniczone zostały do naruszenia prawa, a zatem kontrolując decyzję administracyjną sąd bada zgodność z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Ustalając stan faktyczny w sprawie organ administracyjny związany jest zasadami ogólnymi przyjętymi w kodeksie postępowania administracyjnego (art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego), z których to wynika obowiązek szczególnie starannego ustalenia stanu faktycznego sprawy. W tym celu obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego). Art. 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego nakłada na organ administracyjny obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Realizacja zasady ogólnej prawdy obiektywnej musi znaleźć odbicie w uzasadnieniu faktycznym decyzji. Zgodnie z art. 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego "Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. (...). Skargę należy uznać za zasadną. W sprawie będącej przedmiotem zaskarżonej decyzji zostały naruszone przepisy prawa procesowego. Nie zostały w niej bowiem prawidłowo ustalone przesłanki warunkujące ustalenie odpłatności za pobyt syna skarżącej w Domu Dziecka (art. 80 kodeksu postępowania administracyjnego), co w uzasadnieniu decyzji winno znaleźć odzwierciedlenie przez przedstawienie zebranego pełnego materiału dowodowego i jego oceny dla ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego. Organ odwoławczy oparł się na ustaleniach i wnioskach zawartych w decyzji organu pierwszej instancji, aczkolwiek były one dotknięte błędem, gdyż nie uwzględniały należycie sytuacji skarżącej. W szczególności odnosi się to do zaspokojenia jej niezbędnych potrzeb życiowy.. W zaskarżonej decyzji organ odniósł się jedynie do dochodu skarżącej z tytułu renty w kwocie [...]zł i na tej podstawie ustalił odpłatność za pobyt syna skarżącej A. T. w Domu Dziecka w G. Organ I jak i II instancji nie uwzględnił faktu, że wydatki ponoszone przez skarżącą uniemożliwiają poniesienia dodatkowego obciążenia w postaci opłaty za pobyt syna w Domu Dziecka, zaś wpłata jej pozbawi ją środków do życia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie odniosło się również do okoliczności, że nawet bez tego obciążenia skarżącej, po opłaceniu innych świadczeń, pozostaje na zaspokojenie wszystkich potrzeb życiowych zaledwie kwota [...]zł miesięcznie. Z wywiadu środowiskowego przeprowadzonego przez pracownika Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z dnia [...]r., a znajdującego się w aktach administracyjnych, wynika, że skarżąca jest osobą schorowaną i otrzymuje rentę, jest pod stałą opieką psychiatry i musi systematycznie przyjmować leki, brak zaś osób zobowiązanych do pomocy. Wobec tego obowiązkiem organów administracji, było rozważenie, czy rozpoznawana sprawa jest szczególnie uzasadnionym przypadkiem i czy nie należy występują przesłanki do całkowitego zwolnienia skarżącej z opłat. W § 5 pkt 4 uchwały Rady Powiatu postanowiono, że przy ustaleniu sytuacji materialnej rodziny niezależnie od jej dochodu bierze się pod uwagę m. in. długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, co w niniejszej sprawie występuje. Organ wszystkich tych kwestii nie wyjaśnił, a zaniechanie podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, prowadzącym do wadliwości decyzji. W aktach postępowania administracyjnego, przesłanych sądowi wraz z odpowiedzią na skargę brak jest dowodów potwierdzających twierdzenie skarżącej A. T. w zakresie ponoszonych wydatków. Również taką wątpliwość ma Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę twierdząc, że niektóre wydatki podane w skardze wydają się wyraźnie zawyżone (np. opłata za gaz [...]zł, wodę [...] zł miesięcznie przy jednoosobowym gospodarstwie domowym). Niewyjaśnienie powyższych okoliczności skutkowało koniecznością uchylenia wydanych w sprawie decyzji jako podjętych z naruszeniem art. 7, art. 77, art. 107 § 3 kpa. W tej sytuacji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w wyroku. Mając na względzie z jednej strony treść wydanego w sprawie wyroku, z drugiej zaś treść podlegającej wykonaniu zaskarżonej decyzji Sąd na podstawie art. 152 - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.