IV SA/Wr 379/14

WyrokWSA we Wrocławiu2014-11-04

Skład orzekający: Ryszard Pęk, Wanda Wiatkowska - Ilków, Alojzy Wyszkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wygaśnięcie decyzji o przydziale mieszkania funkcyjnego policjanta, który zwolnił się ze służby bez prawa do emerytury i zmarł, skutkuje utratą prawa do tego lokalu przez członków jego rodziny, którzy nie są uprawnieni do renty rodzinnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wygaśnięcie decyzji o przydziale mieszkania funkcyjnego policjanta, który zwolnił się ze służby bez prawa do emerytury i zmarł, jest zasadne. Prawo do lokalu mieszkalnego dla funkcjonariuszy Policji jest szczególną instytucją prawa administracyjnego, a nie prawa cywilnego. Członkowie rodziny policjanta mogą nabyć prawo do lokalu tylko w sytuacji, gdy są uprawnieni do renty rodzinnej po zmarłym funkcjonariuszu, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Ł. J. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji utrzymującą w mocy decyzję o wygaśnięciu przydziału mieszkania funkcyjnego dla jego zmarłego ojca, A. J.. Organ I instancji stwierdził wygaśnięcie decyzji z uwagi na śmierć A. J. i brak jego prawa do lokalu na warunkach przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym. Organ II instancji podtrzymał to stanowisko, wskazując, że A. J. zwolnił się ze służby bez prawa do emerytury, a skarżący, mimo zameldowania, nie mieszkał w lokalu od 2003 r. i nie był uprawniony do renty rodzinnej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ryszard Pęk Sędziowie Sędzia WSA Wanda Wiatkowska - Ilków Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski (spr.) Protokolant specjalista Jolanta Pociejowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 4 listopada 2014 r. sprawy ze skargi Ł. J. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia decyzji o przydziale mieszkania funkcyjnego oddala skargę. Przedmiotem skargi jest decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] marca 2014 r., nr [...] działającego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 88 i art. 98 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tj. Dz. U. z 2011 r. nr 287, poz. 1687 - ze zm.) dalej ustawa, który po rozpatrzeniu odwołania Ł. J. (dalej: skarżący) utrzymał w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji w Z.) z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] , w przedmiocie wygaśnięcia decyzji o przydziale mieszkania funkcyjnego. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji podał, że Komendant Powiatowy Policji postanowieniem z dnia 6 listopada 2013 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie wygaśnięcia decyzji z dnia [...] lutego 1988 r., nr [...] o przydziale mieszkania funkcyjnego A. J.. Następnie Komendant Powiatowy Policji decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] orzekł o wygaśnięciu decyzji z dnia [...] lutego 1988 r., nr [...] o przydziale mieszkania funkcyjnego A. J. W uzasadnieniu podał, że A. J.i nie posiadał prawa do lokalu mieszkalnego na warunkach określonych w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym na podstawie art. 98 ustawy, był osobą, która zachowuje prawo do zamieszkiwania w tym lokalu mieszkalnym. Organ I instancji stwierdził, że śmierć ww. spowodowała, że decyzja z dnia 8 lutego 1988 r. stała się bezprzedmiotowa i wskutek tego wygasła. Od decyzji tej skarżący złożył odwołanie. W uzasadnieniu podał, że decyzja nie wyjaśnia i nie rozstrzyga do końca jego prawa do lokalu funkcyjnego po zmarłym ojcu – A. J. położonego przy ul. [...] w Z.. Zdaniem skarżącego przez powołanie się na art. 98 ustawy, Komendant Powiatowy Policji, tylko stwierdził wygaśnięcie decyzji z 8 lutego 1988r. Uważa, że ta odpowiedź nie do końca wyjaśnia i daje odpowiedź na postawione i opisane we wcześniejszym piśmie zapytania. Komendant Wojewódzki Policji decyzją z dnia [...] marca 2014 r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podał, że A. J. został przyjęty do służby w Policji z dniem [...] . Następnie decyzją b. Szefa WUSW w J. G. z dnia [...] lutego 1988 r., nr [...] o przydziale mieszkania funkcyjnego A. J. jako funkcjonariusz byłego Rejonowego Urzędu Spraw Wewnętrznych otrzymał lokal mieszkalny położony w Z. przy ul. [...] Na podstawie ww. decyzji do zamieszkania z A.J. uprawnieni byli członkowie jego rodziny tj. J. L.– żona oraz J. Ł. – syn. A. J. z dniem 15 maja 1991r. został zwolniony ze służby na własną prośbę, natomiast w dniu 5 maja 2013 r. zmarł. Skarżący w przedmiotowym lokalu tj. przy ul. [...] w Z. nie mieszka od 2003 r., a jedynie zameldowany jest na pobyt stały. L. C.-C. (dawniej J.) - była żona A. J. (matka Ł.J.) w dniu 15 kwietnia 2003 r. otrzymała od Gminy Z. skierowanie na zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego położonego przy ul. [...] w Z. - osobami uprawnionymi do zamieszkiwania wraz z nią w lokalu przy ul. [...] był syn Ł. J. oraz córka K. C.-C.. W dniu 5 maja 2003 r. L. C. – C. opuściła i przekazała lokal mieszkalny przy ul. [...] . W tak ustalonym stanie faktycznym Komendant Wojewódzki Policji stwierdził, że zgodnie z art. 88 ust. 1 ustawy policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Prawo to policjanta realizowane jest poprzez przydział mu lokalu na czas nieokreślony. Stosownie zaś do treści art. 89 ww. ustawy członkami rodziny policjanta, których uwzględnia się przy przydziale lokalu mieszkalnego, są pozostający z policjantem we wspólnym gospodarstwie domowym: 1) małżonek; 2) dzieci ( własne lub małżonka, przysposobione lub przyjęte na wychowanie w ramach rodziny zastępczej ) pozostające na jego utrzymaniu, nie dłużej niż do ukończenia przez nie 25 lat życia, 3) rodzice policjanta i jego małżonka będący na jego wyłącznym utrzymaniu lub jeżeli ze względu na wiek albo inwalidztwo, albo inne okoliczności są niezdolne do wykonywania zatrudnienia: za rodziców uważa się również ojczyma i macochę oraz osoby przysposabiające. Przepisy ustawy normujące uprawnienia funkcjonariuszy Policji do uzyskania przydziału lokalu mieszkalnego przewidują, że uprawnionym w tym zakresie jest tylko policjant (art. 88 ust. 1 ustawy). To powoduje, że członków rodziny nie uważa się za uprawnionych w rozumieniu art. 88 ust. 1 ustawy. Członków rodziny organ Policji jedynie uwzględnia przy przydziale lokalu policjantowi. Zatem przydział lokalu służbowego czyni realizację wynikających z ustawy uprawnień funkcjonariuszy Policji do lokalu mieszkalnego. Skoro A. J.i zwolnił się ze służby na własną prośbę bez prawa do emerytury lub renty policyjnej, to na podstawie art. 29 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (t.j. Dz. U. z 10 czerwca 2013 r. poz. 667- ze zm.) nie posiadał prawa do lokalu mieszkalnego. Wobec tego zgodnie z art. 98 ustawy. A. J. nie posiadając prawa do lokalu mieszkalnego na warunkach określonych w przepisach ww. ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, nie był osobą, która zachowała prawo do przydzielonego lokalu mieszkalnego. Śmierć A.J. spowodowała, że zaistniała sytuacja braku podmiotu stosunku administracyjnoprawnego W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy celem pozyskania lokalu mieszkalnego funkcyjnego po zmarłym ojcu. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W ocenie Sądu skarga nie jest zasadna, bowiem zarówno zaskarżona decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] marca 2014 r., nr [...] , jak i decyzja ją poprzedzająca Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] , w przedmiocie wygaśnięcia decyzji o przydziale mieszkania funkcyjnego, nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Podstawę materialnoprawną wydanych decyzji stanowi przepis art. 88 ust.1 ustawy, który stanowi, że policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Natomiast członkami rodziny policjanta, których uwzględnia się przy przydziale lokalu mieszkalnego, są pozostający z policjantem we wspólnym gospodarstwie domowym małżonek, dzieci (własne lub małżonka, przysposobione lub przyjęte na wychowanie w ramach rodziny zastępczej) pozostające na jego utrzymaniu, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez nie 25 lat życia oraz rodzice policjanta i jego małżonka będący na jego wyłącznym utrzymaniu lub jeżeli ze względu na wiek albo inwalidztwo, albo inne okoliczności są niezdolni do wykonywania zatrudnienia; za rodziców uważa się również ojczyma i macochę oraz osoby przysposabiające. Zaś – co wynika z brzmienia art. 94 ust. 1 ustawy – przydział lokalu następuje na podstawie decyzji administracyjnej, a na lokal mieszkalny dla policjantów zgodnie z art. 90 ust. 1 ustawy, przeznacza się lokale będące w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, uzyskane w wyniku ich działalności inwestycyjnej albo od terenowych organów rządowej administracji ogólnej, stanowiące własność gminy lub zakładów pracy, a także zwolnione przez osoby, które decyzje o przydziale uzyskały z jednostek podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych. Wobec tego podstawę prawną do lokalu mieszkalnego przydzielanego z zasobów określonych w art. 90 ust. 1 ustawy stanowi decyzja administracyjna. W rozpoznawanej sprawie lokal mieszkalny przyznany został A.J. jako funkcjonariuszowi byłego Rejonowego Urzędu Spraw Wewnętrznych decyzją z dnia [...] lutego 1988 r., nr [...] o przydziale mieszkania funkcyjnego położonego w Z. przy ul. [...] . Na podstawie tej decyzji do zamieszkania z A. J. uprawnieni byli członkowie jego rodziny tj. J. L. – żona oraz J. Ł. – syn. A. J. z dniem 15 maja 1991r. został zwolniony ze służby na własną prośbę, natomiast w dniu 5 maja 2013 r. zmarł. Z tej racji tylko A. J. posiadał tytuł prawny do lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji z dnia [...] lutego 1988 r., nr [...] o przydziale mieszkania funkcyjnego położonego. Poza tym w myśl art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (tekst jedn. z 2004 r. Dz. U. nr 8, poz. 67 ze zm.), funkcjonariusze zwolnieni ze służby, uprawnieni do policyjnej emerytury lub renty, mają prawo do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji odpowiednio ministra właściwego do spraw wewnętrznych, Ministra Sprawiedliwości lub podległych im organów, albo Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Szefa Agencji Wywiadu, Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego i Szefa Służby Wywiadu Wojskowego w rozmiarze przysługującym im w dniu zwolnienia ze służby. Do mieszkań tych stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące lokali mieszkalnych dla funkcjonariuszy. Z kolei według ust. 2 powyższego przepisu, prawo do lokalu mieszkalnego, określone w ust. 1, przysługuje również członkom rodzin uprawnionym do renty rodzinnej po funkcjonariuszach, którzy w chwili śmierci spełniali warunki wymagane do uzyskania emerytury lub renty policyjnej, oraz po zmarłych emerytach i rencistach. W rozpoznawanej sprawie tymczasem, skarżący nie spełnia powyższych przesłanek i w tej sytuacji nie posiada on tytułu prawnego do lokalu, Nie można bowiem wywodzić tego tytułu jedynie z bycia członkiem rodziny po zmarłym funkcjonariuszu, ponieważ – co już wyżej przytoczono z treści art. 29 ust. 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym (...) – do nabycia prawa do mieszkania wymagane jest jeszcze, aby członek rodziny był uprawniony do renty rodzinnej po zmarłym funkcjonariuszu. Niezależnie od powyższego wskazać należy, że do lokali, o których mowa w rozdziale 8 ustawy, nie mają zastosowania przepisy kodeksu cywilnego. Z tego mianowicie powodu, że prawo do powyższych lokali mieszkalnych będących w dyspozycji organów Policji nie jest instytucją prawa cywilnego, lecz szczególną uregulowaną właśnie w ustawie oraz we wspomnianej już wyżej ustawie o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło