IV SA/Wr 381/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA – Tadeusz Kuczyński Sędziowie Sędzia WSA – Małgorzata Masternak-Kubiak Sędzia WSA – Lidia Serwiniowska (spr.) Protokolant Krzysztof Caliński po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 11 lutego 2009 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wydania uwierzytelnionych odpisów dokumentów oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., po rozpoznaniu wniosku J. K. o ponowne rozpatrzenie sprawy wydania z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów następujących dokumentów: protokołu aktualizacji rodzinnego wywiadu środowiskowego z dnia 2 października 2007 r. wraz z oceną sytuacji i wnioskami pracownika socjalnego; oświadczenia strony z dnia 2 października 2007 r. złożonego na żądanie pracownika socjalnego, zakończonej postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] Nr [...] odmawiającym wydania z akt sprawy powyższych dokumentów, wskazanych przez J. K. we wniosku z dnia 14 stycznia 2008 r., w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144, art. 73 § 1 i art. 74 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymało kwestionowane postanowienie w mocy. W motywach tego rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że postanowieniem z dnia [...] Nr [...] odmówiono wydania J. K. z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów dokumentów, wskazanych przez niego we wniosku z dnia 14 stycznia 2008 r., tj. protokołu aktualizacji rodzinnego wywiadu środowiskowego z dnia 2 października 2007 r. wraz oceną sytuacji i wnioskami pracownika socjalnego oraz oświadczenia strony z dnia 2 października 2007 r. złożonego na żądanie pracownika socjalnego - w sprawach z wniosków z dnia 2 lutego 2006 r. i z dnia 1 września 2006 r. o udzielenie zasiłków celowych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrując wniosek J. K. z dnia 14 stycznia 2008 r. stwierdziło, że Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej we W. nie przekazał Kolegium objętych wnioskiem dokumentów. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy J. K. wskazał, że Kierownik Zespołu Terenowej Pracy Socjalnej nie przesłał do Kolegium kompletnych akt sprawy, a jedynie wyłączone z akt dokumenty nieistotne dla sprawy. Kolegium natomiast, nie wezwało do przedłożenia kompletnych akt i do wyjaśnienia, dlaczego usunięte z nich zostały istotne dla rozstrzygnięcia sprawy dokumenty. Tymczasem, jego wniosek z dnia 14 stycznia 2008 r. mógł być rozpatrzony wyłącznie na podstawie kompletnych akt sprawy. Jak podało Samorządowe Kolegium Odwoławcze, zgodnie z przepisem art. 73 § 2 kpa, strona może żądać uwierzytelnienia sporządzonych przez siebie odpisów z akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony. W dniu 14 stycznia 2008 r. J. K. wystąpił do Kolegium z wnioskiem o wydanie z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów wymienionych na wstępie stwierdzając, że akta te zostały przekazane do Kolegium przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej we W. przy piśmie z dnia 21 grudnia 2007 r. Nr [...]. Jednakże Kolegium stwierdziło, że Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej nie przekazał przy wyżej wymienionym piśmie z dnia 21 grudnia 2007 r., na które powołuje się J. K., objętych wnioskiem dokumentów. W piśmie przekazującym wymieniono załączniki, jednak nie było wśród nich dokumentów, których dotyczy wniosek. Nie wiadomo zatem, na jakiej podstawie J. K. uznał, że dokumenty, o których wydanie wnioskuje znajdują się w posiadaniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu. Skoro J. K. twierdzi, że wymienione przez niego dokumenty winny znajdować się w aktach sprawy, zatem powinien się on zwrócić do organu pierwszej instancji o wydanie ich uwierzytelnionych odpisów. Ze względu na fakt, że w postępowaniu przed Kolegium nie występowały dokumenty, których żądała strona, możliwym było wydanie tylko rozstrzygnięcia odmownego. Dalej Kolegium wskazało, że według przepisu art. 74 § 2 kpa odmowa umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy, sporządzania z nich notatek i odpisów, uwierzytelnienia takich odpisów lub wydania uwierzytelnionych odpisów następuje na drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy z wniosku J. K. z dnia 14 stycznia 2008 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że nie jest możliwe wydanie z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów dokumentów wskazanych przez stronę, ponieważ akt tych Kolegium nie posiada. W tym stanie rzeczy, mając na uwadze treść art. 74 § 2 kpa utrzymało w mocy postanowienie odmawiające wydania z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów dokumentów. W skardze na to postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J. K. zarzucił, że narusza ono art. 7 i 73 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez niepodjęcie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. czynności niezbędnych do załatwienia jego wniosku zgodnie ze słusznym i ważnym interesem strony, a naruszenie to miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Zgadzając się z twierdzeniem, że Kierownik Zespołu Terenowej Pracy Socjalnej Nr [...] Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W., przy piśmie z dnia 21 grudnia 2007 r. Nr [...], przesłał do Kolegium zażalenie skarżącego z dnia 19 grudnia 2007 r. na pierwszoinstancyjne postanowienie z dnia [...] Nr [...] bez wszystkich akt sprawy, skarżący podniósł, że art. 133 kpa obliguje organ administracji publicznej, który wydał zaskarżone rozstrzygnięcie do przekazania środka odwoławczego wraz z aktami sprawy organowi odwoławczemu. Kierownik Zespołu Terenowej Pracy Socjalnej Nr [...] przesyłając do Kolegium zażalenie skarżącego z dnia 19 grudnia 2007 r. bez kompletnych akt sprawy z podania z dnia 16 stycznia 2008 r., a załączając jedynie wybrane z akt sprawy dokumenty, według swego uznania, rażąco naruszył art. 133 kpa. Kolegium zaś nie wezwało Kierownika Zespołu Terenowej Pracy Socjalnej Nr [...] MOPS we W. do przekazania kompletnych akt sprawy. Skarżący podkreślił, że Kolegium nie uznało, iż jego wniosek nie spełnia wymogów art. 73 § 2 kpa, jak również w sprawie nie zachodziły okoliczności, o których mowa w art. 74 § 1 kpa. Kolegium nie przekazało też wniosku innemu organowi w trybie art. 65 § 1 kpa. Nadto skarżący podniósł, iż w postępowaniu administracyjnym, opartym na zasadzie praworządności ustanowionej przez art. 6 i pierwsze zdanie art. 7 kpa, rażące naruszenie przez Kierownika Zespołu Terenowej Pracy Socjalnej Nr [...] MOPS we W. art. 113 kpa, nie może skutkować odmownym załatwieniem słusznego wniosku, złożonego na podstawie art. 73 § 2 kpa. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Ponadto, odnosząc się do zarzutów skargi Kolegium dodało, że dokumenty zawarte w aktach przesłanych przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej we W. pismem z dnia 21 grudnia 2007 r. Nr [...] były wystarczające do rozstrzygnięcia rozpatrywanej sprawy i w ocenie Kolegium nie było żadnych podstaw do żądania ich uzupełnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym stosownie do § 2 art. 1 powołanej ustawy kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowił przepis art. 73 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Stanowi on, że strona może żądać uwierzytelnienia sporządzonych przez siebie odpisów z akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony. W niniejszej sprawie pismem z dnia 14 stycznia 2008 r. J. K. wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. o wydanie mu z akt spraw, wszczętych wnioskami z dnia 2 lutego 2006 r. i z dnia 1 września 2006 r. o udzielenie zasiłków celowych, uwierzytelnionych odpisów wskazanych przez siebie dokumentów. Stwierdził, że akta te zostały przekazane Kolegium przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej we W. przy piśmie z dnia 21 grudnia 2007 r. Nr [...], przesyłającym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. jego zażalenie z dnia 19 grudnia 2007 r. na postanowienie Kierownika Zespołu Terenowej Pracy Socjalnej Nr [...] Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. z dnia [...]. W sprawie jednak niesporne jest, co przyznaje sam skarżący we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz w skardze, że żądane przez niego dokumenty nie zostały przekazane Kolegium przez organ I instancji wraz z pismem z dnia 21 grudnia 2007 r. Z wyjaśnień Kolegium natomiast wynika, że dokumenty przekazane przy owym piśmie były wystarczające do rozstrzygnięcia przekazanej mu do rozpoznania sprawy i nie widziało potrzeby ich uzupełniania. Po myśli art. 73 § 2 kpa obowiązek wydania stronie z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów dokumentów (o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony) dotyczy wyłącznie akt zgromadzonych w postępowaniu w danej sprawie. Skoro więc, z materiałów sprawy wynika, że żądane przez skarżącego dokumenty nie były Kolegium potrzebne do załatwienia jego sprawy i nie zwracało się ono do organu pierwszoinstancyjnego o ich dostarczenie, nie ulega wątpliwości, że nie miało możliwości ich udostępnienia stronie, gdyż po prostu ich nie posiadało. Powyższe znajduje potwierdzenie w orzecznictwie, w którym przyjmuje się, że organ działając na zasadzie art. 73 § 2 kpa wydaje odpisy z akt sprawy tych dokumentów, które składają się na te akta. Nie jest natomiast możliwe uwzględnienie żądania co do tych dokumentów, które fizycznie nie zostały włączone do określonych akt (por. np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 grudnia 2006 r., sygn. akt IV SA/Wr 1679/06, Lex nr 330465). Skarżącego należy przy tym poinformować, że prawo do udostępnienia akt sprawy służy stronie "w każdym stadium postępowania". Strona może zatem występować z żądaniami wymienionymi w art. 73 kpa od daty wszczęcia postępowania do daty doręczenia jej decyzji administracyjnej zarówno w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, jak i w postępowaniu odwoławczym i postępowaniach nadzwyczajnych. Jednak przedmiotem żądania są "akta sprawy" obejmujące materiały postępowania będące w posiadaniu organu, pod którego adresem żądanie takie się formułuje. Z podanych powodów Sąd nie podzielił zarzutów skarżącego sformułowanych pod adresem organów administracyjnych stwierdzając jednocześnie, że oczekiwania skarżącego nie znajdowały pokrycia w treści art. 73 kpa. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji wyroku.