IV SA/Wr 377/18
PostanowienieWSA we Wrocławiu2018-11-05
Skład orzekający: Ewa Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, której przysługuje zwolnienie z kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w sprawach z zakresu pomocy społecznej, może jednocześnie ubiegać się o ustanowienie radcy prawnego z urzędu w ramach prawa pomocy?Ratio decidendi
Referendarz sądowy przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu, uznając, że skarżąca wykazała spełnienie przesłanek częściowego prawa pomocy. Jednocześnie umorzono postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ skarżąca była już z nich zwolniona na mocy art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a. jako strona w sprawie z zakresu pomocy społecznej, co uczyniło rozpoznanie wniosku w tym zakresie zbędnym.Stan faktyczny
Skarżąca A. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego z urzędu. W uzasadnieniu podała, że utrzymuje się z niskich zasiłków, nie posiada majątku ani oszczędności. Postanowieniem referendarza sądowego przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, a postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych umorzono z uwagi na przysługujące skarżącej zwolnienie na mocy art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a.Rozstrzygnięcie
Postanowieniem referendarza sądowego przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego z urzędu, a postępowanie wszczęte wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych umorzono.Pełny tekst orzeczenia
Ewa Orłowska starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego postanawia: I. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego z urzędu; II. umorzyć postępowanie wszczęte wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu.
W jego uzasadnieniu wskazała, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, co potwierdzają akta administracyjne sprawy i odpowiedź na skargę. Jest osobą [..] i utrzymuje się z zasiłku [..] i zasiłku [..] w kwocie około [..] zł, co także potwierdzają akta administracyjne sprawy oraz odpowiedź na skargę. Podała, że nie posiada nieruchomości, oszczędności, przedmiotów i papierów wartościowych i wierzytelności.
Z przepisu art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302; dalej p.p.s.a.) wynika, że ustanowienie radcy prawnego lub adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym.
Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny.
Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony.
Mając na uwadze, że skarżąca utrzymuje się z niskich zasiłków z [...], które mają na celu zapewnienie środków do życia osobom znajdującym się w trudnej materialnej z uwagi na ich zły stan zdrowia oraz brak majątku przyjąć trzeba, że strona wykazała, iż spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego z urzędu.
Z tych względów należało, w pkt I sentencji, przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego z urzędu.
Natomiast odnośnie wniosku o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie, tj. w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych wskazać należy, że strona skarżąca jest zwolniona z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. "a" p .p. s. a., z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu albo przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej.
W tej sytuacji rozpoznanie tego wniosku stało się zbędne, a postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu na podstawie art. 249a p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.
O umorzeniu postępowania wszczętego wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych orzeczono w pkt II sentencji.
W myśl zaś art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. do czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, które wykonuje referendarz sądowy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy albo umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy;
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 3 p.p.s.a. i art. 249a w związku z art. 239 pkt 1 lit "a" i art. 258 § 2 pkt 7, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło